v0.6.0: ruimtes (verfemmer: functie, netto m², vloerafwerking, FIBO-wandpanelen, eigen verfkleur, vals plafond, ruimtestaat op de PDF), inrichting (sanitair, keuken, kookeiland, kasten, bed, zithoek, boiler; slepen met snappen op het wandvlak, draaien, kosten), kozijnen met deurrichting, glasdeur en schuifdeuren (inbouw/opbouw, deuren open in de loopmodus) plus dagkanten, gevel stucwerk en wandstukken splitsen met eigen gevel, dak over de hele woning met overkapping, geschilderd plafond, model Amstel als nieuw ontwerp, kosten en prijzen uit kosten/intern.csv en kosten/leveranciers.csv (CostCsv); easter egg verwijderd; overbodige comments opgeschoond (alleen copyright, uitzonderingen en valkuilen blijven)

Co-Authored-By: Claude Opus 5.5 <noreply@anthropic.com>

README.md

@@ -29,10 +29,14 @@ js/roof/            RoofModel: dak (plat/lessenaar/zadel) + dakrand (boeidelen/d
 js/lighting/        LightingModel: gevellampen, boeideel-spots, binnenspots
 js/elektra/         ElektraModel + ElektraPdf: meterkast, schakelaars (letters), wcd, groepen, leidingen
 js/sandwich/        SandwichModel: sandwichpanelen rondom
+js/room/            RoomModel: ruimtes (verfemmer), functie, netto m², afwerking, vals plafond
+js/interior/        FixtureModel: inrichting (sanitair, keuken, kasten, meubels, boiler)
 js/unit/            UnitModel: 1 vloer + 4 wanden, naden, wandstukken
 js/house/           HouseModel (woning) + woning-PDF + woning-editor
+js/cost/            CostModel (kostenberekening), posten + noodwaarden, CostCsv (CSV's), venster Kosten & tijden
 js/app.js           menubalk, versienummer, actieve editor
 json/defaults/      referentie-JSON's (niet runtime ingeladen)
+kosten/             intern.csv (eigen waarden) + leveranciers.csv (live prijzen), bij het starten ingeladen
 assets/             logo, texturen, skybox
 ```
 
@@ -77,9 +81,21 @@ assets/             logo, texturen, skybox
   afmonteren, groepenkast en keuring.
 - **Kozijnen** (`wall/kozijn-model.js`): per opening een vulling (geen, raam
   met vast glas en optioneel ventilatierooster, of deur met dorpel en
-  optionele glasstrook; zij- en bovenlicht vullen de rest van een grote
+  optionele glasstrook of als glasdeur; zij- en bovenlicht vullen de rest van een grote
   opening), kleur buiten en binnen (wit, grijs, antraciet, zwart). Volgt de
-  maat van de opening, ook een schuine bovenzijde.
+  maat van de opening, ook een schuine bovenzijde. Deur: kant van het blad,
+  scharnierzijde en draairichting (naar binnen/buiten); openslaande deuren
+  met zijlichten = twee deuren naast elkaar. Schuifdeur: 1 of 2 bladen
+  (uit elkaar), in de wand of op de wand aan een rail (binnen- of
+  buitenzijde), glazen of dicht blad. In de plattegrond (app en PDF) een
+  draaicirkel per deur en de schuifrichting per schuifdeur; in de loopmodus
+  gaan deuren open (dubbele schuifdeur samen). Dagkanten (afgewerkte
+  fase): binnen een geschilderde omranding, dagkantplaten tot het kozijn en
+  een vensterbank onder ramen; buiten een omranding in de kozijnkleur en
+  een waterslag onder ramen (`WallModel.build3D`).
+- **Plafond:** in de afgewerkte fase is de onderkant van het dak
+  geschilderd in de plafondkleur (Binnen › Wanden › Plafond), zolang
+  "Geschilderd" aan staat; anders kale OSB.
 - **Dakvorm/wandhoogte:** per unit een dakvorm (Unit › Dakvorm: plat,
   lessenaar, zadel, mansarde of wolfsdak, met schuiven en hellingshoek).
   Daaruit volgen de wanden: de kopgevels krijgen de daklijn (bij mansarde
@@ -98,6 +114,22 @@ assets/             logo, texturen, skybox
   bovenkant vloer tot onderkant dak), unit max 4,3 x 14 m. Platte daken van verschillende hoogte krijgen elk hun eigen
   boeideel (versprongen, het lage loopt door tot onder het hoge). Wijzig je een
   wandhoogte in de wand-editor, dan geldt dezelfde regel vanuit die wand.
+  De daklijn van een wand hoort bij de wand zonder naden: loopt een wand
+  door een naad langer door (bijv. de kopgevel naast een gekoppelde unit),
+  dan blijven nok en knikken op hun plaats (`UnitModel.topLineOn`).
+- **Overkapping:** bij een dak over de hele woning met `cover` loopt het
+  dak door tot de omhullende rechthoek waar geen unit staat (bijv. een
+  terras naast een kortere module), met een afgewerkte onderplaat in de
+  kleur van het boeideel (`HouseModel.coverExtensions`).
+- **Dak over de hele woning:** tabblad Dak › "Over hele woning": één
+  dakvorm (zelfde invoer als per unit) over de omhullende rechthoek van alle
+  units; een wolfsdak alleen bij een rechthoek (bij een L-/T-vorm zouden
+  de wolfseinden kilkepers vragen, dan wordt het een zadeldak), bijv. een
+  grote wolfskap over twee units naast elkaar. Elke unit
+  houdt zijn eigen dakdeel (dekken, bovenste deel van het wolfsdak geknipt
+  op de unit, PDF-bladen, kosten); de wanden van alle units volgen het
+  woningdak. De daken per unit blijven bewaard (`roof.unitWalls`) en komen
+  terug als je het weer uitzet.
 - **Vloer:** balken, cirkelvormige doorvoeren, OSB, optioneel chassis;
   in de woning een vloerafwerking (textuur, bijv. visgraat).
 - **Woning:** units koppelen aan een zijde (uitlijning + verschuiving); op
@@ -124,13 +156,44 @@ assets/             logo, texturen, skybox
   zonder spots). De rand van het lage dak loopt dan door tot de gevel van
   het hoge, of langs een zijgevel tot de volle overstek (onder de hoge
   rand). Boeideel en daktrim steken 80 mm boven het dakleer uit.
-- **Gevel:** gevelbekleding per woning, met override per wand: rabat
+- **Gevel:** gevelbekleding per woning, met override per wand en per
-  (vochtdoek + kruislat + rabat 12 mm, kleur per woning, getekend als
+  wandstuk: rabat (vochtdoek + kruislat + rabat 12 mm, kleur per woning,
-  plankentextuur die over naden doorloopt) of steen (181 texturen). Steen is overal een
+  getekend als plankentextuur die over naden doorloopt), steen (181
+  texturen) of stucwerk (pleisterlaag 15 mm op cement-gebonden plaat, kleur
+  per woning, `WallModel.STUC`). Een zijde kan gesplitst worden (wand ›
+  Wandstukken › Splitsen op, gemeten vanaf de linker vloerhoek van buitenaf):
+  elk stuk wordt een eigen wand-element en kan een eigen gevel krijgen
+  (bijv. stuc links, hout rechts). Steen is overal een
   steenstrip op een wit isolatieblok, samen 110 mm (`WallModel.STONE`).
   Het trasraam (cementplaat of een eigen steen) komt onder beide, dus
   twee stenen kan. Latwerk, doek en metselwerk lopen per gevel door over
   unit-naden. Sandwichpanelen rondom, 600 mm de grond in.
+- **Ruimtes** (`room/room-model.js`): elk door wanden afgesloten gebied is
+  een ruimte, bepaald als een verfemmer: alles wat bereikbaar is zonder door
+  een wand te gaan (deuren en ramen tellen als wand). Exact op het raster van
+  de wandvlakken, dus de netto vloer tot op de mm; kiertjes tot 30 mm tussen
+  wanden worden dichtgezet. Gereedschap *Ruimte vullen* (Start/Binnen): kies
+  een functie (woonkamer, keuken, slaapkamer, badkamer, toilet, hal, ...) en
+  klik in de plattegrond; of selecteer een gebied en kies daar de functie
+  (nog eens klikken = de unit eronder). Per ruimte: naam, vloerafwerking
+  (o.a. tegels), FIBO-wandpanelen (decor, tot een hoogte of tot het plafond),
+  eigen verfkleur en een vals plafond op een vaste hoogte (alleen waar het
+  dak hoger ligt; wandafwerking en binnenspots volgen). Laag in de
+  plattegrond (Beeld › Tonen: Ruimtes), label met netto m², in de structuur,
+  het rapport, de kosten (vals plafond, FIBO) en op de PDF-plattegrond met
+  een ruimtestaat. Het zaadpunt hoort bij een unit en schuift mee.
+- **Inrichting** (`interior/fixture-model.js`): zwevend toilet (wandcloset
+  aan een voorzetwand), fontein, badmeubel met spiegel, inloopdouche
+  (douchegoot, glaswand, regendouche), keukenblok (spoelbak, hoge kast met
+  koelkast en oven, vaatwasser, bovenkasten), kookeiland met inductieplaat,
+  kledingkast, bed, eettafel met stoelen, bank met chaise longue, fauteuil,
+  salontafel, tv-meubel, boiler en wasmachine. Binnen › Inrichting: kies
+  een stuk en klik in de plattegrond; slepen, bij een wand snapt de rug op
+  het wandvlak (Alt = vrij), D = draaien, Del = verwijderen. Per stuk maten
+  en opties (front, plek spoelbak, glaswand links/rechts, ...). In 2D, 3D
+  (afgewerkte fase), de PDF-plattegrond, de structuur en de kosten (groep
+  Inrichting; los meubilair telt niet mee). Het stuk hoort bij een unit en
+  schuift mee.
 - **Verlichting:** boeideel-spots of gevellampen (per gevel verdeeld,
   override per wand) en binnenspots in een raster per unit.
 - **Ribbon** (`core/ribbon.js`, vervangt de menubalk): Bestand · Start ·
@@ -152,6 +215,49 @@ assets/             logo, texturen, skybox
   noord/oost/zuid/west als vlakke render met legenda afwerking, plattegrond,
   vloeren, wandstukken, binnenwanden, totalen).
 
+## Kosten en prijzen (CSV)
+
+Alle waarden van het kostenmodel staan in twee CSV-bestanden in `kosten/`, die
+de app bij het starten ophaalt. Elke waarde staat op één plek; de CSV's zijn
+leidend en de app bewaart niets in de browser.
+
+- `kosten/intern.csv`: eigen waarden: tijden, uurloon, bezetting, kosten per
+  uur, opslagen, marge (alles behalve prijzen).
+- `kosten/leveranciers.csv`: alle inkoopprijzen (bijv. uit API-scripts van
+  leveranciers), ook constructiehout per balkmaat.
+- `js/cost/cost-defaults.js`: welke posten er zijn (labels, eenheden, keuzes)
+  en noodwaarden voor wat een CSV mist.
+
+```
+# intern.csv
+code;omschrijving;eenheid;waarde
+arbeid.uurloon;Uurloon productie (all-in);€/u;45
+zagen.methode;Zaagmethode;;robot
+
+# leveranciers.csv
+code;omschrijving;eenheid;prijs;leverancier;artikelnummer;bijgewerkt
+elektra.wcdEnkel;Wandcontactdoos enkel met randaarde;€/st.;6,00;Groothandel X;123456;2026-10-09
+hout.balk.38x235;Constructiehout vuren C24 38×235;€/m;4,91;Houthandel Y;;2026-10-09
+```
+
+- Verplicht: `code` en `waarde` (of `prijs`), excl. btw; `6,00`, `6.00`,
+  `1.234,50` en `€ 6` mogen; bij een keuze de sleutel of de tekst.
+  Scheidingsteken `;`, `,` of tab; regels met `#` worden overgeslagen.
+- `code` = `<groep>.<sleutel>` uit `cost-defaults.js`, of `hout.balk.<b>x<h>`
+  voor constructiehout per balkmaat in €/m (zonder balkmaat: m³-prijs × volume).
+- `omschrijving` is de naam van de post in de app (leeg = die uit `cost-defaults.js`).
+- `eenheid` is optioneel; ingevuld moet die gelijk zijn aan die van de post,
+  anders wordt de regel geweigerd.
+- Een prijs in intern.csv of een tijd in leveranciers.csv wordt geweigerd
+  ("hoort in …"). Meerdere regels met dezelfde code in leveranciers.csv
+  (leveranciers): de laagste prijs telt.
+- Onbekende codes (bijv. onderdelen die de app nog niet rekent) en fouten staan
+  bovenaan in Kosten & tijden.
+- Kosten & tijden: **Toepassen** geldt tot herladen (om te proberen);
+  **intern.csv downloaden** om het bestand in `kosten/` te vervangen.
+  Prijsvelden staan vast. Bij Leveranciers: **Sjabloon** (alle prijscodes),
+  **Tijdelijk laden** (tot herladen of **Terug naar server**).
+
 ## Bekende beperkingen
 
 - Tijdelijk (verwijderen voor productie): zaagmachine-overzicht (zaagmeters bij
@@ -159,7 +265,16 @@ assets/             logo, texturen, skybox
 - Tijdelijk: een nieuwe woning is het voorbeeldontwerp "Vlinderwoning"
   (92 m², drie units, vlinderdak met riet + platte tuinkamer, ook als
   `json/premade/vlinderwoning.json`); uit te zetten met `TEST_DEFAULT` in
-  `js/house/house-model.js`.
+  `js/house/house-model.js`. Bij het starten opent model **Amstel**
+  (`HouseModel.createAmstel`, naar `examples/ontwerp_amstel.pdf`): 11,24 ×
+  7,2 m, twee modules onder één plat dak dat over het terras doorloopt,
+  stucwerk wit met verticaal hout aan de slaapkamerkant, binnenwanden,
+  dubbele schuifdeur tussen woonkamer en hal, en complete inrichting.
+  Langer maken: beide units breder (alles is vanaf de westgevel gemaat).
+  Ook via Bestand › Woning Amstel. De L-woning (8 × 3,6 m + 4,5 × 3,6 m)
+  blijft beschikbaar als "Woning L-vorm".
+- Netto m² per ruimte telt de hele vloer, ook onder een laag schuin dak
+  (geen NEN 2580-correctie voor hoogte < 1,5 m).
 - Units kunnen niet gedraaid worden.
 - Getekende binnenwanden volgen de dakvorm (nog) niet.
 - De dak-editor toont het dek in de plattegrond (niet per schuin dakvlak).

assets/README.txt

@@ -7,6 +7,3 @@ Assets voor de 3D-weergave en de PDF:
                                 naadloos), voorvertoning in thumb/32|64|128/*.png (WallModel.TRASRAAM_STONES)
 - textures/vloer/               vloerafwerking (FloorModel.FINISHES), bijv. visgraat_001.jpg (1500x1500, tegel 3 m); thumb/32|64|128/*.png
 - textures/dak/                 dakbedekking: riet_<nr>.jpg (1024x1024, tegel 1 m); nummers in RoofModel RIET.nrs; thumb/32|64|128/*.png
-- audio/five-armies.mp3         soundtrack easter egg (Ctrl+Shift+Alt+L shooter; core/granny-kit.js):
-                                "Five Armies" Kevin MacLeod (incompetech.com), licensed under
-                                Creative Commons: By Attribution 4.0 — https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

css/app.css

@@ -4,13 +4,7 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-/* ============================================================
+/* De 2D-/3D-weergaven blijven donker (--viewport-bg): de canvas-tekeningen gebruiken lichte lijnen. */
-   HUISSTIJL Van Emous — kleuren als CSS-variabelen (bron: SCSS-variabelen
-   $van-emous-blue / -orange / -ultra-light, $nav-link-color, $primary).
-   De bediening (menu's, panelen, navigatie) is licht; de 2D-/3D-weergaven
-   houden een donkere achtergrond (--viewport-bg), omdat de canvas-tekeningen
-   daar lichte lijnen/teksten op gebruiken.
-   ============================================================ */
 :root {
   --van-emous-blue: #dce4ee;
   --van-emous-orange: #b95913;
@@ -20,7 +14,7 @@
 
   --primary-hover: #9c4a0f;
   --primary-soft: rgba(185, 89, 19, 0.10);
-  --primary-on-dark: #e8883d;   /* oranje dat leesbaar blijft op de donkere weergaven */
+  --primary-on-dark: #e8883d;
   --text: var(--nav-link-color);
   --text-muted: #5b6673;
   --text-faint: #8a94a0;
@@ -85,7 +79,7 @@
       background: var(--viewport-bg);
     }
     .pane-2d-sub + .pane-2d-sub { border-top: 1px solid var(--border); }
-    .pane-2d-primary { flex: 2; } /* primair aanzicht (bijv. vooraanzicht bij een wand) krijgt meer ruimte */
+    .pane-2d-primary { flex: 2; }
     .pane-2d-sub canvas.interactive { cursor: default; }
     .pane-2d-row { display: flex; flex-direction: row; padding: 0; }
     .pane-2d-half { flex: 1; position: relative; min-width: 0; min-height: 0; background: var(--viewport-bg); }
@@ -226,7 +220,6 @@
     .highlight { color: var(--primary); font-weight: bold; }
     canvas { display: block; width: 100%; height: 100%; }
 
-    /* --- Openingen tab (nieuw) --- */
     .opening-card {
       background: var(--surface);
       border: 1px solid var(--border);
@@ -286,7 +279,6 @@
       margin-bottom: 10px;
     }
 
-    /* --- Specificaties tab (nieuw) --- */
     .spec-section { margin-bottom: 14px; }
 
     .material-info { font-size: 12px; color: var(--text-muted); line-height: 1.5; margin: 4px 0 10px; }
@@ -298,9 +290,6 @@
     }
     .material-toggle-btn.active { background: var(--primary); border-color: var(--primary); color: #fff; }
     .material-toggle-btn:hover:not(.active) { border-color: var(--primary); color: var(--primary); }
-/* ============================================================
-   APP SHELL: ribbon, workspace-wrapper, splashscreen, about-modal
-   ============================================================ */
 html, body { height: 100%; }
 
 #tab-bar {
@@ -331,7 +320,7 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
   color: var(--text-faint); font-size: 14px; flex-direction: column; gap: 10px;
 }
 
-/* --- Splashscreen (blijft donker: het logo bevat lichte delen) --- */
+/* Splashscreen blijft donker: het logo bevat lichte delen. */
 #splash-screen {
   position: fixed; inset: 0; background: #0d0d0d; z-index: 9999;
   display: flex; flex-direction: column; align-items: center; justify-content: center;
@@ -342,7 +331,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 #splash-screen .splash-name { color: #eee; font-weight: bold; letter-spacing: 1px; }
 @keyframes splashFadeOut { 0% { opacity: 1; } 100% { opacity: 0; visibility: hidden; pointer-events: none; } }
 
-/* --- "Over deze software"-modal --- */
 #about-overlay {
   position: fixed; inset: 0; background: rgba(33, 33, 33, .45); z-index: 500;
   display: none; align-items: center; justify-content: center;
@@ -392,7 +380,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 #wall-project-modal .modal-footer, #house-project-modal .modal-footer { display: flex; justify-content: flex-end; gap: 10px; margin-top: 14px; }
 #wall-project-modal .control-group input, #house-project-modal .control-group input { width: 150px; text-align: left; }
 
-/* --- Kosten & tijden (CostSettings) --- */
 #cost-settings-overlay {
   position: fixed; inset: 0; background: rgba(33, 33, 33, .45); z-index: 500;
   display: none; align-items: center; justify-content: center;
@@ -416,6 +403,13 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 #cost-settings-modal .cs-row select { text-align: left; }
 #cost-settings-modal .cs-unit { color: var(--text-faint); font-size: 11px; }
 #cost-settings-modal .cs-row.changed .cs-label { color: var(--primary); font-weight: bold; }
+#cost-settings-modal .cs-row.from-list input { color: var(--primary); font-weight: bold; }
+#cost-settings-modal .cs-row.from-list .cs-unit::after { content: ' CSV'; color: var(--primary); font-size: 9px; }
+#cost-settings-modal .cs-pricelist { font-size: 12px; margin-bottom: 10px; padding: 6px 8px; border: 1px solid var(--border); border-radius: 4px; }
+#cost-settings-modal .cs-pricelist .io-btn { padding: 1px 8px; margin-left: 6px; }
+#cost-settings-modal .cs-pricelist .cs-list + .cs-list { margin-top: 4px; }
+#cost-settings-modal .cs-pricelist ul { margin: 4px 0 0; padding-left: 18px; max-height: 120px; overflow-y: auto; }
+#cost-settings-modal .cs-pricelist li.err { color: var(--danger); }
 
 #new-overlay {
   position: fixed; inset: 0; background: rgba(33, 33, 33, .45); z-index: 500;
@@ -438,12 +432,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 .new-option:hover:not(.disabled) { border-color: var(--primary); color: var(--primary); background: var(--primary-soft); }
 .new-option.disabled { opacity: .4; cursor: not-allowed; }
 
-/* ============================================================
-   VLOER-EDITOR (floor.js) — hergebruikt bestaande klassen als
-   .opening-card/.add-opening-btn/.global-warning/.controls-grid/.control-group/
-   .tab-bar/.tab-btn/.tab-content/.result-row/.highlight/.divider (identiek
-   aan de wand-editor, dus geen dubbele stijl-definities nodig).
-   ============================================================ */
 #floor-app { display: flex; width: 100%; height: 100%; }
 #floor-left-column {
   flex: 1; display: flex; flex-direction: column; height: 100%; min-height: 0; min-width: 0;
@@ -462,10 +450,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 }
 #floor-specs-panel-3d .controls-grid { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
 
-/* ============================================================
-   WONING-EDITOR (house/house.js) — navigatieboom links, actief onderdeel
-   rechts (overzicht of de ECHTE wand-/vloer-editor in #house-part-host).
-   ============================================================ */
 #house-app { display: flex; width: 100%; height: 100%; }
 #house-nav {
   width: 240px; flex: none; display: flex; flex-direction: column; gap: 6px;
@@ -497,8 +481,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 #house-part-host > #floor-app,
 #house-part-host > #house-overview { flex: 1; min-height: 0; height: auto; }
 
-/* Overzicht: plattegrond en 3D over de volle breedte (smal: onder elkaar);
-   bediening in de ribbon. Tabblad Rapport: rapport i.p.v. plattegrond. */
 #house-overview { display: flex; width: 100%; }
 .ho-views { flex: 1; display: flex; min-width: 0; min-height: 0; }
 .ho-pane { flex: 1; position: relative; min-height: 0; min-width: 0; background: var(--viewport-bg); }
@@ -527,7 +509,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 .io-btn-danger:hover { border-color: var(--danger); color: var(--danger); background: var(--danger-soft); }
 .control-group input:disabled { opacity: .5; cursor: not-allowed; background: var(--border-soft); }
 
-/* --- Weergave-filter (core/view-filter.js): dropdown met vinkjes op de 3D-weergave --- */
 .view-filter { position: relative; }
 .vf-menu {
   position: absolute; right: 0; top: 100%; margin-top: 6px; min-width: 210px; display: none;
@@ -537,10 +518,6 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 .vf-item { display: flex; align-items: center; gap: 8px; color: #eee; font-size: 13px; padding: 4px 0; cursor: pointer; user-select: none; }
 .vf-item input { accent-color: var(--primary-on-dark); width: 15px; height: 15px; cursor: pointer; }
 
-/* ============================================================
-   UI-KIT (core/ui-kit.js): velden, schakelaars, secties, tabbladen,
-   specificatie-kaarten. Iconen: Bootstrap Icons (css/vendor).
-   ============================================================ */
 .bi { line-height: 1; vertical-align: -0.125em; }
 .ui-section { margin-bottom: 14px; }
 .ui-section h2, .ui-spec-card h2 {
@@ -552,7 +529,7 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 .ui-field label { font-size: 12.5px; color: var(--text); display: flex; align-items: center; gap: 5px; }
 .ui-field.is-disabled label { color: var(--text-faint); }
 .ui-control { display: flex; align-items: center; flex: none; }
-.ui-control input[type=number], .ui-control select {
+.ui-control input[type=number], .ui-control input[type=text], .ui-control select {
   width: 118px; background: var(--surface); border: 1px solid var(--border); color: var(--text);
   padding: 4px 6px; border-radius: 4px; font-size: 12.5px; font-family: inherit;
 }
@@ -610,10 +587,8 @@ body { display: flex; flex-direction: column; }
 .hn-item.active .bi, .hn-item:hover .bi { color: var(--primary); }
 .hn-label { display: inline-flex; align-items: center; }
 
-/* Weergave-cyclus (T): render-only = ook het info-deel onder de 3D weg. */
 .render-only #specs-panel-3d, .render-only #floor-specs-panel-3d { display: none; }
 
-/* Bestaande editor-panelen (wand/vloer) in dezelfde stijl als de UI-kit. */
 .control-group { min-height: 28px; margin-bottom: 3px; gap: 10px; }
 .control-group label { font-size: 12.5px; color: var(--text); }
 .control-group input, .control-group select { width: 118px; font-size: 12.5px; padding: 4px 6px; font-family: inherit; }
@@ -634,44 +609,21 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .vf-option.active { color: var(--primary-on-dark); font-weight: 600; }
 .vf-menu .vf-option:hover { color: var(--primary-on-dark); }
 
-/* Voorvertoning steen trasraam (woning > Gevel) */
 .hs-stone-preview { display: block; width: 128px; height: auto; margin: 4px 0 8px; border: 1px solid var(--border, #ccc); border-radius: 3px; }
 
-/* Lopen (first person, derde weergavestand): uitleg onderin de 3D. */
+.walk-hint { display: none; position: absolute; left: 50%; top: 14px; transform: translateX(-50%); padding: 6px 12px; border-radius: 4px;
-.walk-hint { display: none; position: absolute; left: 50%; bottom: 14px; transform: translateX(-50%); padding: 6px 12px; border-radius: 4px;
   background: rgba(0, 0, 0, 0.6); color: #fff; font-size: 12px; pointer-events: none; white-space: nowrap; z-index: 5; }
 .walk-hint.show { display: block; }
+.walk-prompt { display: none; position: absolute; left: 50%; top: 58%; transform: translateX(-50%); padding: 5px 11px; border-radius: 4px;
+  background: rgba(0, 0, 0, 0.65); color: #fff; font-size: 13px; font-weight: 600; pointer-events: none; white-space: nowrap; z-index: 5; }
+.walk-prompt.show { display: block; }
 
-/* Easter egg: schieten (Ctrl+L) */
-.shooter-hud { display: none; position: absolute; inset: 0; pointer-events: none; z-index: 6; font-family: monospace; color: #ffd27a; }
-.shooter-hud.show { display: block; }
-.shooter-cross { position: absolute; left: 50%; top: 50%; width: 18px; height: 18px; margin: -9px 0 0 -9px;
-  background: linear-gradient(#ffd27a, #ffd27a) center/2px 100% no-repeat, linear-gradient(#ffd27a, #ffd27a) center/100% 2px no-repeat; opacity: .85; }
-.shooter-weapon { position: absolute; right: 18px; bottom: 16px; font-size: 18px; font-weight: 700; text-shadow: 0 0 4px #000; }
-.shooter-credit { position: absolute; left: 14px; top: 12px; font-size: 11px; color: #fff; opacity: .7; text-shadow: 0 0 3px #000; }
-.shooter-kills { position: absolute; right: 18px; top: 12px; font-size: 18px; font-weight: 700; text-shadow: 0 0 4px #000; }
-.shooter-shout { position: absolute; left: 50%; top: 22%; transform: translateX(-50%); font-size: 20px; font-weight: 700; color: #fff;
-  text-shadow: 0 0 4px #000, 2px 2px 0 #8040a0; opacity: 0; transition: opacity .2s; white-space: nowrap; }
-.shooter-shout.show { opacity: 1; }
-.shooter-ouch { position: absolute; inset: 0; background: rgba(255, 0, 0, 0.45); opacity: 0; }
-.shooter-ouch.show { animation: shooter-ouch .4s ease-out; }
-@keyframes shooter-ouch { from { opacity: 1; } to { opacity: 0; } }
-.shooter-announce { position: absolute; left: 50%; top: 34%; transform: translateX(-50%); font: italic 900 42px Impact, 'Arial Black', sans-serif;
-  color: #ff2a1a; text-shadow: 0 0 8px #000, 3px 3px 0 #400; letter-spacing: 2px; white-space: nowrap; opacity: 0; }
-.shooter-announce.show { opacity: 1; animation: shooter-announce .35s ease-out; }
-@keyframes shooter-announce { from { transform: translateX(-50%) scale(2.2); opacity: 0; } to { transform: translateX(-50%) scale(1); opacity: 1; } }
-.shooter-help { position: absolute; left: 50%; bottom: 14px; transform: translateX(-50%); padding: 6px 12px; border-radius: 4px;
-  background: rgba(0, 0, 0, 0.6); color: #fff; font-size: 12px; white-space: nowrap; }
-
-
-/* Openingen: "Volg dakhelling" (schuine bovenzijde) */
 .opening-roof-btn {
   display: inline-flex; align-items: center; gap: 5px; margin-top: 2px; padding: 4px 8px; font-size: 11.5px;
   background: var(--surface); border: 1px solid var(--border); color: var(--primary); border-radius: 4px; cursor: pointer;
 }
 .opening-roof-btn:hover { background: var(--primary-soft); border-color: var(--primary); }
 
-/* Inspector: kruimelpad, schuiven, kleurstaal. */
 .ui-crumbs { display: flex; flex-wrap: wrap; align-items: center; gap: 4px; font-size: 11px; color: var(--text-faint); margin-bottom: 4px; }
 .ui-crumbs .bi { font-size: 9px; }
 .ui-crumbs span:last-child { color: var(--text-muted); }
@@ -682,7 +634,6 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .ui-range input[type=number] { width: 84px; }
 .ui-swatch { height: 14px; border-radius: 3px; border: 1px solid var(--border); margin: 2px 0 6px; }
 
-/* Bouwfase (core/build-stages.js): schuif linksonder in de 3D. */
 .stage-bar {
   position: absolute; left: 15px; bottom: 14px; z-index: 10; min-width: 300px; max-width: calc(100% - 30px);
   background: rgba(0, 0, 0, 0.75); border: 1px solid #444; border-radius: 6px; padding: 7px 12px 6px; color: #eee; font-size: 12px;
@@ -698,10 +649,7 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .stage-ticks span.on { color: var(--primary-on-dark); }
 .stage-extra { display: none; margin-top: 6px; padding-top: 6px; border-top: 1px solid #444; }
 .stage-extra.show { display: flex; }
-.walking .stage-bar { display: none; }
 
-/* Grafieken in het rapport (staafdiagrammen, HTML). Categorische kleuren
-   in vaste volgorde: vloer, wanden, dak. */
 .viz { --series-1: #2a78d6; --series-2: #eb6834; --series-3: #1baf7a; --track: #eef1f5; }
 .viz-legend { display: flex; flex-wrap: wrap; gap: 12px; font-size: 11px; color: var(--text-muted); margin: -2px 0 8px; }
 .viz-legend span { display: inline-flex; align-items: center; gap: 5px; }
@@ -722,9 +670,6 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .viz-val { font-size: 12px; font-weight: 600; font-variant-numeric: tabular-nums; color: var(--text); text-align: right; white-space: nowrap; }
 .viz-note { font-size: 11px; color: var(--text-faint); line-height: 1.45; margin-top: 6px; }
 
-/* ============================================================
-   RIBBON (core/ribbon.js): tabbladen + groepen van 3 rijen hoog.
-   ============================================================ */
 #ribbon { flex: none; background: var(--van-emous-blue); border-bottom: 1px solid var(--border); position: relative; z-index: 100; user-select: none; }
 .rb-top { display: flex; align-items: flex-end; height: 34px; padding: 0 8px; }
 .rb-brand { display: flex; align-items: center; height: 100%; padding: 0 14px 0 4px; font-weight: 700; color: var(--primary); letter-spacing: .5px; }
@@ -769,11 +714,10 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .rb-kv small { font-weight: normal; color: var(--text-faint); margin-left: 2px; }
 .rb-note { grid-row: span 3; max-width: 260px; font-size: 11px; line-height: 1.4; color: var(--text-muted); white-space: normal; align-self: center; }
 .rb-note.rb-warn { color: var(--danger); }
-/* Velden (UI-kit) compact in de ribbon: label links, invoer rechts, één rij. */
 .rb-group .ui-field { min-height: 0; height: 26px; gap: 8px; }
 .rb-group .ui-field label { font-size: 11.5px; color: var(--text-muted); white-space: nowrap; }
 .rb-group .ui-control input[type=number] { width: 70px; padding: 2px 5px; font-size: 12px; }
-.rb-group .ui-control select { width: 132px; padding: 2px 4px; font-size: 12px; }
+.rb-group .ui-control select, .rb-group .ui-control input[type=text] { width: 132px; padding: 2px 4px; font-size: 12px; }
 .rb-group .ui-control input[type=color] { width: 46px; height: 22px; padding: 0; border: 1px solid var(--border); border-radius: 3px; background: none; }
 .rb-group .ui-unit { width: 20px; margin-left: 3px; font-size: 10.5px; }
 .rb-group .ui-switch { margin-right: 0; }
@@ -792,7 +736,6 @@ h1 { display: flex; align-items: center; gap: 7px; font-size: 12px; font-weight:
 .rb-check { display: inline-flex; align-items: center; gap: 6px; font-size: 12px; color: var(--text); cursor: pointer; white-space: nowrap; }
 .rb-check input { accent-color: var(--primary); }
 
-/* Ribbon: hulpklassen voor de woning-tabbladen. */
 .rb-pair { display: flex; align-items: center; gap: 6px; }
 .rb-cols { grid-row: span 3; display: grid; grid-auto-flow: column; grid-template-rows: repeat(3, 26px); column-gap: 18px; align-items: center; }
 .rb-cols:empty { display: none; }

index.html

@@ -51,6 +51,10 @@
     <div id="new-modal">
       <h2>Nieuw</h2>
       <div class="new-options">
+        <button class="new-option" data-kind="woning" data-template="amstel">
+          <svg viewBox="0 0 48 48"><rect x="6" y="10" width="36" height="14" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="2"/><path d="M6 24 L6 38 L38 38 L38 24" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="2"/><rect x="38" y="24" width="4" height="14" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="1" stroke-dasharray="2 2"/><line x1="22" y1="24" x2="22" y2="38" stroke="currentColor" stroke-width="1"/></svg>
+          <span>Woning Amstel</span>
+        </button>
         <button class="new-option" data-kind="woning" data-template="single">
           <svg viewBox="0 0 48 48"><rect x="8" y="14" width="32" height="20" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="2"/><line x1="8" y1="24" x2="40" y2="24" stroke="currentColor" stroke-width="1" stroke-dasharray="2 2"/></svg>
           <span>Woning</span>
@@ -85,8 +89,6 @@
   <script src="js/core/canvas-labels.js"></script>
   <script src="js/core/camera-memory.js"></script>
   <script src="js/core/walk-controls.js"></script>
-  <script src="js/core/granny-kit.js"></script>
-  <script src="js/core/shooter.js"></script>
   <script src="js/core/view-filter.js"></script>
   <script src="js/core/ui-kit.js"></script>
   <script src="js/core/ribbon.js"></script>
@@ -105,8 +107,11 @@
   <script src="js/wall/wall.js"></script>
   <script src="js/floor/floor.js"></script>
   <script src="js/unit/unit-model.js"></script>
+  <script src="js/room/room-model.js"></script>
+  <script src="js/interior/fixture-model.js"></script>
   <script src="js/house/house-model.js"></script>
   <script src="js/cost/cost-defaults.js"></script>
+  <script src="js/cost/cost-csv.js"></script>
   <script src="js/cost/cost-model.js"></script>
   <script src="js/cost/cost-settings.js"></script>
   <script src="js/elektra/elektra-pdf.js"></script>

js/app.js

@@ -4,7 +4,7 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-const APP_VERSION = '0.5.3';
+const APP_VERSION = '0.6.0';
 // 0.0.X per kleine iteratie, 0.X.0 per mijlpaal, X.0.0 bij live-gang.
 
 let tabs = [];
@@ -32,9 +32,6 @@ function setWorkspaceEmpty() {
   </div>`;
 }
 
-// Ribbon (core/ribbon.js): app-tabbladen Bestand, Beeld en Extra; de
-// editor voegt er zijn eigen tabbladen aan toe. Knoppen die de huidige
-// editor niet ondersteunt staan uit.
 function updateEditMenuState() {
   Ribbon.refresh();
 }
@@ -61,6 +58,7 @@ function appRibbonTabs() {
         big('Openen', 'folder2-open', `data-app="triggerImport" title="JSON-ontwerp openen" ${disabledUnless('triggerImport')}`) +
         big('Opslaan', 'save', `data-app="exportDesign" title="Opslaan als JSON + PDF (Ctrl+S)" ${disabledUnless('exportDesign')}`) },
       { label: 'Snel nieuw', html:
+        small('Woning Amstel', 'house-heart', 'data-app="new-kind" data-kind="woning" data-template="amstel"') +
         small('Woning', 'house', 'data-app="new-kind" data-kind="woning" data-template="single"') +
         small('Woning L-vorm', 'bounding-box-circles', 'data-app="new-kind" data-kind="woning" data-template="L"') +
         small('Los: muur', 'bricks', 'data-app="new-kind" data-kind="muur"') +
@@ -127,7 +125,7 @@ function switchToTab(tabId) {
 }
 
 function openNew(kind, template) {
-  if (!editorModuleFor(kind)) return; // 'dak' nog niet beschikbaar
+  if (!editorModuleFor(kind)) return;
 
   const oldTab = tabs.find(t => t.id === activeTabId);
   if (oldTab && currentEditor && typeof currentEditor.getStateJson === 'function') {
@@ -196,7 +194,6 @@ function wireTabBar() {
   });
 }
 
-// Minimale markdown-weergave voor de licentietekst (koppen + alinea's).
 function renderLicenseHtml(md) {
   const esc = (t) => t.replace(/&/g, '&amp;').replace(/</g, '&lt;').replace(/>/g, '&gt;');
   return md.trim().split(/\n\s*\n/).map(block => {
@@ -248,12 +245,6 @@ function wireHotkeys() {
       openNewModal();
       return;
     }
-    // Easter egg (shooter); e.code omdat Alt/Shift e.key per toetsenbord verandert.
-    if (e.ctrlKey && e.shiftKey && e.altKey && e.code === 'KeyL') {
-      e.preventDefault();
-      if (currentEditor && typeof currentEditor.toggleShooter === 'function') currentEditor.toggleShooter();
-      return;
-    }
     if (inField || e.ctrlKey || e.metaKey || e.altKey) return;
 
     if (e.key.toLowerCase() === 'f') {
@@ -279,14 +270,13 @@ document.addEventListener('DOMContentLoaded', () => {
   wireNewModal();
   wireHotkeys();
   wireTabBar();
-  // Tectum draait via een webserver (texturen, lucht); file:// werkt niet volledig.
   if (location.protocol === 'file:') {
     const note = document.createElement('div');
     note.className = 'ui-warn file-protocol-warning';
     note.innerHTML = '<i class="bi bi-exclamation-triangle"></i><span>Tectum is geopend als bestand. Start het via een webserver: <code>./start.sh</code> of <code>python3 -m http.server</code>, en open <code>http://localhost:8000</code>. De omgeving (Dag/Nacht) werkt anders niet.</span>';
     document.body.appendChild(note);
   }
-  openNew('woning', 'L');
+  openNew('woning', 'amstel');
 
   setTimeout(() => {
     const splash = document.getElementById('splash-screen');

js/core/build-stages.js

@@ -4,26 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/build-stages.js — Bouwfasen (window.BuildStages): de volgorde waarin
-// een unit in de hal wordt opgebouwd. Eén begrip voor zowel de weergave
-// (schuif "Bouwfase" in de 3D) als het weglaten van verborgen delen:
-//
-//   0 regelwerk  vloer-, wand- en dakbalken
-//   1 elektra    installatiebuizen, dozen en meterkast (ElektraModel)
-//   2 beplating  spaanplaat binnen, OSB vloer/plafond/dakbeschot, cementplaat buiten
-//   3 doek       vochtdoek
-//   4 latwerk    kruislat, trasraamplaat
-//   5 gevel      rabat, steen, kozijnen, dakbedekking (dakleer, riet, felsplaten), sandwichpanelen
-//   6 afwerking  dakrand, verlichting, vloerafwerking, verf binnen
-//
-// Fasen zijn cumulatief: fase n toont alles t/m n. Een laag die in de
-// gekozen fase aan beide zijden is ingesloten door latere lagen wordt niet
-// gebouwd (bijv. stijlen tussen spaanplaat en doek, latten achter de
-// rabat). De specificaties rekenen altijd met alle lagen.
-//
-// Plain script (geen ES-module); het model-deel heeft geen DOM nodig.
-// ============================================================
 
 window.BuildStages = (() => {
   const LIST = [
@@ -38,14 +18,9 @@ window.BuildStages = (() => {
   const FINAL = LIST.length - 1;
   const INDEX = Object.fromEntries(LIST.map((s, i) => [s.key, i]));
 
-  // Fase (getal of undefined = afgewerkt) normaliseren.
   const clamp = (stage) => (typeof stage === 'number' && isFinite(stage)) ? Math.max(0, Math.min(FINAL, Math.round(stage))) : FINAL;
-  // Is laag `key` zichtbaar in fase `stage`?
   const shows = (stage, key) => clamp(stage) >= INDEX[key];
 
-  // Schuif onderin een 3D-weergave (DOM). pane = de weergave (position:
-  // relative); onChange(stage) bij elke stap. Geeft { set(stage), el,
-  // extra } terug; extra = vrije rij onder de schuif (bijv. doorsnede).
   function createBar(pane, stage, onChange) {
     const el = document.createElement('div');
     el.className = 'stage-bar';
@@ -75,8 +50,10 @@ window.BuildStages = (() => {
       sync();
       onChange(clamp(Number(range.value)));
     });
-    // Toetsen in de weergave mogen de schuif niet bedienen (T, R, ...).
+    // T, R, ... zijn sneltoetsen van de weergave, niet van de schuif.
     range.addEventListener('keydown', (e) => { if (!/^Arrow|Home|End/.test(e.key)) range.blur(); });
+    // Na slepen focus loslaten, zodat de pijltoetsen weer naar de weergave (lopen) gaan.
+    el.addEventListener('pointerup', (e) => { if (e.target.matches('input[type=range]')) setTimeout(() => e.target.blur(), 0); });
     sync();
     return { el, extra: el.querySelector('.stage-extra'), set: (s) => { range.value = clamp(s); sync(); } };
   }

js/core/camera-memory.js

@@ -4,14 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/camera-memory.js — onthoudt de 3D-camerastand (positie + draaipunt)
-// per weergave, zodat wisselen tussen onderdelen/tabbladen of een her-mount
-// na een wijziging niet terugspringt naar de standaardcamera.
-// Sleutels komen van de aanroeper (bijv. "tab3:wall:A:voor"). Alleen in het
-// geheugen van deze sessie.
-// Plain script (geen ES-module).
-// ============================================================
 
 window.CameraMemory = (() => {
   const store = new Map();
@@ -21,7 +13,6 @@ window.CameraMemory = (() => {
     store.set(key, { position: camera.position.toArray(), target: controls.target.toArray() });
   }
 
-  // true als er een opgeslagen stand was (en die is toegepast).
   function restore(key, camera, controls) {
     const m = key && store.get(key);
     if (!m) return false;

js/core/canvas-labels.js

@@ -4,17 +4,9 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/canvas-labels.js — gedeelde stijl voor maat-labels in de 2D-canvassen
-// (blauwe maatlijn + "X: 6000mm"-tekst, zoals het wand-vooraanzicht). Gebruikt
-// door wand, vloer en unit, zodat alle labels er hetzelfde uitzien.
-// Plain script (geen ES-module).
-// ============================================================
 
 const CANVAS_LABEL_COLOR = '#4da6ff';
 
-// Tekent een maatlijn van (x1,y1) naar (x2,y2) plus tekst op (textX,textY).
-// Een verticale lijn (x1 === x2) krijgt de tekst 90° gedraaid.
 function drawCanvasDim(ctx, x1, y1, x2, y2, text, textX, textY) {
   ctx.save();
   ctx.strokeStyle = CANVAS_LABEL_COLOR;

js/core/geometry.js

@@ -4,20 +4,8 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Plain script, geen ES-module: imports breken bij file:// (CORS).
-// core/geometry.js — gedeelde, pure math. Geen DOM, geen THREE-afhankelijkheid
-// behalve shapeAreaWithHoles (die werkt met elk object dat .getPoints()/.holes
-// heeft, dus ook met THREE.Shape). Plain <script> (geen module), zodat dit
-// ook werkt bij rechtstreeks openen van index.html (file://) — daar breken
-// ES-module-imports door browser-CORS.
-//
-// Wordt geladen VOOR wall.js en floor.js: de functies hieronder zijn dus
-// gewoon globaal beschikbaar in beide, zonder duplicatie.
-// ============================================================
 
-// Regelwerk-verdeling (h.o.h.): bepaalt hoeveel balken/stijlen er in een
-// gegeven overspanning passen, gegeven een minimale/maximale hart-op-hart-
-// afstand. Gebruikt door wand-stijlen EN vloerbalken (zelfde algoritme).
 function calculateSegmentPositions(spanWidth, minSp, maxSp) {
   if (spanWidth <= 0) return [];
   let numBays = Math.ceil(spanWidth / maxSp);
@@ -35,7 +23,6 @@ function calculateSegmentPositions(spanWidth, minSp, maxSp) {
   return positions;
 }
 
-// Oppervlakte van een simpele polygon (shoelace-formule).
 function polygonArea(points) {
   let area = 0;
   for (let i = 0; i < points.length; i++) {
@@ -46,11 +33,7 @@ function polygonArea(points) {
   return Math.abs(area) / 2;
 }
 
-// Sutherland-Hodgman clip van een (convexe) polygon tegen een horizontale
-// halfvlak-grens. Gebruikt om bijv. de wand-omtrek (het schuine trapezium) te
-// knippen tot losse horizontale banen voor het vochtdoek.
 function clipPolygonYLE(points, yLimit) {
-  // Houdt het deel met y <= yLimit
   const result = [];
   for (let i = 0; i < points.length; i++) {
     const cur = points[i];
@@ -71,7 +54,6 @@ function clipPolygonYLE(points, yLimit) {
   return result;
 }
 function clipPolygonYGE(points, yLimit) {
-  // Houdt het deel met y >= yLimit
   const result = [];
   for (let i = 0; i < points.length; i++) {
     const cur = points[i];
@@ -92,26 +74,17 @@ function clipPolygonYGE(points, yLimit) {
   return result;
 }
 
-// Oppervlakte van een THREE.Shape inclusief aftrek van zijn holes.
 function shapeAreaWithHoles(shape) {
   let area = polygonArea(shape.getPoints());
   (shape.holes || []).forEach(hole => { area -= polygonArea(hole.getPoints()); });
   return area;
 }
 
-// Simpele euclidische afstand — gebruikt door floor.js voor de
-// cirkel-overlapcheck (2D, dus geen 1D-ankerlogica zoals bij wand-openingen).
 function dist2D(a, b) {
   return Math.hypot(a.x - b.x, a.y - b.y);
 }
 
-// Zaagplan: verdeelt stukken (lengtes in mm) over handelslengtes met zo min
+// Zaagsnede-breedte wordt verwaarloosd.
-// mogelijk snijverlies. Stukken langer dan de langste handelslengte worden
-// eerst opgeknipt (las/stuik in het werk). Daarna best-fit-decreasing: elk
-// stuk gaat in de staaf waar het het krapst past; tot slot krijgt elke staaf
-// de kortste handelslengte waar zijn stukken nog in passen.
-// Resultaat: [{ stock, cuts: [lengtes], used, waste }]. Zaagsnede-breedte
-// wordt verwaarloosd.
 function planStockCutting(pieceLengths, stockLengths) {
   const stocks = stockLengths.slice().sort((a, b) => a - b);
   const maxStock = stocks[stocks.length - 1];
@@ -142,7 +115,6 @@ function planStockCutting(pieceLengths, stockLengths) {
   return bars;
 }
 
-// Samenvatting van een zaagplan: aantal staven per handelslengte + totalen.
 function summarizeStockPlan(bars) {
   const byStock = new Map();
   bars.forEach(b => byStock.set(b.stock, (byStock.get(b.stock) || 0) + 1));
@@ -153,25 +125,8 @@ function summarizeStockPlan(bars) {
   };
 }
 
-// Verticale strook [x0, x1] van y = yBottom tot een (evt. schuine, lineaire)
+// Een uitsparing over de rand wordt een inkeping, geen afgekapt gat (dat liet een haarfijn
-// bovenrand topYAt(x), MIN een set uitsparingen ({ x0, x1, y0, y1, y1r? }):
+// reepje materiaal met randlijnen door de opening lopen). Schuin (y1r) alleen bovenin.
-// rechthoeken, of met y1r een schuine bovenkant (lineair van (x0, y1) naar
-// (x1, y1r); schuin bovenin mag, onderin niet). Uitsparingen die over de
-// rand van de strook vallen worden een echte inkeping in de omtrek (i.p.v.
-// een gat dat net binnen de rand wordt afgekapt — dat liet een haarfijn
-// reepje materiaal met zichtbare randlijnen door de opening lopen). Een
-// uitsparing over de volle breedte splitst de strook in losse delen; een
-// uitsparing tot in de (schuine) bovenrand wordt een inkeping in de bovenrand.
-// opts (optioneel):
-//   yCap    — vlakke bovengrens (bijv. bovenkant van een vochtdoek-baan).
-//   extraXs — knikpunten van topYAt (bijv. waar de daklijn yCap kruist), zodat
-//             de bovenrand tussen twee hoekpunten steeds lineair is.
-// Werkwijze: de strook wordt in kolommen geknipt (op alle x-randen, knikken
-// en snijpunten van de lijnen), zodat binnen een kolom elke lijn (onderkant,
-// onder-/bovenkant uitsparing, bovenrand) lineair is en ze elkaar niet
-// kruisen; de cellen tussen twee lijnen zijn vol of leeg, en de randen
-// tussen vol en leeg worden tot lussen aaneengeregen.
-// Resultaat: [{ outer: [{x,y}...] (CCW), holes: [[{x,y}...] (CW)] }].
 function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
   const eps = 1e-9;
   const yCap = (opts && opts.yCap !== undefined) ? opts.yCap : Infinity;
@@ -186,14 +141,12 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
     });
   const inRect = (x, y) => rs.some(r => x > r.x0 && x < r.x1 && y > r.y0 && y < r.topAt(x));
 
-  // Lijnen (ongeklemd); geklemd tussen yBottom en de bovenrand.
   const raw = [() => yBottom, top];
   rs.forEach(r => raw.push(() => r.y0, r.topAt));
   const clamp = (f) => (x) => Math.min(top(x), Math.max(yBottom, f(x)));
   const lines = raw.map(clamp);
 
   let xs = uniq([x0, x1, ...((opts && opts.extraXs) || []).filter(x => x > x0 + eps && x < x1 - eps), ...rs.flatMap(r => [r.x0, r.x1])]);
-  // Snijpunten van de lijnen (ook met de bovenrand/onderkant) als extra kolomranden.
   const cuts = [];
   for (let i = 0; i < xs.length - 1; i++) {
     const a = xs[i], b = xs[i + 1];
@@ -206,7 +159,6 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
   }
   xs = uniq(xs.concat(cuts));
 
-  // Per kolom: cellen tussen opeenvolgende (verschillende) lijnen.
   const cols = [];
   for (let i = 0; i < xs.length - 1; i++) {
     const a = xs[i], b = xs[i + 1], m = (a + b) / 2;
@@ -222,27 +174,24 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
     cols.push({ a, b, cells });
   }
 
-  // Hoekpunten gedeeld via een register (bijna-gelijke punten = hetzelfde punt).
   const verts = [];
   const vid = (x, y) => {
     let k = verts.findIndex(v => Math.abs(v.x - x) < 1e-7 && Math.abs(v.y - y) < 1e-7);
     if (k < 0) { k = verts.length; verts.push({ x, y }); }
     return k;
   };
-  const edges = new Map(); // van -> [naar, ...]
+  const edges = new Map();
   const addEdge = (p, q) => {
     const a = vid(p.x, p.y), b = vid(q.x, q.y);
     if (a === b) return;
     if (!edges.has(a)) edges.set(a, []);
     edges.get(a).push(b);
   };
-  // Onder-/bovenranden binnen een kolom (CCW: onder naar rechts, boven naar links).
   cols.forEach(col => col.cells.forEach((c, k) => {
     if (!c.filled) return;
     if (!(k > 0 && col.cells[k - 1].filled && col.cells[k - 1].hi === c.lo)) addEdge({ x: col.a, y: c.lo.a }, { x: col.b, y: c.lo.b });
     if (!(k < col.cells.length - 1 && col.cells[k + 1].filled && col.cells[k + 1].lo === c.hi)) addEdge({ x: col.b, y: c.hi.b }, { x: col.a, y: c.hi.a });
   }));
-  // Verticale randen op elke kolomgrens: waar links vol en rechts leeg is (of andersom).
   for (let i = 0; i < xs.length; i++) {
     const x = xs[i];
     const left = i > 0 ? cols[i - 1].cells.filter(c => c.filled).map(c => [c.lo.b, c.hi.b]) : [];
@@ -257,7 +206,6 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
     }
   }
 
-  // Randen aaneenrijgen tot gesloten lussen (collineaire tussenpunten weg).
   const loops = [];
   edges.forEach((list, start) => {
     while (list.length) {
@@ -293,7 +241,6 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
     return c;
   };
   const outers = polys.filter(p => p.length >= 3 && signedArea(p) > 1e-12).map(p => ({ outer: p, holes: [] }));
-  // Gat bij de kleinste buitenlus die het bevat.
   outers.sort((p, q) => signedArea(p.outer) - signedArea(q.outer));
   polys.filter(p => p.length >= 3 && signedArea(p) < -1e-12).forEach(hole => {
     const mid = { x: (hole[0].x + hole[1].x) / 2, y: (hole[0].y + hole[1].y) / 2 };
@@ -303,11 +250,6 @@ function columnMinusRects(x0, x1, yBottom, topYAt, rects, opts) {
   return outers;
 }
 
-// Omtrek van de vereniging van as-evenwijdige rechthoeken ({x0, x1, z0, z1}),
-// als gesloten lussen van punten {x, z}. Buitenlussen zijn tegen de klok in
-// (positieve oppervlakte in het x/z-vlak), gaten met de klok mee. Collineaire
-// tussenpunten zijn verwijderd. Gesorteerd op oppervlakte (grootste eerst).
-// Gebruikt voor de dakrand (boeidelen/daktrim) over meerdere units heen.
 function rectUnionLoops(rects) {
   const eps = 1e-6;
   const uniq = (arr) => arr.sort((a, b) => a - b).filter((v, i, a) => i === 0 || v - a[i - 1] > eps);
@@ -350,16 +292,11 @@ function rectUnionLoops(rects) {
   return loops.map(pts => ({ pts, area: area(pts) })).sort((a, b) => Math.abs(b.area) - Math.abs(a.area));
 }
 
-// Buitenwaartse normaal (as-evenwijdig, lengte 1) van ribbe a -> b van een
-// lus tegen de klok in (positieve oppervlakte in x/z).
 function rectilinearNormal(a, b) {
   const dx = b.x - a.x, dz = b.z - a.z, len = Math.hypot(dx, dz) || 1;
   return { x: dz / len, z: -dx / len };
 }
 
-// Verschuift een rechthoekige (as-evenwijdige) lus tegen de klok in over
-// afstand d naar buiten. Collineaire tussenpunten (bijv. een unit-hoek midden
-// in een rechte gevel) blijven behouden en schuiven loodrecht mee.
 function offsetRectilinearLoop(pts, d) {
   const n = pts.length;
   return pts.map((p, k) => {
@@ -370,17 +307,12 @@ function offsetRectilinearLoop(pts, d) {
   });
 }
 
-// Gevels: groepeert lijnstukken in de plattegrond tot doorlopende gevels
-// (zelfde as + normaal + gevelvlak, aansluitend of overlappend). segs: [{ axis ('x'|'z'),
-// normal {x, z}, line (positie op de andere as), s0, s1 (s0 < s1) }, ...].
-// Geeft [{ axis, normal, line, s0, s1, segs (op s0 gesorteerd) }].
-// Gebruikt door de woning (latwerk/doek-patroon) en de buitenverlichting.
 function groupFacadeRuns(segs, opts) {
   const lineTol = (opts && opts.lineTol) || 1, gapTol = (opts && opts.gapTol) || 5;
   const runs = [];
   segs.slice().sort((a, b) => a.s0 - b.s0).forEach(sg => {
     const run = runs.find(r => r.axis === sg.axis && Math.abs(r.normal.x - sg.normal.x) < 1e-6 && Math.abs(r.normal.z - sg.normal.z) < 1e-6 &&
-      Math.abs(r.line - sg.line) < lineTol && sg.s0 <= r.s1 + gapTol); // aansluitend of overlappend
+      Math.abs(r.line - sg.line) < lineTol && sg.s0 <= r.s1 + gapTol);
     if (run) { run.segs.push(sg); run.s1 = Math.max(run.s1, sg.s1); }
     else runs.push(Object.assign({}, sg, { s0: sg.s0, s1: sg.s1, segs: [sg] }));
   });

js/core/granny-kit.js

@@ -1,174 +0,0 @@
-/*!
- * Tectum
- * Copyright © 2026 Machiel Heinen.
- * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
- * Zie LICENTIE.md.
- */
-// ============================================================
-// core/granny-kit.js — onderdelen van de easter egg (core/shooter.js):
-// oma-sprite, gibs, kreten,
-// geluidseffecten, soundtrack en de omroeper à la Unreal Tournament.
-// Plain script (geen ES-module).
-// ============================================================
-
-const GrannyKit = (() => {
-  // Oud vrouwtje met rollator, 16x25 pixels (twee loopbeelden).
-  const LADY = [
-    '......hHHh......',
-    '.....HHHHHH.....',
-    '....HHHHHHHH....',
-    '....HSSSSSSH....',
-    '....SGEsSGES....',
-    '....SSSssSSS....',
-    '.....SsrrsS.....',
-    '......SSSS......',
-    '.....WWWWWW.....',
-    '...DDDDWWDDDD...',
-    '..DDDDDDDDDDDD..',
-    '..DdDDDDDDDDdD..',
-    '..DdDDDDDDDDdD..',
-    'MSSMMMMMMMMMMSSM',
-    '.M.DDDDDDDDDD.M.',
-    '.MRRRRRRRRRRRRM.',
-    '.MRrRrRrRrRrRRM.',
-    '.MRRRRRRRRRRRRM.',
-    '.M..dDDDDDDd..M.',
-    '.M...DDDDDD...M.',
-    '.M....LL.LL...M.',
-    '.M....LL..LL..M.',
-    '.M....BB..BB..M.',
-    'KKK..........KKK',
-    'KkK..........KkK'
-  ];
-  const LADY_B = LADY.slice(0, 20).concat([
-    '.M...LL..LL...M.',
-    '.M...LL...LL..M.',
-    '.M...BB...BB..M.',
-    'KkK..........KkK',
-    'KKK..........KKK'
-  ]);
-  const PAL = { h: '#9a9aa8', H: '#d0d0da', S: '#f0c8a0', s: '#d09878', E: '#101010', G: '#707080', r: '#a04040',
-    W: '#f4f4f4', D: '#8040a0', d: '#5a2a78', M: '#b8c0c8', R: '#c03030', L: '#c8a888', B: '#402018', K: '#202020', k: '#606060' };
-
-  // Gibs: 8-bit stukjes oma (vlees, botjes, gebit, bril, handtas, breibol, rollatorwiel).
-  const GIBS = [
-    ['..rr....', '.rRRr...', 'rRRRRr..', 'rRrRRRr.', '.rRRRRr.', '..rRRr..', '...rr...'],
-    ['.rr.rr..', 'rRRrRRr.', 'rRRRRRr.', '.rRRRr..', '..rrr...'],
-    ['ww....ww', 'wWw..wWw', '.wWwwWw.', '..wWWw..', '.wWwwWw.', 'wWw..wWw', 'ww....ww'],
-    ['.pppppp.', 'pWWWWWWp', 'pWkWkWkp', 'pWWWWWWp', '.pppppp.'],
-    ['GG..GG..', 'GbG.GbG.', 'GGGGGGG.', '........'],
-    ['..nn....', '.n..n...', 'nNNNNNn.', 'NNNNNNN.', 'NNyNNNN.', 'NNNNNNN.'],
-    ['.YYYY...', 'YyYYyY..', 'YYyYYy..', 'YyYYyY..', '.YYYY...', '.....Y..', '......Y.'],
-    ['.KKKK...', 'KkkkkK..', 'KkMMkK..', 'KkMMkK..', 'KkkkkK..', '.KKKK...']
-  ];
-  const GIB_PAL = { r: '#6a0808', R: '#c01818', w: '#a09880', W: '#f0ecdc', p: '#e07888', k: '#303030', G: '#606070', b: '#a0c8f0',
-    n: '#402018', N: '#7a4a22', y: '#d0b040', Y: '#c050a0', K: '#202020', M: '#b8c0c8' };
-
-  const SHOUTS = ['"Jongeman! Voeten vegen!"', '"In mijn tijd hadden we geen raketten!"', '"Ik bel je moeder!"',
-    '"Waar is de bingo?"', '"Dat dak lekt, hoor!"', '"Is dit wel vergund?"', '"Ik heb een abonnement op de bus!"'];
-  const DEATH_SHOUTS = ['"Oeeehh, mijn heup!"', '"Dat zeg ik tegen de wijkagent!"', '"Aaargh, de bingo..."'];
-  const HIT_SHOUTS = ['*BAM* met de handtas!', '*klets* met de rollator!', '"Neem een koekje, en dan wegwezen!"'];
-  const pick = (arr) => arr[Math.floor(Math.random() * arr.length)];
-
-  // Pixelraster -> canvas (1 px per teken, optioneel met rand en één tintkleur;
-  // bottom = figuur op de onderrand, voor sprites die op de grond staan).
-  function pixelCanvas(rows, pal, opts) {
-    const o = Object.assign({ pad: 0, size: 0, tint: null, bottom: false }, opts || {});
-    const w = Math.max(...rows.map(r => r.length)), h = rows.length;
-    const c = document.createElement('canvas');
-    c.width = o.size || w + o.pad * 2;
-    c.height = o.size || h + o.pad * 2;
-    const g = c.getContext('2d');
-    const ox = Math.floor((c.width - w) / 2), oy = o.bottom ? c.height - h : Math.floor((c.height - h) / 2);
-    rows.forEach((row, y) => [...row].forEach((ch, x) => {
-      if (!pal[ch]) return;
-      g.fillStyle = o.tint || pal[ch];
-      g.fillRect(ox + x, oy + y, 1, 1);
-    }));
-    return c;
-  }
-
-  // Geluidseffecten: gesynthetiseerde ruis via WebAudio.
-  function createSfx() {
-    let audio = null;
-    return {
-      bang(len, freq, vol) {
-        try {
-          audio = audio || new (window.AudioContext || window.webkitAudioContext)();
-          const n = Math.floor(audio.sampleRate * len), buf = audio.createBuffer(1, n, audio.sampleRate), d = buf.getChannelData(0);
-          for (let i = 0; i < n; i++) d[i] = (Math.random() * 2 - 1) * Math.pow(1 - i / n, 3);
-          const src = audio.createBufferSource(), f = audio.createBiquadFilter(), g = audio.createGain();
-          src.buffer = buf; f.type = 'lowpass'; f.frequency.value = freq; g.gain.value = vol;
-          src.connect(f).connect(g).connect(audio.destination);
-          src.start();
-        } catch (e) { /* geen geluid, jammer */ }
-      },
-      close() { if (audio) audio.close(); audio = null; }
-    };
-  }
-
-  // Soundtrack: "Five Armies" Kevin MacLeod (incompetech.com), CC BY 4.0.
-  const MUSIC_CREDIT = '♪ "Five Armies" Kevin MacLeod (incompetech.com) · CC BY 4.0';
-  function createMusic() {
-    const music = new Audio('assets/audio/five-armies.mp3');
-    music.loop = true;
-    music.volume = 0.5;
-    return {
-      play() { music.currentTime = 0; music.play().catch(() => {}); }, // toetsdruk = gebruikersactie
-      stop() { music.pause(); }
-    };
-  }
-
-  // Omroeper (Web Speech API + grote tekst in labelEl).
-  // Multi-kill: kills binnen MULTI_WINDOW s na elkaar. Spree: kills zonder geraakt te worden.
-  const MULTI_WINDOW = 6;
-  const MULTI = { 2: 'Double Granny!', 3: 'Multi Granny!', 4: 'Mega Granny!', 5: 'Ultra Granny!', 6: 'M M M MONSTER GRANNY!' };
-  const SPREE = { 5: 'Bingo Spree!', 10: 'Rollator Rampage!', 15: 'Dominating the retirement home!', 20: 'Unstoppable!', 25: 'Godlike!', 30: 'Wicked Sick... of grannies!' };
-  function createAnnouncer(labelEl) {
-    let kills = 0, multi = 0, lastKillAt = -99, spree = 0, clock = 0, timer = 0;
-    function say(text) {
-      labelEl.textContent = text.replace(/^M M M /, 'M-M-M-');
-      labelEl.classList.remove('show'); void labelEl.offsetWidth; labelEl.classList.add('show');
-      timer = 2.2;
-      try {
-        const u = new SpeechSynthesisUtterance(text);
-        const v = speechSynthesis.getVoices().find(x => /^en(-|_)(US|GB)/i.test(x.lang) && /male|david|daniel|george/i.test(x.name))
-          || speechSynthesis.getVoices().find(x => /^en/i.test(x.lang));
-        if (v) u.voice = v;
-        u.lang = 'en-US'; u.pitch = 0.1; u.rate = 0.8; u.volume = 1;
-        speechSynthesis.cancel();
-        speechSynthesis.speak(u);
-      } catch (e) { /* geen stem, dan alleen tekst */ }
-    }
-    return {
-      say,
-      get kills() { return kills; },
-      kill() {
-        kills++;
-        multi = clock - lastKillAt <= MULTI_WINDOW ? multi + 1 : 1;
-        lastKillAt = clock;
-        spree++;
-        if (kills === 1) say('First Blood!');
-        else if (multi >= 2) say(MULTI[Math.min(multi, 6)]);
-        else if (SPREE[spree]) say(SPREE[spree]);
-        return kills;
-      },
-      hurt() {
-        if (spree >= 5) say('Spree ended by a handbag!');
-        spree = 0;
-      },
-      reset() { kills = multi = spree = 0; lastKillAt = -99; },
-      update(dt) {
-        clock += dt;
-        if (timer > 0 && (timer -= dt) <= 0) labelEl.classList.remove('show');
-      },
-      stop() {
-        try { speechSynthesis.cancel(); } catch (e) { /* */ }
-        labelEl.classList.remove('show');
-      }
-    };
-  }
-
-  return { LADY, LADY_B, PAL, GIBS, GIB_PAL, SHOUTS, DEATH_SHOUTS, HIT_SHOUTS, MUSIC_CREDIT,
-    pick, pixelCanvas, createSfx, createMusic, createAnnouncer };
-})();

js/core/license.js

@@ -4,12 +4,7 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Kopie van LICENTIE.md (leidend): bij een wijziging beide aanpassen.
-// core/license.js — de licentietekst voor "Over deze software". Kopie van
-// LICENTIE.md (dat bestand is leidend; bij een wijziging beide aanpassen).
-// Als JS-string opgenomen omdat fetch() van lokale bestanden via file://
-// niet betrouwbaar werkt.
-// ============================================================
 
 window.TECTUM_LICENSE_MD = `# Licentie en auteursrecht
 

js/core/pdf-sheet.js

@@ -4,28 +4,16 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/pdf-sheet.js — gedeelde bouwstenen voor de A3-tekenbladen (jsPDF):
-// kleuren, nieuw document, maatlijn en titelblok. Gebruikt door WallPdf,
-// FloorPdf en de unit-PDF, zodat elk blad er identiek uitziet.
-// Plain script (geen ES-module), geladen na jspdf.umd.min.js.
-// ============================================================
 
 window.PdfSheet = (() => {
-  // Kleurlogica: rood = houtwerk-omtrekken, blauw = hoofdmaatvoering,
-  // zwart = opening-kruis, posnum-labels en de onderste maatketens.
   const COLORS = { RED: [190, 25, 25], BLUE: [25, 50, 180], BLACK: [0, 0, 0], GREY: [130, 130, 130] };
 
-  // Veldnamen van de "Project eigenschappen"-modal van de wand-/vloer-editor.
   const PROJECT_DOM_IDS = {
     naam: 'inp-proj-naam', plaats: 'inp-proj-plaats', straat: 'inp-proj-straat', nummer: 'inp-proj-nummer',
     tekenaar: 'inp-proj-tekenaar', titel: 'inp-proj-titel', element: 'inp-proj-element', opmerking: 'inp-proj-opmerking'
   };
 
-  // Afbeeldingen (bijv. textuur-voorvertoningen) voor in de PDF. generate()
+  // generate() is synchroon: afbeeldingen vooraf laden met preloadImage.
-  // is synchroon, dus vooraf laden (preloadImage, bijv. zodra een materiaal
-  // gekozen is); imageData geeft de data-URL, of null als hij (nog) niet
-  // geladen is (dan tekent de aanroeper een kleurvlak).
   const imageCache = {};
   function preloadImage(url) {
     if (!url || url in imageCache || typeof Image === 'undefined' || typeof document === 'undefined') return;
@@ -37,7 +25,7 @@ window.PdfSheet = (() => {
         c.width = img.naturalWidth; c.height = img.naturalHeight;
         c.getContext('2d').drawImage(img, 0, 0);
         imageCache[url] = c.toDataURL('image/png');
-      } catch (e) { /* laat null: kleurvlak */ }
+      } catch (e) { }
     };
     img.src = url;
   }
@@ -57,9 +45,6 @@ window.PdfSheet = (() => {
     return project;
   }
 
-  // Maatlijn met kleine loodrechte eindstreepjes ("|") op beide
-  // uiteinden, zodat duidelijk is waar de maat precies begint/eindigt
-  // i.p.v. een lijn die zonder markering in de lucht lijkt te eindigen.
   const DIM_TICK = 1.5;
   function dimLine(doc, x1, y1, x2, y2) {
     doc.line(x1, y1, x2, y2);
@@ -70,10 +55,6 @@ window.PdfSheet = (() => {
     doc.line(x2 - tx, y2 - ty, x2 + tx, y2 + ty);
   }
 
-  // Titelblok (rechtsonder), in twee kolommen zodat het weinig hoogte
-  // inneemt, met het logo (core/logo-data.js) rechtsonder.
-  // project: { naam, plaats, straat, nummer, tekenaar, opmerking };
-  // opts: { titel, element, blad } (blad bijv. "2 / 7").
   function titleBlock(doc, project, opts) {
     const { BLACK, GREY } = COLORS;
     const p = project || {};
@@ -104,7 +85,6 @@ window.PdfSheet = (() => {
       });
     });
 
-    // Scheidingslijn + onderstrook: blad links, logo rechts.
     const stripY = tbY0 + 25;
     doc.setDrawColor(...GREY);
     doc.setLineWidth(0.15);
@@ -116,7 +96,7 @@ window.PdfSheet = (() => {
     }
     const logoH = 7.5, logoW = logoH * (window.TECTUM_LOGO ? window.TECTUM_LOGO.aspect : 4.55);
     if (window.TECTUM_LOGO) {
-      doc.addImage(window.TECTUM_LOGO.png, 'PNG', tbX0 + tbW - 3 - logoW, tbY0 + tbH - 2 - logoH, logoW, logoH, 'tectum-logo', 'FAST'); // alias: 1x in het bestand, gecomprimeerd
+      doc.addImage(window.TECTUM_LOGO.png, 'PNG', tbX0 + tbW - 3 - logoW, tbY0 + tbH - 2 - logoH, logoW, logoH, 'tectum-logo', 'FAST'); // alias: logo 1x in het bestand
     } else {
       doc.setTextColor(...GREY);
       doc.setFontSize(6);
@@ -124,8 +104,6 @@ window.PdfSheet = (() => {
     }
   }
 
-  // Eenvoudige tabel: headers + rijen (arrays van strings) vanaf (x, y) met
-  // vaste kolom-x'en. Geeft de y-positie onder de tabel terug.
   function table(doc, x, y, colX, headers, rows, opts) {
     const { BLACK, GREY } = COLORS;
     const o = opts || {};

js/core/pdf-writer.js

@@ -4,18 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// js/core/pdf-writer.js — minimale, dependency-vrije PDF-generator.
-// Schrijft geldige PDF 1.4 bytes rechtstreeks (geen jsPDF: geen
-// netwerktoegang om dat te vendoren). Ondersteunt lijnen, rechthoeken,
-// tekst (standaard Helvetica, geen embedding nodig) en kleuren, over
-// meerdere pagina's. Coordinaten in PDF-punten (1pt = 1/72 inch),
-// oorsprong linksonder — precies zoals PDF dat zelf verwacht.
-//
-// Puur string/byte-opbouw, geen browser-specifieke API's nodig om het
-// DOCUMENT te bouwen (alleen het downloaden ervan is browser-specifiek,
-// zie savePdfBlob hieronder).
-// ============================================================
 
 function createPdfDocument() {
   const objects = [];
@@ -46,7 +34,6 @@ function createPdfDocument() {
     return out;
   }
 
-  // Ruwe schatting van Helvetica-tekstbreedte (geen AFM-metrics embedded).
   function estimateTextWidth(str, size) {
     return str.length * size * 0.55;
   }
@@ -145,9 +132,6 @@ function createPdfDocument() {
   return { addPage, build };
 }
 
-// Zet een Latin1-string (elk char = 1 byte, zie hierboven) om naar een
-// Blob en start een download. Browser-specifiek, puur I/O — de opbouw
-// hierboven is dat niet.
 function savePdfBlob(latin1String, filename) {
   const bytes = new Uint8Array(latin1String.length);
   for (let i = 0; i < latin1String.length; i++) bytes[i] = latin1String.charCodeAt(i) & 0xff;

js/core/ribbon.js

@@ -4,48 +4,22 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/ribbon.js — Ribbon (window.Ribbon): de bedieningsbalk bovenin. Eén
-// plek voor alle commando's en instellingen; de weergaven eronder blijven
-// vrij.
-//
-// Tabbladen komen uit bronnen: 'app' (Bestand, Beeld, Extra) en 'editor'
-// (de actieve editor, bijv. Start, Gevel, Dak, ... en een contextueel
-// tabblad voor de selectie). Tabbladen met dezelfde sleutel uit meerdere
-// bronnen worden samengevoegd (bijv. Beeld: weergave-opties van de woning
-// + vensterknoppen van de app).
-//
-//   Ribbon.setSource('editor', [{
-//     key, label, order (sortering), contextual (gekleurd, achteraan),
-//     groups: () => [{ label, html }],   // inhoud, opnieuw bij elke weergave
-//     wire: (body) => {},                // events koppelen na het tekenen
-//     onShow: () => {}                   // tabblad wordt actief
-//   }]);
-//   Ribbon.activate(key) · Ribbon.refresh() · Ribbon.active() · Ribbon.onChange(fn)
-//
-// Groepen: een raster van 3 rijen hoog; velden (UI-kit) staan per kolom
-// onder elkaar. Grote knop: Ribbon.big(...), kleine: Ribbon.small(...).
-// Plain script (geen ES-module).
-// ============================================================
 
 window.Ribbon = (() => {
-  const sources = {};         // naam -> [tab]
+  const sources = {};
   const SOURCE_ORDER = ['app', 'editor'];
   let root = null, tabsEl = null, bodyEl = null;
   let activeKey = null, lastPlainKey = null;
-  let auto = true; // tabblad nog niet door de gebruiker gekozen: voorkeur 'start'
+  let auto = true;
   let collapsed = false, notified = null;
   const listeners = [];
   const PREF_KEY = 'tectum.ribbon.collapsed';
 
   const icon = (n) => `<i class="bi bi-${n}" aria-hidden="true"></i>`;
-  // Grote knop (3 rijen hoog): icoon boven het label.
   const big = (label, iconName, attrs, cls) =>
     `<button type="button" class="rb-btn rb-big${cls ? ' ' + cls : ''}" ${attrs || ''}>${icon(iconName)}<span>${label}</span></button>`;
-  // Kleine knop (1 rij).
   const small = (label, iconName, attrs, cls) =>
     `<button type="button" class="rb-btn rb-small${cls ? ' ' + cls : ''}" ${attrs || ''}>${icon(iconName)}<span>${label}</span></button>`;
-  // Waarde-regel (alleen lezen) binnen een groep.
   const kv = (label, value, unit) =>
     `<div class="rb-kv"><span>${label}</span><b>${value}${unit ? `<small>${unit}</small>` : ''}</b></div>`;
 
@@ -105,7 +79,7 @@ window.Ribbon = (() => {
     tab.parts.forEach(p => p.onShow && p.onShow());
   }
 
-  function savePref() { try { localStorage.setItem(PREF_KEY, collapsed ? '1' : '0'); } catch (e) { /* alleen deze sessie */ } }
+  function savePref() { try { localStorage.setItem(PREF_KEY, collapsed ? '1' : '0'); } catch (e) { } }
 
   function init(el) {
     root = el;
@@ -128,8 +102,6 @@ window.Ribbon = (() => {
     render();
   }
 
-  // Bron vervangen. Een nieuw contextueel tabblad (andere sleutel) wordt
-  // actief als opts.focus; verdwijnt het actieve, dan terug naar het vorige.
   function setSource(name, tabs, opts) {
     sources[name] = tabs || [];
     const ctx = (tabs || []).find(t => t.contextual);
@@ -138,7 +110,6 @@ window.Ribbon = (() => {
     if (opts && opts.focus && ctx && ctx.onShow) ctx.onShow();
   }
 
-  // fn(key) bij elke wissel van het actieve tabblad.
   function onChange(fn) { listeners.push(fn); return () => { const i = listeners.indexOf(fn); if (i >= 0) listeners.splice(i, 1); }; }
 
   return { init, setSource, activate, refresh: render, active: () => activeKey, onChange, big, small, kv };

js/core/shooter.js

@@ -1,469 +0,0 @@
-/*!
- * Tectum
- * Copyright © 2026 Machiel Heinen.
- * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
- * Zie LICENTIE.md.
- */
-// ============================================================
-// core/shooter.js — easter egg: schieten in de loopmodus (Ctrl+Shift+Alt+L).
-//   klik in beeld        muis vangen (Esc = loslaten)
-//   linkermuisknop       vuren
-//   1 / 2 / scrollwiel   pistool / raketwerper
-// Kogelgaten en roetplekken blijven op wanden/dak/vloer achter, raketten
-// laten ook wat rondvliegend metselwerk achter. Bewust simpel en buggy.
-// Plain script (geen ES-module); gebruikt THREE.
-//
-//   const gun = createShooter({ scene, camera, domElement, pane, walk, targets: () => [..] });
-//   gun.start(); gun.update(dt); gun.stop(); gun.dispose();
-// ============================================================
-
-function createShooter(o) {
-  const { scene, camera, domElement, pane, walk } = o;
-  const group = new THREE.Group();
-  group.name = 'shooter';
-  let active = false, weapon = 0, cooldown = 0, recoil = 0;
-  const decals = [], rockets = [], blasts = [], debris = [];
-  const MAX_DECALS = 250;
-
-  // --- Texturen (canvas) ---
-  function canvasTex(size, draw) {
-    const c = document.createElement('canvas');
-    c.width = c.height = size;
-    draw(c.getContext('2d'), size);
-    const t = new THREE.CanvasTexture(c);
-    return t;
-  }
-  const holeTex = canvasTex(64, (g, s) => {
-    const r = g.createRadialGradient(s / 2, s / 2, 0, s / 2, s / 2, s / 2);
-    r.addColorStop(0, 'rgba(0,0,0,1)'); r.addColorStop(0.18, 'rgba(10,8,6,1)');
-    r.addColorStop(0.3, 'rgba(60,50,40,0.8)'); r.addColorStop(1, 'rgba(0,0,0,0)');
-    g.fillStyle = r; g.fillRect(0, 0, s, s);
-    g.strokeStyle = 'rgba(20,15,10,0.7)'; g.lineWidth = 1.5;
-    for (let i = 0; i < 6; i++) {
-      const a = Math.random() * Math.PI * 2, l = s * (0.25 + Math.random() * 0.2);
-      g.beginPath(); g.moveTo(s / 2, s / 2); g.lineTo(s / 2 + Math.cos(a) * l, s / 2 + Math.sin(a) * l); g.stroke();
-    }
-  });
-  const scorchTex = canvasTex(128, (g, s) => {
-    for (let i = 0; i < 40; i++) {
-      const x = s / 2 + (Math.random() - 0.5) * s * 0.5, y = s / 2 + (Math.random() - 0.5) * s * 0.5;
-      const rr = s * (0.1 + Math.random() * 0.25);
-      const r = g.createRadialGradient(x, y, 0, x, y, rr);
-      r.addColorStop(0, 'rgba(15,10,5,0.5)'); r.addColorStop(1, 'rgba(15,10,5,0)');
-      g.fillStyle = r; g.fillRect(0, 0, s, s);
-    }
-    g.fillStyle = 'rgba(255,120,20,0.6)';
-    for (let i = 0; i < 25; i++) g.fillRect(s / 2 + (Math.random() - 0.5) * s * 0.4, s / 2 + (Math.random() - 0.5) * s * 0.4, 2, 2);
-  });
-  const fireTex = canvasTex(64, (g, s) => {
-    const r = g.createRadialGradient(s / 2, s / 2, 0, s / 2, s / 2, s / 2);
-    r.addColorStop(0, 'rgba(255,255,220,1)'); r.addColorStop(0.3, 'rgba(255,180,40,0.9)');
-    r.addColorStop(0.7, 'rgba(200,50,0,0.4)'); r.addColorStop(1, 'rgba(0,0,0,0)');
-    g.fillStyle = r; g.fillRect(0, 0, s, s);
-  });
-  // Puin krijgt een willekeurige steentextuur uit de bibliotheek (als die laadt).
-  const brickTex = new THREE.TextureLoader().load(['assets/textures/buitenmuur/R200 - Witte voeg.jpg', 'assets/textures/buitenmuur/K739 - Witte voeg.jpg', 'assets/textures/buitenmuur/R480 - Witte voeg.jpg'][Math.floor(Math.random() * 3)]);
-  const decalMat = (map) => new THREE.MeshBasicMaterial({ map, transparent: true, depthWrite: false, polygonOffset: true, polygonOffsetFactor: -4 });
-  const holeMat = decalMat(holeTex), scorchMat = decalMat(scorchTex);
-  const debrisMat = new THREE.MeshStandardMaterial({ map: brickTex, roughness: 0.9 });
-  const fireMat = new THREE.SpriteMaterial({ map: fireTex, blending: THREE.AdditiveBlending, depthWrite: false });
-
-  // --- Wapens (vastgeplakt aan de camera) ---
-  const metal = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x2a2c30, metalness: 0.7, roughness: 0.35 });
-  const olive = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x4b5a32, roughness: 0.6 });
-  function box(w, h, d, m, x, y, z) { const b = new THREE.Mesh(new THREE.BoxGeometry(w, h, d), m); b.position.set(x, y, z); return b; }
-  const pistol = new THREE.Group();
-  pistol.add(box(0.035, 0.045, 0.2, metal, 0, 0, -0.1), box(0.03, 0.09, 0.04, metal, 0, -0.055, -0.02));
-  const launcher = new THREE.Group();
-  const tube = new THREE.Mesh(new THREE.CylinderGeometry(0.05, 0.05, 0.7, 12, 1, true), olive);
-  tube.material.side = THREE.DoubleSide;
-  tube.rotation.x = Math.PI / 2; tube.position.z = -0.25;
-  launcher.add(tube, box(0.03, 0.09, 0.04, metal, 0, -0.08, -0.05), box(0.02, 0.05, 0.03, metal, 0.05, 0.05, -0.2));
-  const flash = new THREE.Sprite(fireMat.clone());
-  flash.scale.set(0.15, 0.15, 1);
-  flash.visible = false;
-  const viewModel = new THREE.Group();
-  viewModel.add(pistol, launcher, flash);
-  const gunLight = new THREE.PointLight(0xffaa44, 0, 6);
-  group.add(viewModel, gunLight);
-
-  // --- HUD ---
-  const hud = document.createElement('div');
-  hud.className = 'shooter-hud';
-  hud.innerHTML = '<div class="shooter-cross"></div><div class="shooter-weapon"></div><div class="shooter-credit"></div><div class="shooter-kills"></div><div class="shooter-shout"></div><div class="shooter-ouch"></div><div class="shooter-announce"></div><div class="shooter-help">Klik = muis vangen · linkerknop = vuren · 1/2 of scroll = wapen · Esc = muis los · Ctrl+Shift+Alt+L = stoppen</div>';
-  pane.appendChild(hud);
-  hud.querySelector('.shooter-credit').textContent = GrannyKit.MUSIC_CREDIT;
-  const weaponLabel = hud.querySelector('.shooter-weapon');
-  const killsLabel = hud.querySelector('.shooter-kills');
-  const shoutLabel = hud.querySelector('.shooter-shout');
-  const ouch = hud.querySelector('.shooter-ouch');
-  let shoutTimer = 0;
-  function shout(text) { shoutLabel.textContent = text; shoutLabel.classList.add('show'); shoutTimer = 2.5; }
-  function setKills(n) { killsLabel.textContent = "Oma's: " + n; }
-  const announcer = GrannyKit.createAnnouncer(hud.querySelector('.shooter-announce'));
-
-  function selectWeapon(i) {
-    weapon = (i + 2) % 2;
-    pistol.visible = weapon === 0;
-    launcher.visible = weapon === 1;
-    weaponLabel.textContent = weapon === 0 ? '[1] Pistool  ∞' : '[2] Raketwerper  ∞';
-    flash.position.set(0, 0, weapon === 0 ? -0.22 : -0.62);
-  }
-  selectWeapon(0);
-
-  // --- Vijand: oud vrouwtje met rollator (8-bit sprite, Doom-stijl) ---
-  // Eén tegelijk: spawnt op 12-18 m, schuifelt op je af, na de kill komt de volgende.
-  function spriteTex(rows, tint) {
-    const t = new THREE.CanvasTexture(GrannyKit.pixelCanvas(rows, GrannyKit.PAL, { size: 32, tint, bottom: true }));
-    t.magFilter = t.minFilter = THREE.NearestFilter;
-    t.generateMipmaps = false;
-    return t;
-  }
-  const ladyTex = [spriteTex(GrannyKit.LADY), spriteTex(GrannyKit.LADY_B)];
-  const ladyHurtTex = spriteTex(GrannyKit.LADY, '#ff3030');
-  const LADY_H = 1.6 * 32 / 25; // sprite-hoogte (m) zodat de figuur ~1,6 m is
-  let mob = null, spawnTimer = 1.5, attackTimer = 0, animT = 0;
-  function spawnMob() {
-    const me = camera.position;
-    let x = me.x, z = me.z;
-    for (let i = 0; i < 15; i++) {
-      const a = Math.random() * Math.PI * 2, d = 12 + Math.random() * 6;
-      x = me.x + Math.sin(a) * d; z = me.z + Math.cos(a) * d;
-      if (!o.blocked || !o.blocked(x, z)) break;
-    }
-    const sp = new THREE.Sprite(new THREE.SpriteMaterial({ map: ladyTex[0], transparent: true, alphaTest: 0.5 }));
-    sp.scale.set(LADY_H, LADY_H, 1);
-    group.add(sp);
-    mob = { sp, x, z, hp: 3, alive: true, hurt: 0, dead: 0 };
-    placeMob();
-    shout(GrannyKit.pick(GrannyKit.SHOUTS));
-  }
-  function mobFloor(x, z) { return o.floorAt ? o.floorAt(x, z) : 0; }
-  function placeMob() { mob.sp.position.set(mob.x, mobFloor(mob.x, mob.z) + LADY_H / 2 - (mob.dead ? LADY_H * 0.3 : 0), mob.z); }
-  function mobCenter() { return new THREE.Vector3(mob.x, mobFloor(mob.x, mob.z) + 0.8, mob.z); }
-  // Straal tegen een staande cilinder (r 0,4 m, 1,6 m hoog) om de oma.
-  function rayHitsMob(origin, dir, maxDist) {
-    if (!mob || !mob.alive) return false;
-    const c = mobCenter();
-    const t = c.clone().sub(origin).dot(dir);
-    if (t < 0 || t > maxDist) return false;
-    const p = origin.clone().addScaledVector(dir, t);
-    return Math.hypot(p.x - c.x, p.z - c.z) < 0.4 && Math.abs(p.y - c.y) < 0.8;
-  }
-  const gibTex = GrannyKit.GIBS.map(rows => {
-    const t = new THREE.CanvasTexture(GrannyKit.pixelCanvas(rows, GrannyKit.GIB_PAL, { size: 8 }));
-    t.magFilter = t.minFilter = THREE.NearestFilter;
-    t.generateMipmaps = false;
-    return t;
-  });
-  const bloodTex = canvasTex(32, (g) => {
-    g.fillStyle = '#7a0a0a';
-    for (let i = 0; i < 14; i++) {
-      const a = Math.random() * 6.28, d = Math.random() * 10, r = 2 + Math.random() * 5;
-      g.beginPath(); g.arc(16 + Math.cos(a) * d, 16 + Math.sin(a) * d, r, 0, 6.28); g.fill();
-    }
-  });
-  bloodTex.magFilter = THREE.NearestFilter;
-  const bloodMat = decalMat(bloodTex);
-  function spawnGibs(center, count) {
-    for (let i = 0; i < count; i++) {
-      // Vooral vlees, plus een paar herkenbare stukken.
-      const k = i < count * 0.5 ? Math.floor(Math.random() * 2) : Math.floor(Math.random() * GrannyKit.GIBS.length);
-      const sp = new THREE.Sprite(new THREE.SpriteMaterial({ map: gibTex[k], alphaTest: 0.5 }));
-      const sz = 0.18 + Math.random() * 0.14;
-      sp.scale.set(sz, sz, 1);
-      sp.position.copy(center).add(new THREE.Vector3((Math.random() - 0.5) * 0.4, (Math.random() - 0.5) * 0.8, (Math.random() - 0.5) * 0.4));
-      const v = new THREE.Vector3((Math.random() - 0.5) * 9, 2 + Math.random() * 6, (Math.random() - 0.5) * 9);
-      group.add(sp);
-      debris.push({ mesh: sp, v, spin: new THREE.Vector3((Math.random() - 0.5) * 20, 0, 0), rest: false, gib: true });
-    }
-    // Plas onder de plek des onheils.
-    bloodSplat(center.x, center.z, 1.4);
-    trimDebris();
-  }
-  function bloodSplat(x, z, size) {
-    const m = new THREE.Mesh(new THREE.PlaneGeometry(size, size), bloodMat);
-    m.rotation.set(-Math.PI / 2, 0, Math.random() * 6.28);
-    m.position.set(x, mobFloor(x, z) + 0.006, z);
-    group.add(m);
-    decals.push(m);
-  }
-  function trimDebris() {
-    while (debris.length > 200) {
-      const old = debris.shift();
-      group.remove(old.mesh);
-      if (old.mesh.isSprite) old.mesh.material.dispose(); else old.mesh.geometry.dispose();
-    }
-  }
-
-  function damageMob(n, gib) {
-    if (!mob || !mob.alive) return;
-    mob.hp -= n;
-    mob.hurt = 0.15;
-    spawnBlast(mobCenter(), 0.4, 0.2);
-    if (mob.hp > 0) { bang(0.2, 900, 0.3); return; }
-    mob.alive = false;
-    mob.dead = 0.001;
-    mob.sp.material.map = ladyHurtTex;
-    mob.sp.material.rotation = Math.PI / 2; // omgevallen
-    if (gib) { mob.sp.visible = false; mob.dead = 2.4; spawnGibs(mobCenter(), 22); }
-    else spawnGibs(mobCenter(), 5);
-    setKills(announcer.kill());
-    shout(GrannyKit.pick(GrannyKit.DEATH_SHOUTS));
-    spawnTimer = 1;
-  }
-  function updateMob(t) {
-    if (!mob) { spawnTimer -= t; if (spawnTimer <= 0) spawnMob(); return; }
-    if (!mob.alive) {
-      mob.dead += t;
-      mob.sp.material.opacity = Math.max(0, 1 - (mob.dead - 1.5));
-      mob.sp.material.transparent = true;
-      placeMob();
-      if (mob.dead > 2.5) { group.remove(mob.sp); mob.sp.material.dispose(); mob = null; }
-      return;
-    }
-    const me = camera.position;
-    const dx = me.x - mob.x, dz = me.z - mob.z, dist = Math.hypot(dx, dz);
-    if (dist > 0.9) {
-      const v = 1.3 * t / dist;
-      const nx = mob.x + dx * v, nz = mob.z + dz * v;
-      if (!o.blocked || !o.blocked(nx, nz)) { mob.x = nx; mob.z = nz; }
-      else if (!o.blocked(nx, mob.z)) mob.x = nx;
-      else if (!o.blocked(mob.x, nz)) mob.z = nz;
-      animT += t;
-    } else {
-      attackTimer -= t;
-      if (attackTimer <= 0) {
-        attackTimer = 1.2;
-        bang(0.1, 400, 0.6);
-        ouch.classList.remove('show'); void ouch.offsetWidth; ouch.classList.add('show');
-        announcer.hurt();
-        shout(GrannyKit.pick(GrannyKit.HIT_SHOUTS));
-      }
-    }
-    mob.hurt -= t;
-    mob.sp.material.map = mob.hurt > 0 ? ladyHurtTex : ladyTex[Math.floor(animT * 4) % 2];
-    placeMob();
-  }
-
-  const music = GrannyKit.createMusic();
-  const sfx = GrannyKit.createSfx();
-  const bang = sfx.bang;
-
-  // --- Raken ---
-  const ray = new THREE.Raycaster();
-  function hitScan(origin, dir, far) {
-    ray.set(origin, dir);
-    ray.far = far;
-    const hits = ray.intersectObjects(o.targets().filter(t => t && t.visible), true);
-    return hits.find(h => h.face && h.object.isMesh && isVisible(h.object)) || null;
-  }
-  function isVisible(obj) {
-    for (let p = obj; p; p = p.parent) if (!p.visible) return false;
-    return true;
-  }
-  function addDecal(hit, mat, size) {
-    const n = hit.face.normal.clone().transformDirection(hit.object.matrixWorld);
-    if (n.dot(ray.ray.direction) > 0) n.negate(); // altijd de kant waar je vandaan schiet
-    const m = new THREE.Mesh(new THREE.PlaneGeometry(size, size), mat);
-    m.position.copy(hit.point).addScaledVector(n, 0.004);
-    m.lookAt(hit.point.clone().add(n));
-    m.rotateZ(Math.random() * Math.PI * 2);
-    group.add(m);
-    decals.push(m);
-    if (decals.length > MAX_DECALS) { const old = decals.shift(); group.remove(old); old.geometry.dispose(); }
-  }
-
-  const tmpDir = new THREE.Vector3();
-  function fire() {
-    if (cooldown > 0) return;
-    camera.getWorldDirection(tmpDir);
-    // Lichte spreiding, het blijft een configurator.
-    tmpDir.x += (Math.random() - 0.5) * 0.01; tmpDir.y += (Math.random() - 0.5) * 0.01;
-    tmpDir.normalize();
-    flash.visible = true;
-    flash.material.rotation = Math.random() * 6;
-    gunLight.intensity = 2;
-    if (weapon === 0) {
-      cooldown = 0.18; recoil = 1;
-      bang(0.15, 3000, 0.5);
-      const hit = hitScan(camera.position, tmpDir, 200);
-      if (rayHitsMob(camera.position, tmpDir, hit ? hit.distance : 200)) damageMob(1);
-      else if (hit) {
-        addDecal(hit, holeMat, 0.05 + Math.random() * 0.03);
-        spawnBlast(hit.point, 0.15, 0.12);
-      }
-    } else {
-      cooldown = 0.8; recoil = 2.5;
-      bang(0.5, 600, 0.6);
-      const r = new THREE.Group();
-      r.add(box(0.06, 0.06, 0.3, olive, 0, 0, 0));
-      const tail = new THREE.Sprite(fireMat);
-      tail.scale.set(0.3, 0.3, 1); tail.position.z = 0.2;
-      r.add(tail);
-      r.position.copy(camera.position).addScaledVector(tmpDir, 0.6);
-      r.lookAt(r.position.clone().add(tmpDir));
-      group.add(r);
-      rockets.push({ mesh: r, dir: tmpDir.clone(), speed: 14, life: 6 });
-    }
-  }
-
-  function spawnBlast(pos, size, life) {
-    const s = new THREE.Sprite(fireMat.clone());
-    s.position.copy(pos);
-    s.scale.set(size, size, 1);
-    group.add(s);
-    blasts.push({ s, size, life, t: 0 });
-  }
-
-  function explode(hit, point, normal) {
-    bang(1.2, 300, 1);
-    if (hit) {
-      addDecal(hit, scorchMat, 1.2 + Math.random() * 0.6);
-      point = hit.point;
-      normal = hit.face.normal.clone().transformDirection(hit.object.matrixWorld);
-      if (normal.dot(ray.ray.direction) > 0) normal.negate();
-    }
-    spawnBlast(point, 2.5, 0.5);
-    const light = new THREE.PointLight(0xff8833, 6, 12);
-    light.position.copy(point);
-    group.add(light);
-    blasts.push({ light, life: 0.5, t: 0 });
-    if (mob && mob.alive && mobCenter().distanceTo(point) < 3) damageMob(99, true);
-    if (!hit) return; // direct op de oma: alleen gibs, geen stenen
-    const n = normal;
-    for (let i = 0; i < 12; i++) {
-      const sz = 0.05 + Math.random() * 0.12;
-      const d = new THREE.Mesh(new THREE.BoxGeometry(sz * 2, sz, sz), debrisMat);
-      d.position.copy(hit.point).addScaledVector(n, 0.1);
-      d.rotation.set(Math.random() * 6, Math.random() * 6, 0);
-      const v = n.clone().multiplyScalar(2 + Math.random() * 4).add(new THREE.Vector3((Math.random() - 0.5) * 6, Math.random() * 5, (Math.random() - 0.5) * 6));
-      group.add(d);
-      debris.push({ mesh: d, v, spin: new THREE.Vector3(Math.random() * 10, Math.random() * 10, 0), rest: false });
-    }
-    trimDebris();
-  }
-
-  // --- Invoer ---
-  function onClick(e) {
-    if (!active) return;
-    if (document.pointerLockElement !== domElement) { domElement.requestPointerLock && domElement.requestPointerLock(); return; }
-    if (e.button === 0) fire();
-  }
-  function onMouseMove(e) {
-    if (!active || document.pointerLockElement !== domElement) return;
-    walk.look(-e.movementX * 0.0025, -e.movementY * 0.0025);
-  }
-  function onWheel(e) {
-    if (!active) return;
-    e.preventDefault();
-    selectWeapon(weapon + (e.deltaY > 0 ? 1 : -1));
-  }
-  function onKey(e) {
-    if (!active || e.ctrlKey) return;
-    if (e.key === '1') selectWeapon(0);
-    if (e.key === '2') selectWeapon(1);
-  }
-  domElement.addEventListener('mousedown', onClick);
-  document.addEventListener('mousemove', onMouseMove);
-  domElement.addEventListener('wheel', onWheel, { passive: false });
-  window.addEventListener('keydown', onKey);
-
-  function clear() {
-    if (mob) { group.remove(mob.sp); mob.sp.material.dispose(); mob = null; }
-    shoutLabel.classList.remove('show');
-    [...decals, ...debris.map(d => d.mesh), ...rockets.map(r => r.mesh), ...blasts.map(b => b.s || b.light)].forEach(m => group.remove(m));
-    decals.length = debris.length = rockets.length = blasts.length = 0;
-  }
-
-  return {
-    get active() { return active; },
-    start() {
-      active = true;
-      scene.add(group);
-      hud.classList.add('show');
-      announcer.reset();
-      setKills(0);
-      spawnTimer = 1.5;
-      music.play();
-    },
-    stop() {
-      active = false;
-      if (document.pointerLockElement === domElement) document.exitPointerLock();
-      clear();
-      scene.remove(group);
-      hud.classList.remove('show');
-      music.stop();
-      announcer.stop();
-    },
-    update(dt) {
-      if (!active) return;
-      const t = Math.min(dt, 0.05);
-      cooldown -= t;
-      // Wapen volgt de camera, met wat terugslag.
-      recoil = Math.max(0, recoil - t * 8);
-      viewModel.position.copy(camera.position);
-      viewModel.quaternion.copy(camera.quaternion);
-      viewModel.translateX(0.18); viewModel.translateY(-0.16 + recoil * 0.01); viewModel.translateZ(-0.25 + recoil * 0.03);
-      viewModel.rotateX(recoil * 0.08);
-      gunLight.position.copy(camera.position);
-      if (flash.visible && cooldown < (weapon === 0 ? 0.13 : 0.72)) flash.visible = false;
-      gunLight.intensity = Math.max(0, gunLight.intensity - t * 30);
-      announcer.update(t);
-      updateMob(t);
-      if (shoutTimer > 0 && (shoutTimer -= t) <= 0) shoutLabel.classList.remove('show');
-
-      for (let i = rockets.length - 1; i >= 0; i--) {
-        const r = rockets[i];
-        r.life -= t;
-        const stepLen = r.speed * t;
-        r.speed += 10 * t;
-        const hit = hitScan(r.mesh.position, r.dir, stepLen);
-        if (rayHitsMob(r.mesh.position, r.dir, stepLen + 0.3)) {
-          explode(null, mobCenter(), r.dir.clone().negate());
-          group.remove(r.mesh);
-          rockets.splice(i, 1);
-        } else if (hit || r.life <= 0) {
-          if (hit) explode(hit);
-          group.remove(r.mesh);
-          rockets.splice(i, 1);
-        } else {
-          r.mesh.position.addScaledVector(r.dir, stepLen);
-          if (Math.random() < 0.5) spawnBlast(r.mesh.position.clone().addScaledVector(r.dir, -0.2), 0.2, 0.3);
-        }
-      }
-      for (let i = blasts.length - 1; i >= 0; i--) {
-        const b = blasts[i];
-        b.t += t;
-        const k = b.t / b.life;
-        if (b.s) { b.s.scale.setScalar(b.size * (0.6 + k)); b.s.material.opacity = 1 - k; }
-        if (b.light) b.light.intensity = 6 * (1 - k);
-        if (k >= 1) { group.remove(b.s || b.light); if (b.s) b.s.material.dispose(); blasts.splice(i, 1); }
-      }
-      for (const d of debris) {
-        if (d.rest) continue;
-        d.v.y -= 9.81 * t;
-        const next = d.mesh.position.clone().addScaledVector(d.v, t);
-        const floor = (o.floorAt ? o.floorAt(next.x, next.z) : 0) + (d.gib ? d.mesh.scale.y * 0.35 : 0.03);
-        if (next.y <= floor && d.v.y < 0) {
-          next.y = floor;
-          d.v.multiplyScalar(0.4); d.v.y = -d.v.y * 0.5; d.spin.multiplyScalar(0.5);
-          if (d.gib && !d.splat) { d.splat = true; bloodSplat(next.x, next.z, 0.3 + Math.random() * 0.3); }
-          if (d.v.length() < 0.3) d.rest = true;
-        }
-        d.mesh.position.copy(next);
-        if (d.mesh.isSprite) d.mesh.material.rotation += d.spin.x * t;
-        else { d.mesh.rotation.x += d.spin.x * t; d.mesh.rotation.y += d.spin.y * t; }
-      }
-    },
-    dispose() {
-      this.stop();
-      domElement.removeEventListener('mousedown', onClick);
-      document.removeEventListener('mousemove', onMouseMove);
-      domElement.removeEventListener('wheel', onWheel);
-      window.removeEventListener('keydown', onKey);
-      hud.remove();
-      sfx.close();
-    }
-  };
-}

js/core/skybox.js

@@ -4,33 +4,20 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Grondprojectie: port van three.js GroundedSkybox (r157+, MIT); wij draaien r128.
-// core/skybox.js — omgeving voor de 3D-weergaven (Ontwerp / Dag / Nacht).
-// Een panorama (assets/skybox.webp of skybox-night.webp) wordt op de grond
-// geprojecteerd, zodat het object op de grond staat; onder het object ligt
-// een ronde tegelvloer (assets/tiles.jpg) met een witte opstaande rand, groot
-// genoeg voor het hele object. Vloer en rand reageren op het licht en vangen
-// de schaduw op. Nacht: omgevingslicht op NIGHT_FACTOR (lampen blijven 100%).
-//
-// Grondprojectie: port van three.js GroundedSkybox (r157+, MIT; wij draaien
-// r128): een binnenstebuiten bol waarvan de onderhelft plat gedrukt wordt op
-// een vloer op CAMERA_HEIGHT_M onder het midden van de bol.
-//
-// Vereist een webserver (texturen via TextureLoader). Plain script.
-// ============================================================
 
 window.Skybox = (() => {
   const PREF_KEY = 'tectum.sky';
   const MODES = ['none', 'day', 'night'];
   const SKY_URLS = { day: 'assets/skybox.webp', night: 'assets/skybox-night.webp' };
   const TILES_URL = 'assets/tiles.jpg';
-  const CAMERA_HEIGHT_M = 1.7;  // hoogte van de panoramacamera boven de grond
+  const CAMERA_HEIGHT_M = 1.7;
-  const RADIUS_M = 60;          // straal van de omgevingsbol
+  const RADIUS_M = 60;
-  const TILE_M = 2.4;           // één tegeltextuur (1024 px) beslaat zoveel meter
+  const TILE_M = 2.4;
-  const MARGIN_M = 1.5;         // vrije rand tussen object en opstaande rand
+  const MARGIN_M = 1.5;
-  const SIZE_FACTOR = 1.2;      // tegelvloer 20% ruimer dan object + marge
+  const SIZE_FACTOR = 1.2;
   const RIM_HEIGHT_M = 0.10, RIM_THICK_M = 0.025;
-  const NIGHT_FACTOR = 0.15;    // omgevingslicht 's nachts
+  const NIGHT_FACTOR = 0.15;
   const SUN_OFFSET = { x: 8, y: 14, z: 6 };
 
   const cache = {};
@@ -51,7 +38,6 @@ window.Skybox = (() => {
     for (let i = 0; i < pos.count; i++) {
       v.fromBufferAttribute(pos, i);
       if (v.y < 0) {
-        // Onderhelft plat op y = -h; vloeiende overgang naar de bol.
         const f = v.y < y1 ? -h / v.y : (1 - v.y * v.y / (3 * y1 * y1));
         v.multiplyScalar(f);
         pos.setXYZ(i, v.x, v.y, v.z);
@@ -59,12 +45,11 @@ window.Skybox = (() => {
     }
     pos.needsUpdate = true;
     const mesh = new THREE.Mesh(geometry, new THREE.MeshBasicMaterial({ map, depthWrite: false }));
-    mesh.position.y = h - 0.01; // vlakke vloer net onder de tegelvloer
+    mesh.position.y = h - 0.01;
     mesh.renderOrder = -1;
     return mesh;
   }
 
-  // Ronde tegelvloer (straal r) + witte opstaande rand erlangs.
   function buildTerrace(map, r) {
     const group = new THREE.Group();
     const tex = map.clone();
@@ -86,13 +71,12 @@ window.Skybox = (() => {
       new THREE.ExtrudeGeometry(ring, { depth: RIM_HEIGHT_M, bevelEnabled: false, curveSegments: 128 }),
       new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xffffff, roughness: 0.5 })
     );
-    rim.rotation.x = -Math.PI / 2; // extrusie omhoog
+    rim.rotation.x = -Math.PI / 2;
     rim.castShadow = rim.receiveShadow = true;
     group.add(rim);
     return group;
   }
 
-  // Omgeving voor één scene: { group, setMode(mode), fitTo(object3D, groundY) }.
   function createEnvironment(scene) {
     const group = new THREE.Group();
     group.visible = false;
@@ -124,7 +108,6 @@ window.Skybox = (() => {
     return {
       group,
       setMode(m) { mode = m; group.visible = m !== 'none'; showSky(); },
-      // Midden en straal uit de omhullende van het object (horizontaal), vloer op groundY (m).
       fitTo(object3D, groundY) {
         if (!object3D) return;
         const box = new THREE.Box3().setFromObject(object3D);
@@ -144,14 +127,11 @@ window.Skybox = (() => {
     } catch (e) { return 'none'; }
   }
   function remember(m) {
-    try { localStorage.setItem(PREF_KEY, m); } catch (e) { /* geen opslag: alleen deze sessie */ }
+    try { localStorage.setItem(PREF_KEY, m); } catch (e) { }
   }
 
   const lightFactor = (m) => m === 'night' ? NIGHT_FACTOR : 1;
 
-  // Omgeving toepassen: lucht/vloer, raster, camera niet onder de grond, zon
-  // met schaduw, en het licht (nacht: NIGHT_FACTOR).
-  // o: { env, grid, controls, sun, ambient, base: { ambient, sun }, shadowRoot }
   function apply(m, o) {
     const on = m !== 'none';
     o.env.setMode(m);
@@ -177,7 +157,6 @@ window.Skybox = (() => {
     if (o.shadowRoot) o.shadowRoot.traverse(obj => { if (obj.isMesh) obj.castShadow = on; });
   }
 
-  // Keuzemenu in een 3D-werkbalk: Ontwerp (geen omgeving) / Dag / Nacht.
   const LABELS = { none: ['pencil-square', 'Ontwerp'], day: ['sun', 'Dag'], night: ['moon-stars', 'Nacht'] };
   function createToggle(toolbar, onChange) {
     let m = getMode();

js/core/ui-kit.js

@@ -4,18 +4,7 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Labels: zelfstandig naamwoord met hoofdletter, geen dubbele punt, uitleg in een hint, eenheid rechts.
-// core/ui-kit.js — gedeelde UI-bouwstenen (window.UI): iconen (Bootstrap
-// Icons, css/vendor), invoervelden, schakelaars, secties, tabbladen,
-// inklapbare secties, schuiven, specificatie-kaarten en de 3-staps
-// weergave-cyclus (sneltoets T).
-// Eén plek voor opmaak en woordgebruik, zodat alle panelen gelijk ogen.
-//
-// Woordgebruik labels: zelfstandig naamwoord met hoofdletter, geen dubbele
-// punt, geen uitleg tussen haakjes (die gaat in een hint), eenheid rechts
-// van het veld. Bijvoorbeeld "Afstand min." i.p.v. "Lampen min. h.o.h.".
-// Plain script (geen ES-module).
-// ============================================================
 
 window.UI = (() => {
   const esc = (s) => String(s).replace(/&/g, '&amp;').replace(/</g, '&lt;').replace(/>/g, '&gt;').replace(/"/g, '&quot;');
@@ -26,7 +15,6 @@ window.UI = (() => {
     return `<div class="ui-field${o && o.disabled ? ' is-disabled' : ''}"><label for="${id}">${label}${hint(o && o.hint)}</label><div class="ui-control">${control}</div></div>`;
   }
 
-  // Getal. o: { step, unit ('mm' standaard, '' = geen), hint, min, disabled }
   function num(id, label, value, o) {
     o = o || {};
     const unit = o.unit === undefined ? 'mm' : o.unit;
@@ -35,8 +23,6 @@ window.UI = (() => {
       `<span class="ui-unit">${unit}</span>`, o);
   }
 
-  // Schuif met gekoppeld getal (voor maten met een logisch bereik, zoals
-  // hoogtes en hellingen). o: { min, max, step, unit ('mm' standaard), hint }.
   // Het getal mag buiten het schuifbereik; het model klemt zelf.
   function range(id, label, value, o) {
     o = o || {};
@@ -46,7 +32,6 @@ window.UI = (() => {
       `<div class="ui-control ui-range"><input type="range" id="${id}-r" ${lim} value="${value}"${o.disabled ? ' disabled' : ''}>` +
       `<input type="number" id="${id}" step="${o.step || 10}" value="${value}"${o.disabled ? ' disabled' : ''}><span class="ui-unit">${unit}</span></div></div>`;
   }
-  // fn(v) bij schuiven en typen; set(id, v) zet beide zonder event.
   function onRange(id, fn, after) {
     const n = document.getElementById(id), r = document.getElementById(id + '-r');
     if (!n || !r) return;
@@ -64,13 +49,11 @@ window.UI = (() => {
     if (r) r.value = v;
   }
 
-  // Keuzelijst. options: { waarde: 'Label' }.
   function sel(id, label, options, value, o) {
     const opts = Object.entries(options).map(([k, v]) => `<option value="${k}"${k === value ? ' selected' : ''}>${v}</option>`).join('');
     return field(id, label, `<select id="${id}">${opts}</select><span class="ui-unit"></span>`, o);
   }
 
-  // Kleurkiezer (waarde '#rrggbb'); onColor reageert pas bij loslaten.
   function color(id, label, value, o) {
     return field(id, label, `<input type="color" id="${id}" value="${value}"><span class="ui-unit"></span>`, o);
   }
@@ -79,7 +62,14 @@ window.UI = (() => {
     if (el) el.addEventListener('change', (e) => { fn(e.target.value); after && after(); });
   }
 
-  // Aan/uit-schakelaar.
+  function text(id, label, value, o) {
+    return field(id, label, `<input type="text" id="${id}" value="${esc(value || '')}"${o && o.placeholder ? ` placeholder="${esc(o.placeholder)}"` : ''}><span class="ui-unit"></span>`, o);
+  }
+  function onText(id, fn, after) {
+    const el = document.getElementById(id);
+    if (el) el.addEventListener('input', (e) => { fn(e.target.value); after && after(); });
+  }
+
   function toggle(id, label, checked, o) {
     return field(id, label,
       `<label class="ui-switch"><input type="checkbox" id="${id}"${checked ? ' checked' : ''}><span></span></label><span class="ui-unit"></span>`, o);
@@ -94,8 +84,6 @@ window.UI = (() => {
     `<button type="button" class="ui-btn${cls ? ' ' + cls : ''}" ${attrs || ''}>${iconName ? icon(iconName) : ''}<span>${label}</span></button>`;
   const actions = (...btns) => `<div class="ui-actions">${btns.join('')}</div>`;
 
-  // Tabbladen. group = sleutel waaronder het actieve tabblad onthouden wordt
-  // (bijv. 'woning', 'unit'); tabs = [{ key, label, icon, html }].
   const activeTabs = {};
   function tabs(group, list) {
     const active = list.some(t => t.key === activeTabs[group]) ? activeTabs[group] : list[0].key;
@@ -104,7 +92,6 @@ window.UI = (() => {
       ${list.map(t => `<div class="ui-tab-page${t.key === active ? ' active' : ''}" data-tab-page="${t.key}">${t.html}</div>`).join('')}
     </div>`;
   }
-  // Eenmalig per container: klik op een tab wisselt de pagina.
   function wireTabs(container) {
     if (container._uiTabsWired) return;
     container._uiTabsWired = true;
@@ -118,14 +105,12 @@ window.UI = (() => {
     });
   }
 
-  // Specificaties: kaart met regels [label, waarde, eenheid].
   function specCard(title, iconName, rows, total) {
     const row = ([label, value, unit]) =>
       `<div class="ui-spec-row"><span>${label}</span><span class="ui-spec-val">${value}${unit ? `<small>${unit}</small>` : ''}</span></div>`;
     return `<div class="ui-spec-card"><h2>${icon(iconName)}${title}</h2>${rows.map(row).join('')}${total ? `<div class="ui-spec-total">${row(total)}</div>` : ''}</div>`;
   }
 
-  // Invoer koppelen: onNum/onSel/onToggle(root, id, fn, after).
   function onNum(id, fn, after, o) {
     const el = document.getElementById(id);
     if (!el) return;
@@ -143,8 +128,6 @@ window.UI = (() => {
     if (el) el.addEventListener('change', (e) => { fn(e.target.checked); after && after(); });
   }
 
-  // Weergave-cyclus 3D (sneltoets T): standaard -> 3D groot -> alleen de
-  // render (ook het info-/specificatiedeel eronder weg) -> standaard.
   function cycle3D(el) {
     el.classList.remove('fullscreen-2d');
     if (!el.classList.contains('fullscreen-3d')) el.classList.add('fullscreen-3d');
@@ -156,5 +139,5 @@ window.UI = (() => {
     el.classList.toggle('fullscreen-2d');
   }
 
-  return { esc, icon, hint, num, range, onRange, setRange, sel, toggle, color, onColor, section, info, warn, grid, button, actions, tabs, wireTabs, specCard, onNum, onSel, onToggle, cycle3D, toggle2D };
+  return { esc, icon, hint, num, range, onRange, setRange, sel, toggle, color, onColor, text, onText, section, info, warn, grid, button, actions, tabs, wireTabs, specCard, onNum, onSel, onToggle, cycle3D, toggle2D };
 })();

js/core/view-filter.js

@@ -4,15 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/view-filter.js — gedeelde "Weergave"-dropdown met vinkjes voor de
-// 3D-weergaven (woning, wand, vloer/dak). Vervangt de losse Aan/Uit-knoppen.
-// Plain script (geen ES-module).
-//
-//   const filter = createViewFilter(toolbarEl, [
-//     { key: 'beplating', label: 'Beplating', checked: true }, ...
-//   ], (state) => { ... });   // state = { beplating: true, ... }
-// ============================================================
 
 function createViewFilter(toolbar, items, onChange) {
   const state = {};
@@ -41,7 +32,6 @@ function createViewFilter(toolbar, items, onChange) {
     state[key] = e.target.checked;
     onChange(Object.assign({}, state));
   });
-  // Klik buiten het menu sluit het (listener verdwijnt met het element).
   const closeOnOutside = () => {
     if (!document.body.contains(wrap)) { document.removeEventListener('click', closeOnOutside); return; }
     menu.classList.remove('open');

js/core/walk-controls.js

@@ -4,30 +4,13 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// core/walk-controls.js — lopen in de 3D-weergave (first person).
-//   W/S of pijl omhoog/omlaag  vooruit/achteruit
-//   A/D                        opzij stappen
-//   pijl links/rechts          draaien
-//   Shift                      rennen
-//   slepen met de muis         rondkijken
-// Botsen (optioneel) en vloerhoogte komen van de aanroeper:
-//   opts.blocked(x, z)  -> true als je daar niet kunt staan (m); standaard nooit
-//   opts.floorAt(x, z)  -> hoogte van de ondergrond (m)
-//   opts.eye            -> ooghoogte boven de ondergrond (m, standaard 1,65)
-// Plain script (geen ES-module); gebruikt THREE.
-//
-//   const walk = createWalkControls(camera, domElement, opts);
-//   walk.start({ x, z, yaw });  walk.update(dt);  walk.stop();
-// ============================================================
 
 function createWalkControls(camera, domElement, opts) {
-  const o = Object.assign({ eye: 1.65, speed: 1.68, run: 3.84, turn: Math.PI / 2, blocked: () => false, floorAt: () => 0 }, opts || {});
+  const o = Object.assign({ eye: 1.65, speed: 2.1, run: 4.8, turn: Math.PI / 2, blocked: () => false, floorAt: () => 0 }, opts || {});
   const keys = new Set();
   let active = false;
   let x = 0, z = 0, yaw = 0, pitch = 0;
   let drag = null;
-  let speedFactor = 1; // bijv. 1,3 in de shooter-modus; reset bij start()
 
   const inField = () => ['INPUT', 'SELECT', 'TEXTAREA'].includes(document.activeElement && document.activeElement.tagName);
   const MOVE_KEYS = ['w', 'a', 's', 'd', 'arrowup', 'arrowdown', 'arrowleft', 'arrowright', 'shift'];
@@ -61,7 +44,6 @@ function createWalkControls(camera, domElement, opts) {
     camera.lookAt(camera.position.clone().add(dir));
   }
 
-  // Stap met botsen: eerst de hele stap, anders per as (langs een muur glijden).
   function step(dx, dz) {
     if (!o.blocked(x + dx, z + dz)) { x += dx; z += dz; return; }
     if (!o.blocked(x + dx, z)) x += dx;
@@ -72,17 +54,10 @@ function createWalkControls(camera, domElement, opts) {
     get active() { return active; },
     start(pose) {
       x = pose.x; z = pose.z; yaw = pose.yaw || 0; pitch = 0;
-      speedFactor = 1;
       keys.clear();
       active = true;
       apply();
     },
-    // Rondkijken van buitenaf (bijv. muis gevangen in core/shooter.js).
-    set speedFactor(f) { speedFactor = f; },
-    look(dYaw, dPitch) {
-      yaw += dYaw;
-      pitch = Math.max(-1.4, Math.min(1.4, pitch + dPitch));
-    },
     stop() { active = false; keys.clear(); drag = null; },
     update(dt) {
       if (!active) return;
@@ -92,9 +67,9 @@ function createWalkControls(camera, domElement, opts) {
       const f = (keys.has('w') || keys.has('arrowup') ? 1 : 0) - (keys.has('s') || keys.has('arrowdown') ? 1 : 0);
       const r = (keys.has('d') ? 1 : 0) - (keys.has('a') ? 1 : 0);
       if (f || r) {
-        const v = (keys.has('shift') ? o.run : o.speed) * speedFactor * t / Math.hypot(f, r);
+        const v = (keys.has('shift') ? o.run : o.speed) * t / Math.hypot(f, r);
-        const fx = Math.sin(yaw), fz = Math.cos(yaw); // vooruit
+        const fx = Math.sin(yaw), fz = Math.cos(yaw);
-        const rx = -fz, rz = fx;                        // rechts (kijkend langs +Z is rechts -X)
+        const rx = -fz, rz = fx;
         step((fx * f + rx * r) * v, (fz * f + rz * r) * v);
       }
       apply();

js/cost/cost-csv.js

@@ -0,0 +1,199 @@
+/*!
+ * Tectum
+ * Copyright © 2026 Machiel Heinen.
+ * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
+ * Zie LICENTIE.md.
+ */
+
+window.CostCsv = (() => {
+  const BALK_RE = /^hout\.balk\.(\d+)x(\d+)$/;
+  const LISTS = {
+    intern: { url: 'kosten/intern.csv', label: 'Intern', pricesOnly: false },
+    leveranciers: { url: 'kosten/leveranciers.csv', label: 'Leveranciers', pricesOnly: true }
+  };
+  const listeners = [];
+  const empty = () => ({ source: null, name: null, loadedAt: null, values: {}, unknown: [], errors: [] });
+  const state = { intern: empty(), leveranciers: empty() };
+
+  function splitLine(line, sep) {
+    const out = [];
+    let cur = '', q = false;
+    for (let i = 0; i < line.length; i++) {
+      const ch = line[i];
+      if (q) {
+        if (ch === '"' && line[i + 1] === '"') { cur += '"'; i++; }
+        else if (ch === '"') q = false;
+        else cur += ch;
+      } else if (ch === '"') q = true;
+      else if (ch === sep) { out.push(cur.trim()); cur = ''; }
+      else cur += ch;
+    }
+    out.push(cur.trim());
+    return out;
+  }
+  function detectSep(header) {
+    const n = (c) => header.split(c).length;
+    return [';', '\t', ','].reduce((best, c) => n(c) > n(best) ? c : best, ';');
+  }
+  function parseNumber(s) {
+    let t = String(s || '').replace(/[^\d,.\-]/g, '');
+    if (!t) return NaN;
+    const c = t.lastIndexOf(','), d = t.lastIndexOf('.');
+    if (c >= 0 && d >= 0) t = c > d ? t.replace(/\./g, '').replace(',', '.') : t.replace(/,/g, '');
+    else if (c >= 0) t = t.replace(',', '.');
+    return parseFloat(t);
+  }
+  const normUnit = (u) => String(u || '').toLowerCase().replace(/\s+/g, '').replace(/^eur(o)?/, '€').replace(/\.$/, '').replace('m2', 'm²').replace('m3', 'm³');
+  const COLS = {
+    code: ['code', 'sleutel', 'id'],
+    value: ['waarde', 'prijs', 'value', 'price'],
+    unit: ['eenheid', 'unit'],
+    label: ['omschrijving', 'naam', 'description'],
+    supplier: ['leverancier', 'supplier'],
+    article: ['artikelnummer', 'artikel', 'sku'],
+    updated: ['bijgewerkt', 'datum', 'date', 'updated']
+  };
+
+  const isPrice = (it) => !it.options && /^€/.test(it.unit || '') && it.unit !== '€/u';
+  function itemFor(code) {
+    if (BALK_RE.test(code)) return { unit: '€/m', price: true };
+    const [g, k] = code.split('.');
+    const it = window.COST_DEFAULTS[g] && window.COST_DEFAULTS[g].items[k];
+    return it ? Object.assign({ price: isPrice(it) }, it) : null;
+  }
+  function optionKey(it, s) {
+    const t = String(s || '').trim().toLowerCase();
+    return Object.keys(it.options).find(k => k.toLowerCase() === t || String(it.options[k]).toLowerCase() === t);
+  }
+
+  function parse(text, list) {
+    const pricesOnly = LISTS[list].pricesOnly;
+    const lines = String(text).replace(/^/, '').split(/\r?\n/);
+    const hi = lines.findIndex(l => l.trim() && !l.trim().startsWith('#'));
+    if (hi < 0) return { values: {}, unknown: [], errors: [] };
+    const sep = detectSep(lines[hi]);
+    const head = splitLine(lines[hi], sep).map(h => h.toLowerCase());
+    const col = {};
+    Object.entries(COLS).forEach(([k, names]) => { col[k] = head.findIndex(h => names.includes(h)); });
+    if (col.code < 0 || col.value < 0) throw new Error('kolommen "code" en "waarde" (of "prijs") ontbreken');
+    const values = {}, unknown = [], errors = [];
+    for (let i = hi + 1; i < lines.length; i++) {
+      if (!lines[i].trim() || lines[i].trim().startsWith('#')) continue;
+      const f = splitLine(lines[i], sep), get = (k) => col[k] >= 0 ? (f[col[k]] || '') : '';
+      const code = get('code'), raw = get('value'), line = i + 1;
+      if (!code) continue;
+      const it = itemFor(code);
+      if (!it) { unknown.push({ code, line, label: get('label') }); continue; }
+      if (it.price !== pricesOnly) { errors.push(`regel ${line}: ${code} hoort in ${it.price ? 'leveranciers.csv' : 'intern.csv'}`); continue; }
+      let value;
+      if (it.options) {
+        value = optionKey(it, raw);
+        if (value === undefined) { errors.push(`regel ${line}: ${code}: "${raw}" is geen keuze (${Object.keys(it.options).join(', ')})`); continue; }
+      } else {
+        value = parseNumber(raw);
+        if (!(isFinite(value) && value >= 0)) { errors.push(`regel ${line}: ${code}: geen geldig getal "${raw}"`); continue; }
+        if (get('unit') && normUnit(get('unit')) !== normUnit(it.unit)) { errors.push(`regel ${line}: ${code}: eenheid "${get('unit')}", verwacht ${it.unit}`); continue; }
+      }
+      const prev = values[code];
+      if (prev && (!pricesOnly || prev.value <= value)) {
+        if (!pricesOnly) errors.push(`regel ${line}: ${code} staat ook op regel ${prev.line}; die telt`);
+        continue;
+      }
+      values[code] = { value, unit: it.unit || '', label: get('label'), supplier: get('supplier'), article: get('article'), updated: get('updated'), line };
+    }
+    return { values, unknown, errors };
+  }
+
+  const notify = () => listeners.forEach(fn => fn());
+  function apply(list, text, source, name, loadedAt) {
+    try {
+      state[list] = Object.assign({ source, name, loadedAt }, parse(text, list));
+    } catch (e) {
+      state[list] = Object.assign(empty(), { source, name, loadedAt, errors: [e.message] });
+    }
+  }
+  function loadList(list) {
+    const url = LISTS[list].url;
+    return fetch(url, { cache: 'no-store' })
+      .then(r => r.ok ? r.text().then(t => apply(list, t, 'server', url, r.headers.get('last-modified') || new Date().toISOString())) : null)
+      .catch(() => null);
+  }
+  function load() {
+    return Promise.all(Object.keys(LISTS).map(loadList)).then(notify);
+  }
+  function loadText(list, text, name) {
+    parse(text, list);
+    apply(list, text, 'tijdelijk', name, new Date().toISOString());
+    notify();
+  }
+  function reload(list) {
+    state[list] = empty();
+    return loadList(list).then(notify);
+  }
+
+  const entry = (list, code) => state[list].values[code] || null;
+  const labelOf = (code, fallback) => (entry('intern', code) || entry('leveranciers', code) || {}).label || fallback;
+  const balkKey = (w, h) => `${Math.round(Math.min(w, h))}x${Math.round(Math.max(w, h))}`;
+  function overlay(list, values) {
+    Object.entries(state[list].values).forEach(([code, e]) => {
+      const [g, k] = code.split('.');
+      if (values[g] && k in values[g]) values[g][k] = e.value;
+    });
+    return values;
+  }
+  function balken(list) {
+    const out = {};
+    Object.entries(state[list].values).forEach(([code, e]) => {
+      const m = code.match(BALK_RE);
+      if (m) out[balkKey(+m[1], +m[2])] = e.value;
+    });
+    return out;
+  }
+  function status(list) {
+    const s = state[list];
+    return { url: LISTS[list].url, label: LISTS[list].label, source: s.source, name: s.name, loadedAt: s.loadedAt, count: Object.keys(s.values).length, unknown: s.unknown.slice(), errors: s.errors.slice() };
+  }
+  function onChange(fn) { listeners.push(fn); return () => { const i = listeners.indexOf(fn); if (i >= 0) listeners.splice(i, 1); }; }
+
+  function template(list, values, balkMaten) {
+    const pricesOnly = LISTS[list].pricesOnly;
+    const num = (v) => typeof v === 'number' ? String(Math.round(v * 10000) / 10000).replace('.', ',') : v;
+    const rows = [pricesOnly ? ['code', 'omschrijving', 'eenheid', 'prijs', 'leverancier', 'artikelnummer', 'bijgewerkt'] : ['code', 'omschrijving', 'eenheid', 'waarde']];
+    const row = (code, label, unit, v) => {
+      const e = entry(list, code) || {};
+      rows.push(pricesOnly ? [code, label, unit, num(v), e.supplier || '', e.article || '', e.updated || ''] : [code, label, unit, num(v)]);
+    };
+    Object.entries(window.COST_DEFAULTS).forEach(([g, grp]) => Object.entries(grp.items).forEach(([k, it]) => {
+      if (pricesOnly === isPrice(it)) row(`${g}.${k}`, labelOf(`${g}.${k}`, it.label), it.unit || '', values[g][k]);
+    }));
+    if (!pricesOnly) return finish(rows);
+    const have = balken(list), maten = (balkMaten || []).concat(Object.keys(have).map(k => k.split('x').map(Number)));
+    const seen = new Set();
+    maten.forEach(([w, h]) => {
+      const key = balkKey(w, h);
+      if (seen.has(key)) return;
+      seen.add(key);
+      const perM = have[key] !== undefined ? have[key] : w * h / 1e6 * values.hout.constructieM3;
+      row(`hout.balk.${key}`, labelOf(`hout.balk.${key}`, `Constructiehout vuren C24 ${key.replace('x', '×')}`), '€/m', perM);
+    });
+    return finish(rows);
+  }
+  function changes(values, base) {
+    const num = (v) => typeof v === 'number' ? String(Math.round(v * 10000) / 10000).replace('.', ',') : v;
+    const rows = [['code', 'omschrijving', 'eenheid', 'waarde', 'standaard']];
+    Object.entries(window.COST_DEFAULTS).forEach(([g, grp]) => Object.entries(grp.items).forEach(([k, it]) => {
+      if (isPrice(it) || values[g][k] === base[g][k]) return;
+      rows.push([`${g}.${k}`, labelOf(`${g}.${k}`, it.label), it.unit || '', num(values[g][k]), num(base[g][k])]);
+    }));
+    return rows.length > 1 ? finish(rows) : null;
+  }
+  // BOM: Excel/LibreOffice herkennen dan UTF-8 (€, ², ×).
+  function finish(rows) {
+    const q = (s) => /[;"\n]/.test(s) ? `"${String(s).replace(/"/g, '""')}"` : s;
+    return '\uFEFF' + rows.map(r => r.map(q).join(';')).join('\n') + '\n';
+  }
+
+  return { LISTS, isPrice, load, loadText, reload, entry, labelOf, overlay, balken, balkKey, status, onChange, template, changes, parse };
+})();
+
+CostCsv.load();

js/cost/cost-defaults.js

@@ -4,30 +4,13 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Alleen noodwaarden: de echte waarden staan in kosten/intern.csv en kosten/leveranciers.csv.
-// cost/cost-defaults.js — STANDAARD kosten en tijden (datafile).
-//
-// Dit zijn de fabrieksinstellingen. Aanpassen kan op twee manieren:
-//   1. in de app: menu Instellingen > Kosten & tijden (opgeslagen in deze
-//      browser, exporteren/importeren als JSON);
-//   2. hier in dit bestand (geldt dan voor iedereen als nieuwe standaard).
-//      Tip: exporteer in de app en neem de waarden hier over.
-//
-// Een JS-bestand i.p.v. JSON omdat de app ook via file:// draait (fetch van
-// lokale bestanden werkt daar niet).
-//
-// Opbouw: groep -> items. Elk item: { label, unit, value } of met
-// options: { sleutel: 'tekst' } voor een keuze. Nieuwe items verschijnen
-// vanzelf in het instellingenvenster; de berekening (CostModel) moet ze
-// natuurlijk wel gebruiken. Bedragen excl. btw. Tijden in seconden tenzij
-// anders vermeld. LET OP: de getallen zijn voorlopige schattingen.
-// ============================================================
 
 window.COST_DEFAULTS = {
   arbeid: {
     label: 'Arbeid',
     items: {
-      uurloon: { label: 'Uurloon productie (all-in)', unit: '€/u', value: 45 },
+      uurloon: { label: 'Uurloon productie (all-in)', unit: '€/u', value: 55 },
       bezetting: { label: 'Bezetting per productiestap (heftruck, vegen, aangeven): gemiddeld personeel', unit: 'man', value: 2.2 },
       toeslagUren: { label: 'Toeslag indirecte uren (klaarleggen, opruimen, intern transport)', unit: '%', value: 10 },
       qa: { label: 'QA (laatste aanpassingen, klantcontact) over de totale werktijd', unit: '%', value: 4 }
@@ -38,7 +21,6 @@ window.COST_DEFAULTS = {
     label: 'Zagen',
     items: {
       methode: { label: 'Zaagmethode', options: { robot: 'Zaagrobot', hand: 'Handmatig' }, value: 'robot' },
-      // Machinetijd testontwerp (409 stuks, 818 sneden): ~2 u 55 min.
       robotSnede: { label: 'Robot: tijd per haakse snede', unit: 's', value: 5 },
       robotSchuin: { label: 'Robot: extra tijd per schuine snede', unit: 's', value: 2.5 },
       robotStuk: { label: 'Robot: handling per stuk (invoer, uitvoer, etiket)', unit: 's', value: 15 },
@@ -111,7 +93,9 @@ window.COST_DEFAULTS = {
       rabatM2: { label: 'Rabat (gevelbekleding)', unit: '€/m²', value: 35 },
       rabatMontage: { label: 'Montage rabat', unit: 's/m²', value: 600 },
       steenM2: { label: 'Steenstrips (gevel + trasraam)', unit: '€/m²', value: 60 },
-      steenMontage: { label: 'Montage steenstrips', unit: 's/m²', value: 1800 }
+      steenMontage: { label: 'Montage steenstrips', unit: 's/m²', value: 1800 },
+      stucM2: { label: 'Stucwerk gevel (wapening + sierpleister op cementgebonden plaat)', unit: '€/m²', value: 45 },
+      stucMontage: { label: 'Stucwerk aanbrengen (wapenen, pleisteren)', unit: 's/m²', value: 1500 }
     }
   },
 
@@ -131,7 +115,12 @@ window.COST_DEFAULTS = {
       onderplaatM2: { label: 'Onderplaat boeideel', unit: '€/m²', value: 30 },
       onderplaatMontage: { label: 'Montage onderplaat', unit: 's/m²', value: 900 },
       daktrimM: { label: 'Daktrim', unit: '€/m', value: 12 },
-      daktrimMontage: { label: 'Montage daktrim', unit: 's/m', value: 300 }
+      daktrimMontage: { label: 'Montage daktrim', unit: 's/m', value: 300 },
+      staalKg: { label: 'Stalen nokbalk IPE S235 (op maat gezaagd, geboord, gegrond)', unit: '€/kg', value: 2.9 },
+      nokOplegging: { label: 'Oplegging nokbalk (stalen schoen + bouten), 2 per balk', unit: '€/st.', value: 45 },
+      nokPlaatsen: { label: 'Stalen nokbalk plaatsen, stellen en vastzetten', unit: 's', value: 2700 },
+      nokVulhoutMontage: { label: 'Vulhout in de holling van de nokbalk aanbrengen (beide zijden)', unit: 's/m', value: 240 },
+      nokPersoneel: { label: 'Personeel bij plaatsen nokbalk (i.p.v. de bezetting)', unit: 'man', value: 3 }
     }
   },
 
@@ -145,16 +134,51 @@ window.COST_DEFAULTS = {
     }
   },
 
+  afwerking: {
+    label: 'Afwerking ruimtes',
+    items: {
+      valsPlafondM2: { label: 'Vals plafond (regelwerk + gipsplaat, afgewerkt)', unit: '€/m²', value: 38 },
+      valsPlafondMontage: { label: 'Montage vals plafond', unit: 's/m²', value: 1800 },
+      fiboM2: { label: 'FIBO-wandpaneel (incl. profielen en kit)', unit: '€/m²', value: 70 },
+      fiboMontage: { label: 'Montage FIBO-wandpaneel', unit: 's/m²', value: 1500 }
+    }
+  },
+
   kozijnen: {
     label: 'Kozijnen',
     items: {
       raamM2: { label: 'Raamkozijn incl. glas', unit: '€/m²', value: 450 },
       deur: { label: 'Binnen-/buitendeur incl. kozijn', unit: '€/st.', value: 900 },
       voordeur: { label: 'Voordeur incl. kozijn', unit: '€/st.', value: 1800 },
+      schuifdeurBlad: { label: 'Schuifdeur per blad (blad, rail of pocket, beslag, aftimmering)', unit: '€/st.', value: 650 },
       montage: { label: 'Montage per kozijn', unit: 's', value: 5400 }
     }
   },
 
+  inrichting: {
+    label: 'Inrichting',
+    items: {
+      personeel: { label: 'Personeel bij inrichting (installateur/monteur, i.p.v. de bezetting)', unit: 'man', value: 1 },
+      toilet: { label: 'Wandcloset met inbouwreservoir, voorzetwand en bedieningsplaat', unit: '€/st.', value: 650 },
+      toiletMontage: { label: 'Montage wandcloset (reservoir, voorzetwand, afmonteren)', unit: 's', value: 10800 },
+      fontein: { label: 'Fontein met kraan en sifon', unit: '€/st.', value: 220 },
+      fonteinMontage: { label: 'Montage fontein', unit: 's', value: 3600 },
+      wastafel: { label: 'Badmeubel met wastafel, kraan en spiegel', unit: '€/st.', value: 850 },
+      wastafelMontage: { label: 'Montage badmeubel', unit: 's', value: 5400 },
+      douche: { label: 'Inloopdouche (douchegoot, glaswand, regendouche-set)', unit: '€/st.', value: 1450 },
+      doucheMontage: { label: 'Montage inloopdouche (goot, afschot, glaswand, kraan)', unit: 's', value: 14400 },
+      keukenM: { label: 'Keukenblok (kasten, werkblad, spoelbak, apparatuur) per strekkende meter', unit: '€/m', value: 1500 },
+      keukenMontage: { label: 'Montage keukenblok', unit: 's/m', value: 3600 },
+      kookeilandM: { label: 'Kookeiland (kasten, werkblad) per strekkende meter', unit: '€/m', value: 1300 },
+      kookeilandMontage: { label: 'Montage kookeiland', unit: 's/m', value: 3600 },
+      kookplaat: { label: 'Inductiekookplaat 4 zones', unit: '€/st.', value: 650 },
+      kastM: { label: 'Kledingkast / inbouwkast per strekkende meter', unit: '€/m', value: 550 },
+      kastMontage: { label: 'Montage kast', unit: 's/m', value: 1800 },
+      boiler: { label: 'Elektrische boiler 80 l incl. inlaatcombinatie', unit: '€/st.', value: 600 },
+      boilerMontage: { label: 'Montage boiler', unit: 's', value: 7200 }
+    }
+  },
+
   verlichting: {
     label: 'Verlichting',
     items: {
@@ -165,8 +189,6 @@ window.COST_DEFAULTS = {
     }
   },
 
-  // Indicatieve groothandelsprijzen (excl. btw) en tijden; zie ElektraModel
-  // voor de hoeveelheden (strekkende meters per leidingtype, boorgaten, dozen).
   elektra: {
     label: 'Elektra',
     items: {
@@ -216,9 +238,9 @@ window.COST_DEFAULTS = {
   bedrijf: {
     label: 'Afschrijving & bedrijfskosten',
     items: {
-      machines: { label: 'Afschrijving machines (zaagrobot, gereedschap, inrichting) per productie-uur', unit: '€/u', value: 8 },
+      machines: { label: 'Afschrijving machines (zaagrobot, gereedschap, inrichting) per uur', unit: '€/u', value: 8 },
-      slijtage: { label: 'Slijtage en verbruik gereedschap (zaagbladen, bits, accu’s) per productie-uur', unit: '€/u', value: 2 },
+      slijtage: { label: 'Slijtage en verbruik gereedschap (zaagbladen, bits, accu’s) per uur', unit: '€/u', value: 2 },
-      huisvesting: { label: 'Huisvesting productiehal (huur, energie) per productie-uur', unit: '€/u', value: 6 },
+      huisvesting: { label: 'Huisvesting productiehal (huur, energie) per uur', unit: '€/u', value: 6 },
       transportUnit: { label: 'Transport per unit naar de bouwplaats', unit: '€/unit', value: 750 },
       kraan: { label: 'Kraan voor plaatsen woning', unit: '€', value: 1200 }
     }

js/cost/cost-model.js

@@ -4,38 +4,20 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// cost/cost-model.js — CostModel: ENIGE bron van de kostenberekening
-// (materiaal + arbeid). Geen DOM. Rekent op de doorgerekende woning
-// (HouseModel.computeParts + computeTotals) met de kosten/tijden uit
-// COST_DEFAULTS (cost-defaults.js) plus de eigen instellingen van de
-// gebruiker (localStorage, instellingenvenster cost-settings.js).
-//
-// Opbouw: per element (wandstuk, vloer, dak, woning-breed) regels
-//   { cat, act, label, qty, unit, mat (€), sec (s arbeid) }
-// cat = materiaalgroep, act = werkzaamheid. Opgeteld per element, per unit
-// en voor de woning; daarna opslagen (indirecte uren, materiaal, marge, btw).
-//
-// Plain script, geladen na house-model.js en cost-defaults.js.
-// ============================================================
 
 window.CostModel = (() => {
-  const STORAGE_KEY = 'tectum.costs';
   const listeners = [];
+  let session = {};
+  try { localStorage.removeItem('tectum.costs'); localStorage.removeItem('tectum.leveranciers'); } catch (e) { /* oude browseropslag */ }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Instellingen: standaard (COST_DEFAULTS) + eigen waarden (localStorage).
-  // values = { groep: { sleutel: waarde } }.
-  // ------------------------------------------------------------
   function defaultValues() {
     const v = {};
     Object.entries(window.COST_DEFAULTS).forEach(([g, grp]) => {
       v[g] = {};
       Object.entries(grp.items).forEach(([k, it]) => { v[g][k] = it.value; });
     });
-    return v;
+    return CostCsv.overlay('intern', v);
   }
-  // Alleen bekende sleutels met een geldig type overnemen.
   function mergeValues(base, over) {
     const v = JSON.parse(JSON.stringify(base));
     Object.entries(over || {}).forEach(([g, items]) => {
@@ -49,36 +31,40 @@ window.CostModel = (() => {
     });
     return v;
   }
-  function readOverrides() {
+  const listed = (g, k) => !!CostCsv.entry('leveranciers', `${g}.${k}`);
-    try { return JSON.parse(localStorage.getItem(STORAGE_KEY) || '{}') || {}; } catch (e) { return {}; }
+  function getSettings(opts) {
+    const own = mergeValues(defaultValues(), session);
+    const v = opts && opts.leveranciers === false ? own : CostCsv.overlay('leveranciers', own);
+    v.balken = CostCsv.balken('leveranciers');
+    return v;
   }
-  function getSettings() { return mergeValues(defaultValues(), readOverrides()); }
-  // Slaat alleen de afwijkingen van de standaard op.
   function saveSettings(values) {
     const def = defaultValues(), diff = {};
     Object.entries(mergeValues(def, values)).forEach(([g, items]) => Object.entries(items).forEach(([k, val]) => {
-      if (val !== def[g][k]) (diff[g] = diff[g] || {})[k] = val;
+      if (val !== def[g][k] && !listed(g, k)) (diff[g] = diff[g] || {})[k] = val;
     }));
-    try { localStorage.setItem(STORAGE_KEY, JSON.stringify(diff)); } catch (e) { /* geen opslag: alleen deze sessie */ }
+    session = diff;
     listeners.forEach(fn => fn());
   }
-  function resetSettings() { saveSettings(defaultValues()); }
   function onChange(fn) { listeners.push(fn); return () => { const i = listeners.indexOf(fn); if (i >= 0) listeners.splice(i, 1); }; }
+  CostCsv.onChange(() => listeners.forEach(fn => fn()));
 
-  // Export/import (JSON-bestand): altijd de volledige set waarden.
+  function importFile(text) {
-  function exportJson(values) {
+    if (/^\s*\{/.test(text)) {
-    return { type: 'tectum-costs', version: 1, exportedAt: new Date().toISOString(), values: mergeValues(defaultValues(), values) };
+      const obj = JSON.parse(text);
-  }
-  function importJson(obj) {
       if (!obj || obj.type !== 'tectum-costs' || typeof obj.values !== 'object') throw new Error('geen Tectum-kostenbestand');
       return mergeValues(defaultValues(), obj.values);
     }
+    const r = CostCsv.parse(text, 'intern'), over = {};
+    Object.entries(r.values).forEach(([code, e]) => {
+      const [g, k] = code.split('.');
+      if (window.COST_DEFAULTS[g]) (over[g] = over[g] || {})[k] = e.value;
+    });
+    return mergeValues(defaultValues(), over);
+  }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  const CAT_ORDER = ['Hout', 'Staal', 'Schroeven', 'Plaatwerk', 'Isolatie', 'Gevel', 'Dak', 'Vloer', 'Kozijnen', 'Afwerking', 'Inrichting', 'Verlichting', 'Elektra'];
-  // Berekening
+  const ACT_ORDER = ['Zagen', 'Regelwerk monteren', 'Wanden plaatsen', 'Plaatwerk', 'Isoleren', 'Gevel', 'Latwerk', 'Dak', 'Vloer', 'Kozijnen', 'Afwerking', 'Inrichting', 'Verlichting', 'Elektra'];
-  // ------------------------------------------------------------
-  const CAT_ORDER = ['Hout', 'Schroeven', 'Plaatwerk', 'Isolatie', 'Gevel', 'Dak', 'Vloer', 'Kozijnen', 'Verlichting', 'Elektra'];
-  const ACT_ORDER = ['Zagen', 'Regelwerk monteren', 'Wanden plaatsen', 'Plaatwerk', 'Isoleren', 'Gevel', 'Latwerk', 'Dak', 'Vloer', 'Kozijnen', 'Verlichting', 'Elektra'];
   const VERTICAL_KINDS = ['verticale balk', 'kreupele stijl'];
   const DORPEL_KINDS = ['bovendorpel', 'onderdorpel'];
 
@@ -86,20 +72,16 @@ window.CostModel = (() => {
     const S = settings || getSettings();
     const elements = [];
     const newEl = (element, label, unit) => { const el = { element, label, unit, lines: [] }; elements.push(el); return el; };
-    // sec = tijd voor één persoon; crew = personeel bij die stap (standaard
+    // sec = tijd voor één persoon; opgeslagen sec = manuren (× crew).
-    // de gemiddelde bezetting per productiestap). Opgeslagen sec = manuren.
     const add = (el, cat, act, label, qty, unit, mat, sec, crew) => {
       if (!(qty > 0)) return;
       const c = sec ? (crew !== undefined ? crew : S.arbeid.bezetting) : 0;
-      // clock = doorlooptijd van de stap (s), voor afschrijving/huisvesting.
+      // clock = doorlooptijd van de stap (klokuren), voor afschrijving/huisvesting.
       el.lines.push({ cat, act, label, qty, unit, mat: mat || 0, sec: (sec || 0) * c, clock: c ? sec : 0, crew: c });
     };
 
-    // --- Gedeelde rekenregels ---
     const Z = S.zagen, V = S.verbinden, P = S.plaat;
     const sawFactor = Z.methode === 'hand' ? Z.handFactor : 1;
-    // Zaagtijd van één stuk (s): handling + sneden (+ extra per schuine snede).
-    // saw: totalen voor het zaagoverzicht (robot- en handtijd, los van de keuze).
     const saw = { pieces: 0, cuts: 0, angled: 0, robotSec: 0 };
     const sawSec = (cutAngles, count = 1) => {
       const ca = cutAngles || [0, 0], angled = ca.filter(a => a !== 0).length;
@@ -109,39 +91,40 @@ window.CostModel = (() => {
     };
     const sawLabel = Z.methode === 'hand' ? 'Zagen (handmatig)' : 'Zagen (robot)';
     const jointSec = V.eersteSchroef + Math.max(0, V.schroevenPerVerbinding - 1) * V.volgendeSchroef;
-    // Constructie monteren (lijmen + schroeven): schroeftijd x V.monteerFactor,
-    // met V.personeel man (manuren), op het dak factor V.dakFactor (roof = true).
     const addJoints = (el, joints, label, roof) => {
       const n = joints * V.schroevenPerVerbinding;
       const f = V.monteerFactor * (roof ? V.dakFactor : 1);
-      add(el, 'Schroeven', 'Regelwerk monteren', `${label} monteren, lijmen + schroeven (${joints} verb. × ${V.schroevenPerVerbinding}, ×${V.monteerFactor}${roof ? `, dak ×${V.dakFactor}` : ''})`, n, 'st.', n * V.prijsPer1000 / 1000, joints * jointSec * f, V.personeel);
+      add(el, 'Schroeven', 'Regelwerk monteren', `${label} monteren, lijmen + schroeven`, n, 'st.', n * V.prijsPer1000 / 1000, joints * jointSec * f, V.personeel);
     };
-    // Plaat: materiaal + montage + plaatschroeven.
     const addSheet = (el, cat, label, m2, priceM2, montageSecM2) => {
       if (!(m2 > 0)) return;
       add(el, cat, 'Plaatwerk', label, m2, 'm²', m2 * priceM2, m2 * montageSecM2);
       const n = Math.ceil(m2 * P.schroevenPerM2);
       add(el, 'Schroeven', 'Plaatwerk', `Plaatschroeven ${label.toLowerCase()}`, n, 'st.', n * P.plaatschroefPer1000 / 1000, n * P.tijdPerPlaatschroef);
     };
-    // Snijverlies wandbalken (inkoop in handelslengtes, hele woning).
     const waste = totals.purchaseStockMM > 0 ? totals.purchaseWasteMM / Math.max(1, totals.purchaseStockMM - totals.purchaseWasteMM) : 0;
 
+    const balken = S.balken || {};
+    const woodCost = (w, h, lengthM) => {
+      const perM = balken[CostCsv.balkKey(w, h)];
+      return perM !== undefined ? lengthM * perM : w * h / 1e6 * lengthM * S.hout.constructieM3;
+    };
+    const joistWoodCost = (m3, sec) => sec && sec.joistW && sec.joistH ? woodCost(sec.joistW, sec.joistH, m3 / (sec.joistW * sec.joistH / 1e6)) : m3 * S.hout.constructieM3;
+
     const fmtM = (v) => v.toLocaleString('nl-NL', { maximumFractionDigits: 1 });
-    // --- Wandstukken (buiten + binnen/naad) ---
     const seenOpenings = new Set(); // naadwand: openingen één keer (beide delen hebben dezelfde deur)
     function wallElement(p, unitId) {
       const el = newEl(p.element, p.label, unitId);
       const bom = WallModel.computeBOM(p.config, p.frame);
       const woodM3 = bom.reduce((a, b) => a + b.width * b.depth * b.length, 0) / 1e9;
-      add(el, 'Hout', 'Zagen', `Regelwerk ${bom.length} st. (incl. ${Math.round(waste * 100)}% snijverlies)`, woodM3 * (1 + waste), 'm³', woodM3 * (1 + waste) * S.hout.constructieM3, 0);
+      const woodMat = bom.reduce((a, b) => a + woodCost(b.width, b.depth, b.length / 1000), 0);
+      add(el, 'Hout', 'Zagen', `Regelwerk ${bom.length} st.`, woodM3 * (1 + waste), 'm³', woodMat * (1 + waste), 0);
       const cuts = bom.reduce((a, b) => a + (b.cutAngles || [0, 0]).length, 0);
       add(el, 'Hout', 'Zagen', `${sawLabel}: ${bom.length} stuks`, cuts, 'sneden', 0, bom.reduce((a, b) => a + sawSec(b.cutAngles), 0));
       const verticals = bom.filter(b => VERTICAL_KINDS.includes(b.kind)).length;
       const dorpels = bom.filter(b => DORPEL_KINDS.includes(b.kind)).length;
       const topPlates = bom.filter(b => b.kind === 'bovenregel').length;
       addJoints(el, 2 * verticals + 2 * dorpels + Math.max(0, topPlates - 1), 'Stijlen/dorpels');
-      // Dubbele stijlen (deur, hoek: twee stijlen tegen elkaar): verticaal
-      // elke V.dubbelAfstand mm een schroef over de gezamenlijke lengte.
       const studs = bom.filter(b => VERTICAL_KINDS.includes(b.kind)).sort((a, b) => a.x - b.x);
       let dblScrews = 0, dblPairs = 0;
       for (let i = 1; i < studs.length; i++) {
@@ -152,10 +135,10 @@ window.CostModel = (() => {
         dblPairs++;
         dblScrews += Math.max(2, Math.floor(ov / V.dubbelAfstand));
       }
-      add(el, 'Schroeven', 'Regelwerk monteren', `Dubbele stijlen ${dblPairs}× (schroef elke ${V.dubbelAfstand} mm, ×${V.monteerFactor})`, dblScrews, 'st.',
+      add(el, 'Schroeven', 'Regelwerk monteren', `Dubbele stijlen ${dblPairs}×`, dblScrews, 'st.',
         dblScrews * V.prijsPer1000 / 1000, dblScrews * V.volgendeSchroef * V.monteerFactor, V.personeel);
       const M = S.montage;
-      add(el, 'Hout', 'Wanden plaatsen', `Plaatsen en vastzetten (${M.muurVastzetten} min)`, 1, 'sectie', 0, M.muurVastzetten * 60, M.muurPersoneel);
+      add(el, 'Hout', 'Wanden plaatsen', 'Plaatsen en vastzetten', 1, 'sectie', 0, M.muurVastzetten * 60, M.muurPersoneel);
 
       const st = p.stats || {};
       addSheet(el, 'Plaatwerk', 'Spaanplaat', (st.spaanplaatAreaM2 || 0) + (st.spaanplaatBuitenAreaM2 || 0), P.spaanplaatM2, P.spaanplaatMontage);
@@ -168,14 +151,14 @@ window.CostModel = (() => {
 
       const G = S.gevel;
       const doek = st.doekAreaM2 || 0;
-      // Montage per strekkende meter wand (breedte van het stuk).
       const doekM = doek > 0 ? p.place.width / 1000 : 0;
       add(el, 'Gevel', 'Gevel', `Vochtdoek (${fmtM(doekM)} m¹ wand)`, doek, 'm²', doek * G.vochtdoekM2, doekM * G.vochtdoekMontageM);
-      // Rabat over het doek, boven het trasraam (gevelvlak uit WallModel).
       const rabat = p.buitenMateriaal === 'vochtdoek' ? (st.rabatAreaM2 || 0) : 0;
       add(el, 'Gevel', 'Gevel', 'Rabat', rabat, 'm²', rabat * G.rabatM2, rabat * G.rabatMontage);
       const steen = (st.stoneAreaM2 || 0) + (st.trasraamStoneAreaM2 || 0);
       add(el, 'Gevel', 'Gevel', 'Steenstrips', steen, 'm²', steen * G.steenM2, steen * G.steenMontage);
+      const stuc = st.stucAreaM2 || 0;
+      add(el, 'Gevel', 'Gevel', 'Stucwerk', stuc, 'm²', stuc * (G.stucM2 || 0), stuc * (G.stucMontage || 0));
       const latM = st.battenLengthM || 0;
       add(el, 'Hout', 'Latwerk', `Latwerk (${st.battenCount || 0} latten inkoop, ${st.battenPieces || 0} stukken)`, latM, 'm', latM * S.hout.latwerkM,
         (st.battenPieces || 0) * S.hout.latStukMontage + latM * S.hout.latMeterMontage);
@@ -185,7 +168,11 @@ window.CostModel = (() => {
       if (!opKey || !seenOpenings.has(opKey)) {
         if (opKey) seenOpenings.add(opKey);
         (p.config.openings || []).forEach(op => {
-          if (op.type === 'raam') {
+          const fill = KozijnModel.normalize(op.fill);
+          if (fill && fill.type === 'schuifdeur') {
+            add(el, 'Kozijnen', 'Kozijnen', `Schuifdeur ${op.w}×${op.h} (${fill.leaves} blad${fill.leaves > 1 ? 'en' : ''}, ${fill.mount === 'opbouw' ? 'op de wand' : 'in de wand'})`,
+              fill.leaves, 'blad', fill.leaves * (K.schuifdeurBlad || K.deur), K.montage);
+          } else if (op.type === 'raam') {
             const m2 = WallModel.openingArea(op) / 1e6;
             add(el, 'Kozijnen', 'Kozijnen', `Raam ${op.w}×${op.h}`, m2, 'm²', m2 * K.raamM2, K.montage);
           } else {
@@ -197,7 +184,6 @@ window.CostModel = (() => {
     parts.units.forEach(u => u.walls.forEach(w => w.pieces.forEach(p => wallElement(p, u.id))));
     parts.interior.forEach(p => wallElement(p, p.seamUnit || null));
 
-    // --- Vloer- en dakbalken (balklaag: zagen + verbindingen) ---
     function joistLayer(el, cd, angleDeg, what, roof) {
       const rims = ['front', 'back'].filter(k => cd.rims && cd.rims[k]).length;
       const n = cd.joists.length;
@@ -207,25 +193,21 @@ window.CostModel = (() => {
     }
 
     parts.units.forEach(u => {
-      // Vloer
       const fl = newEl(u.floorElement, `Unit ${u.id} vloer`, u.id);
       const fs = u.floorSpecs;
-      add(fl, 'Hout', 'Zagen', 'Vloerbalken', fs.joistWoodM3, 'm³', fs.joistWoodM3 * S.hout.constructieM3, 0);
+      add(fl, 'Hout', 'Zagen', 'Vloerbalken', fs.joistWoodM3, 'm³', joistWoodCost(fs.joistWoodM3, u.floorData.calcData), 0);
       joistLayer(fl, u.floorData.calcData, 0, 'Vloer');
       addSheet(fl, 'Plaatwerk', 'OSB vloer', fs.osbAreaM2, P.osbM2, P.osbMontage);
       add(fl, 'Isolatie', 'Isoleren', 'Glaswol vloer', fs.voidM3, 'm³', fs.voidM3 * S.isolatie.glaswolM3, fs.voidM3 * S.isolatie.glaswolMontage);
-      // Afwerking: vloer min de voetafdruk van de wanden op deze unit.
       const foot = u.walls.reduce((a, w) => a + w.pieces.filter(p => !p.place.baseY).reduce((b, p) => b + p.place.width * p.place.thickness, 0), 0)
         + parts.interior.filter(p => p.seamUnit === u.id).reduce((a, p) => a + p.place.width * p.place.thickness, 0);
       const finM2 = Math.max(0, u.rect.W * u.rect.D - foot) / 1e6;
       add(fl, 'Vloer', 'Vloer', 'Vloerafwerking', finM2, 'm²', finM2 * S.vloer.afwerkingM2, finM2 * S.vloer.afwerkingMontage);
 
-      // Dak
       const rf = newEl(`${u.id}-D`, `Unit ${u.id} dak`, u.id);
       const rs = u.roof.specs, D = S.dak;
-      add(rf, 'Hout', 'Zagen', 'Dakbalken', rs.joistWoodM3, 'm³', rs.joistWoodM3 * S.hout.constructieM3, 0);
+      add(rf, 'Hout', 'Zagen', 'Dakbalken', rs.joistWoodM3, 'm³', joistWoodCost(rs.joistWoodM3, u.roof.planes[0] && u.roof.planes[0].data.calcData), 0);
       u.roof.planes.forEach((pl, i) => joistLayer(rf, pl.data.calcData, Math.round(Math.abs(pl.theta || 0) * 180 / Math.PI * 10) / 10, u.roof.planes.length > 1 ? `Dak ${i + 1} ` : 'Dak', true));
-      // Wolfsdak: bovenste deel (sporen, hoekkepers, nokbalk, kopbalken).
       const cap = u.roof.unitRoof && u.roof.unitRoof.cap;
       if (cap) {
         const n = cap.beams.length;
@@ -238,9 +220,16 @@ window.CostModel = (() => {
       add(rf, 'Dak', 'Dak', 'Dakleer (EPDM)', rs.dakleerM2 || 0, 'm²', (rs.dakleerM2 || 0) * D.dakleerM2, (rs.dakleerM2 || 0) * D.dakleerMontage);
       add(rf, 'Dak', 'Dak', 'Riet', rs.rietM2 || 0, 'm²', (rs.rietM2 || 0) * D.rietM2, (rs.rietM2 || 0) * D.rietMontage);
       add(rf, 'Dak', 'Dak', 'Felsplaten (staande naad)', rs.felsM2 || 0, 'm²', (rs.felsM2 || 0) * D.felsM2, (rs.felsM2 || 0) * D.felsMontage);
+      const rb = u.roof.unitRoof && u.roof.unitRoof.ridgeBeam;
+      if (rb) {
+        const lm = rb.length / 1000;
+        add(rf, 'Staal', 'Dak', `Stalen nokbalk ${rb.profile.name}, ${fmtM(lm)} m (+ 2 opleggingen)`, rb.steelKg, 'kg',
+          rb.steelKg * D.staalKg + 2 * D.nokOplegging, D.nokPlaatsen, D.nokPersoneel);
+        add(rf, 'Hout', 'Dak', `Vulhout holling nokbalk 2× ${Math.round(rb.fillW)}×${Math.round(rb.fillH)}`, rb.fillM3, 'm³',
+          woodCost(Math.round(rb.fillW), Math.round(rb.fillH), 2 * lm), lm * D.nokVulhoutMontage);
+      }
     });
 
-    // --- Woning-breed: dakrand, sandwichpanelen, verlichting ---
     const wo = newEl('WON', 'Woning (dakrand, fundering, verlichting)', null);
     const D = S.dak;
     if (totals.roofEdge) {
@@ -259,10 +248,6 @@ window.CostModel = (() => {
     add(wo, 'Verlichting', 'Verlichting', 'Boeideel-spots', spots, 'st.', spots * L.boeideelSpot, spots * L.montage);
     add(wo, 'Verlichting', 'Verlichting', 'Binnenspots', lm.indoor, 'st.', lm.indoor * L.binnenspot, lm.indoor * L.montage);
 
-    // --- Elektra (ElektraModel): per unit de leidingen (strekkende meters
-    // per type: buis + draad per ader, of XMvK), boorgaten, steekverbinders,
-    // dozen en aansluitingen; meterkast, groepen en keuring bij de unit waar
-    // de meterkast hangt. Arbeid met E.personeel man.
     const elk = parts.elektra, E = S.elektra;
     if (elk && elk.enabled) {
       const unitIds = new Set(parts.units.map(u => u.id)), elOf = {};
@@ -287,10 +272,10 @@ window.CostModel = (() => {
           const c = ElektraModel.cableInfo(type), m = a.types[type];
           if (c.conduit) {
             const draad = c.mm2 >= 2.5 ? E.draad25M : E.draad15M;
-            ea(uid, `${c.label}: ${c.use.toLowerCase()} (buis + ${c.cores.length} aders)`, m, 'm', m * (buisPrijs(c.conduit) + c.cores.length * draad), m * (E.buisLeggen + E.draadTrekken));
+            ea(uid, `${c.label}: ${c.use.toLowerCase()}`, m, 'm', m * (buisPrijs(c.conduit) + c.cores.length * draad), m * (E.buisLeggen + E.draadTrekken));
           } else ea(uid, `${c.label}: ${c.use.toLowerCase()}`, m, 'm', m * E.xmvkM, m * E.kabelLeggen);
         });
-        ea(uid, `Boorgaten stijlen/regels/balken (${E.boorgat} s per gat)`, a.holes, 'st.', 0, a.holes * E.boorgat);
+        ea(uid, 'Boorgaten stijlen/regels/balken', a.holes, 'st.', 0, a.holes * E.boorgat);
         Object.keys(a.cross).forEach(n => {
           const k = a.cross[n];
           ea(uid, `Steekverbinder module-naad ${n}-polig`, k, 'set', k * (Number(n) >= 5 ? E.steekverbinder5 : E.steekverbinder3), k * E.steekverbinderMontage);
@@ -326,7 +311,26 @@ window.CostModel = (() => {
       }
     }
 
-    // --- Optellen ---
+    const AF = S.afwerking, rmOf = {};
+    if (AF && parts.rooms) parts.rooms.rooms.filter(r => r.ceilM2 > 0 || r.fiboM2 > 0).forEach(r => {
+      const el = rmOf[r.unitId] || (rmOf[r.unitId] = newEl(`${r.unitId}-RU`, `Unit ${r.unitId} ruimtes`, r.unitId));
+      add(el, 'Afwerking', 'Afwerking', `${r.name}: vals plafond ${r.ceiling} mm`, r.ceilM2, 'm²', r.ceilM2 * AF.valsPlafondM2, r.ceilM2 * AF.valsPlafondMontage);
+      add(el, 'Afwerking', 'Afwerking', `${r.name}: FIBO-wandpanelen`, r.fiboM2, 'm²', r.fiboM2 * AF.fiboM2, r.fiboM2 * AF.fiboMontage);
+    });
+
+    const IN = S.inrichting, fxOf = {};
+    if (IN && parts.fixtures) parts.fixtures.filter(f => f.cost).forEach(f => {
+      const el = fxOf[f.unitId] || (fxOf[f.unitId] = newEl(`${f.unitId}-IN`, `Unit ${f.unitId} inrichting`, f.unitId));
+      const m = f.w / 1000, crew = IN.personeel;
+      const perM = (what, price, sec) => add(el, 'Inrichting', 'Inrichting', `${what} ${f.w} mm`, m, 'm', m * (price || 0), m * (sec || 0), crew);
+      if (f.cost === 'keuken') perM('Keukenblok', IN.keukenM, IN.keukenMontage);
+      else if (f.cost === 'kookeiland') {
+        perM('Kookeiland', IN.kookeilandM, IN.kookeilandMontage);
+        if (f.opts && f.opts.kookplaat) add(el, 'Inrichting', 'Inrichting', 'Inductiekookplaat', 1, 'st.', IN.kookplaat || 0, 0);
+      } else if (f.cost === 'kast') perM(f.label, IN.kastM, IN.kastMontage);
+      else add(el, 'Inrichting', 'Inrichting', f.label, 1, 'st.', IN[f.cost] || 0, IN[f.cost + 'Montage'] || 0, crew);
+    });
+
     const sumLines = (lines) => lines.reduce((a, l) => ({ mat: a.mat + l.mat, sec: a.sec + l.sec, clock: a.clock + l.clock }), { mat: 0, sec: 0, clock: 0 });
     elements.forEach(el => Object.assign(el, sumLines(el.lines)));
     const byKey = (key, order) => {
@@ -338,15 +342,12 @@ window.CostModel = (() => {
       }));
       return Array.from(m.values()).sort((a, b) => order.indexOf(a.name) - order.indexOf(b.name));
     };
-    // Kostprijs van materiaal + directe arbeidstijd (s), overal dezelfde
+    // Afschrijving/slijtage/huisvesting per productie-uur: klokuren (niet × personeel) + indirect, zonder QA.
-    // regels: materiaal + verlies + klein materiaal; uren + indirect + QA
-    // tegen het uurloon (manuren); afschrijving/slijtage/huisvesting per
-    // productie-uur = doorlooptijd (klokuren, niet x personeel) + indirect, zonder QA.
     const O = S.opslag, B = S.bedrijf, A = S.arbeid;
     const perHour = B.machines + B.slijtage + B.huisvesting;
     const split = (sec) => {
       const direct = sec / 3600, indirect = direct * A.toeslagUren / 100;
-      const qa = (direct + indirect) * A.qa / 100; // QA: % van de totale werktijd
+      const qa = (direct + indirect) * A.qa / 100;
       return { direct, indirect, qa, total: direct + indirect + qa };
     };
     const prodHours = (clock) => clock / 3600 * (1 + A.toeslagUren / 100);
@@ -373,10 +374,10 @@ window.CostModel = (() => {
       ['Materiaal', all.mat],
       [`Materiaalverlies ${pct(O.verlies)}`, all.mat * O.verlies / 100],
       [`Klein materiaal ${pct(O.klein)}`, all.mat * O.klein / 100],
-      [`Arbeid ${uur(h.total)} manuur × ${eur0(A.uurloon)} (incl. bezetting, indirect en QA)`, h.total * A.uurloon],
+      [`Arbeid ${uur(h.total)} manuur × ${eur0(A.uurloon)}`, h.total * A.uurloon],
-      [`Afschrijving machines ${uur(h.prod)} productie-uur × ${eur(B.machines, 2)}`, h.prod * B.machines],
+      [`Afschrijving machines ${uur(h.prod)} uur × ${eur(B.machines, 2)}`, h.prod * B.machines],
-      [`Slijtage gereedschap ${uur(h.prod)} productie-uur × ${eur(B.slijtage, 2)}`, h.prod * B.slijtage],
+      [`Slijtage gereedschap ${uur(h.prod)} uur × ${eur(B.slijtage, 2)}`, h.prod * B.slijtage],
-      [`Huisvesting productiehal ${uur(h.prod)} productie-uur × ${eur(B.huisvesting, 2)}`, h.prod * B.huisvesting],
+      [`Huisvesting productiehal ${uur(h.prod)} uur × ${eur(B.huisvesting, 2)}`, h.prod * B.huisvesting],
       [`Transport ${n} unit${n === 1 ? '' : 's'} × ${eur0(B.transportUnit)}`, n * B.transportUnit],
       ['Kraan plaatsen', B.kraan]
     ];
@@ -385,7 +386,6 @@ window.CostModel = (() => {
     const marge = (kostprijs + algemeen) * O.marge / 100;
     const exBtw = kostprijs + algemeen + marge;
     const btw = exBtw * O.btw / 100;
-    // Overzicht als rijen (kaart en PDF): sub = subtotaal.
     const rows = posts.filter(p => p[1] > 0).map(([label, amount]) => ({ label, amount }))
       .concat([
         { label: 'Kostprijs', amount: kostprijs, sub: true },
@@ -402,14 +402,12 @@ window.CostModel = (() => {
     };
   }
 
-  // Bedrag als "€ 1.234" (of met decimalen).
   function eur(n, decimals = 0) {
     return '€ ' + n.toLocaleString('nl-NL', { minimumFractionDigits: decimals, maximumFractionDigits: decimals });
   }
-  // Uren als decimaal getal, bijv. "12,5".
   function uur(hours) {
     return hours.toLocaleString('nl-NL', { minimumFractionDigits: 1, maximumFractionDigits: 1 });
   }
 
-  return { STORAGE_KEY, defaultValues, getSettings, saveSettings, resetSettings, onChange, exportJson, importJson, compute, eur, uur };
+  return { defaultValues, getSettings, saveSettings, onChange, importFile, compute, eur, uur };
 })();

js/cost/cost-settings.js

@@ -4,18 +4,12 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// cost/cost-settings.js — CostSettings: venster "Kosten & tijden". Bouwt
-// het formulier automatisch uit COST_DEFAULTS (elk item een invoerveld),
-// opslaan via CostModel.saveSettings (localStorage). Exporteren/importeren
-// als JSON-bestand; "Standaard" zet alle velden terug op cost-defaults.js.
-// Alleen UI; de rekenregels staan in CostModel.
-// ============================================================
 
 window.CostSettings = (() => {
   let overlay = null;
 
   const esc = UI.esc;
+  const SJABLOON_BALKEN = [[38, 235], [70, 220]];
 
   function build() {
     overlay = document.createElement('div');
@@ -26,17 +20,20 @@ window.CostSettings = (() => {
           <h2>Kosten &amp; tijden</h2>
           <button type="button" class="modal-close-x" data-cs="cancel">&times;</button>
         </div>
+        <div class="cs-pricelist"></div>
         <div class="cs-body"></div>
-        <div class="material-info">Bedragen excl. btw. Opslaan bewaart in deze browser én downloadt een JSON-bestand; een gewijzigd veld is gemarkeerd. Standaardwaarden staan in js/cost/cost-defaults.js.</div>
+        <div class="material-info">Bedragen excl. btw. De CSV's in kosten/ zijn leidend: Toepassen geldt tot herladen; om een wijziging te houden "intern.csv downloaden" en het bestand in kosten/ vervangen, of met "Wijzigingen downloaden" alleen de aangepaste velden (met de standaardwaarde ernaast) opslaan. Prijzen pas je aan in leveranciers.csv (CSV = daaruit, anders noodwaarde). Een veld dat afwijkt van intern.csv is gemarkeerd.</div>
         <div class="modal-footer">
           <button type="button" class="io-btn" data-cs="reset">Standaard</button>
-          <button type="button" class="io-btn" data-cs="export">Exporteren&hellip;</button>
+          <button type="button" class="io-btn" data-cs="export">intern.csv downloaden</button>
+          <button type="button" class="io-btn" data-cs="export-changes" title="Alleen de velden die afwijken van intern.csv">Wijzigingen downloaden</button>
           <button type="button" class="io-btn" data-cs="import">Importeren&hellip;</button>
           <span style="flex:1"></span>
           <button type="button" class="io-btn" data-cs="cancel">Annuleren</button>
-          <button type="button" class="material-toggle-btn active" data-cs="save" style="flex:none; padding:6px 18px;">Opslaan</button>
+          <button type="button" class="material-toggle-btn active" data-cs="save" style="flex:none; padding:6px 18px;">Toepassen</button>
         </div>
-        <input type="file" accept=".json,application/json" style="display:none">
+        <input type="file" data-file="import" accept=".csv,.json,text/csv,application/json,text/plain" style="display:none">
+        <input type="file" data-file="leveranciers" accept=".csv,text/csv,text/plain" style="display:none">
       </div>`;
     document.body.appendChild(overlay);
     overlay.addEventListener('click', (e) => {
@@ -45,39 +42,93 @@ window.CostSettings = (() => {
       if (!btn) return;
       const a = btn.dataset.cs;
       if (a === 'cancel') close();
-      else if (a === 'save') { // ook als JSON-bestand (om te delen/bewaren)
+      else if (a === 'save') {
-        const v = readForm();
+        CostModel.saveSettings(readForm());
-        CostModel.saveSettings(v);
-        download(CostModel.exportJson(v));
         close();
       }
-      else if (a === 'reset') fill(CostModel.defaultValues());
+      else if (a === 'reset') fill(withLeveranciers(CostModel.defaultValues()));
-      else if (a === 'export') download(CostModel.exportJson(readForm()));
+      else if (a === 'export') exportIntern();
-      else if (a === 'import') overlay.querySelector('input[type=file]').click();
+      else if (a === 'export-changes') exportChanges();
+      else if (a === 'import') overlay.querySelector('[data-file=import]').click();
+      else if (a === 'lev-load') overlay.querySelector('[data-file=leveranciers]').click();
+      else if (a === 'lev-clear') CostCsv.reload('leveranciers');
+      else if (a === 'lev-template') saveFile(CostCsv.template('leveranciers', readForm(), SJABLOON_BALKEN), 'leveranciers.csv');
     });
-    overlay.addEventListener('input', markChanged);
+    overlay.querySelector('[data-file=import]').addEventListener('change', (e) => {
-    overlay.querySelector('input[type=file]').addEventListener('change', (e) => {
       const file = e.target.files[0];
       e.target.value = '';
       if (!file) return;
-      file.text().then(txt => fill(CostModel.importJson(JSON.parse(txt))))
+      file.text().then(txt => fill(withLeveranciers(CostModel.importFile(txt))))
         .catch(err => alert('Importeren mislukt: ' + err.message));
     });
+    overlay.querySelector('[data-file=leveranciers]').addEventListener('change', (e) => {
+      const file = e.target.files[0];
+      e.target.value = '';
+      if (!file) return;
+      file.text().then(txt => CostCsv.loadText('leveranciers', txt, file.name))
+        .catch(err => alert('Leverancierslijst laden mislukt: ' + err.message));
+    });
+    CostCsv.onChange(() => {
+      if (!overlay.classList.contains('open')) return;
+      const v = readForm();
+      renderForm();
+      fill(withLeveranciers(v));
+    });
+    overlay.addEventListener('input', markChanged);
+  }
+
+  const levEntry = (g, k) => CostCsv.entry('leveranciers', `${g}.${k}`);
+  const withLeveranciers = (values) => CostCsv.overlay('leveranciers', values);
+
+  function exportIntern() {
+    saveFile(CostCsv.template('intern', readForm(CostModel.getSettings({ leveranciers: false }))), 'intern.csv');
+  }
+
+  function exportChanges() {
+    const text = CostCsv.changes(readForm(CostModel.getSettings({ leveranciers: false })), CostModel.defaultValues());
+    if (!text) return alert('Geen wijzigingen ten opzichte van intern.csv.');
+    const d = new Date(), p = (n) => String(n).padStart(2, '0');
+    saveFile(text, `wijzigingen-intern-${d.getFullYear()}${p(d.getMonth() + 1)}${p(d.getDate())}-${p(d.getHours())}${p(d.getMinutes())}.csv`);
+  }
+
+  function renderStatus() {
+    const when = (st) => st.loadedAt ? new Date(st.loadedAt).toLocaleString('nl-NL', { dateStyle: 'short', timeStyle: 'short' }) : '';
+    const block = (list, extra) => {
+      const st = CostCsv.status(list);
+      const head = !st.source
+        ? `<b>${esc(st.label)}:</b> geen ${esc(st.url)} gevonden`
+        : `<b>${esc(st.label)}:</b> ${esc(st.name || '')}${st.source === 'tijdelijk' ? ' (tijdelijk ingeladen, tot herladen)' : ''} · ${st.count} waarden · ${esc(when(st))}`;
+      const issues = st.errors.map(e => `<li class="err">${esc(e)}</li>`)
+        .concat(st.unknown.map(u => `<li>regel ${u.line}: code ${esc(u.code)}${u.label ? ` (${esc(u.label)})` : ''} wordt (nog) niet gebruikt</li>`));
+      return `<div class="cs-list"><div>${head}${extra ? extra(st) : ''}</div>`
+        + (issues.length ? `<details><summary>${st.errors.length} fout(en), ${st.unknown.length} onbekende code(s)</summary><ul>${issues.join('')}</ul></details>` : '') + '</div>';
+    };
+    overlay.querySelector('.cs-pricelist').innerHTML = block('intern')
+      + block('leveranciers', (st) => ` <button type="button" class="io-btn" data-cs="lev-load">Tijdelijk laden&hellip;</button>`
+        + `<button type="button" class="io-btn" data-cs="lev-template">Sjabloon</button>`
+        + (st.source === 'tijdelijk' ? `<button type="button" class="io-btn" data-cs="lev-clear">Terug naar server</button>` : ''));
   }
 
   function renderForm() {
+    renderStatus();
     const body = overlay.querySelector('.cs-body');
     body.innerHTML = Object.entries(window.COST_DEFAULTS).map(([g, grp]) => `
       <section class="cs-group">
         <h3>${esc(grp.label)}</h3>
-        ${Object.entries(grp.items).map(([k, it]) => `
+        ${Object.entries(grp.items).map(([k, it]) => {
-          <label class="cs-row">
+          const lev = levEntry(g, k), int = CostCsv.entry('intern', `${g}.${k}`), price = CostCsv.isPrice(it);
-            <span class="cs-label">${esc(it.label)}</span>
+          const tip = lev ? `Uit leveranciers.csv${lev.supplier ? ': ' + lev.supplier : ''}${lev.article ? ', art. ' + lev.article : ''}${lev.updated ? ', ' + lev.updated : ''} (regel ${lev.line})`
+            : price ? `${g}.${k}: niet in leveranciers.csv, noodwaarde uit cost-defaults.js`
+            : `code ${g}.${k}${int ? ` (intern.csv regel ${int.line})` : ': niet in intern.csv, noodwaarde uit cost-defaults.js'}`;
+          return `
+          <label class="cs-row${lev ? ' from-list' : ''}" title="${esc(tip)}">
+            <span class="cs-label">${esc(CostCsv.labelOf(`${g}.${k}`, it.label))}</span>
             ${it.options
               ? `<select data-g="${g}" data-k="${k}">${Object.entries(it.options).map(([v, t]) => `<option value="${esc(v)}">${esc(t)}</option>`).join('')}</select>`
-              : `<input type="number" step="any" data-g="${g}" data-k="${k}">`}
+              : `<input type="number" step="any" data-g="${g}" data-k="${k}"${price ? ' disabled' : ''}>`}
             <span class="cs-unit">${esc(it.unit || '')}</span>
-          </label>`).join('')}
+          </label>`;
+        }).join('')}
       </section>`).join('');
   }
 
@@ -85,36 +136,34 @@ window.CostSettings = (() => {
     overlay.querySelectorAll('[data-g]').forEach(el => { el.value = values[el.dataset.g][el.dataset.k]; });
     markChanged();
   }
-  function readForm() {
+  function readForm(base) {
-    const v = CostModel.getSettings();
+    const v = base || CostModel.getSettings();
-    overlay.querySelectorAll('[data-g]').forEach(el => {
+    overlay.querySelectorAll('[data-g]:not(:disabled)').forEach(el => {
       const it = window.COST_DEFAULTS[el.dataset.g].items[el.dataset.k];
       const val = it.options ? el.value : parseFloat(el.value);
       if (it.options || isFinite(val)) v[el.dataset.g][el.dataset.k] = val;
     });
     return v;
   }
-  // Afwijkend van de standaard: gemarkeerd.
   function markChanged() {
     const def = CostModel.defaultValues();
     overlay.querySelectorAll('[data-g]').forEach(el => {
       const d = def[el.dataset.g][el.dataset.k];
-      el.closest('.cs-row').classList.toggle('changed', typeof d === 'number' ? parseFloat(el.value) !== d : el.value !== d);
+      el.closest('.cs-row').classList.toggle('changed', !el.disabled && typeof d === 'number' ? parseFloat(el.value) !== d : el.value !== d);
     });
   }
 
-  function download(obj) {
+  function saveFile(text, name) {
-    const blob = new Blob([JSON.stringify(obj, null, 2)], { type: 'application/json' });
     const a = document.createElement('a');
-    a.href = URL.createObjectURL(blob);
+    a.href = URL.createObjectURL(new Blob([text], { type: 'text/csv' }));
-    a.download = `tectum-kosten-${new Date().toISOString().slice(0, 10)}.json`;
+    a.download = name;
     a.click();
     setTimeout(() => URL.revokeObjectURL(a.href), 1000);
   }
 
   function open() {
     if (!overlay) build();
-    renderForm(); // opnieuw: nieuwe items in cost-defaults.js verschijnen vanzelf
+    renderForm();
     fill(CostModel.getSettings());
     overlay.classList.add('open');
   }

js/elektra/elektra-model.js

@@ -4,84 +4,26 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// elektra/elektra-model.js — ElektraModel: ENIGE bron van de elektra-
-// installatie van een woning (eerste versie, automatisch). Geen DOM.
-//
-// Woning-breed (settings.elektra). Alles wordt afgeleid uit de woning:
-//  - Meterkast (3×25 A, 3-fase) als kast aan de binnenzijde van een wand
-//    in de unit met de voordeur, zo dicht mogelijk bij de voordeur, vrij van
-//    openingen (incl. raamwerk) en van de schakelaars.
-//  - Schakelaarcombinatie naast de voordeur (binnenzijde, 1500 mm), aan de
-//    slotzijde (deur draait links, KozijnModel; anders de scharnierzijde):
-//    A = binnenlicht van die unit, B = buitenlicht (boeideel-spots en
-//    gevellampen). Elke andere unit krijgt een schakelaar naast de deur
-//    waardoor je hem binnenkomt (naadwand, anders een buitendeur), C, D, ...
-//    Elke lamp/spot krijgt de letter van zijn schakelaar (p.letter).
-//  - Wandcontactdozen (dubbel, 400 mm): wcdPerUnit per unit, zo ver mogelijk
-//    uit elkaar langs de binnenzijde van de wanden.
-//  - Apparaten (settings.apparaten, APPLIANCES) met elk een eigen groep:
-//    kookgroep (perilex, 2-fase, 5×2,5), wasmachine, droger, warmtepomp,
-//    optioneel oven en vaatwasser. Keukenapparaten bij elkaar in de grootste
-//    andere unit, de rest naast de meterkast (nog geen keuken in het model).
-//  - Handmatig verplaatsen (settings.place[key] = { element, side, u, y }):
-//    key 'mk' (meterkast), 'sw:<unit>' (schakelaars), 'wcd:<unit>:<nr>',
-//    'app:<apparaat>'. element = wandstuk, side = -1 (kamerzijde; bij een
-//    binnenwand ±1), u = hart langs de wand (wand-x), y = hoogte (optioneel).
-//    Handmatige plekken gaan voor: de automatische plaatsing wijkt uit.
-//    Wandvlakken: binnenzijde van buitenwanden en naadwanddelen, beide
-//    zijden van binnenwanden (in de unit waar hun midden ligt).
-//  - Vloer-wcd's (settings.vloerWcd = [{ id, unitId, x, z }], x/z vanaf de
-//    noordwesthoek van de unit): vloerdoos met dubbele wcd (bijv. bij de
-//    eettafel), op de wcd-groep van die unit, leiding door de vloer.
-//  - Groepen: per unit een lichtgroep (B10, 1,5 mm²) en een wcd-groep
-//    (B16, 2,5 mm²); het buitenlicht op een eigen groep (B10, XMvK 3×1,5),
-//    op dezelfde aardlek als het binnenlicht van de voordeur-unit (zelfde
-//    schakeldoos). Fasen L1/L2/L3 om en om; aardlekschakelaars (30 mA,
-//    max. 4 groepen elk, minstens 2) om en om, zodat licht en wcd van één
-//    unit niet op dezelfde aardlek zitten.
-//
-// Leidingen (HSB): binnen VD-draad in flexibele installatiebuis, via de
-// stijlen (zelfde wand) of via het plafond (andere wand/plafondpunt): eerst
-// verticaal in de wand naar het plafond, dan haaks (x, dan z) naar het
-// volgende punt. Per schakeldoos en groep een luchtdichte verdeeldoos in het
-// plafond erboven (groepen niet gemengd in één verdeeldoos); vandaar de schakeldraden omlaag en de lampen doorgelust volgens
-// een minimale opspannende boom (kortste totale lengte). Buitenverlichting in
-// XMvK. Een leiding over een naad tussen units krijgt een steekverbinder
-// (modules worden los gebouwd en op de bouwplaats gekoppeld).
-// Elke leiding: + reserve (lus in de doos, meterkast extra) en + slack %.
-// Boorgaten per leiding (run.holes, voor de kosten): in een wand de stijlen
-// (horizontaal stuk) of de regels/dorpels (verticaal stuk) die de buis
-// kruist (WallModel.computeBOM), in plafond en vloer de balken dwars op de
-// buis (balkposities van het dek), een gat in de vloerplaat waar een buis
-// de vloer in gaat, en een doorvoer naar buiten voor de buitenverlichting.
-// Buizen houden onderling minstens CLEAR (50 mm) vrij: na het routeren
-// schuift elk te dicht (evenwijdig, overlappend) padstuk naar een eigen baan
-// met een korte knik ervoor en erna (separateRuns). Alleen het laatste stuk
-// naar de meterkast is gebundeld: de buizen komen tegen elkaar aan de kast
-// binnen. Leidingen naar een vloer-wcd lopen in de vloer (onder de OSB).
-//
-// Plain script, geladen na lighting-model.js en unit-model.js.
-// ============================================================
 
 window.ElektraModel = (() => {
   const DEFAULT_SETTINGS = {
     enabled: true,
-    meterkast: { w: 600, h: 900, d: 250, y: 1000 }, // mm; y = onderkant boven vloer
+    meterkast: { w: 600, h: 900, d: 250, y: 1000 }, // y = onderkant boven vloer
-    switchHeight: 1500,   // hart schakelaar boven vloer
+    switchHeight: 1500,
-    wcdHeight: 400,       // hart wcd boven vloer
+    wcdHeight: 400,
-    wcdPerUnit: 2,        // dubbele wcd per unit
+    wcdPerUnit: 2,
-    slack: 10,            // % extra op elke leiding
+    slack: 10,            // %
-    reserve: 300,         // mm per leiding (lussen in de dozen)
+    reserve: 300,
-    meterkastReserve: 500, // mm extra per leiding vanuit de meterkast
+    meterkastReserve: 500,
     apparaten: { koken: true, wasmachine: true, droger: true, warmtepomp: true, oven: false, vaatwasser: false },
-    place: {},            // handmatige plekken (zie boven)
+    place: {},
-    vloerWcd: []          // vloer-wcd's (zie boven)
+    vloerWcd: [],
+    wcdExtra: {},
+    removed: []
   };
-  const CLEAR = 50;       // min. vrije ruimte tussen buizen
+  const CLEAR = 50;
-  const FLOOR_DEPTH = 100; // buis in de vloer: zoveel onder de bovenkant vloer
+  const FLOOR_DEPTH = 100;
-  // Apparaten met een eigen groep. code = label op de plattegrond (twee
+  // Codes van twee letters: geen verwarring met de schakelaarletters.
-  // letters: geen verwarring met de schakelaarletters).
   const APPLIANCES = {
     koken: { label: 'Kookgroep (perilex)', code: 'KK', breaker: '2× B16', poles: 2, cable: 'koken', height: 600, zone: 'keuken', material: 'Perilex-wandcontactdoos (2-fase)' },
     oven: { label: 'Oven', code: 'OV', breaker: 'B16', cable: 'wcd', height: 600, zone: 'keuken', material: 'Wandcontactdoos enkel met randaarde' },
@@ -90,14 +32,12 @@ window.ElektraModel = (() => {
     droger: { label: 'Droger', code: 'DR', breaker: 'B16', cable: 'wcd', height: 1100, zone: 'techniek', material: 'Wandcontactdoos enkel met randaarde' },
     warmtepomp: { label: 'Warmtepomp', code: 'WP', breaker: 'B16', cable: 'wcd', height: 1200, zone: 'techniek', material: 'Werkschakelaar 2-polig (warmtepomp)' }
   };
-  const BOX_PITCH = 71;   // h.o.h. inbouwdozen in een combinatie
+  const BOX_PITCH = 71;
-  const PLATE = 80;       // afdekraam (vierkant)
+  const PLATE = 80;
-  const WCD_W = 150;      // afdekraam dubbele wcd
+  const WCD_W = 150;
-  const DOOR_GAP = 100;   // kozijnstijl -> hart eerste doos (bovenop de stijl)
+  const DOOR_GAP = 100;
-  const VD_OFFSET = 150;  // verdeeldoos: zoveel de kamer in vanaf het wandvlak
+  const VD_OFFSET = 150;
 
-  // Leidingtypen. cores: aders (kleur via CORE_COLORS); conduit: buis-Ø (mm),
-  // 0 = kabel zonder buis.
   const CORE_COLORS = { L: 'bruin', L2: 'zwart', L3: 'grijs', N: 'blauw', PE: 'geel/groen', S: 'zwart' };
   const CABLES = {
     licht: { label: 'VD 3×1,5 mm² in buis Ø16', use: 'Verlichting: voeding en doorlus', mm2: 1.5, cores: ['L', 'N', 'PE'], conduit: 16 },
@@ -105,7 +45,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     koken: { label: 'VD 5×2,5 mm² in buis Ø25', use: 'Kookgroep (perilex, 2-fase)', mm2: 2.5, cores: ['L', 'L2', 'L3', 'N', 'PE'], conduit: 25 },
     buiten: { label: 'XMvK 3×1,5 mm²', use: 'Buitenverlichting (boeideel/gevel)', mm2: 1.5, cores: ['L', 'N', 'PE'], conduit: 0 }
   };
-  // Schakeldraden verdeeldoos -> schakeldoos: fase + één per schakelaar.
   function cableInfo(key) {
     if (CABLES[key]) return CABLES[key];
     const m = /^schakel(\d)$/.exec(key);
@@ -119,6 +58,8 @@ window.ElektraModel = (() => {
     s.meterkast = Object.assign({}, DEFAULT_SETTINGS.meterkast, i.meterkast || {});
     s.apparaten = Object.assign({}, DEFAULT_SETTINGS.apparaten, i.apparaten || {});
     s.place = Object.assign({}, i.place || {});
+    s.wcdExtra = Object.assign({}, i.wcdExtra || {});
+    s.removed = Array.isArray(i.removed) ? i.removed.slice() : [];
     s.vloerWcd = Array.isArray(i.vloerWcd) ? i.vloerWcd.filter(o => o && o.unitId).map(o => Object.assign({}, o)) : [];
     s.enabled = s.enabled !== false;
     // v2: schakelaars 1050 -> 1500 mm, wcd 300 -> 400 mm (oude standaard).
@@ -130,12 +71,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return s;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // side -1 = lokaal -Z = kamerkant (buitenwand, naadwanddeel); binnenwand: beide zijden.
-  // Wandvlakken (binnenzijde) waarop iets gemonteerd kan worden.
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Zijde van een wandstuk (side -1 = lokaal -Z: bij buitenwand en
-  // naadwanddeel de kamerkant; binnenwand: beide zijden), begrensd tot de
-  // binnenruimte van de unit.
   function faceOf(p, inner, u, side) {
     const pl = p.place, W = pl.width, lz = side * pl.thickness / 2;
     const a = UnitModel.localToWorld(pl, -W / 2, lz), b = UnitModel.localToWorld(pl, W / 2, lz);
@@ -145,10 +81,10 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return {
       piece: p, unit: u, a, b, axis, W, lz,
       u0: Math.max(0, Math.min(ua, ub)), u1: Math.min(W, Math.max(ua, ub)),
-      n: { x: side * Math.sin(pl.rotY), z: side * Math.cos(pl.rotY) }, // naar de kamer
+      n: { x: side * Math.sin(pl.rotY), z: side * Math.cos(pl.rotY) },
       side,
       sw: p.config.studWidth || 45,
-      reserved: [] // [{ a, b, y0, y1 }] al bezet (meterkast, schakelaars, wcd)
+      reserved: []
     };
   }
   function facesOf(u, interior) {
@@ -162,15 +98,12 @@ window.ElektraModel = (() => {
       .forEach(p => list.push(faceOf(p, inner, u, -1), faceOf(p, inner, u, 1)));
     return list.filter(f => f.u1 - f.u0 > 200);
   }
-  // Punt op een wandvlak: u langs de wand (0..W), y boven de vloer, off de
+  // off: de kamer in (negatief = de wand in).
-  // kamer in (negatief = de wand in).
   function facePoint(f, u, y, off) {
     const q = UnitModel.localToWorld(f.piece.place, u - f.W / 2, f.lz + f.side * (off || 0));
     return { x: q.x, y: f.piece.place.floorTop + y, z: q.z };
   }
   const uAt = (f, q) => (q[f.axis] - f.a[f.axis]) / (f.b[f.axis] - f.a[f.axis]) * f.W;
-  // Vrije stukken van een vlak tussen hoogte y0..y1: openingen (incl.
-  // raamwerk + margin) en wat al bezet is eraf, edge vrij van de uiteinden.
   function freeOn(f, y0, y1, margin, edge) {
     const blocked = [];
     f.piece.config.openings.forEach(op => {
@@ -179,8 +112,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     f.reserved.forEach(r => { if (r.y0 < y1 && r.y1 > y0) blocked.push([r.a, r.b]); });
     return LightingModel.freeIntervals(f.u0 + edge, f.u1 - edge, blocked);
   }
-  // Dichtstbijzijnde vrije plek (breedte w) op een van de vlakken bij target
-  // (wereld {x, z}). Geeft { f, u, d } of null.
   function nearestFree(faces, target, w, y0, y1, margin, edge) {
     let best = null;
     faces.forEach(f => freeOn(f, y0, y1, margin, edge).forEach(([a, b]) => {
@@ -193,9 +124,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return best;
   }
 
-  // Schakelaarcombinatie van n dozen naast opening op op vlak f: eerst de
+  // Eerst de slotzijde (rechts van de opening in wand-x), dan de scharnierzijde.
-  // slotzijde (rechts van de opening in wand-x), dan de scharnierzijde.
-  // Geeft de doos-centra (u, dichtst bij de deur eerst) of null.
   function besideDoor(f, op, n, height) {
     const width = PLATE + (n - 1) * BOX_PITCH;
     const free = freeOn(f, height - PLATE / 2, height + PLATE / 2, 0, f.sw);
@@ -207,9 +136,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return null;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Routes. Knooppunt: { x, y, z, mount: 'wand'|'plafond'|'buiten', face?, mk? }.
-  // ------------------------------------------------------------
   function makeRouter(units) {
     const unitAt = (x, z) => units.find(u => x >= u.rect.x0 - 1 && x <= u.rect.x1 + 1 && z >= u.rect.z0 - 1 && z <= u.rect.z1 + 1) || null;
     const ceilAt = (x, z) => {
@@ -223,17 +149,14 @@ window.ElektraModel = (() => {
       return u.roof.ceilingAt(Math.max(r.x0 + 1, Math.min(r.x1 - 1, x)), Math.max(r.z0 + 1, Math.min(r.z1 - 1, z)));
     };
     const floorAt = (x, z) => { const u = unitAt(x, z) || units[0]; return u.layout.floorTop; };
-    // Pad als 3D-punten (mm). Per punt: wall = wandvlak waar het in de wand
-    // ligt, ceil = boven het plafond, floor = in de vloer (voor de buizen in
-    // de 3D en de bladen per wand/vloer/plafond).
     function path(a, b) {
       const P = (p, wall, ceil, floor) => ({ x: p.x, y: p.y, z: p.z, wall: wall || null, ceil: !!ceil, floor: !!floor });
-      if (a.mount === 'vloer' || b.mount === 'vloer') { // door de vloer
+      if (a.mount === 'vloer' || b.mount === 'vloer') {
         const fa = floorAt(a.x, a.z) - FLOOR_DEPTH, fb = floorAt(b.x, b.z) - FLOOR_DEPTH;
         return [P(a, a.face, false, a.mount === 'vloer'), P({ x: a.x, y: fa, z: a.z }, a.face, false, true), P({ x: b.x, y: fa, z: a.z }, null, false, true),
           P({ x: b.x, y: fb, z: b.z }, b.face, false, true), P(b, b.face, false, b.mount === 'vloer')];
       }
-      if (a.face && a.face === b.face) return [P(a, a.face), P({ x: a.x, y: b.y, z: a.z }, a.face), P(b, b.face)]; // door de stijlen
+      if (a.face && a.face === b.face) return [P(a, a.face), P({ x: a.x, y: b.y, z: a.z }, a.face), P(b, b.face)];
       if (a.mount === 'buiten' && b.mount === 'buiten') return [P(a), P({ x: b.x, y: a.y, z: a.z }), P(b)];
       const top = (p) => p.mount === 'plafond' ? p.y : ceilAt(p.x, p.z);
       const ya = top(a), yb = top(b), dropB = Math.abs(yb - b.y) > 1;
@@ -245,9 +168,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
       return pts;
     }
     const length = (pts) => pts.slice(1).reduce((s, q, i) => s + Math.hypot(q.x - pts[i].x, q.y - pts[i].y, q.z - pts[i].z), 0);
-    // Snelle schatting (voor de boom): haaks + hoogteverschil.
     const cost = (a, b) => Math.abs(a.x - b.x) + Math.abs(a.z - b.z) + Math.abs(a.y - b.y);
-    // Aantal keer dat het pad (in plattegrond) van de ene unit naar een andere gaat.
     function crossings(pts) {
       let last = null, n = 0;
       pts.slice(1).forEach((q, i) => {
@@ -264,12 +185,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return { unitAt, ceilAt, floorAt, path, length, cost, crossings };
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  function compute(settings, units, interior, lighting, roofEdge, rooms) {
-  // Alles voor de hele woning. units/interior = HouseModel-parts,
-  // lighting = parts.lighting (lamps, indoor), roofEdge = parts.roofEdge.
-  // Zet p.letter op elke lamp/spot. Geeft het elektra-resultaat (zie onder).
-  // ------------------------------------------------------------
-  function compute(settings, units, interior, lighting, roofEdge) {
     const s = normalizeSettings(settings);
     const indoor = lighting.indoor || [], gevel = lighting.lamps || [], spots = (roofEdge && roofEdge.spots) || [];
     indoor.concat(gevel, spots).forEach(p => { delete p.letter; });
@@ -284,7 +200,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     const faceOfPiece = (u, p) => faces[u.id].find(f => f.piece === p && f.side === -1);
     const allFaces = out.faces = units.reduce((a, u) => a.concat(faces[u.id]), []);
 
-    // 1. Voordeur (anders de eerste buitendeur, anders de eerste unit).
     let door = null;
     ['voordeur', 'deur'].some(type => units.some(u => u.walls.some(w => w.pieces.some(p => {
       if (p.baseY) return false;
@@ -302,15 +217,20 @@ window.ElektraModel = (() => {
     const mk = s.meterkast;
     const apps = Object.keys(APPLIANCES).filter(k => s.apparaten[k]);
     const num = (v, def) => typeof v === 'number' && isFinite(v) ? v : def;
+    const removed = (key) => s.removed.includes(key);
+    const wcdCount = (uid) => s.wcdPerUnit + Math.max(0, Math.round(num(s.wcdExtra[uid], 0)));
 
-    // Handmatige plekken eerst vastleggen (de automatische wijken uit).
     const comboWidth = (n) => PLATE + (n - 1) * BOX_PITCH;
     const widthOf = (key) => {
       if (key === 'mk') return mk.w;
       let m = /^sw:(.+)$/.exec(key);
-      if (m) return units.some(u => u.id === m[1]) ? comboWidth(m[1] === mainUnit.id ? mainFuncs.length : 1) : 0;
+      if (m) {
+        if (removed(key)) return 0;
+        if (m[1] === mainUnit.id) return comboWidth(mainFuncs.length);
+        return units.some(u => u.id === m[1]) ? (rooms ? 0 : comboWidth(1)) : comboWidth(1);
+      }
       m = /^wcd:(.+):(\d+)$/.exec(key);
-      if (m) return units.some(u => u.id === m[1]) && Number(m[2]) <= s.wcdPerUnit ? WCD_W : 0;
+      if (m) return units.some(u => u.id === m[1]) && Number(m[2]) <= wcdCount(m[1]) && !removed(key) ? WCD_W : 0;
       m = /^app:(.+)$/.exec(key);
       return m && apps.includes(m[1]) ? PLATE : 0;
     };
@@ -326,12 +246,11 @@ window.ElektraModel = (() => {
     });
     const centersAt = (u, n) => Array.from({ length: n }, (_, i) => u - comboWidth(n) / 2 + PLATE / 2 + i * BOX_PITCH);
 
-    // 2. Schakelaars bij de voordeur (A binnen, B buiten).
+    const addCombo = (unit, f, us, funcs, y, manual, key, name) => {
-    const addCombo = (unit, f, us, funcs, y, manual) => {
       const yy = y === null || y === undefined ? s.switchHeight : y;
-      const combo = { id: out.combos.length + 1, key: 'sw:' + unit.id, manual: !!manual, unitId: unit.id, face: f, us, y: yy, rotY: f.piece.place.rotY, switches: [] };
+      const combo = { id: out.combos.length + 1, key: key || 'sw:' + unit.id, manual: !!manual, unitId: unit.id, face: f, us, y: yy, rotY: f.piece.place.rotY, switches: [] };
       funcs.forEach((func, i) => {
-        const sw = { letter: nextLetter(), func, unitId: unit.id, combo, u: us[i], lamps: [], label: func === 'buiten' ? 'Buitenlicht' : `Binnenlicht unit ${unit.id}` };
+        const sw = { letter: nextLetter(), func, unitId: unit.id, combo, u: us[i], lamps: [], label: func === 'buiten' ? 'Buitenlicht' : `Binnenlicht ${name || 'unit ' + unit.id}` };
         sw.pos = facePoint(f, us[i], yy, 0);
         combo.switches.push(sw);
         out.switches.push(sw);
@@ -345,8 +264,8 @@ window.ElektraModel = (() => {
       out.combos.push(combo);
       return combo;
     };
-    const fxMain = fixed['sw:' + mainUnit.id];
+    const fxMain = fixed['sw:' + mainUnit.id], mainOff = removed('sw:' + mainUnit.id);
-    if (fxMain) addCombo(mainUnit, fxMain.f, centersAt(fxMain.u, mainFuncs.length), mainFuncs, fxMain.y, true);
+    if (mainOff) { } else if (fxMain) addCombo(mainUnit, fxMain.f, centersAt(fxMain.u, mainFuncs.length), mainFuncs, fxMain.y, true);
     else if (door) {
       const us = besideDoor(door.face, door.op, mainFuncs.length, s.switchHeight);
       if (us) addCombo(mainUnit, door.face, us, mainFuncs);
@@ -357,13 +276,12 @@ window.ElektraModel = (() => {
         if (nf) addCombo(mainUnit, nf.f, mainFuncs.map((_, i) => nf.u - w / 2 + PLATE / 2 + i * BOX_PITCH), mainFuncs);
       }
     }
-    if (!out.combos.length) {
+    if (!out.combos.length && !mainOff) {
       const f = faces[mainUnit.id][0];
       if (f) addCombo(mainUnit, f, mainFuncs.map((_, i) => (f.u0 + f.u1) / 2 + i * BOX_PITCH), mainFuncs);
     }
     const entry = out.combos[0] ? out.combos[0].pos : { x: mainUnit.rect.cx, z: mainUnit.rect.cz };
 
-    // 3. Meterkast: zo dicht mogelijk bij de voordeur, eerst in die unit.
     const target = door ? facePoint(door.face, door.op.x + door.op.w / 2, 0, 0) : entry;
     const fxMk = fixed.mk;
     const mkY = fxMk && fxMk.y !== null ? fxMk.y : mk.y;
@@ -379,16 +297,59 @@ window.ElektraModel = (() => {
       };
     } else out.warnings.push('Geen vrije wand voor de meterkast gevonden.');
 
-    // 4. Schakelaar per andere unit, naast de deur waardoor je hem binnenkomt.
+    const isDoorOp = (op) => op.type === 'deur' || op.type === 'voordeur' || (op.fill && (op.fill.type === 'deur' || op.fill.type === 'schuifdeur'));
-    units.forEach(u => {
+    const regionOf = (pt) => rooms ? rooms.regionAt(pt.x, pt.z) : null;
-      if (u === mainUnit) return;
+    const roomSw = new Map();
+    if (rooms) {
+      const entryPt = door ? facePoint(door.face, door.op.x + door.op.w / 2, 0, 150) : entry;
+      const entryReg = regionOf(entryPt);
+      const mainSw = out.switches.find(x => x.func === 'binnen');
+      if (entryReg && mainSw) {
+        roomSw.set(entryReg.idx, mainSw);
+        const r0 = rooms.rooms.find(r => r.key === entryReg.idx);
+        if (r0) mainSw.label = `Binnenlicht ${r0.name.toLowerCase()}`;
+      }
+      const list = rooms.rooms.concat(rooms.free).filter(r => r.areaM2 >= 0.6 && !roomSw.has(r.key))
+        .sort((a, b) => Math.hypot(a.label.x - entryPt.x, a.label.z - entryPt.z) - Math.hypot(b.label.x - entryPt.x, b.label.z - entryPt.z));
+      list.forEach(r => {
+        const key = r.id !== undefined ? 'sw:r' + r.id : `sw:g${Math.round(r.label.x / 100)}_${Math.round(r.label.z / 100)}`;
+        const name = r.name ? r.name.toLowerCase() : 'ruimte';
+        if (removed(key)) return;
+        const inR = (f, uu) => { const g = regionOf(facePoint(f, uu, 0, 150)); return g && g.idx === r.key; };
+        const fx = fixed[key];
+        let combo = null;
+        if (fx) combo = addCombo(fx.f.unit, fx.f, centersAt(fx.u, 1), ['binnen'], fx.y, true, key, name);
+        else {
+          const cands = [];
+          allFaces.forEach(f => f.piece.config.openings.forEach(op => {
+            if (!isDoorOp(op) || !inR(f, op.x + op.w / 2)) return;
+            const q = facePoint(f, op.x + op.w / 2, 0, 0);
+            cands.push({ f, op, d: Math.hypot(q.x - entryPt.x, q.z - entryPt.z) });
+          }));
+          cands.sort((a, b) => a.d - b.d);
+          for (const c of cands) {
+            const us = besideDoor(c.f, c.op, 1, s.switchHeight);
+            if (us) { combo = addCombo(c.f.unit, c.f, us, ['binnen'], null, false, key, name); break; }
+          }
+          if (!combo) {
+            const own = allFaces.filter(f => inR(f, (f.u0 + f.u1) / 2));
+            const nf = nearestFree(own, r.label, PLATE, s.switchHeight - PLATE / 2, s.switchHeight + PLATE / 2, 0, 100);
+            if (nf && inR(nf.f, nf.u)) combo = addCombo(nf.f.unit, nf.f, [nf.u], ['binnen'], null, false, key, name);
+          }
+        }
+        if (combo) roomSw.set(r.key, combo.switches[0]);
+        else out.warnings.push(`${r.name || 'Ruimte'}: geen plek voor een schakelaar; licht op een andere schakelaar.`);
+      });
+    }
+    if (!rooms) units.forEach(u => {
+      if (u === mainUnit || removed('sw:' + u.id)) return;
       const fx = fixed['sw:' + u.id];
       if (fx) { addCombo(u, fx.f, centersAt(fx.u, 1), ['binnen'], fx.y, true); return; }
       const cands = [];
       faces[u.id].forEach(f => f.piece.config.openings.forEach(op => {
         if (op.type !== 'deur' && op.type !== 'voordeur') return;
         const q = facePoint(f, op.x + op.w / 2, 0, 0);
-        cands.push({ f, op, d: Math.hypot(q.x - entry.x, q.z - entry.z) + (f.piece.seamUnit ? 0 : 5000) }); // naadwand-deur eerst
+        cands.push({ f, op, d: Math.hypot(q.x - entry.x, q.z - entry.z) + (f.piece.seamUnit ? 0 : 5000) });
       }));
       cands.sort((a, b) => a.d - b.d);
       for (const c of cands) {
@@ -398,22 +359,24 @@ window.ElektraModel = (() => {
       out.warnings.push(`Unit ${u.id}: geen deur met ruimte voor een schakelaar; binnenlicht op schakelaar ${out.switches[0] ? out.switches[0].letter : '-'}.`);
     });
 
-    // 5. Lampen aan schakelaars koppelen (letter).
     const swOf = (unitId, func) => out.switches.find(x => x.unitId === unitId && x.func === func) || out.switches.find(x => x.func === func) || out.switches[0];
-    indoor.forEach(p => { const sw = swOf(p.unitId, 'binnen'); if (sw) { p.letter = sw.letter; sw.lamps.push({ x: p.x, y: p.y, z: p.z, mount: 'plafond', kind: 'binnenspot', ref: p }); } });
+    const roomSwOf = (p) => { const g = regionOf(p); return g ? roomSw.get(g.idx) : null; };
+    indoor.forEach(p => { const sw = roomSwOf(p) || swOf(p.unitId, 'binnen'); if (sw) { p.letter = sw.letter; sw.lamps.push({ x: p.x, y: p.y, z: p.z, mount: 'plafond', kind: 'binnenspot', ref: p }); } });
     gevel.forEach(p => { const sw = swOf(mainUnit.id, 'buiten'); if (sw) { p.letter = sw.letter; sw.lamps.push({ x: p.x + p.normal.x * 60, y: p.y, z: p.z + p.normal.z * 60, mount: 'buiten', kind: 'gevellamp', ref: p }); } });
     spots.forEach(p => { const sw = swOf(mainUnit.id, 'buiten'); if (sw) { p.letter = sw.letter; sw.lamps.push({ x: p.x, y: p.y, z: p.z, mount: 'buiten', kind: 'boeideelspot', ref: p }); } });
 
-    // 6. Wandcontactdozen per unit (zo ver mogelijk uit elkaar).
     units.forEach(u => {
       const y0 = s.wcdHeight - 60, y1 = s.wcdHeight + 60, cands = [];
       faces[u.id].forEach(f => freeOn(f, y0, y1, 100, 150).forEach(([a, b]) => {
         if (b - a < WCD_W + 20) return;
         (b - a > 1200 ? [a + 300, (a + b) / 2, b - 300] : [(a + b) / 2]).forEach(uu => cands.push({ f, u: uu, len: b - a, p: facePoint(f, uu, s.wcdHeight, 0) }));
       }));
-      const chosen = [], freeKeys = [];
+      const chosen = [], freeKeys = [], nWcd = wcdCount(u.id);
-      for (let i = 1; i <= s.wcdPerUnit; i++) {
+      let want = 0;
+      for (let i = 1; i <= nWcd; i++) {
         const key = `wcd:${u.id}:${i}`, fx = fixed[key];
+        if (removed(key)) continue;
+        want++;
         if (!fx) { freeKeys.push(key); continue; }
         const y = fx.y !== null ? fx.y : s.wcdHeight;
         chosen.push({ f: fx.f, u: fx.u, y, p: facePoint(fx.f, fx.u, y, 0), key, manual: true });
@@ -429,14 +392,12 @@ window.ElektraModel = (() => {
         chosen.push(Object.assign({}, best, { key: freeKeys.shift(), y: s.wcdHeight }));
         best.f.reserved.push({ a: best.u - WCD_W / 2 - 75, b: best.u + WCD_W / 2 + 75, y0: 0, y1: s.wcdHeight + 200 });
       }
-      if (chosen.length < s.wcdPerUnit) out.warnings.push(`Unit ${u.id}: ruimte voor ${chosen.length} van ${s.wcdPerUnit} wcd's.`);
+      if (chosen.length < want) out.warnings.push(`Unit ${u.id}: ruimte voor ${chosen.length} van ${want} wcd's.`);
-      chosen.sort((a, b) => a.key < b.key ? -1 : 1).forEach(c => out.wcds.push({
+      chosen.sort((a, b) => Number(a.key.split(':')[2]) - Number(b.key.split(':')[2])).forEach(c => out.wcds.push({
         key: c.key, manual: !!c.manual, unitId: u.id, face: c.f, u: c.u, y: c.y, rotY: c.f.piece.place.rotY, pos: c.p, center: facePoint(c.f, c.u, c.y, 6)
       }));
     });
 
-    // 6b. Apparaten: keuken bij elkaar in de grootste andere unit, de rest
-    // naast de meterkast.
     const others = units.filter(u => u !== mainUnit);
     const kitchen = (others.length ? others : units).reduce((a, b) => a.rect.W * a.rect.D >= b.rect.W * b.rect.D ? a : b);
     const mkUnit = out.meterkast ? units.find(u => u.id === out.meterkast.unitId) : mainUnit;
@@ -459,7 +420,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
       out.apps.push({ key, manual: !!fx, app: k, label: A.label, code: A.code, unitId: f.unit.id, face: f, u: uu, y, rotY: f.piece.place.rotY, pos: facePoint(f, uu, y, 0), center: facePoint(f, uu, y, 6) });
     });
 
-    // 6c. Vloer-wcd's (handmatig toegevoegd, x/z vanaf de noordwesthoek van de unit).
     s.vloerWcd.forEach(o => {
       const u = units.find(x => x.id === o.unitId);
       if (!u) return;
@@ -468,7 +428,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
       out.floorWcds.push({ key: 'vwcd:' + o.id, id: o.id, unitId: u.id, x, z, y: u.layout.floorTop });
     });
 
-    // 7. Groepen: per unit licht (B10) + wcd (B16); fasen en aardlek om en om.
     units.forEach(u => {
       const sws = out.switches.filter(x => x.unitId === u.id && x.func === 'binnen');
       if (sws.length) out.groups.push({ kind: 'licht', unitId: u.id, label: `Verlichting unit ${u.id}`, breaker: 'B10', cable: 'licht', switches: sws.map(x => x.letter) });
@@ -493,8 +452,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     // Buitenlicht zit in de schakeldoos van het binnenlicht: zelfde aardlek.
     const gOut = out.groups.find(g => g.kind === 'buiten'), gIn = gOut && groupOf('licht', gOut.unitId);
     if (gOut && gIn) gOut.rcd = gIn.rcd;
-    // Max. 4 groepen per aardlek: anders een andere groep (niet die twee)
-    // naar de aardlek met de minste groepen.
     for (let guard = 0; guard < 20; guard++) {
       const cnt = Array.from({ length: nRcd }, (_, i) => out.groups.filter(g => g.rcd === i + 1).length);
       const over = cnt.findIndex(c => c > 4);
@@ -508,7 +465,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     out.floorWcds.forEach(w => { const g = groupOf('wcd', w.unitId); w.group = g ? g.nr : null; });
     out.apps.forEach(a => { const g = out.groups.find(x => x.kind === 'app' && x.app === a.app); a.group = g ? g.nr : null; });
 
-    // 8. Leidingen.
     const mkNode = out.meterkast ? Object.assign(facePoint(out.meterkast.face, out.meterkast.u, mkY + mk.h, 0), { mount: 'wand', face: out.meterkast.face, mk: true, name: 'MK' }) : null;
     const mkLow = out.meterkast ? Object.assign(facePoint(out.meterkast.face, out.meterkast.u, mkY, 0), { mount: 'wand', face: out.meterkast.face, mk: true, name: 'MK' }) : null;
     const addRun = (type, a, b, group, letter) => {
@@ -516,7 +472,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
       const raw = R.length(pts);
       out.runs.push({ type, group, letter: letter || null, from: a.name || '', to: b.name || '', path: pts, mk: !!(a.mk || b.mk), outdoor: a.mount === 'buiten' || b.mount === 'buiten' });
     };
-    // Minimale opspannende boom vanaf root (Prim, op de snelle schatting).
     const tree = (root, nodes, typeOf, group, letter) => {
       const done = [root], rest = nodes.slice();
       while (rest.length) {
@@ -527,7 +482,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
         done.push(n);
       }
     };
-    // Per schakeldoos één verdeeldoos per groep (naast elkaar langs de wand).
     for (const combo of out.combos) {
       const byGroup = [];
       combo.switches.forEach(sw => {
@@ -546,8 +500,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
         vd.y = R.ceilAt(vd.x, vd.z);
         combo.vds.push(vd);
         out.boxes.push({ kind: 'verdeeldoos', combo: combo.id, group: e.group, x: vd.x, y: vd.y, z: vd.z, unitId: combo.unitId });
-        if (mkNode) addRun('licht', mkNode, vd, e.group); // voeding binnen: VD in buis
+        if (mkNode) addRun('licht', mkNode, vd, e.group);
-        // Naar de eigen inbouwdoos (of het midden ervan) van deze groep.
         const uSw = e.switches.reduce((t, x) => t + x.u, 0) / e.switches.length;
         const swNode = Object.assign(facePoint(combo.face, uSw, combo.y, 0), { mount: 'wand', face: combo.face, name: e.switches.map(x => x.letter).join('') });
         addRun('schakel' + (e.switches.length + 1), vd, swNode, e.group);
@@ -560,10 +513,8 @@ window.ElektraModel = (() => {
         .concat(out.floorWcds.filter(w => w.group === g.nr).map((w, i) => ({ x: w.x, y: w.y, z: w.z, mount: 'vloer', name: `VWCD${g.nr}.${i + 1}` })));
       if (mkLow && nodes.length) tree(mkLow, nodes, () => 'wcd', g.nr);
     });
-    // Apparaten: elk een eigen leiding vanuit de meterkast.
     if (mkLow) out.apps.forEach(a => addRun(APPLIANCES[a.app].cable, mkLow, Object.assign({}, a.pos, { mount: 'wand', face: a.face, name: a.code }), a.group));
 
-    // 8b. Buizen uit elkaar (min. CLEAR), daarna lengtes, naad-overgangen en boorgaten.
     separateRuns(out.runs);
     const holesOf = makeHoleCounter(units, R);
     out.runs.forEach(r => {
@@ -574,7 +525,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     });
     out.holes = out.runs.reduce((a, r) => a + r.holes, 0);
 
-    // 9. Totalen: per leidingtype, draad per doorsnede/kleur, buis, groep.
     const byType = {};
     out.runs.forEach(r => { byType[r.type] = (byType[r.type] || 0) + r.lengthMM; });
     out.cables = Object.keys(byType).sort().map(k => ({ key: k, label: cableInfo(k).label, use: cableInfo(k).use, meters: byType[k] / 1000 }));
@@ -601,7 +551,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
       if ((g.kind === 'licht' || g.kind === 'buiten') && g.points > 50) out.warnings.push(`Groep ${g.nr} (${g.label}): ${g.points} lichtpunten; controleer het vermogen (LED).`);
     });
 
-    // 10. Materiaal (aantallen).
     const crossBy = {};
     out.runs.forEach(r => { if (r.crossings) { const n = cableInfo(r.type).cores.length; crossBy[n] = (crossBy[n] || 0) + r.crossings; } });
     const nIndoor = out.switches.reduce((a, x) => a + x.lamps.filter(l => l.kind === 'binnenspot').length, 0);
@@ -638,8 +587,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     add('Luchtdichte kabeldoorvoer naar buiten', out.runs.filter(r => r.type === 'buiten' && r.from.startsWith('VD') && r.to !== '' && !r.to.startsWith('VD')).length);
     Object.keys(crossBy).forEach(n => add(`Steekverbinder module-naad ${n}-polig (set m/v)`, crossBy[n]));
 
-    // 11. Verplaatsbare onderdelen (plattegrond: slepen, selecteren).
-    // marker = plek van het symbool in de plattegrond (iets de kamer in).
     const item = (key, kind, label, f, u, y, manual, off, unitId) => out.items.push({
       key, kind, label, unitId: unitId || f.unit.id, element: f.piece.element, side: f.side, u, y, manual: !!manual, marker: facePoint(f, u, 0, off)
     });
@@ -655,16 +602,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return out;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // Uitzondering: het laatste stuk naar de meterkast; daar komen de buizen tegen elkaar aan de kast binnen.
-  // Buizen uit elkaar (muteert run.path). Padstukken zijn haaks (x, y of z).
-  // Te dicht = evenwijdig, overlappend langs de as en minder dan CLEAR vrij
-  // (buitenkant tot buitenkant). Zo'n stuk schuift naar de eerste vrije baan
-  // (±1, ±2, ... × CLEAR + buis-Ø): in een wand langs de wand (verticaal
-  // stuk) of omhoog/omlaag (horizontaal stuk), in plafond/vloer horizontaal
-  // dwars. Een knik ervoor en erna verbindt het weer met de rest van het pad.
-  // Uitzondering: het laatste stuk naar de meterkast. Daar komen de buizen
-  // naast elkaar (tegen elkaar aan) de kast binnen.
-  // ------------------------------------------------------------
   function separateRuns(runs) {
     const add = (p, d, k) => Object.assign({}, p, { x: p.x + d.x * k, y: p.y + d.y * k, z: p.z + d.z * k });
     const axisOf = (p, q) => {
@@ -690,8 +628,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     const conduit = runs.filter(r => cableInfo(r.type).conduit > 0);
     const radius = (r) => cableInfo(r.type).conduit / 2;
 
-    // 1. Meterkast: per aansluitpunt (boven/onder) de buizen naast elkaar,
-    // tegen elkaar aan, gesorteerd naar de kant waar ze heen gaan.
     const bundles = {};
     conduit.filter(r => r.mk && r.path[0].wall).forEach(r => {
       const k = Math.round(r.path[0].y);
@@ -711,17 +647,16 @@ window.ElektraModel = (() => {
         out[0] = add(orig[0], d, o);
         for (let k = 0; k < orig.length - 1; k++) {
           const len = lenOf(orig[k], orig[k + 1]);
-          if (len >= 1 && axisOf(orig[k], orig[k + 1]) === dAx) break; // loopt langs de kast: alleen langer/korter
+          if (len >= 1 && axisOf(orig[k], orig[k + 1]) === dAx) break;
-          if (k + 1 === orig.length - 1) { out.splice(k + 1, 0, add(orig[k + 1], d, o)); break; } // eindpunt blijft: knik ervoor
+          if (k + 1 === orig.length - 1) { out.splice(k + 1, 0, add(orig[k + 1], d, o)); break; }
           out[k + 1] = add(orig[k + 1], d, o);
         }
         r.path = out;
-        placed.push(seg(r, out[0], out[1], radius(r))); // gebundeld stuk: vast
+        placed.push(seg(r, out[0], out[1], radius(r)));
         r.fixed = 1;
       });
     });
 
-    // 2. De rest: per padstuk een vrije baan zoeken.
     conduit.forEach(r => {
       const rad = radius(r), step = CLEAR + 2 * rad;
       let pts = r.path;
@@ -731,8 +666,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
         const sg = seg(r, p, q, rad);
         if (!conflict(sg)) { placed.push(sg); continue; }
         const dir = shiftDir(p, q, sg.axis);
-        // Knikken tellen ook mee, behalve direct aan een doos/lamp (daar
+        // Knikken tellen mee, behalve direct aan een doos/lamp en aan het eind van de meterkastbundel.
-        // komen buizen samen) en aan het eind van de meterkastbundel.
         const freeStart = i === 0 || (r.fixed && i === r.fixed), freeEnd = i + 1 === pts.length - 1;
         let done = false;
         for (let k = 1; k <= 12 && !done; k++) {
@@ -742,7 +676,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
             if (conflict(s2) || (!freeStart && conflict(j1)) || (!freeEnd && conflict(j2))) continue;
             pts = pts.slice(0, i + 1).concat([p2, q2], pts.slice(i + 1));
             placed.push(s2, j1, j2);
-            i += 2; // verder vanaf de knik terug naar q
+            i += 2;
             done = true;
             break;
           }
@@ -753,7 +687,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
     });
     runs.forEach(r => { delete r.fixed; });
   }
-  // Dubbele punten en heen-en-weer-knikken eruit.
   function simplifyPath(pts) {
     const same = (a, b) => Math.abs(a.x - b.x) < 0.5 && Math.abs(a.y - b.y) < 0.5 && Math.abs(a.z - b.z) < 0.5;
     let out = pts.filter((p, i) => i === 0 || !same(p, pts[i - 1]));
@@ -767,31 +700,21 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return out;
   }
 
-  // Dichtstbijzijnde wandvlak (kamerzijde) bij plattegrondpunt (x, z), voor
-  // het slepen: { element, side, u, x, z, n } of null.
   function snapToWall(el, x, z) {
     let best = null;
     ((el && el.faces) || []).forEach(f => {
       const u = Math.max(f.u0, Math.min(f.u1, uAt(f, { x, z })));
       const q = facePoint(f, u, 0, 0);
-      if ((x - q.x) * f.n.x + (z - q.z) * f.n.z < -(f.piece.place.thickness + 50)) return; // aan de andere kant van de wand
+      if ((x - q.x) * f.n.x + (z - q.z) * f.n.z < -(f.piece.place.thickness + 50)) return;
       const d = Math.hypot(q.x - x, q.z - z);
       if (!best || d < best.d) best = { d, element: f.piece.element, side: f.side, u: Math.round(u / 10) * 10, x: q.x, z: q.z, n: f.n };
     });
     return best;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // 3D per bouwfase (BuildStages):
-  //   elektra   meterkast (blijft), installatiebuizen (zeskant, kleur per
-  //             leidingtype) in de wanden en boven het plafond, luchtdichte
-  //             inbouwdozen, verdeeldozen en spotdozen. Vanaf "beplating"
-  //             zitten buizen en dozen achter de platen: niet meer gebouwd.
-  //   afwerking afdekramen van schakelaars, wcd's en apparaten.
   // Kabel zonder buis (XMvK buiten) en losse draad worden niet getekend.
-  // ------------------------------------------------------------
+  const WALL_IN = 35;
-  const WALL_IN = 35;  // buis: zoveel achter het wandvlak (in de stijlruimte)
+  const CEIL_UP = 35;
-  const CEIL_UP = 35;  // buis: zoveel boven de onderkant plafond (op de plafondplaat)
   const CONDUIT_COLORS = { licht: 0xe0b020, wcd: 0xcc4a30, koken: 0x8a3a9a, schakel: 0x9a6a20 };
   function createMaterials() {
     const conduit = {};
@@ -827,11 +750,10 @@ window.ElektraModel = (() => {
       el.combos.forEach(c => box(c.width, PLATE, 10, c.center, c.rotY, mats.plateMaterial));
       el.wcds.forEach(w => box(WCD_W, PLATE, 12, w.center, w.rotY, mats.plateMaterial));
       el.apps.forEach(a => box(PLATE, PLATE, 12, a.center, a.rotY, mats.plateMaterial));
-      el.floorWcds.forEach(w => box(130, 8, 130, { x: w.x, y: w.y + 4, z: w.z }, 0, mats.plateMaterial)); // deksel vloerdoos
+      el.floorWcds.forEach(w => box(130, 8, 130, { x: w.x, y: w.y + 4, z: w.z }, 0, mats.plateMaterial));
     }
     if (!rough) return group;
 
-    // Installatiebuizen: zeskantige cilinders per padstuk + bolletje op elke knik.
     const up = new THREE.Vector3(0, 1, 0);
     const shift = (p) => ({
       x: p.x - (p.wall ? p.wall.n.x * WALL_IN : 0), y: p.y + (p.ceil ? CEIL_UP : 0), z: p.z - (p.wall ? p.wall.n.z * WALL_IN : 0)
@@ -856,7 +778,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
         group.add(j);
       });
     });
-    // Luchtdichte inbouwdozen (schakelaars, wcd, apparaten): in de wand.
     const wallBox = (f, u, y) => {
       const c = facePoint(f, u, y, -22);
       const m = new THREE.Mesh(new THREE.CylinderGeometry(0.034, 0.034, 0.045, 12), mats.boxMaterial);
@@ -867,8 +788,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     el.switches.forEach(sw => wallBox(sw.combo.face, sw.u, sw.combo.y));
     el.wcds.forEach(w => { wallBox(w.face, w.u - 36, w.y); wallBox(w.face, w.u + 36, w.y); });
     el.apps.forEach(a => wallBox(a.face, a.u, a.y));
-    el.floorWcds.forEach(w => box(100, 80, 100, { x: w.x, y: w.y - 40, z: w.z }, 0, mats.boxMaterial)); // vloerdoos
+    el.floorWcds.forEach(w => box(100, 80, 100, { x: w.x, y: w.y - 40, z: w.z }, 0, mats.boxMaterial));
-    // Verdeeldozen en spotdozen boven het plafond.
     el.boxes.forEach(b => box(90, 50, 90, { x: b.x, y: b.y + CEIL_UP + 10, z: b.z }, 0, mats.boxMaterial));
     el.switches.forEach(sw => sw.lamps.filter(l => l.kind === 'binnenspot').forEach(l => {
       const m = new THREE.Mesh(new THREE.CylinderGeometry(0.045, 0.045, 0.07, 12), mats.boxMaterial);
@@ -878,10 +798,8 @@ window.ElektraModel = (() => {
     return group;
   }
 
-  // Plek van een punt op een wandvlak: { u, y } (wand-x en hoogte boven de vloer).
   const wallCoords = (f, p) => ({ u: uAt(f, p), y: p.y - f.piece.place.floorTop });
 
-  // Lijnstuk p-q (wereld-mm) binnen grenzen b = { x0, x1, z0, z1 } (plattegrond); null = erbuiten.
   function clipPlan(p, q, b) {
     let t0 = 0, t1 = 1;
     for (const [k, lo, hi] of [['x', b.x0, b.x1], ['z', b.z0, b.z1]]) {
@@ -895,10 +813,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     const at = (t) => Object.assign({}, p, { x: p.x + (q.x - p.x) * t, y: p.y + (q.y - p.y) * t, z: p.z + (q.z - p.z) * t });
     return [at(t0), at(t1)];
   }
-  // Dakvlak pl van unit: deel van de plattegrond (bounds) en omrekening naar
+  // Zelfde omrekening als de doorvoeren in RoofModel.computeUnitRoof: gelijk houden.
-  // het dek zoals de dakbladen (map: { sx, sy }, mm vanaf linksvoor), gelijk
-  // aan de doorvoeren in RoofModel.computeUnitRoof. De balken van het dek
-  // staan op sx = joist + breedte/2 en lopen langs sy.
   function roofDeckMap(unit, pl) {
     const alongX = Math.abs(Math.sin(pl.yaw)) > 0.5, rr = unit.roof.rect, r = unit.rect;
     const qOf = (p) => alongX ? p.x - r.cx : p.z - r.cz;
@@ -909,7 +824,6 @@ window.ElektraModel = (() => {
       map: (p) => ({ sx: alongX ? rr.z1 - p.z : p.x - rr.x0, sy: (qOf(p) - pl.p0) / pl.cos })
     };
   }
-  // Boorgaten van een leiding (zie kop). Telt per padstuk.
   const VERTICAL_KINDS = ['verticale balk', 'kreupele stijl'];
   function makeHoleCounter(units, R) {
     const boms = new Map();
@@ -920,7 +834,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
     const between = (v, a, b) => v > Math.min(a, b) + 1 && v < Math.max(a, b) - 1;
     const joistsBetween = (cd, a, b) => cd.joists.filter(j => between(j + cd.width / 2, a, b)).length;
     return (run) => {
-      if (!cableInfo(run.type).conduit) return run.type === 'buiten' && run.from.startsWith('VD') ? 1 : 0; // doorvoer naar buiten
+      if (!cableInfo(run.type).conduit) return run.type === 'buiten' && run.from.startsWith('VD') ? 1 : 0;
       let n = 0;
       run.path.slice(1).forEach((q, i) => {
         const p = run.path[i];
@@ -930,7 +844,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
           if (vertical) {
             const x = a.u - f.W / 2;
             n += bom.filter(bp => !VERTICAL_KINDS.includes(bp.kind) && Math.abs(x - bp.x) <= bp.length / 2 && between(bp.y, a.y, b.y)).length;
-            if (p.floor !== q.floor) n += 1; // door de vloerplaat/randbalk de vloer in
+            if (p.floor !== q.floor) n += 1;
           } else {
             n += bom.filter(bp => VERTICAL_KINDS.includes(bp.kind) && between(bp.x + f.W / 2, a.u, b.u) && Math.abs(a.y - bp.y) <= bp.length / 2).length;
           }
@@ -944,7 +858,7 @@ window.ElektraModel = (() => {
           const u = R.unitAt((p.x + q.x) / 2, (p.z + q.z) / 2);
           const c = u && clipPlan(p, q, u.rect);
           if (c) n += joistsBetween(u.floorData.calcData, c[0].x - u.rect.x0, c[1].x - u.rect.x0);
-        } else if (vertical && (p.floor || q.floor) && !(p.wall || q.wall)) n += 1; // vloerdoos: gat in de vloerplaat
+        } else if (vertical && (p.floor || q.floor) && !(p.wall || q.wall)) n += 1;
       });
       return n;
     };

js/elektra/elektra-pdf.js

@@ -4,27 +4,15 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// elektra/elektra-pdf.js — ElektraPdf: elektra in de woning-PDF.
-//   drawPlan  : meterkast, schakelaars (letter), wcd's (groep), lamp-
-//               letters en leidingen op de plattegrond (blad Plattegrond)
-//   drawSheet : eigen blad met groepenverklaring, schakelaars, strekkende
-//               meters per leidingtype, draad, buis en materiaal.
-// Alle gegevens komen uit ElektraModel.compute (parts.elektra).
-// Plain script, geladen na pdf-sheet.js en elektra-model.js.
-// ============================================================
 
 window.ElektraPdf = (() => {
   const fmt = (n, d = 1) => Number(n).toFixed(d).replace('.', ',');
-  // Kleur per leidingtype (ook de legenda).
   const RUN_COLORS = { licht: [215, 160, 0], wcd: [205, 55, 35], buiten: [40, 140, 60], schakel: [150, 95, 20] };
   const runColor = (type) => RUN_COLORS[type] || RUN_COLORS.schakel;
 
-  // px/py: woning-mm -> blad-mm.
   function drawPlan(doc, el, px, py) {
     if (!el || !el.enabled) return;
     const BLACK = PdfSheet.COLORS.BLACK;
-    // Leidingen (gestippeld, plattegrond-projectie van het pad).
     doc.setLineWidth(0.15);
     doc.setLineDashPattern([0.8, 0.6], 0);
     el.runs.forEach(r => {
@@ -36,7 +24,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
     });
     doc.setLineDashPattern([], 0);
 
-    // Meterkast
     const k = el.meterkast;
     if (k) {
       doc.setDrawColor(...BLACK);
@@ -50,12 +37,10 @@ window.ElektraPdf = (() => {
       doc.text('MK', px(m.x), py(m.z) + 0.8, { align: 'center' });
     }
 
-    // Verdeeldozen (plafond): klein vierkantje.
     doc.setDrawColor(...runColor('schakel'));
     doc.setLineWidth(0.15);
     el.boxes.forEach(b => doc.rect(px(b.x) - 0.6, py(b.z) - 0.6, 1.2, 1.2, 'S'));
 
-    // Schakelaars: kadertje met de letters, iets de kamer in.
     doc.setFontSize(5);
     el.combos.forEach(c => {
       const q = { x: c.pos.x + c.face.n.x * 260, z: c.pos.z + c.face.n.z * 260 };
@@ -69,7 +54,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
       doc.text(text, px(q.x), py(q.z) + 0.7, { align: 'center' });
     });
 
-    // Wcd: halve cirkel tegen de wand + groepnummer.
     el.wcds.forEach(w => {
       const q = { x: w.pos.x + w.face.n.x * 120, z: w.pos.z + w.face.n.z * 120 };
       doc.setDrawColor(...RUN_COLORS.wcd);
@@ -81,7 +65,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
       doc.text(String(w.group), px(q.x + w.face.n.x * 250), py(q.z + w.face.n.z * 250) + 0.6, { align: 'center' });
     });
 
-    // Apparaten: kadertje met de code (KK, WM, ...) + groepnummer.
     el.apps.forEach(a => {
       const it = el.items.find(x => x.key === a.key), q = it.marker;
       doc.setDrawColor(...RUN_COLORS.wcd);
@@ -94,7 +77,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
       doc.text(String(a.group), px(q.x + a.face.n.x * 330), py(q.z + a.face.n.z * 330) + 0.5, { align: 'center' });
     });
 
-    // Vloer-wcd: vierkantje met V + groepnummer.
     el.floorWcds.forEach(w => {
       doc.setDrawColor(...RUN_COLORS.wcd);
       doc.setFillColor(255, 255, 255);
@@ -105,12 +87,10 @@ window.ElektraPdf = (() => {
       doc.text('V' + w.group, px(w.x), py(w.z) + 0.5, { align: 'center' });
     });
 
-    // Lampletters (zelfde letter als de schakelaar).
     doc.setFontSize(3.6);
     doc.setTextColor(...BLACK);
     el.switches.forEach(s => s.lamps.forEach(l => doc.text(s.letter, px(l.x) + 0.9, py(l.z) - 0.7)));
   }
-  // Twee regels (doc.text met een array).
   const PLAN_LEGEND = [
     'Elektra: MK = meterkast, kadertje = schakelaar(s) met letter (dezelfde letter staat bij de lampen erop), rood rondje = dubbele wcd (groepnummer), vierkantje = verdeeldoos in plafond;',
     'rood kadertje = apparaat (KK kookgroep, WM wasmachine, DR droger, WP warmtepomp, OV oven, VW vaatwasser) met groepnummer, V = vloer-wcd; gestippeld = leidingen (geel licht, bruin schakeldraad, rood wcd/apparaat, groen buiten).'
@@ -161,13 +141,8 @@ window.ElektraPdf = (() => {
     PdfSheet.titleBlock(doc, sheetOpts.project, sheetOpts);
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Elektra op de bladen per onderdeel. Elk geeft een overlay-functie voor
-  // WallPdf/FloorPdf (opts.overlay) of null als er niets te tekenen is.
-  // ------------------------------------------------------------
   const lineCol = (doc, type) => doc.setDrawColor(...runColor(type));
   const clip = (p, q, b) => ElektraModel.clipPlan(p, q, b);
-  // Leidingstukken van alle buizen waarvoor test(p, q) geldt.
   const conduitSegs = (el, test) => {
     const out = [];
     el.runs.forEach(r => {
@@ -187,8 +162,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
     doc.text(text, x, y + 0.7, { align: 'center' });
   };
 
-  // Wand (vooraanzicht, wand-x zoals de openingen): buizen in de wand,
-  // schakelaars, wcd's, apparaten en de meterkast op dit wandstuk.
   function wallOverlay(el, piece) {
     if (!el || !el.enabled) return null;
     const on = (p) => p.wall && p.wall.piece === piece;
@@ -219,7 +192,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
     };
   }
 
-  // Vloer van een unit (bovenaanzicht vanaf linksvoor): buizen in de vloer + vloer-wcd's.
   function floorOverlay(el, unit) {
     if (!el || !el.enabled) return null;
     const r = unit.rect, b = { x0: r.x0, x1: r.x1, z0: r.z0, z1: r.z1 };
@@ -238,9 +210,6 @@ window.ElektraPdf = (() => {
     };
   }
 
-  // Dakvlak (dek zoals de dakbladen, zelfde omrekening als de doorvoeren in
-  // RoofModel.computeUnitRoof): buizen boven het plafond, verdeeldozen en
-  // binnenspots (met letter) in dit vlak.
   function roofOverlay(el, unit, pl) {
     if (!el || !el.enabled) return null;
     const dm = ElektraModel.roofDeckMap(unit, pl), map = dm.map, b = dm.bounds;

js/floor/floor-model.js

@@ -4,33 +4,13 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// floor/floor-model.js — ENIGE bron van waarheid voor de vloer-logica:
-// balkverdeling, doorvoer-resolutie (tussen de balken), chassis-wielen,
-// specificaties en de 3D-opbouw. Geen DOM. Wordt gebruikt door:
-//   - floor/floor.js (de losse vloer-editor)
-//   - unit/unit.js   (unit = vloer + 4 wanden)
-// Wijzigingen aan de vloer-logica horen dus HIER.
-//
-// Werkt met een "vloer-state" (zelfde formaat als getStateJson/JSON-export):
-//   { floor: {width, depth, joistWidth, joistHeight, minSpacing, maxSpacing, underlayThick},
-//     chassis: {enabled, wheelDiameter, trackWidth, wheelbase},
-//     openings: [{id, diameter, anchorX, offsetX, offsetY}] }
-//
-// Plain script (geen ES-module), moet na core/geometry.js geladen worden.
-// ============================================================
 
 window.FloorModel = (() => {
-  const DENSITY_WOOD_KGM3 = 450;   // zelfde referentiewaarde als WallModel
+  const DENSITY_WOOD_KGM3 = 450;
-  const DENSITY_OSB_KGM3 = 650;    // OSB-plaat, zelfde referentiewaarde als voorheen "onderlaag"
+  const DENSITY_OSB_KGM3 = 650;
-  const BAY_MARGIN_MM = 15;      // vrije marge tussen doorvoer-rand en balkflank
+  const BAY_MARGIN_MM = 15;
-  const MIN_DIAMETER_MM = 20;    // kleinste zinnige doorvoer; past dit niet, dan vervalt de doorvoer
+  const MIN_DIAMETER_MM = 20;
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Balkvakken: de ruimte tussen twee opeenvolgende balken (in wereld-
-  // coordinaten, zelfde stelsel als calcData.joists). Een doorvoer mag
-  // nooit een balk kruisen, dus wordt altijd binnen zo'n vak geklemd.
-  // ----------------------------------------------------------
   function computeBays(joists, joistW) {
     const bays = [];
     for (let i = 0; i < joists.length - 1; i++) {
@@ -52,19 +32,9 @@ window.FloorModel = (() => {
     return nearest;
   }
 
-  // Resolutie: X via hetzelfde anker+offset-patroon als de wand-openingen,
+  // Past de diameter niet (ook niet verkleind tot MIN_DIAMETER_MM), dan vervalt de doorvoer alleen uit
-  // maar het resultaat wordt altijd teruggeklemd tot het balkvak waar het in
+  // tekening en telling: hij blijft in de invoer, zodat een andere balkafstand hem terugbrengt.
-  // valt (nooit een balk kruisend). Past de gevraagde diameter niet — zelfs
+  // Overlap van twee doorvoeren in hetzelfde vak wordt gemeld, niet opgelost (bewust).
-  // niet na verkleinen tot het minimum — dan vervalt de doorvoer (blijft wel
-  // gewoon in de invoerlijst staan, verdwijnt alleen uit de tekening/telling,
-  // zodat een latere wijziging aan de balkafstand 'm weer terug kan brengen).
-  //
-  // Y is een simpele afstand vanaf de voorrand — balken lopen over de volle
-  // diepte door, dus Y heeft geen balk-interactie zoals X die wel heeft.
-  //
-  // Overlap tussen twee doorvoeren IN HETZELFDE vak is een apart, 2D-
-  // probleem (afstand tussen middelpunten) — dat wordt gedetecteerd en
-  // gemeld, niet automatisch opgelost. Bewuste, kleinere scope, geen bug.
   function resolveFloorOpenings(rawOpenings, width, depth, joists, joistW) {
     const bays = computeBays(joists, joistW);
 
@@ -111,14 +81,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     return resolved;
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Balkverdeling: zelfde algoritme (calculateSegmentPositions) als de wand.
-  // params = state.floor (of de ruwe invoerwaarden uit de editor).
-  // rims (optioneel): { front, back } — kopbalk langs de voor-/achterrand
-  // (haaks op de balken), bijv. op een naad tussen twee units waar de
-  // modules weer aan elkaar gemonteerd worden. De langsbalken worden daar
-  // met één balkbreedte ingekort. Langs de zijranden ligt altijd al een balk.
-  // ----------------------------------------------------------
   function computeFrame(params, rims) {
     const width = params.width || 2000;
     const depth = params.depth || 2000;
@@ -140,18 +102,11 @@ window.FloorModel = (() => {
     return { joists, width, depth, joistW, joistH, underlayThick, rims: r, joistLen };
   }
 
-  // Bovenkant vloer (mm) = waar de wanden van een unit op staan.
   function topHeight(calcData) {
     return calcData.joistH + calcData.underlayThick;
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
+  // Isolatie krijgt bewust geen gewicht: de materiaalkeuze is aan de gebruiker.
-  // Specificaties: balkhout, OSB-onderlaag, isolatie-leegte (zelfde soort
-  // "envelope minus houtwerk minus openingen"-logica als wall.js) en het
-  // gewichtstotaal. Isolatie krijgt — net als bij de wand — bewust geen
-  // eigen dichtheid/gewicht toegekend (materiaalkeuze is aan de gebruiker),
-  // alleen de resterende inhoud wordt gerapporteerd.
-  // ----------------------------------------------------------
   function computeSpecs(calcData, resolvedOpenings) {
     const toM = 0.001;
     const { width, depth, joists, joistW, joistH, underlayThick } = calcData;
@@ -183,13 +138,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     return { joistWoodM3, joistWoodKg, osbAreaM2, osbVolM3, osbKg, voidM3, totalKg };
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Chassis-laag: 4 wielen in een "dobbelsteen 4"-indeling, exact
-  // gecentreerd op de vloer (X: midden van de breedte, Y: midden van de
-  // diepte). Losse laag t.o.v. het regelwerk — wordt niet tegen balken
-  // geklemd zoals de doorvoeren, alleen gewaarschuwd als een wiel buiten de
-  // vloerrand zou uitsteken.
-  // ----------------------------------------------------------
   function computeChassisWheels(chassis, width, depth) {
     if (!chassis || !chassis.enabled) return { wheels: [], outOfBounds: false };
     const r = chassis.wheelDiameter / 2;
@@ -204,8 +152,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     return { wheels, outOfBounds };
   }
 
-  // Alles in één keer vanuit een vloer-state (handig voor de unit).
-  // rims: zie computeFrame.
   function computeFromState(state, rims) {
     const calcData = computeFrame(state.floor, rims);
     const resolvedOpenings = resolveFloorOpenings(state.openings || [], calcData.width, calcData.depth, calcData.joists, calcData.joistW);
@@ -213,13 +159,36 @@ window.FloorModel = (() => {
     return { calcData, resolvedOpenings, chassisData };
   }
 
-  // Vloerafwerking (bovenop de OSB). Texturen in assets/textures/vloer/,
-  // naadloos herhalend; tileMM = maat van één tegel van de textuur.
   const FINISHES = {
     geen: { label: 'Geen (OSB)', color: '#cda86a' },
-    visgraat_001: { label: 'Visgraat (Hongaarse punt)', color: '#a28670', file: 'assets/textures/vloer/visgraat_001.jpg', tileMM: 3000 }
+    visgraat_001: { label: 'Visgraat (Hongaarse punt)', color: '#a28670', file: 'assets/textures/vloer/visgraat_001.jpg', tileMM: 3000 },
+    tegel_wit: { label: 'Tegel wit 300×300', color: '#ecebe6', tile: { w: 300, h: 300, joint: 3 }, jointColor: '#b9b6ad' },
+    tegel_grijs: { label: 'Tegel grijs 600×600', color: '#a9a8a3', tile: { w: 600, h: 600, joint: 3 }, jointColor: '#7d7c78' },
+    tegel_antraciet: { label: 'Tegel antraciet 600×600', color: '#4a4b4d', tile: { w: 600, h: 600, joint: 3 }, jointColor: '#2c2d2e' }
   };
-  // Voorvertoning (assets/textures/vloer/thumb/<px>/<naam>.png) of null.
+  function tileTexture(tile, color, jointColor) {
+    if (typeof document === 'undefined') return null;
+    const k = 512 / Math.max(tile.w, tile.h);
+    const cv = document.createElement('canvas');
+    cv.width = Math.max(8, Math.round(tile.w * k));
+    cv.height = Math.max(8, Math.round(tile.h * k));
+    const c = cv.getContext('2d');
+    c.fillStyle = color;
+    c.fillRect(0, 0, cv.width, cv.height);
+    for (let i = 0; i < 400; i++) {
+      c.fillStyle = `rgba(${Math.random() < 0.5 ? '255,255,255' : '0,0,0'},0.025)`;
+      c.fillRect(Math.random() * cv.width, Math.random() * cv.height, 6 + Math.random() * 20, 6 + Math.random() * 20);
+    }
+    const j = Math.max(1, Math.round(tile.joint * k));
+    c.fillStyle = jointColor;
+    c.fillRect(0, 0, cv.width, j);
+    c.fillRect(0, 0, j, cv.height);
+    const tex = new THREE.CanvasTexture(cv);
+    tex.wrapS = tex.wrapT = THREE.RepeatWrapping;
+    tex.repeat.set(1000 / tile.w, 1000 / tile.h);
+    tex.anisotropy = 8;
+    return tex;
+  }
   function finishThumbUrl(key, px) {
     const f = FINISHES[key];
     return f && f.file ? f.file.replace(/[^/]+$/, (n) => `thumb/${px || 64}/` + n.replace(/\.jpg$/, '.png')) : null;
@@ -227,8 +196,13 @@ window.FloorModel = (() => {
   const finishMaterials = {};
   function finishMaterial(key) {
     const f = FINISHES[key];
-    if (!f || !f.file) return null;
+    if (!f || !(f.file || f.tile)) return null;
     if (finishMaterials[key]) return finishMaterials[key];
+    if (f.tile) {
+      const tex = tileTexture(f.tile, f.color, f.jointColor);
+      finishMaterials[key] = new THREE.MeshStandardMaterial(tex ? { map: tex, roughness: 0.45 } : { color: f.color, roughness: 0.45 });
+      return finishMaterials[key];
+    }
     const mat = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xb89a7c, roughness: 0.7 });
     if (typeof document !== 'undefined' && THREE.TextureLoader) {
       new THREE.TextureLoader().load(f.file, (tex) => {
@@ -252,18 +226,7 @@ window.FloorModel = (() => {
     };
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
+  // finish.originX/Z: UV's in woning-meters, zodat het patroon over units doorloopt.
-  // 3D-opbouw (meters): X = breedte, Z = diepte (y=0 "voor" ligt op
-  // Z = -diepte/2), Y = dikte (balkhoogte + OSB). Balken en isolatie zijn
-  // simpele dozen; de OSB-onderlaag is een geëxtrudeerd Shape met ronde
-  // uitsparingen voor de doorvoeren.
-  // opts: { materials, osbVisible, finish, outerJoistsOnly }
-  // outerJoistsOnly: alleen de buitenste balken en kopbalken (de rest is
-  // ingesloten, bijv. dakbalken tussen plafondplaat en dakbedekking).
-  // finish (optioneel): { key (FINISHES), originX, originZ } — afwerking als
-  // dun vlak op de OSB; UV's in meters vanaf origin (m, woning-coördinaten
-  // van het vloermidden), zodat het patroon over units doorloopt.
-  // ----------------------------------------------------------
   function build3D(calcData, resolvedOpenings, chassisData, opts) {
     const { woodMaterial, osbMaterial, wheelMaterial } = opts.materials;
     const osbVisible = opts.osbVisible !== false;
@@ -274,8 +237,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     const widthM = width * toM, depthM = depth * toM;
     const joistWM = joistW * toM, joistHM = joistH * toM, underlayM = underlayThick * toM;
 
-    // A. VLOERBALKEN — dozen over de diepte (ingekort bij een kopbalk), plus
-    // de kopbalken (rims) over de volle breedte.
     const rims = calcData.rims || {};
     const joistLenM = (calcData.joistLen || depth) * toM;
     const joistZ = ((rims.front ? joistW : 0) - (rims.back ? joistW : 0)) / 2 * toM;
@@ -294,13 +255,8 @@ window.FloorModel = (() => {
       floorGroup3D.add(mesh);
     });
 
-    // (Isolatie wordt niet getekend; de leegte-inhoud zit in computeSpecs.)
+    // Isolatie wordt niet getekend; de leegte-inhoud zit in computeSpecs.
 
-    // C. OSB-ONDERLAAG — één geëxtrudeerd vlak over de volle vloer, met
-    // ronde uitsparingen voor de doorvoeren. Shape wordt opgebouwd in
-    // (worldX, worldZ)-vlak en vervolgens 90° gekanteld zodat de dikte
-    // (extrusierichting) verticaal (wereld-Y) komt te liggen, boven op de
-    // balken.
     const osbShape = new THREE.Shape();
     osbShape.moveTo(-widthM / 2, -depthM / 2);
     osbShape.lineTo(widthM / 2, -depthM / 2);
@@ -335,8 +291,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     osbEdges.visible = osbVisible;
     floorGroup3D.add(osbEdges);
 
-    // D. CHASSIS-WIELEN — schematische cilinders onder de vloer, alleen als
-    // de chassis-laag aan staat (zelfde brondata als de 2D-tekening).
     (chassisData ? chassisData.wheels : []).forEach(wheel => {
       const rM = wheel.r * toM;
       const thicknessM = 0.08;
@@ -348,8 +302,6 @@ window.FloorModel = (() => {
       floorGroup3D.add(mesh);
     });
 
-    // Vloerafwerking: vlak net boven de OSB, over de hele vloer (onder de
-    // wanden verdwijnt het), met de doorvoeren uitgespaard.
     const fin = opts.finish && finishMaterial(opts.finish.key);
     if (fin) {
       const shape = new THREE.Shape();
@@ -377,7 +329,6 @@ window.FloorModel = (() => {
     return floorGroup3D;
   }
 
-  // Structuurcontrole van een vloer-state (bijv. bij JSON-import).
   function validateState(design) {
     if (!design.floor || typeof design.floor !== 'object') throw new Error('veld "floor" ontbreekt');
     const requiredFloorFields = ['width', 'depth', 'joistWidth', 'joistHeight', 'minSpacing', 'maxSpacing', 'underlayThick'];
@@ -401,7 +352,7 @@ window.FloorModel = (() => {
   }
 
   return {
-    FINISHES, finishMaterial, finishThumbUrl, validateState, computeFrame, topHeight, resolveOpenings: resolveFloorOpenings, computeChassisWheels,
+    FINISHES, finishMaterial, finishThumbUrl, tileTexture, validateState, computeFrame, topHeight, resolveOpenings: resolveFloorOpenings, computeChassisWheels,
     computeSpecs, computeFromState, createMaterials, build3D
   };
 })();

js/floor/floor-pdf.js

@@ -4,25 +4,10 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// floor/floor-pdf.js — ENIGE bron van het vloer-tekenblad (A3 liggend):
-// frame- en plaatmateriaal, bovenaanzicht met balken/doorvoeren en
-// maatketens, doorsnede en titelblok. Gebruikt door de losse vloer-editor en
-// door de unit-PDF.
-// Plain script, geladen na floor-model.js en core/pdf-sheet.js.
-// ============================================================
 
 window.FloorPdf = (() => {
-  // ------------------------------------------------------------
+  // Bewust altijd één doorlopende module (de voorbeelden in examples/ splitsen grote vloeren).
-  // Zelfde opzet als WallPdf (frame-materiaallijst, plaatmateriaallijst,
-  // titelblok, hoofdaanzicht met maatketens). Layout/kolommen zijn
-  // afgestemd op de bestaande "Vloer^V-x"-tekeningen (zie examples/) —
-  // die voorbeelden splitsen een grote vloer in meerdere modules; hier
-  // wordt bewust altijd maar één, doorlopende module getekend.
-  // ------------------------------------------------------------
 
-  // Tekent één volledig vloerblad op de HUIDIGE pagina van `doc`.
-  // opts: { project, titel, element, blad, roof }
   function drawSheet(doc, calcData, resolvedOpenings, opts) {
     const { width, depth, joists, joistW, joistH, underlayThick } = calcData;
 
@@ -31,8 +16,7 @@ window.FloorPdf = (() => {
     const { RED, BLUE, BLACK, GREY } = PdfSheet.COLORS;
     doc.setFont('helvetica', 'normal');
 
-    // --- Frame materiaal-tabel (linksboven) — één groep: alle vloerbalken
+    // Eén groep: alle vloerbalken hebben dezelfde doorsnede en lengte.
-    // hebben in dit model dezelfde doorsnede/lengte. ---
     const tblX = [8, 26, 42, 58, 76, 92];
     let ty = 14;
     doc.setTextColor(...BLACK);
@@ -51,12 +35,11 @@ window.FloorPdf = (() => {
     [String(1), String(joistW), String(joistH), String(Math.round(joistLen)), String(joists.length)]
       .forEach((v, i) => doc.text(v, tblX[i], ty));
     if (rimCount) {
-      ty += 4.3; // kopbalk(en) op een naad (FloorModel.computeFrame)
+      ty += 4.3;
       [String(2), String(joistW), String(joistH), String(Math.round(width)), String(rimCount)]
         .forEach((v, i) => doc.text(v, tblX[i], ty));
     }
 
-    // --- Plaatmateriaal + isolatie ---
     let my = 240;
     doc.setFontSize(8.5);
     doc.text('Plaat materiaal', tblX[0], my); my += 4.5;
@@ -73,10 +56,8 @@ window.FloorPdf = (() => {
     my += 6;
     doc.text('Isolatie: leegte tussen de balken (spouwvullend)', tblX[0], my);
 
-    // --- Titelblok (rechtsonder) ---
     PdfSheet.titleBlock(doc, opts.project, { titel: opts.titel, element: opts.element, blad: opts.blad });
 
-    // --- Hoofdaanzicht (bovenaanzicht) ---
     const drawX0 = 95, drawX1 = 410, drawY0 = 15, drawY1 = 178;
     const marginSides = 25, marginTop = 15, marginBottom = 30;
     const availW = (drawX1 - drawX0) - marginSides * 2;
@@ -86,7 +67,7 @@ window.FloorPdf = (() => {
     const originX = drawX0 + marginSides;
     const topY = drawY0 + marginTop;
     const px = (xmm) => originX + xmm * scale;
-    const py = (ymm) => topY + ymm * scale; // y=0 (voor) boven, groeit naar beneden
+    const py = (ymm) => topY + ymm * scale;
 
     doc.setDrawColor(...GREY);
     doc.setLineWidth(0.25);
@@ -117,8 +98,6 @@ window.FloorPdf = (() => {
       doc.text('#' + o.id, cx, cy - o.r * scale - 2, { align: 'center' });
     });
 
-    // Extra laag van de aanroeper (bijv. elektra, ElektraPdf): overlay(doc, px, py),
-    // px/py = mm vanaf linksvoor van het dek -> blad-mm.
     if (opts.overlay) opts.overlay(doc, px, py);
 
     const drawDimLine = (x1, y1, x2, y2) => PdfSheet.dimLine(doc, x1, y1, x2, y2);
@@ -135,8 +114,6 @@ window.FloorPdf = (() => {
     drawDimLine(dimLeftX, py(0), dimLeftX, py(depth));
     doc.text(String(Math.round(depth)), dimLeftX - 2, (py(0) + py(depth)) / 2, { align: 'center', angle: 90 });
 
-    // H.o.h.-segmenten + cumulatieve maten onder de tekening — zelfde
-    // opbouw als de stijl-maatketens in wall.js, nu op de balkposities.
     const joistEdges = new Set([0, width]);
     joists.forEach(x => joistEdges.add(Math.round(x + width / 2 - joistW / 2)));
     const cumPoints = [...joistEdges].filter(v => v >= 0 && v <= width).sort((a, b) => a - b);
@@ -155,8 +132,6 @@ window.FloorPdf = (() => {
       doc.line(px(v), cumY - 2.5, px(v), py(depth) + 2);
     });
 
-    // --- Doorsnede (balkprofiel) — kleine profielweergave onderaan,
-    // analoog aan de bestaande 2D-doorsnede-canvas. ---
     const secY0 = Math.min(PAGE_H - 20, py(depth) + 30);
     const secScale = Math.min((drawX1 - drawX0 - 40) / width, 18 / (joistH + underlayThick));
     const secOriginX = drawX0 + 20;
@@ -164,8 +139,6 @@ window.FloorPdf = (() => {
     const spx = (xmm) => secOriginX + xmm * secScale;
     const spy = (ymm) => secFloorY - ymm * secScale;
 
-    // Dak (opts.roof): 180° gespiegeld — OSB onder (plafond), balken
-    // erboven, dakleer bovenop (RoofModel).
     const joistY0 = opts.roof ? underlayThick : 0;
     const osbY0 = opts.roof ? 0 : joistH;
     doc.setDrawColor(...RED);

js/floor/floor.js

@@ -4,28 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// floor/floor.js — Vloer-editor. Hergebruikt calculateSegmentPositions uit
-// core/geometry.js (moet voor dit bestand geladen worden) voor exact
-// dezelfde h.o.h.-balkverdeling als de wand, nu toegepast op vloerbalken.
-// Vloeren krijgen UITSLUITEND cirkelvormige openingen (leidingdoorvoer,
-// bijv. riool/water) — en die mogen alleen TUSSEN twee balken vallen, nooit
-// een balk kruisen: een doorvoer wordt daarom automatisch verkleind tot een
-// maat die wél binnen zijn balkvak past, en pas verwijderd (uit de
-// weergave, niet uit de invoer) als zelfs een minimale diameter nergens past.
-//
-// Zelfde soorten logica als wall.js: een isolatielaag (leegte tussen de
-// balken, analytisch bepaald — geen gewicht toegekend, precies zoals bij de
-// wand), een 3D-perspectief (balken, OSB-onderlaag met doorvoer-gaten,
-// isolatie, chassis-wielen) en een specificaties-paneel met gewichten.
-// Onderlaag is standaard OSB-plaat van 22mm.
-//
-// De rekenlogica (balken, doorvoeren, chassis, specs, 3D-opbouw) staat in
-// floor/floor-model.js (FloorModel) — gedeeld met de unit-editor.
-//
-// Plain script (geen ES-module), zelfde mount()/unmount()-patroon als
-// wall.js.
-// ============================================================
 
 const FLOOR_TEMPLATE = `
 <div id="floor-app">
@@ -198,9 +176,6 @@ const FLOOR_TEMPLATE = `
 </div>
 `;
 
-// Dakmodus: een plat dak is een vloer die 180° gespiegeld is (OSB-plaat aan
-// de onderzijde als plafond, balken erboven) met dakleer als buitenlaag
-// (RoofModel). Zelfde editor, andere teksten + gespiegelde doorsnede/3D.
 function floorTemplateForRoof() {
   const r = [
     [' Vloerbalken</h1>', ' Dakbalken</h1>'],
@@ -220,8 +195,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
   const roofMode = !!(callbacks && callbacks.mode === 'roof');
   container.innerHTML = roofMode ? floorTemplateForRoof() : FLOOR_TEMPLATE;
 
-  // Binnen een woning kan de maat vastliggen (dak volgt de vloer);
-  // callbacks.lockSize is dan de uitleg-tekst voor de tooltip.
   if (callbacks && callbacks.lockSize) {
     ['f-inp-width', 'f-inp-depth'].forEach(id => {
       const el = document.getElementById(id);
@@ -230,25 +203,12 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     });
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // State
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Dichtheden, balkvak-marge en minimale doorvoer-diameter: zie FloorModel.
-
-  // Geen residuele demo-doorvoer meer — leeg beginnen, gebruiker voegt zelf toe.
   let openings = [];
   let openingIdCounter = 1;
 
-  // Chassis-laag: een losse, schematische onderconstructie (transportwielen)
+  // Chassis wordt niet geklemd (anders dan doorvoeren), alleen gewaarschuwd buiten de vloerrand.
-  // die NIET met de balkpositie hoeft te overlappen — in tegenstelling tot de
-  // doorvoeren hierboven wordt hier niets geklemd/verkleind, alleen buiten de
-  // vloerrand gewaarschuwd (zie computeChassisWheels).
   let chassis = { enabled: false, wheelDiameter: 400, trackWidth: 1200, wheelbase: 1200 };
 
-  // Tab-navigatie (1. Vloer Opbouw / 2. Doorvoeren / 3. Chassis) — dezelfde
-  // generieke .tab-btn/.tab-content-wiring als wall.js. Ontbrak hier eerder
-  // (residu van vóór de tab-bar werd toegevoegd), waardoor de knoppen wel
-  // getekend maar niet klikbaar waren.
   function switchTab(tabId) {
     document.querySelectorAll('.tab-btn').forEach(btn => btn.classList.remove('active'));
     document.querySelectorAll('.tab-content').forEach(ct => ct.classList.remove('active'));
@@ -342,11 +302,7 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
   }));
   syncChassisToggleLabel();
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // Bewust dezelfde id's als wall.js: er is nooit meer dan één editor tegelijk gemount.
-  // Project eigenschappen — zelfde modal/velden als wall.js (bewust
-  // dezelfde id's: er is nooit meer dan één editor gelijktijdig gemount,
-  // dus hergebruik hiervan is veilig en voorkomt dubbele CSS/HTML).
-  // ------------------------------------------------------------
   const PROJECT_PROP_IDS = ['inp-proj-naam', 'inp-proj-plaats', 'inp-proj-straat', 'inp-proj-nummer',
     'inp-proj-tekenaar', 'inp-proj-titel', 'inp-proj-element', 'inp-proj-opmerking'];
   let projectPropsSnapshot = null;
@@ -375,12 +331,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     }
   });
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // JSON export/import — zelfde patroon als wall.js: sla het volledige
-  // vloer-ontwerp op (parameters + chassis + ruwe doorvoeren) als JSON, en
-  // laad het weer terug. Bij "Opslaan als" wordt ook automatisch de
-  // bijbehorende PDF-tekening gegenereerd (zie generateFloorPdf).
-  // ------------------------------------------------------------
   function setIoStatus(msg, cls) {
     const el = document.getElementById('f-io-status');
     el.textContent = msg;
@@ -456,12 +406,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     e.target.value = '';
   });
 
-  // Balkvakken + doorvoer-resolutie (nooit een balk kruisen): zie
-  // FloorModel.resolveOpenings (floor/floor-model.js).
-
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Balkverdeling: FloorModel.computeFrame (zelfde algoritme als de wand).
-  // ----------------------------------------------------------
   let calcData = { joists: [] };
 
   function fmt(n, decimals = 1) {
@@ -483,8 +427,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     });
   }
 
-  // Specificaties: FloorModel.computeSpecs (balkhout, OSB, isolatie-leegte,
-  // gewichtstotaal).
   function updateSpecificaties(resolvedOpenings) {
     const specs = roofMode ? RoofModel.computeSpecs(calcData, resolvedOpenings) : FloorModel.computeSpecs(calcData, resolvedOpenings);
     if (roofMode) {
@@ -508,17 +450,12 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     return specs;
   }
 
-  // Chassis-laag (4 wielen, "dobbelsteen 4"): FloorModel.computeChassisWheels.
-
   function updateChassisWarning(outOfBounds) {
     const warnBox = document.getElementById('f-chassis-warning');
     warnBox.style.display = outOfBounds ? 'block' : 'none';
     warnBox.textContent = 'Let op: één of meer wielen steken buiten de vloerrand — verklein de spoorbreedte/wielbasis of vergroot de vloer.';
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Canvas: bovenaanzicht
-  // ----------------------------------------------------------
   const canvasTop = document.getElementById('floor-canvas-top');
   const ctxTop = canvasTop.getContext('2d');
 
@@ -570,7 +507,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       ctxTop.fill(); ctxTop.stroke();
     });
 
-    // Maatlabels (zelfde stijl als het wand-vooraanzicht, core/canvas-labels.js)
     const xAxisY = Math.max(14, toY(0) - 14);
     drawCanvasDim(ctxTop, toX(-width / 2), xAxisY, toX(width / 2), xAxisY,
       'X: ' + Math.round(width) + 'mm', cx, Math.max(10, xAxisY - 4));
@@ -579,10 +515,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       'Y: ' + Math.round(depth) + 'mm', Math.max(10, yAxisX - 4), (toY(0) + toY(depth)) / 2);
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Canvas: doorsnede (balkprofiel — breedte x hoogte, aanvullende kijkhoek
-  // naast het bovenaanzicht, analoog aan de vooraanzicht-doorsnede bij wall.js)
-  // ----------------------------------------------------------
   const canvasSection = document.getElementById('floor-canvas-section');
   const ctxSection = canvasSection.getContext('2d');
 
@@ -594,7 +526,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     const w = canvasSection.width, h = canvasSection.height;
     ctxSection.clearRect(0, 0, w, h);
 
-    // Dakmodus: 180° gespiegeld — OSB onder, balken erboven, dakleer bovenop.
     const leerT = roofMode ? RoofModel.DAKLEER_MM : 0;
     const totalH = joistH + underlayThick + leerT;
     const joistY0 = roofMode ? underlayThick : 0;
@@ -610,9 +541,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     ctxSection.lineTo(toX(width / 2), toY(0));
     ctxSection.stroke();
 
-    // Isolatie (leegte tussen de balken) — geschematiseerd als een
-    // doorlopende, licht transparante band ter hoogte van de balken, zodat
-    // ook in de doorsnede duidelijk is wát er tussen de balken zit.
     ctxSection.fillStyle = 'rgba(255, 224, 140, 0.25)';
     ctxSection.fillRect(toX(-width / 2), toY(joistY0 + joistH), width * scale, toY(joistY0) - toY(joistY0 + joistH));
 
@@ -622,7 +550,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       ctxSection.strokeRect(toX(x - joistW / 2), toY(joistY0 + joistH), joistW * scale, joistH * scale);
     });
 
-    // OSB-plaat: bij een vloer boven op de balken, bij een dak eronder (plafond).
     ctxSection.fillStyle = '#cda86a'; ctxSection.strokeStyle = '#8a6836';
     ctxSection.fillRect(toX(-width / 2), toY(osbY0 + underlayThick), width * scale, toY(osbY0) - toY(osbY0 + underlayThick));
     ctxSection.strokeRect(toX(-width / 2), toY(osbY0 + underlayThick), width * scale, toY(osbY0) - toY(osbY0 + underlayThick));
@@ -642,7 +569,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       ctxSection.fillText(underlayThick + 'mm OSB', cx, toY(joistH + underlayThick) - 6);
     }
 
-    // Maatlabels (zelfde stijl als het wand-vooraanzicht)
     const xAxisY = Math.min(h - 12, toY(0) + 8);
     drawCanvasDim(ctxSection, toX(-width / 2), xAxisY, toX(width / 2), xAxisY,
       'X: ' + Math.round(width) + 'mm', cx, Math.min(h - 2, xAxisY + 11));
@@ -651,9 +577,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       'Z: ' + Math.round(totalH) + 'mm', Math.min(w - 4, zAxisX + 12), (toY(0) + toY(totalH)) / 2);
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // Waarschuwingen naar de openingen-kaarten
-  // ----------------------------------------------------------
   function updateWarnings(resolved) {
     const anyWarn = resolved.some(o => o.overflowing);
     const warnBox = document.getElementById('f-openings-global-warn');
@@ -672,14 +595,6 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
     });
   }
 
-  // ----------------------------------------------------------
-  // THREE.JS 3D RENDERER — zelfde opzet als wall.js (scene/camera/renderer/
-  // OrbitControls/licht/grid), maar plat gelegd: X = breedte, Z = diepte,
-  // Y = dikte (balkhoogte + OSB), in plaats van wall.js' X/Y/Z (breedte/
-  // hoogte/diepte). Balken en isolatie zijn simpele dozen; de OSB-onderlaag
-  // is — net als de platen bij wall.js — een geëxtrudeerd Shape met ronde
-  // uitsparingen voor de doorvoeren.
-  // ----------------------------------------------------------
   const pane3D = document.getElementById('floor-pane-3d');
   const scene = new THREE.Scene();
   scene.background = new THREE.Color(0x1a1a1a);
@@ -717,15 +632,12 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
   let lastResolvedOpenings = [];
   let lastChassisData = { wheels: [], outOfBounds: false };
 
-  // Weergave-filter (core/view-filter.js). Beplating = OSB-plaat (bij een
-  // dak: plafondplaat + dakleer).
   createViewFilter(document.getElementById('floor-toolbar-3d'), [
     { key: 'beplating', label: roofMode ? 'Beplating (plafond + dakleer)' : 'Beplating (OSB-plaat)' }
   ], (v) => {
     osbVisible = v.beplating;
     update3DScene();
   });
-  // Omgeving (core/skybox.js: geen/dag/nacht); de vloer staat op de tegelvloer.
   let skyMode = Skybox.getMode();
   const skyEnv = Skybox.createEnvironment(scene);
   const applySky = () => {
@@ -740,13 +652,9 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
       ? RoofModel.build3D(calcData, lastResolvedOpenings, { materials: floorMaterials, osbVisible, dakleerVisible: osbVisible })
       : FloorModel.build3D(calcData, lastResolvedOpenings, lastChassisData, { materials: floorMaterials, osbVisible });
     scene.add(floorGroup3D);
-    applySky(); // schaduw van de nieuwe vloer
+    applySky();
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // PDF-export: het tekenblad zelf komt uit FloorPdf (floor/floor-pdf.js),
-  // gedeeld met de unit-PDF.
-  // ------------------------------------------------------------
   function generateFloorPdf() {
     recalculate();
     const resolvedOpenings = FloorModel.resolveOpenings(openings, calcData.width, calcData.depth, calcData.joists, calcData.joistW);
@@ -784,7 +692,7 @@ function mountFloorEditor(container, callbacks) {
   window.addEventListener('resize', onWindowResize);
 
   function toggleFullscreen3D() {
-    UI.cycle3D(document.getElementById('floor-app')); // T: standaard -> 3D groot -> alleen render
+    UI.cycle3D(document.getElementById('floor-app'));
     requestAnimationFrame(onWindowResize);
   }
   function toggleFullscreen2D() {

js/house/house-pdf.js

@@ -4,17 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// house/house-pdf.js — HousePdf: de samenhangende woning-PDF.
-//   Blad 1   aanzichten noord/oost/zuid/west (vlakke "render", vectorvormen)
-//   Blad 2   plattegrond woning (units, wandstukken, naden, binnenwanden)
-//   daarna   per unit: vloer (FloorPdf) + elk wandstuk (WallPdf)
-//   daarna   elke binnenwand (WallPdf)
-//   daarna   totalen (balken, inkoop, glaswol, plaatwerk, gewicht, dakrand)
-//   laatste  zaaglijst vuren + zaagmachine-overzicht (tijdelijk)
-// De losse bladen komen uit de gedeelde WallPdf/FloorPdf.
-// Plain script, geladen na house-model.js.
-// ============================================================
 
 window.HousePdf = (() => {
   const KIND_LABELS = {
@@ -29,14 +18,11 @@ window.HousePdf = (() => {
     return n.toLocaleString('nl-NL', { minimumFractionDigits: decimals, maximumFractionDigits: decimals });
   }
 
-  // Rechthoek van een wandstuk (bovenaanzicht) als 4 hoekpunten.
   function pieceCorners(place, lx0, lx1) {
     const t = place.thickness / 2;
     return [[lx0, -t], [lx1, -t], [lx1, t], [lx0, t]].map(([lx, lz]) => UnitModel.localToWorld(place, lx, lz));
   }
 
-  // Bladvolgorde + elementnummers; gedeeld door generate() en de
-  // onderdelenlijst op blad 1.
   function sheetList(parts) {
     const list = [
       { kind: 'views', element: VIEWS_ELEMENT, label: 'Aanzichten woning' },
@@ -46,7 +32,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       list.push({ kind: 'floor', element: u.floorElement, label: `Unit ${u.id} vloer`, unit: u });
       u.walls.forEach(w => w.pieces.forEach(p => list.push({ kind: 'wall', element: p.element, label: p.label, piece: p })));
       u.roof.planes.forEach(pl => list.push({ kind: 'roof', element: pl.element, label: pl.label, plane: pl }));
-      // Wolfsdak: het bovenste deel (wolfseinden, nok) op een eigen blad.
       if (u.roof.unitRoof && u.roof.unitRoof.cap) list.push({ kind: 'cap', element: `${u.id}-D${u.roof.planes.length + 1}`, label: `Unit ${u.id} dak bovenste deel (wolfsdak)`, unit: u });
     });
     parts.interior.forEach(p => list.push({ kind: 'wall', element: p.element, label: p.label, piece: p }));
@@ -78,7 +63,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       doc.lines(pts.slice(1).map((p, i) => [px(p.x) - px(pts[i].x), py(p.z) - py(pts[i].z)]), px(pts[0].x), py(pts[0].z), [1, 1], style, true);
     };
 
-    // Vloeren + unit-letter
     rects.forEach(r => {
       doc.setDrawColor(...GREY);
       doc.setLineWidth(0.2);
@@ -88,7 +72,13 @@ window.HousePdf = (() => {
       doc.text(r.id, px(r.cx), py(r.cz) + 2, { align: 'center' });
     });
 
-    // Wandstukken (buiten + binnen) met openingen
+    const R = parts.rooms;
+    const light = (hex, k) => [1, 3, 5].map(i => Math.round(255 - (255 - parseInt(hex.slice(i, i + 2), 16)) * k));
+    R.rooms.forEach(r => {
+      doc.setFillColor(...light(r.color, 0.35));
+      r.rects.forEach(c => doc.rect(px(c.x0), py(c.z0), (c.x1 - c.x0) * scale, (c.z1 - c.z0) * scale, 'F'));
+    });
+
     const drawPiece = (p) => {
       doc.setDrawColor(...RED);
       doc.setLineWidth(0.3);
@@ -101,11 +91,33 @@ window.HousePdf = (() => {
         poly(c, 'FD');
         doc.line(px(c[0].x), py(c[0].z), px(c[2].x), py(c[2].z));
         doc.line(px(c[1].x), py(c[1].z), px(c[3].x), py(c[3].z));
+        if (op.fill) {
+          const W = p.place.width, T = p.place.thickness;
+          KozijnModel.planSymbol(op, op.fill, { zIn: -T / 2, zOut: T / 2 }).forEach(sh => {
+            doc.setLineWidth(sh.kind === 'leaf' ? 0.25 : 0.12);
+            doc.setLineDashPattern(sh.kind === 'arc' || sh.kind === 'rail' ? [0.8, 0.8] : [], 0);
+            pline(sh.pts.map(pt => UnitModel.localToWorld(p.place, -W / 2 + op.x + pt.x, pt.z)), !!sh.closed);
+          });
+          doc.setLineDashPattern([], 0);
+          doc.setLineWidth(0.2);
+        }
       });
     };
+    const pline = (pts, closed) => {
+      if (pts.length < 2) return;
+      doc.lines(pts.slice(1).map((q, i) => [px(q.x) - px(pts[i].x), py(q.z) - py(pts[i].z)]), px(pts[0].x), py(pts[0].z), [1, 1], 'S', closed);
+    };
+    doc.setDrawColor(110, 110, 110);
+    (parts.fixtures || []).forEach(it => FixtureModel.planShapes(it).forEach(sh => {
+      doc.setLineWidth(sh.kind === 'thin' ? 0.1 : 0.18);
+      doc.setLineDashPattern(sh.kind === 'dash' ? [0.8, 0.6] : [], 0);
+      if (sh.circle) doc.circle(px(sh.circle.x), py(sh.circle.z), Math.max(0.2, sh.circle.r * scale), 'S');
+      else if (sh.text) { doc.setFontSize(4); doc.setTextColor(110, 110, 110); doc.text(sh.text, px(sh.at.x), py(sh.at.z) + 0.6, { align: 'center' }); }
+      else pline(sh.pts, !!sh.closed);
+    }));
+    doc.setLineDashPattern([], 0);
     HouseModel.allWallPieces(parts).forEach(drawPiece);
 
-    // Dak: dakranden (grijs gestippeld), boeideel/daktrim-buitenrand, spots
     doc.setLineDashPattern([1, 1.2], 0);
     doc.setDrawColor(...GREY);
     doc.setLineWidth(0.15);
@@ -123,7 +135,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     }
     doc.setLineDashPattern([], 0);
 
-    // Gevellampen
     doc.setDrawColor(...BLACK);
     doc.setFillColor(255, 211, 107);
     doc.setLineWidth(0.15);
@@ -131,17 +142,14 @@ window.HousePdf = (() => {
       doc.rect(px(l.x + l.normal.x * 80) - 0.9, py(l.z + l.normal.z * 80) - 0.9, 1.8, 1.8, 'FD');
     });
 
-    // Elektra: meterkast, schakelaars (letters), wcd, leidingen (ElektraPdf).
     ElektraPdf.drawPlan(doc, parts.elektra, px, py);
 
-    // Naden: gestippeld oranje
     doc.setDrawColor(230, 130, 30);
     doc.setLineWidth(0.4);
     doc.setLineDashPattern([1.5, 1], 0);
     parts.seams.forEach(s => doc.line(px(s.x0), py(s.z0), px(s.x1), py(s.z1)));
     doc.setLineDashPattern([], 0);
 
-    // Maatlijnen buiten elk buiten-wandstuk + labels binnenwanden
     doc.setDrawColor(...BLUE);
     doc.setTextColor(...BLUE);
     doc.setLineWidth(0.15);
@@ -162,7 +170,30 @@ window.HousePdf = (() => {
       doc.text(`${p.element}: ${p.place.width}`, px(p.place.cx), py(p.place.cz) - 1.5, { align: 'center', angle: Math.abs(Math.sin(p.place.rotY)) < 0.5 ? 0 : 90 });
     });
 
-    // Buitenmaten woning
+    R.rooms.concat(R.free).forEach(r => {
+      const x = px(r.label.x), y = py(r.label.z), named = !!r.name;
+      const lines = [[named ? r.name : 'Ruimte (geen functie)', named ? 'bold' : 'italic', 7], [`${fmt(r.areaM2, 2)} m²`, 'normal', 6.5]];
+      if (r.ceilingActive) lines.push([`plafond ${r.ceiling}`, 'normal', 5.5]);
+      doc.setTextColor(...(named ? BLACK : GREY));
+      lines.forEach(([t, style, size], i) => {
+        doc.setFont('helvetica', style);
+        doc.setFontSize(size);
+        doc.text(t, x, y + (i - (lines.length - 1) / 2) * 3 + 1, { align: 'center' });
+      });
+    });
+    doc.setFont('helvetica', 'normal');
+
+    if (R.rooms.length || R.free.length) {
+      doc.setFontSize(6);
+      const fit = (t, mm) => { let v = String(t); while (v.length > 3 && doc.getTextWidth(v) > mm) v = v.slice(0, -2); return v === String(t) ? v : v + '.'; };
+      const rows = R.rooms.map(r => [fit(r.name, 32), fit(r.typeLabel, 26), fmt(r.areaM2, 2), fit(RoomModel.ceilingLabel(r), 30), fit(RoomModel.floorLabel(r), 30), fit(RoomModel.wallLabel(r), 38)])
+        .concat(R.free.map(r => ['Ruimte', '(geen functie)', fmt(r.areaM2, 2), '', '', '']));
+      rows.push(['Totaal netto', '', fmt(R.rooms.concat(R.free).reduce((a, r) => a + r.areaM2, 0), 2), '', '', '']);
+      const many = rows.length > 8;
+      PdfSheet.table(doc, 105, 242, [0, 34, 62, 78, 110, 142], ['Ruimte', 'Functie', 'Netto m²', 'Plafond', 'Vloer', 'Wanden'], rows,
+        { title: 'Ruimtestaat', titleSize: 8, lastColW: 40, maxY: 287, rowH: many ? 3.1 : 3.8, fontSize: many ? 5.5 : 6 });
+    }
+
     doc.setDrawColor(...BLUE);
     doc.setTextColor(...BLUE);
     doc.setFontSize(7);
@@ -172,7 +203,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     PdfSheet.dimLine(doc, leftX, py(bz0), leftX, py(bz1));
     doc.text('Y: ' + Math.round(bz1 - bz0), leftX - 2, (py(bz0) + py(bz1)) / 2, { align: 'center', angle: 90 });
 
-    // Noordpijl (boven = noord)
     doc.setFillColor(...BLUE);
     doc.triangle(drawX1 - 8, drawY0, drawX1 - 11, drawY0 + 9, drawX1 - 5, drawY0 + 9, 'F');
     doc.setTextColor(...BLUE);
@@ -182,16 +212,10 @@ window.HousePdf = (() => {
     doc.setTextColor(...GREY);
     doc.setFontSize(6);
     doc.text('Plattegrond woning — oranje gestippeld = naad tussen units (wand vervalt), openingen gekruist, grijs gestippeld = dakrand, zwart gestippeld = ' +
-      'boeideel (o = spot), grijs = daktrim, geel blokje = gevellamp', drawX0, drawY1 + 4);
+      'boeideel (o = spot), grijs = daktrim, geel blokje = gevellamp, kleurvlak = ruimte (netto m²)', drawX0, drawY1 + 4);
     if (parts.elektra && parts.elektra.enabled) doc.text(ElektraPdf.PLAN_LEGEND, drawX0, drawY1 + 7.5);
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Aanzichten: per windrichting een vlakke "render" van de gevels. Alle
-  // zichtbare vlakken (gevels incl. trasraam en openingen, boeideel/daktrim,
-  // hellende dakvlakken) als polygonen in het aanzicht, van achter naar voren
-  // getekend (schildersalgoritme), in egale kleuren uit het model.
-  // ------------------------------------------------------------
   const hexRgb = (h) => { const n = parseInt(String(h).replace('#', ''), 16); return [(n >> 16) & 255, (n >> 8) & 255, n & 255]; };
   const numRgb = (n) => [(n >> 16) & 255, (n >> 8) & 255, n & 255];
   const VIEW_COLORS = {
@@ -205,12 +229,11 @@ window.HousePdf = (() => {
     { key: 'west', title: 'Westgevel', d: { x: -1, z: 0 }, u: (p) => p.z }
   ];
 
-  // Alle vlakken in wereldcoördinaten: { pts: [{x, y, z}], n: {x, z} | null (dakvlak: nH), color, bias }.
   function viewFaces(parts, state) {
     const faces = [];
     const wallFace = (p, y0, color, depthBias) => {
       const W = p.place.width, T = p.place.thickness;
-      const c = WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone), e = p.skinExt || {};
+      const c = WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone, p.stuc), e = p.skinExt || {};
       const xl = -W / 2 - (e.left > 0 ? e.left + c : 0), xr = W / 2 + (e.right > 0 ? e.right + c : 0);
       const tl = WallModel.topLine(p.config), up = p.skinAbove || 0;
       const top = (x) => tl.at(Math.max(-W / 2, Math.min(W / 2, x))) + up;
@@ -222,10 +245,9 @@ window.HousePdf = (() => {
     const toWorld = (p, lx, y, lz) => { const w = UnitModel.localToWorld(p.place, lx, lz); return { x: w.x, y: p.place.floorTop + y, z: w.z }; };
     const addWall = (p, y0) => {
       const n = { x: p.place.normal.x, z: p.place.normal.y };
-      const zOut = p.place.thickness / 2 + WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone);
+      const zOut = p.place.thickness / 2 + WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone, p.stuc);
-      const color = p.stone ? (WallModel.STONE_COLORS[p.stone] || '#a0724f') : WallModel.rabatHex(state.settings.facade.rabatColor);
+      const color = p.stone ? (WallModel.STONE_COLORS[p.stone] || '#a0724f') : p.stuc ? WallModel.stucHex(p.stuc) : WallModel.rabatHex(state.settings.facade.rabatColor);
       faces.push({ pts: wallFace(p, y0).map(q => toWorld(p, q.x, q.y, zOut)), n, color, bias: 0 });
-      // Trasraam (strook onderaan, iets naar voren)
       const tr = p.trasraam;
       if (tr && tr.top > y0) {
         const W = p.place.width;
@@ -234,10 +256,8 @@ window.HousePdf = (() => {
         const zT = p.place.thickness / 2 + (WallModel.isStoneFinish(tr.finish) ? WallModel.STONE.THICK_MM : 12);
         faces.push({ pts: band.map(q => toWorld(p, q.x, q.y, zT)), n, color: trColor, bias: 1 });
       }
-      // Openingen (glas / deur), vóór de gevel
       (p.config.openings || []).forEach(op => {
         if (WallModel.openingTopMax(op) <= y0) return;
-        // Schuine bovenzijde: bovenkant links/rechts.
         const x0 = -p.place.width / 2 + op.x, x1 = x0 + op.w, ya = Math.max(y0, op.y);
         const ybL = Math.max(ya, op.y + op.h), ybR = Math.max(ya, op.y + op.hR);
         const color = op.type === 'raam' ? VIEW_COLORS.glas : VIEW_COLORS.deur;
@@ -247,14 +267,12 @@ window.HousePdf = (() => {
     parts.units.forEach(u => u.walls.forEach(w => w.pieces.forEach(p => addWall(p, 0))));
     parts.interior.filter(p => p.skinFrom !== undefined && p.place.normal).forEach(p => addWall(p, p.skinFrom));
 
-    // Hellende dakvlakken (bovenkant, egaal in de kleur van de bedekking).
     parts.units.forEach(u => {
       const r = u.roof, sh = r.shape;
       if (sh.type === 'plat') return;
       const cov = RoofModel.COVERINGS[r.covering] || RoofModel.COVERINGS.dakleer;
       const ctr = sh.axis === 'x' ? u.rect.cx : u.rect.cz;
       const pushRoof = (pts) => {
-        // Normaal (omhoog) uit het vlak.
         const [A, B, C] = pts;
         const ux = B.x - A.x, uy = B.y - A.y, uz = B.z - A.z, vx = C.x - A.x, vy = C.y - A.y, vz = C.z - A.z;
         let nx = uy * vz - uz * vy, ny = uz * vx - ux * vz, nz = ux * vy - uy * vx;
@@ -262,7 +280,6 @@ window.HousePdf = (() => {
         const len = Math.hypot(nx, ny, nz) || 1;
         faces.push({ pts, n: { x: nx / len, z: nz / len }, roof: true, color: cov.color || '#2a2a2a', bias: 0 });
       };
-      // Wolfsdak: bovenste deel per vlak (RoofModel.capRegions, unit-lokaal (p, q)).
       RoofModel.capRegions(r.unitRoof).forEach(rg => {
         pushRoof(rg.poly.map(pt => {
           const x = u.rect.cx + (sh.axis === 'x' ? pt.x : pt.z), z = u.rect.cz + (sh.axis === 'x' ? pt.z : pt.x);
@@ -280,11 +297,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       });
     });
 
-    // Dakrand: elk boeideel / elke daktrim zoals je hem van buiten ziet: de
-    // bovenkant volgt het dak (sg.topAt, langs de ribbe bemonsterd, zodat
-    // knikken van een kopgevel - zadel, mansarde, wolfsdak - meekomen), en
-    // telt zowel de dakkant als de buitenkant mee (bij een hellend dak ligt
-    // de buitenkant lager, de bovenkant van het boeideel dekt de gevel af).
     const edge = parts.roofEdge;
     if (edge) {
       const fc = (RoofModel.FASCIA_COLORS[edge.fasciaColor] || RoofModel.FASCIA_COLORS.antraciet).hex;
@@ -305,22 +317,25 @@ window.HousePdf = (() => {
     return faces;
   }
 
-  // Legenda "Afwerking": gevel(s) (incl. overrides), trasraam, dak per unit,
-  // vloer, boeideel/daktrim en binnenwanden. Per item een voorvertoning
-  // (thumb, via PdfSheet.preloadImage vooraf geladen) of een kleurvlak.
   function materialLegend(state, parts) {
     const items = [];
     const st = state.settings;
     const seen = new Set();
+    const facades = [];
     state.units.forEach(u => Object.keys(u.unit.walls).forEach(side => {
-      const fc = HouseModel.facadeFor(state, u, side);
+      facades.push(HouseModel.facadeFor(state, u, side));
-      const key = fc.type === 'steen' ? 'steen:' + fc.stone : 'rabat';
+      UnitModel.normalizeSplits(u.unit.walls[side].splits).filter(sp => sp.facade).forEach(sp => facades.push(HouseModel.facadeFor(state, u, side, sp.facade)));
+    }));
+    facades.forEach(fc => {
+      const key = fc.type === 'steen' ? 'steen:' + fc.stone : fc.type === 'stuc' ? 'stuc:' + fc.stuc : 'rabat';
       if (seen.has(key)) return;
       seen.add(key);
       items.push(fc.type === 'steen'
         ? { label: 'Gevel', value: `Steen ${fc.stone}`, thumb: WallModel.stoneThumbUrl(fc.stone, 64), color: WallModel.STONE_COLORS[fc.stone] }
+        : fc.type === 'stuc'
+          ? { label: 'Gevel', value: `Stucwerk ${((WallModel.STUC_COLORS[fc.stuc] || {}).label || '').toLowerCase()}`, color: WallModel.stucHex(fc.stuc) }
           : { label: 'Gevel', value: `Rabat ${((WallModel.RABAT_COLORS[st.facade.rabatColor] || {}).label || '').toLowerCase()} (${(WallModel.CLADDING_DIRECTIONS[st.cladding] || st.cladding).toLowerCase()})`, color: WallModel.rabatHex(st.facade.rabatColor) });
-    }));
+    });
     if (st.trasraam.enabled) {
       const tf = st.trasraam.finish;
       items.push(WallModel.isStoneFinish(tf)
@@ -345,7 +360,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       : { label: 'Binnenwanden', value: 'Spaanplaat', color: '#1e4620' });
     return items;
   }
-  // Voorvertoningen die de legenda gebruikt (om vooraf te laden).
   function materialThumbUrls(state) {
     return materialLegend(state, null).map(i => i.thumb).filter(Boolean);
   }
@@ -379,7 +393,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     });
   }
 
-  // Afmetingen (zelfde rijen als het infopaneel in de app), in twee kolommen.
   function drawDimensions(doc, rows, x0, y0, x1) {
     const { BLACK, GREY } = PdfSheet.COLORS;
     doc.setFont('helvetica', 'bold');
@@ -403,7 +416,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     const { BLACK } = PdfSheet.COLORS;
     const faces = viewFaces(parts, state);
     const groundY = Math.max(...parts.units.map(u => u.layout.floorTop)) - (state.settings.groundLevel || 0);
-    // Per aanzicht de zichtbare vlakken in (u, v) mm, met diepte.
     const views = VIEWS.map(v => {
       const dot = (p) => p.x * v.d.x + p.z * v.d.z;
       const list = faces.filter(f => f.roof ? (f.n.x * v.d.x + f.n.z * v.d.z) > 0.01 : (f.n.x * v.d.x + f.n.z * v.d.z) > 0.5)
@@ -413,7 +425,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       return { v, list, u0: Math.min(...us), u1: Math.max(...us), v0: Math.min(...vs), v1: Math.max(...vs) };
     }).filter(x => x.list.length);
 
-    // Raster 2 x 2 boven het titelblok; één schaal voor alle aanzichten.
     const X0 = 12, X1 = 408, Y0 = 14, Y1 = 248, gap = 10, titleH = 7;
     const cellW = (X1 - X0 - gap) / 2, cellH = (Y1 - Y0 - gap) / 2;
     const scale = Math.min(...views.map(w => Math.min((cellW - 16) / (w.u1 - w.u0), (cellH - titleH - 10) / (w.v1 - w.v0))));
@@ -421,7 +432,7 @@ window.HousePdf = (() => {
     views.forEach((w, i) => {
       const cx = X0 + (i % 2) * (cellW + gap), cy = Y0 + Math.floor(i / 2) * (cellH + gap);
       const ox = cx + cellW / 2 - (w.u0 + w.u1) / 2 * scale;
-      const base = cy + cellH - 6; // grondlijn
+      const base = cy + cellH - 6;
       const P = (p) => [ox + p.u * scale, base - (p.v - groundY) * scale];
       doc.setTextColor(...BLACK);
       doc.setFontSize(11);
@@ -434,7 +445,6 @@ window.HousePdf = (() => {
         doc.setFillColor(...col);
         doc.lines(pts.slice(1).map((q, k) => [q[0] - pts[k][0], q[1] - pts[k][1]]), pts[0][0], pts[0][1], [1, 1], 'FD', true);
       });
-      // Grondlijn
       doc.setDrawColor(...VIEW_COLORS.grond);
       doc.setLineWidth(0.4);
       doc.line(ox + w.u0 * scale - 6, base, ox + w.u1 * scale + 6, base);
@@ -447,14 +457,10 @@ window.HousePdf = (() => {
     PdfSheet.titleBlock(doc, sheetOpts.project, sheetOpts);
   }
 
-  // Blad voor het bovenste deel van een wolfsdak (RoofModel.computeCap):
-  // bovenaanzicht van het houtwerk (sporen, hoekkepers, nokbalk, kopbalken)
-  // op de dakvlakken, en de stuklijst.
   const CAP_KINDS = { spoor: 'Spoor', hoekkeper: 'Hoekkeper', nokbalk: 'Nokbalk', kopbalk: 'Kopbalk' };
   function drawCapSheet(doc, u, sheetOpts) {
     const { RED, BLUE, BLACK, GREY } = PdfSheet.COLORS;
     const ur = u.roof.unitRoof, c = ur.cap;
-    // (p, q) -> plattegrond (x, z), unit-lokaal mm.
     const xz = (pt) => ur.alongX ? { x: pt.x, z: pt.z } : { x: pt.z, z: pt.x };
     const band = [{ x: c.pA, z: c.q0 }, { x: c.pB, z: c.q0 }, { x: c.pB, z: c.q1 }, { x: c.pA, z: c.q1 }].map(xz);
     const xs = band.map(p => p.x), zs = band.map(p => p.z);
@@ -469,15 +475,12 @@ window.HousePdf = (() => {
     doc.setTextColor(...BLACK);
     doc.setFontSize(11);
     doc.text('Bovenaanzicht bovenste deel (wolfseinden en nok)', X0, 20);
-    // Dakvlakken (grijs) en de band.
     doc.setDrawColor(...GREY);
     doc.setLineWidth(0.15);
     c.regions.forEach(rg => poly(rg.poly.map(xz), 'S'));
-    // Balken (rood, plattegrond: rechthoek van balkbreedte rond de hartlijn).
     doc.setDrawColor(...RED);
     doc.setLineWidth(0.2);
     c.beams.forEach(bm => poly(bm.poly.map(xz), 'S'));
-    // Maten: lengte en diepte van de band, diepte van een wolfseind.
     doc.setDrawColor(...BLUE);
     doc.setTextColor(...BLUE);
     doc.setFontSize(7);
@@ -489,7 +492,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     PdfSheet.dimLine(doc, cx0 + 8, cy0, cx1 + 8, cy1);
     doc.text(`${Math.round(bz1 - bz0)}`, cx0 + 9.5, (cy0 + cy1) / 2, { angle: 90 });
 
-    // Stuklijst en kerngegevens.
     const groups = new Map();
     c.beams.forEach(bm => {
       const key = `${bm.kind}|${Math.round(bm.length / 10) * 10}|${bm.angle}`;
@@ -506,7 +508,7 @@ window.HousePdf = (() => {
     const facts = [
       ['Wolfseind (onderkant dak)', `${Math.round(c.hipH)} mm`],
       ['Nok (onderkant dak)', `${Math.round(H(c.pR))} mm`],
-      ['Helling dakvlakken', `${deg((H(c.pR) - H(c.pA)) / (c.pR - c.pA))}°`],
+      ['Helling dakvlakken', `${deg(c.slope)}°`],
       ['Helling wolfseinden', hip ? `${deg(Math.tan(Math.acos(hip.cos)))}°` : '-'],
       ['Balken', `${c.joistW} x ${c.joistH} mm`],
       ['Oppervlak (schuin)', `${fmt(c.specs.osbAreaM2, 2)} m²`],
@@ -558,6 +560,13 @@ window.HousePdf = (() => {
     const wRows = totals.weights.map(r => [r.label, fmt(r.kg) + ' kg']);
     wRows.push(['Totaal woning', fmt(totals.totalKg) + ' kg']);
     y = PdfSheet.table(doc, 120, y, [0, 50], ['Onderdeel', 'Gewicht'], wRows, tableOpts('Gewicht'));
+    if (totals.nokbalken.length) {
+      y += 4;
+      y = PdfSheet.table(doc, 120, y, [0, 22, 60], ['Unit', 'Profiel', 'Lengte, gewicht, vulhout'], totals.nokbalken.map(n => [
+        n.unit, `${n.name} S235${n.ok ? '' : ' (te licht!)'}`,
+        `${fmt(n.lengthM, 2)} m, ${fmt(n.kg)} kg, ${fmt(n.fillM3, 3)} m3${n.below ? `, ${n.below} mm onder plafond` : ''}`]),
+        tableOpts('Stalen nokbalk (IPE, vulhout in de holling)'));
+    }
     if (totals.roofEdge) {
       y += 4;
       const e = totals.roofEdge, L = totals.lamps;
@@ -576,7 +585,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     PdfSheet.titleBlock(doc, sheetOpts.project, sheetOpts);
   }
 
-  // Eigen blad na de totalen: zaaglijst vuren (in kolommen) + zaagmachine.
   function drawSawSheet(doc, totals, cost, sheetOpts) {
     const { BLACK } = PdfSheet.COLORS;
     doc.setFont('helvetica', 'normal');
@@ -608,19 +616,13 @@ window.HousePdf = (() => {
     PdfSheet.titleBlock(doc, sheetOpts.project, sheetOpts);
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Kostenraming (CostModel): samenvatting + regels per element.
-  // ------------------------------------------------------------
   const COST_ROW_H = 3.4;
-  // Kolommen van een detailblad: x, onderkant (rechts het titelblok).
   const COST_COLS = [{ x: 15, yMax: 278 }, { x: 150, yMax: 278 }, { x: 285, yMax: 246 }];
   const COST_Y0 = 30;
   const clip = (t, n) => (t.length > n ? t.slice(0, n - 1) + '\u2026' : t);
-  // Platte regels voor de detailbladen: kop per element, dan de regels.
   function costDetailRows(cost) {
     return cost.elements.flatMap(el => elementCostRows(el));
   }
-  // Kop + regels van één element.
   function elementCostRows(el) {
     const rows = [];
     if (el.lines.length) {
@@ -632,14 +634,12 @@ window.HousePdf = (() => {
     }
     return rows;
   }
-  // Kostenblok op het blad van het onderdeel zelf (onder de hoofdtekening,
-  // links van het titelblok). Te veel regels: rest op het detailblad.
   function drawElementCost(doc, el, extraLabel) {
     if (!el || !el.lines.length) return;
     const x = 132, y = 236, yMax = 287;
     const rows = elementCostRows(el);
     rows[0] = Object.assign({}, rows[0], { label: `Kosten ${el.element}${extraLabel ? ' (' + extraLabel + ')' : ''}` });
-    rows.push({ head: true, label: 'Kostprijs (incl. verlies, bezetting, indirect, QA, afschrijving)', mat: CostModel.eur(el.kostprijs), time: '' });
+    rows.push({ head: true, label: 'Kostprijs', mat: CostModel.eur(el.kostprijs), time: '' });
     const fit = Math.floor((yMax - y - 5) / COST_ROW_H);
     let shown = rows;
     if (rows.length > fit) {
@@ -647,7 +647,6 @@ window.HousePdf = (() => {
     }
     drawCostTable(doc, x, y, shown);
   }
-  // Verdeelt de regels over bladen (kolommen vullen van boven naar beneden).
   function paginateCostRows(rows) {
     const pages = [];
     let i = 0;
@@ -751,7 +750,6 @@ window.HousePdf = (() => {
       } else if (sheet.kind === 'roof') {
         const pu = parts.units.find(u => u.roof.planes.includes(sheet.plane));
         FloorPdf.drawSheet(doc, sheet.plane.data.calcData, sheet.plane.data.resolvedOpenings, Object.assign({ roof: true, overlay: pu && ElektraPdf.roofOverlay(parts.elektra, pu, sheet.plane) }, opts));
-        // Dakkosten per unit (alle dakvlakken samen): op het eerste dakvlak.
         if (/-D1$/.test(sheet.element)) drawElementCost(doc, costOf(sheet.element.replace(/\d+$/, '')), 'alle dakvlakken');
       }
       else if (sheet.kind === 'cap') drawCapSheet(doc, sheet.unit, opts);

js/interior/fixture-model.js

@@ -0,0 +1,523 @@
+/*!
+ * Tectum
+ * Copyright © 2026 Machiel Heinen.
+ * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
+ * Zie LICENTIE.md.
+ */
+// Lokaal (mm): x langs de breedte (midden 0), z van de rug (-d/2) naar de voorkant, y vanaf het loopvlak.
+// rot in graden met de klok mee, 0 = rug naar het noorden. anchor 'oost': x vanaf de oostrand.
+
+window.FixtureModel = (() => {
+  const toM = 0.001;
+  const CATS = { sanitair: 'Sanitair', keuken: 'Keuken', kasten: 'Kasten', wonen: 'Wonen', slapen: 'Slapen', techniek: 'Techniek' };
+
+  const mats = {};
+  const M = (key, make) => mats[key] || (mats[key] = make());
+  const std = (color, rough, metal, extra) => new THREE.MeshStandardMaterial(Object.assign({ color, roughness: rough, metalness: metal || 0 }, extra || {}));
+  const MAT = {
+    keramiek: () => M('keramiek', () => std(0xf7f7f4, 0.18, 0.05)),
+    chroom: () => M('chroom', () => std(0xd8dadc, 0.15, 0.95)),
+    zwartMetaal: () => M('zwartMetaal', () => std(0x1d1e20, 0.4, 0.6)),
+    glas: () => M('glas', () => std(0xb9d4dc, 0.05, 0.1, { transparent: true, opacity: 0.25, depthWrite: false, side: THREE.DoubleSide })),
+    spiegel: () => M('spiegel', () => std(0xdfe6ea, 0.03, 1)),
+    voorzet: () => M('voorzet', () => std(0xeceae5, 0.6)),
+    tegel: () => M('tegel', () => std(0x8d8f91, 0.5)),
+    rubber: () => M('rubber', () => std(0x1b1b1b, 0.8)),
+    werkblad: () => M('werkblad', () => std(0x2f3133, 0.35)),
+    kookplaat: () => M('kookplaat', () => std(0x0e0e10, 0.08, 0.2)),
+    ring: () => M('ring', () => std(0x5a5c60, 0.3)),
+    plint: () => M('plint', () => std(0x202122, 0.7)),
+    stof: () => M('stof', () => std(0x7f8487, 0.95)),
+    stofDonker: () => M('stofDonker', () => std(0x5c6064, 0.95)),
+    stofGroen: () => M('stofGroen', () => std(0x6e7d68, 0.95)),
+    beddengoed: () => M('beddengoed', () => std(0xf2f0ea, 0.9)),
+    kussen: () => M('kussen', () => std(0xe4e1d8, 0.9)),
+    hout: () => M('hout', () => std(0x9b7a55, 0.6)),
+    houtDonker: () => M('houtDonker', () => std(0x4a3a2c, 0.6)),
+    wit: () => M('wit', () => std(0xf0efea, 0.5)),
+    scherm: () => M('scherm', () => std(0x0b0c0e, 0.1, 0.3))
+  };
+  const FRONTS = {
+    wit: { label: 'Wit mat', hex: 0xefeeea },
+    grijs: { label: 'Lichtgrijs', hex: 0xc4c5c2 },
+    antraciet: { label: 'Antraciet', hex: 0x3b3e42 },
+    zwart: { label: 'Zwart', hex: 0x1d1e20 },
+    eiken: { label: 'Eiken', hex: 0xa8865e }
+  };
+  const frontMat = (k) => M('front:' + k, () => std((FRONTS[k] || FRONTS.wit).hex, 0.55));
+
+  function box(g, mat, x, y, z, w, h, d) {
+    if (w <= 0 || h <= 0 || d <= 0) return null;
+    const m = new THREE.Mesh(new THREE.BoxGeometry(w * toM, h * toM, d * toM), mat);
+    m.position.set(x * toM, y * toM, z * toM);
+    m.castShadow = true; m.receiveShadow = true;
+    g.add(m);
+    return m;
+  }
+  const boxAt = (g, mat, x0, x1, y0, y1, z0, z1) => box(g, mat, (x0 + x1) / 2, (y0 + y1) / 2, (z0 + z1) / 2, x1 - x0, y1 - y0, z1 - z0);
+  function ecyl(g, mat, x, z, rx, rz, y0, y1, taper) {
+    const geo = new THREE.CylinderGeometry(1, taper || 1, 1, 40);
+    const m = new THREE.Mesh(geo, mat);
+    m.scale.set(rx * toM, (y1 - y0) * toM, rz * toM);
+    m.position.set(x * toM, (y0 + y1) / 2 * toM, z * toM);
+    m.castShadow = true; m.receiveShadow = true;
+    g.add(m);
+    return m;
+  }
+
+  const rectP = (x0, x1, z0, z1, kind, fill) => ({ pts: [{ x: x0, z: z0 }, { x: x1, z: z0 }, { x: x1, z: z1 }, { x: x0, z: z1 }], closed: true, kind, fill });
+  const lineP = (x0, z0, x1, z1, kind) => ({ pts: [{ x: x0, z: z0 }, { x: x1, z: z1 }], kind });
+  function ellP(cx, cz, rx, rz, kind, a0, a1) {
+    const pts = [], n = 32, s = a0 === undefined ? 0 : a0, e = a1 === undefined ? Math.PI * 2 : a1;
+    for (let i = 0; i <= n; i++) { const t = s + (e - s) * i / n; pts.push({ x: cx + rx * Math.cos(t), z: cz + rz * Math.sin(t) }); }
+    return { pts, closed: a0 === undefined, kind };
+  }
+  const circP = (x, z, r, kind) => ({ circle: { x, z, r }, kind });
+  function rrectP(x0, x1, z0, z1, r, kind) {
+    const pts = [], q = (cx, cz, a) => { for (let i = 0; i <= 6; i++) { const t = a + i / 6 * Math.PI / 2; pts.push({ x: cx + r * Math.cos(t), z: cz + r * Math.sin(t) }); } };
+    q(x1 - r, z1 - r, 0); q(x0 + r, z1 - r, Math.PI / 2); q(x0 + r, z0 + r, Math.PI); q(x1 - r, z0 + r, Math.PI * 1.5);
+    return { pts, closed: true, kind };
+  }
+
+  const TYPES = {
+    toilet: {
+      label: 'Toilet (zwevend)', cat: 'sanitair', w: 600, d: 690, h: 1200, resize: ['w', 'h'], minW: 450, wall: true, cost: 'toilet',
+      hint: 'Wandcloset aan een inbouwreservoir in een voorzetwand (150 mm), zitting 420 mm',
+      build(f, g) {
+        const D = f.d, zb = -D / 2, zf = zb + 150;
+        boxAt(g, MAT.voorzet(), -f.w / 2, f.w / 2, 0, f.h, zb, zf);                  // voorzetwand
+        boxAt(g, MAT.chroom(), -120, 120, 920, 1080, zf, zf + 8);                     // bedieningsplaat
+        boxAt(g, MAT.wit(), -110, 110, 930, 1070, zf + 8, zf + 10);
+        const cz = zf + 270;
+        ecyl(g, MAT.keramiek(), 0, cz, 180, 270, 250, 400, 0.72);                     // pot
+        boxAt(g, MAT.keramiek(), -150, 150, 300, 400, zf, zf + 120);                  // aansluiting op de wand
+        ecyl(g, MAT.keramiek(), 0, cz + 5, 185, 272, 400, 420);                       // zitting
+        ecyl(g, MAT.keramiek(), 0, cz + 5, 180, 265, 422, 436);                       // deksel
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = zb + 150, cz = zf + 270;
+        return [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, zf, 'solid', true), ellP(0, cz, 180, 270), ellP(0, cz + 30, 115, 190, 'thin'), rectP(-150, 150, zf, zf + 70, 'thin')];
+      }
+    },
+    fontein: {
+      label: 'Fontein', cat: 'sanitair', w: 400, d: 250, h: 850, resize: ['w', 'd', 'h'], wall: true, cost: 'fontein',
+      hint: 'Handwasbak met kraan; h = bovenkant',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, top = f.h;
+        boxAt(g, MAT.keramiek(), -f.w / 2, f.w / 2, top - 130, top, zb, zf);
+        boxAt(g, MAT.rubber(), -f.w / 2 + 40, f.w / 2 - 40, top - 4, top + 0.5, zb + 70, zf - 30);
+        tap(g, f.w / 2 - 70, top, zb + 35, 120);
+        boxAt(g, MAT.chroom(), -25, 25, 300, top - 130, zb, zb + 50);                 // sifon
+      },
+      plan(f) { const zb = -f.d / 2; return [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2), rrectP(-f.w / 2 + 40, f.w / 2 - 40, zb + 70, f.d / 2 - 30, 40, 'thin'), circP(f.w / 2 - 70, zb + 35, 18, 'thin')]; }
+    },
+    wastafel: {
+      label: 'Badmeubel met spiegel', cat: 'sanitair', w: 800, d: 460, h: 850, resize: ['w', 'd', 'h'], wall: true, cost: 'wastafel',
+      opts: { front: 'eiken', spiegel: true }, hint: 'Zwevend onderkastje met wastafel; h = bovenkant blad',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, top = f.h;
+        boxAt(g, frontMat(f.opts.front), -f.w / 2, f.w / 2, top - 520, top - 50, zb, zf - 5);
+        boxAt(g, MAT.rubber(), -f.w / 2 + 5, f.w / 2 - 5, top - 288, top - 284, zf - 5, zf - 3); // greep-naad
+        boxAt(g, MAT.keramiek(), -f.w / 2, f.w / 2, top - 50, top, zb, zf);
+        boxAt(g, MAT.rubber(), -Math.min(250, f.w / 2 - 60), Math.min(250, f.w / 2 - 60), top - 3, top + 0.5, zb + 110, zf - 40);
+        tap(g, 0, top, zb + 60, 160);
+        if (f.opts.spiegel) {
+          boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), -f.w / 2, f.w / 2, top + 250, top + 1000, zb, zb + 22);
+          boxAt(g, MAT.spiegel(), -f.w / 2 + 12, f.w / 2 - 12, top + 262, top + 988, zb + 22, zb + 24);
+        }
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, bw = Math.min(250, f.w / 2 - 60);
+        return [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2), ellP(0, (zb + 110 + f.d / 2 - 40) / 2, bw, (f.d - 150) / 2, 'thin'), circP(0, zb + 60, 18, 'thin')];
+      }
+    },
+    douche: {
+      label: 'Inloopdouche', cat: 'sanitair', w: 900, d: 1200, h: 2100, resize: ['w', 'd', 'h'], wall: true, cost: 'douche',
+      opts: { glas: 'rechts', glasLengte: 1000 }, hint: 'Betegelde vloer met douchegoot, glaswand opzij, regendouche en thermostaatkraan aan de rugwand',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2;
+        boxAt(g, MAT.tegel(), -f.w / 2, f.w / 2, 0, 6, zb, zf);                       // vloer
+        boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), -f.w / 2 + 60, f.w / 2 - 60, 6, 8, zb + 60, zb + 110); // douchegoot
+        // Thermostaatkraan + glijstang
+        boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), -170, 170, 1050, 1110, zb, zb + 70);
+        boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), 140, 165, 1110, 2050, zb + 30, zb + 55);           // stang naar de regendouche
+        boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), 140, 165, 2030, 2055, zb + 30, zb + 330);          // arm
+        ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), 152, zb + 330, 150, 150, 2005, 2025);              // regendouche Ø300
+        // Glaswand opzij (zwart profiel aan de wand)
+        if (f.opts.glas !== 'geen') {
+          const x = f.opts.glas === 'links' ? -f.w / 2 : f.w / 2, L = Math.min(f.d, f.opts.glasLengte || 1000);
+          boxAt(g, MAT.glas(), x - 4, x + 4, 30, f.h, zb, zb + L);
+          boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), x - 12, x + 12, 30, f.h, zb, zb + 25);
+          boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), x - 10, x + 10, f.h - 20, f.h, zb, zb + L);
+        }
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, out = [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2, 'dash'), rectP(-f.w / 2 + 60, f.w / 2 - 60, zb + 60, zb + 110, 'thin'), circP(152, zb + 330, 150, 'thin')];
+        if (f.opts.glas !== 'geen') {
+          const x = f.opts.glas === 'links' ? -f.w / 2 : f.w / 2, L = Math.min(f.d, f.opts.glasLengte || 1000);
+          out.push(rectP(x - 15, x + 15, zb, zb + L, 'solid', true));
+        }
+        return out;
+      }
+    },
+    keuken: {
+      label: 'Keukenblok', cat: 'keuken', w: 2660, d: 600, h: 910, resize: ['w', 'd', 'h'], minW: 600, wall: true, cost: 'keuken',
+      opts: { front: 'antraciet', spoelbak: 0.6, hogeKast: 'links', vaatwasser: true, bovenkasten: false },
+      hint: 'Onderkasten met werkblad en spoelbak (plek: 0 = links, 1 = rechts, van voren gezien); hoge kast 600 mm met inbouwkoelkast en oven',
+      build(f, g) { kitchenRun(g, f, false); },
+      plan(f) { return kitchenPlan(f, false); }
+    },
+    kookeiland: {
+      label: 'Kookeiland', cat: 'keuken', w: 2660, d: 600, h: 910, resize: ['w', 'd', 'h'], minW: 600, wall: false, cost: 'kookeiland',
+      opts: { front: 'antraciet', kookplaat: true },
+      hint: 'Vrijstaand, met inductiekookplaat (4 zones) in het midden',
+      build(f, g) { kitchenRun(g, f, true); },
+      plan(f) { return kitchenPlan(f, true); }
+    },
+    kledingkast: {
+      label: 'Kledingkast', cat: 'kasten', w: 3020, d: 600, h: 2400, resize: ['w', 'd', 'h'], minW: 400, wall: true, cost: 'kast',
+      opts: { front: 'wit' }, hint: 'Hang/leg, deuren van ca. 750 mm (twee per vak)',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, n = Math.max(1, Math.round(f.w / 750));
+        boxAt(g, MAT.wit(), -f.w / 2, f.w / 2, 0, f.h, zb, zf - 20);
+        const dw = f.w / n;
+        for (let i = 0; i < n; i++) {
+          const x0 = -f.w / 2 + i * dw;
+          [[x0 + 2, x0 + dw / 2 - 2], [x0 + dw / 2 + 2, x0 + dw - 2]].forEach(([a, b], k) => {
+            boxAt(g, frontMat(f.opts.front), a, b, 80, f.h - 4, zf - 20, zf);
+            const hx = k === 0 ? b - 40 : a + 40;
+            boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), hx - 6, hx + 6, 900, 1300, zf, zf + 18);
+          });
+        }
+        boxAt(g, MAT.plint(), -f.w / 2, f.w / 2, 0, 80, zf - 60, zf - 20);
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, n = Math.max(1, Math.round(f.w / 750)), out = [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2)];
+        for (let i = 1; i < n; i++) out.push(lineP(-f.w / 2 + i * f.w / n, zb, -f.w / 2 + i * f.w / n, f.d / 2, 'thin'));
+        out.push(lineP(-f.w / 2 + 30, 0, f.w / 2 - 30, 0, 'dash')); // roede
+        return out;
+      }
+    },
+    bed: {
+      label: 'Bed', cat: 'slapen', w: 1600, d: 2100, h: 520, resize: ['w', 'd'], minW: 800, wall: true, cost: null,
+      opts: { nachtkastjes: true }, hint: 'Hoofdbord tegen de wand; 2 kussens vanaf 1200 mm breed',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2;
+        boxAt(g, MAT.stofDonker(), -f.w / 2, f.w / 2, 0, 1050, zb, zb + 80);          // hoofdbord
+        boxAt(g, MAT.stofDonker(), -f.w / 2, f.w / 2, 60, 330, zb + 80, zf);           // boxspring
+        boxAt(g, MAT.plint(), -f.w / 2 + 40, f.w / 2 - 40, 0, 60, zb + 120, zf - 40);
+        boxAt(g, MAT.beddengoed(), -f.w / 2 + 10, f.w / 2 - 10, 330, f.h, zb + 85, zf - 5); // matras
+        boxAt(g, MAT.kussen(), -f.w / 2 + 5, f.w / 2 - 5, f.h - 10, f.h + 40, zb + 650, zf); // dekbed
+        const nk = f.w >= 1200 ? 2 : 1, kw = (f.w - 60 * (nk + 1)) / nk;
+        for (let i = 0; i < nk; i++) boxAt(g, MAT.wit(), -f.w / 2 + 60 + i * (kw + 60), -f.w / 2 + 60 + i * (kw + 60) + kw, f.h - 5, f.h + 110, zb + 110, zb + 500);
+        if (f.opts.nachtkastjes) [-1, 1].forEach(s => {
+          const x0 = s < 0 ? -f.w / 2 - 470 : f.w / 2 + 20;
+          boxAt(g, MAT.houtDonker(), x0, x0 + 450, 150, 520, zb + 10, zb + 410);
+        });
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, out = [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2), lineP(-f.w / 2, zb + 80, f.w / 2, zb + 80, 'thin'), lineP(-f.w / 2, zb + 650, f.w / 2, zb + 650, 'thin')];
+        const nk = f.w >= 1200 ? 2 : 1, kw = (f.w - 60 * (nk + 1)) / nk;
+        for (let i = 0; i < nk; i++) out.push(rrectP(-f.w / 2 + 60 + i * (kw + 60), -f.w / 2 + 60 + i * (kw + 60) + kw, zb + 110, zb + 500, 60, 'thin'));
+        out.push(lineP(-f.w / 2, zb + 650, f.w / 2 - 300, f.d / 2, 'thin'));
+        if (f.opts.nachtkastjes) [-1, 1].forEach(s => { const x0 = s < 0 ? -f.w / 2 - 470 : f.w / 2 + 20; out.push(rectP(x0, x0 + 450, zb + 10, zb + 410, 'thin')); });
+        return out;
+      }
+    },
+    eettafel: {
+      label: 'Eettafel met stoelen', cat: 'wonen', w: 2000, d: 1100, h: 750, resize: ['w', 'd'], minW: 600, wall: false, cost: null,
+      opts: { vorm: 'ovaal', stoelen: 6 }, hint: 'Ovaal of rechthoekig; stoelen verdeeld over de lange zijden',
+      build(f, g) {
+        const ov = f.opts.vorm === 'ovaal';
+        if (ov) { ecyl(g, MAT.houtDonker(), 0, 0, f.w / 2, f.d / 2, f.h - 30, f.h); ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), 0, 0, 60, 60, 20, f.h - 30); ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), 0, 0, Math.min(f.w, f.d) * 0.3, Math.min(f.w, f.d) * 0.22, 0, 20); }
+        else {
+          boxAt(g, MAT.houtDonker(), -f.w / 2, f.w / 2, f.h - 30, f.h, -f.d / 2, f.d / 2);
+          [[-1, -1], [1, -1], [-1, 1], [1, 1]].forEach(([a, b]) => boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), a * (f.w / 2 - 80) - 25, a * (f.w / 2 - 80) + 25, 0, f.h - 30, b * (f.d / 2 - 80) - 25, b * (f.d / 2 - 80) + 25));
+        }
+        chairSpots(f).forEach(c => chair(g, c.x, c.z, c.rot));
+      },
+      plan(f) {
+        const out = [f.opts.vorm === 'ovaal' ? ellP(0, 0, f.w / 2, f.d / 2) : rectP(-f.w / 2, f.w / 2, -f.d / 2, f.d / 2)];
+        chairSpots(f).forEach(c => {
+          const pts = [[-225, -220], [225, -220], [225, 220], [-225, 220]].map(([x, z]) => rot2(x, z, c.rot)).map(p => ({ x: p.x + c.x, z: p.z + c.z }));
+          out.push({ pts, closed: true, kind: 'thin' });
+          const b = [[-225, 190], [225, 190]].map(([x, z]) => rot2(x, z, c.rot)).map(p => ({ x: p.x + c.x, z: p.z + c.z }));
+          out.push({ pts: b, kind: 'thin' });
+        });
+        return out;
+      }
+    },
+    bank: {
+      label: 'Bank', cat: 'wonen', w: 2600, d: 950, h: 820, resize: ['w', 'd'], minW: 1200, wall: false, cost: null,
+      opts: { chaise: 'rechts', chaiseLengte: 1700 }, hint: 'Rug aan de achterzijde; chaise longue links/rechts (van voren gezien)',
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, mat = MAT.stof();
+        boxAt(g, mat, -f.w / 2, f.w / 2, 80, 430, zb, zf);                            // zitting
+        boxAt(g, mat, -f.w / 2, f.w / 2, 80, f.h, zb, zb + 220);                      // rug
+        const ch = f.opts.chaise, L = Math.max(f.d, f.opts.chaiseLengte || 1700);
+        if (ch === 'links' || ch === 'rechts') {
+          const x0 = ch === 'links' ? -f.w / 2 : f.w / 2 - 900, x1 = x0 + 900;
+          boxAt(g, mat, x0, x1, 80, 430, zf, zb + L);
+          boxAt(g, MAT.stofDonker(), x0 + 10, x1 - 10, 430, 480, zf, zb + L - 10);
+        }
+        [-1, 1].forEach(s => { if (!((s < 0 && ch === 'links') || (s > 0 && ch === 'rechts'))) boxAt(g, mat, s * f.w / 2 - (s > 0 ? 180 : 0), s * f.w / 2 + (s < 0 ? 180 : 0), 80, 620, zb, zf); });
+        const nz = Math.max(1, Math.round((f.w - 360) / 800)), cw = (f.w - 360) / nz;
+        for (let i = 0; i < nz; i++) boxAt(g, MAT.stofDonker(), -f.w / 2 + 180 + i * cw + 10, -f.w / 2 + 180 + (i + 1) * cw - 10, 430, 480, zb + 230, zf - 10);
+        [[-1, -1], [1, -1], [-1, 1], [1, 1]].forEach(([a, b]) => boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), a * (f.w / 2 - 60) - 15, a * (f.w / 2 - 60) + 15, 0, 80, b * (f.d / 2 - 60) - 15, b * (f.d / 2 - 60) + 15));
+      },
+      plan(f) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, ch = f.opts.chaise, L = Math.max(f.d, f.opts.chaiseLengte || 1700);
+        let pts = [{ x: -f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zf }, { x: -f.w / 2, z: zf }];
+        if (ch === 'rechts') pts = [{ x: -f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zb + L }, { x: f.w / 2 - 900, z: zb + L }, { x: f.w / 2 - 900, z: zf }, { x: -f.w / 2, z: zf }];
+        if (ch === 'links') pts = [{ x: -f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zb }, { x: f.w / 2, z: zf }, { x: -f.w / 2 + 900, z: zf }, { x: -f.w / 2 + 900, z: zb + L }, { x: -f.w / 2, z: zb + L }];
+        const out = [{ pts, closed: true }, lineP(-f.w / 2, zb + 220, f.w / 2, zb + 220, 'thin')];
+        const nz = Math.max(1, Math.round((f.w - 360) / 800)), cw = (f.w - 360) / nz;
+        for (let i = 1; i < nz; i++) out.push(lineP(-f.w / 2 + 180 + i * cw, zb + 220, -f.w / 2 + 180 + i * cw, zf, 'thin'));
+        return out;
+      }
+    },
+    fauteuil: {
+      label: 'Fauteuil', cat: 'wonen', w: 850, d: 850, h: 800, resize: ['w', 'd'], wall: false, cost: null, opts: {},
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2;
+        boxAt(g, MAT.stofGroen(), -f.w / 2 + 110, f.w / 2 - 110, 150, 430, zb + 150, zf);
+        boxAt(g, MAT.stofGroen(), -f.w / 2, f.w / 2, 150, f.h, zb, zb + 160);
+        [-1, 1].forEach(s => boxAt(g, MAT.stofGroen(), s > 0 ? f.w / 2 - 120 : -f.w / 2, s > 0 ? f.w / 2 : -f.w / 2 + 120, 150, 600, zb, zf));
+        [[-1, -1], [1, -1], [-1, 1], [1, 1]].forEach(([a, b]) => ecyl(g, MAT.houtDonker(), a * (f.w / 2 - 70), b * (f.d / 2 - 70), 18, 18, 0, 150, 0.7));
+      },
+      plan(f) { const zb = -f.d / 2; return [rrectP(-f.w / 2, f.w / 2, zb, f.d / 2, 80), lineP(-f.w / 2, zb + 160, f.w / 2, zb + 160, 'thin'), lineP(-f.w / 2 + 120, zb + 160, -f.w / 2 + 120, f.d / 2, 'thin'), lineP(f.w / 2 - 120, zb + 160, f.w / 2 - 120, f.d / 2, 'thin')]; }
+    },
+    salontafel: {
+      label: 'Salontafel', cat: 'wonen', w: 800, d: 800, h: 400, resize: ['w', 'd', 'h'], wall: false, cost: null, opts: { vorm: 'rond' },
+      build(f, g) {
+        if (f.opts.vorm === 'rond') { ecyl(g, MAT.hout(), 0, 0, f.w / 2, f.d / 2, f.h - 30, f.h); ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), 0, 0, f.w / 6, f.d / 6, 0, f.h - 30, 1.3); }
+        else { boxAt(g, MAT.hout(), -f.w / 2, f.w / 2, f.h - 30, f.h, -f.d / 2, f.d / 2); boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), -f.w / 2 + 40, f.w / 2 - 40, 0, f.h - 30, -f.d / 2 + 40, f.d / 2 - 40); }
+      },
+      plan(f) { return [f.opts.vorm === 'rond' ? ellP(0, 0, f.w / 2, f.d / 2) : rectP(-f.w / 2, f.w / 2, -f.d / 2, f.d / 2)]; }
+    },
+    tvmeubel: {
+      label: 'Tv-meubel', cat: 'wonen', w: 1800, d: 400, h: 450, resize: ['w', 'd', 'h'], wall: true, cost: null, opts: { tv: true },
+      build(f, g) {
+        const zb = -f.d / 2;
+        boxAt(g, MAT.houtDonker(), -f.w / 2, f.w / 2, 150, f.h, zb, f.d / 2);
+        if (f.opts.tv) { const tw = Math.min(1450, f.w - 200); boxAt(g, MAT.scherm(), -tw / 2, tw / 2, 1000, 1000 + tw * 0.5625, zb, zb + 40); }
+      },
+      plan(f) { return [rectP(-f.w / 2, f.w / 2, -f.d / 2, f.d / 2), lineP(-f.w / 2, 0, f.w / 2, 0, 'thin')]; }
+    },
+    boiler: {
+      label: 'Elektrische boiler', cat: 'techniek', w: 450, d: 450, h: 800, resize: ['w', 'h'], wall: true, cost: 'boiler',
+      opts: { liter: 80 }, hint: 'Hangend aan de wand (onderkant 900 mm); w = diameter',
+      build(f, g) {
+        const r = f.w / 2;
+        ecyl(g, MAT.wit(), 0, 0, r, Math.min(r, f.d / 2), 900, 900 + f.h);
+        boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), -40, 40, 860, 900, -20, 20);
+        [-60, 60].forEach(x => boxAt(g, MAT.chroom(), x - 10, x + 10, 400, 870, -f.d / 2 + 20, -f.d / 2 + 40));
+      },
+      plan(f) { return [ellP(0, 0, f.w / 2, f.d / 2), ellP(0, 0, f.w / 2 - 25, f.d / 2 - 25, 'thin'), { text: `EB ${f.opts.liter || 80}L`, at: { x: 0, z: 0 } }]; }
+    },
+    wasmachine: {
+      label: 'Wasmachine', cat: 'techniek', w: 600, d: 600, h: 850, resize: [], wall: true, cost: null, opts: {},
+      build(f, g) {
+        boxAt(g, MAT.wit(), -300, 300, 0, 850, -300, 280);
+        const door = ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), 0, 0, 160, 160, 0, 10);
+        door.rotation.x = Math.PI / 2;
+        door.position.set(0, 0.45, 0.285);
+      },
+      plan() { return [rectP(-300, 300, -300, 300), circP(0, 0, 200, 'thin'), { text: 'WM', at: { x: 0, z: 0 } }]; }
+    }
+  };
+
+  function tap(g, x, y, z, reach) {
+    ecyl(g, MAT.chroom(), x, z, 18, 18, y, y + 180);
+    boxAt(g, MAT.chroom(), x - 10, x + 10, y + 160, y + 180, z, z + reach);
+  }
+  function rot2(x, z, deg) {
+    const a = deg * Math.PI / 180, c = Math.cos(a), s = Math.sin(a);
+    return { x: x * c - z * s, z: x * s + z * c };
+  }
+  function chairSpots(f) {
+    const n = Math.max(0, Math.min(12, Math.round(f.opts.stoelen || 0)));
+    const out = [];
+    const perSide = Math.ceil(n / 2);
+    [[-1, 180], [1, 0]].forEach(([s, r], k) => {
+      const m = k === 0 ? perSide : n - perSide;
+      for (let i = 0; i < m; i++) {
+        const x = -f.w / 2 + f.w * (i + 0.5) / m * 0.86 + f.w * 0.07;
+        const edge = f.opts.vorm === 'ovaal' ? (f.d / 2) * Math.sqrt(Math.max(0, 1 - (x / (f.w / 2)) ** 2)) : f.d / 2;
+        out.push({ x, z: s * (edge + 120), rot: r });
+      }
+    });
+    return out;
+  }
+  function chair(g, x, z, rotDeg) {
+    const c = new THREE.Group();
+    boxAt(c, MAT.stofDonker(), -225, 225, 430, 480, -220, 220);
+    boxAt(c, MAT.stofDonker(), -225, 225, 480, 880, 170, 220);
+    [[-1, -1], [1, -1], [-1, 1], [1, 1]].forEach(([a, b]) => boxAt(c, MAT.zwartMetaal(), a * 195 - 12, a * 195 + 12, 0, 430, b * 190 - 12, b * 190 + 12));
+    c.rotation.y = -rotDeg * Math.PI / 180;
+    c.position.set(x * toM, 0, z * toM);
+    g.add(c);
+  }
+
+  // Van voren gezien: links = -x.
+  function kitchenModules(f, island) {
+    const tall = !island && (f.opts.hogeKast === 'links' || f.opts.hogeKast === 'rechts') && f.w >= 1200 ? f.opts.hogeKast : null;
+    const x0 = -f.w / 2 + (tall === 'links' ? 600 : 0), x1 = f.w / 2 - (tall === 'rechts' ? 600 : 0);
+    const n = Math.max(1, Math.round((x1 - x0) / 600));
+    return { tall, x0, x1, n, mw: (x1 - x0) / n };
+  }
+  function kitchenRun(g, f, island) {
+    const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, top = f.h, front = frontMat(f.opts.front);
+    const K = kitchenModules(f, island);
+    boxAt(g, MAT.plint(), K.x0, K.x1, 0, 100, zb + (island ? 60 : 0), zf - 60);
+    boxAt(g, front, K.x0, K.x1, 100, top - 40, zb + (island ? 0 : 0), zf - 22);
+    for (let i = 0; i < K.n; i++) {
+      const a = K.x0 + i * K.mw + 1.5, b = K.x0 + (i + 1) * K.mw - 1.5;
+      boxAt(g, front, a, b, 105, top - 45, zf - 22, zf - 2);
+      if (island) boxAt(g, front, a, b, 105, top - 45, zb + 2, zb + 22);
+    }
+    boxAt(g, MAT.werkblad(), K.x0 - (island ? 20 : 0), K.x1 + (island ? 20 : 0), top - 40, top, zb - (island ? 20 : 0), zf + 20);
+    if (K.tall) {
+      const a = K.tall === 'links' ? -f.w / 2 : f.w / 2 - 600, b = a + 600;
+      boxAt(g, front, a, b, 0, 2200, zb, zf - 22);
+      boxAt(g, front, a + 2, b - 2, 105, 1190, zf - 22, zf - 2);              // koelkastdeur
+      boxAt(g, MAT.scherm(), a + 20, b - 20, 1200, 1780, zf - 22, zf - 2);     // oven
+      boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), a + 30, b - 30, 1730, 1750, zf - 2, zf + 15);
+      boxAt(g, front, a + 2, b - 2, 1790, 2195, zf - 22, zf - 2);
+    }
+    if (!island) {
+      // Spoelbak + kraan
+      const sx = spoelX(f, K);
+      boxAt(g, MAT.chroom(), sx - 380, sx + 380, top - 2, top + 0.5, zb + 90, zf - 70);
+      boxAt(g, MAT.rubber(), sx - 360, sx + 360, top - 1, top + 1, zb + 105, zf - 85);
+      ecyl(g, MAT.zwartMetaal(), sx + 200, zb + 55, 22, 22, top, top + 300);
+      boxAt(g, MAT.zwartMetaal(), sx + 190, sx + 210, top + 280, top + 300, zb + 55, zb + 280);
+      if (f.opts.bovenkasten) boxAt(g, front, K.x0, K.x1, 1450, 2150, zb, zb + 350);
+    } else if (f.opts.kookplaat) {
+      const hw = Math.min(780, K.x1 - K.x0 - 100), hd = Math.min(520, f.d - 80);
+      boxAt(g, MAT.kookplaat(), -hw / 2, hw / 2, top, top + 4, -hd / 2, hd / 2);
+      hobZones(hw, hd).forEach(z => ecyl(g, MAT.ring(), z.x, z.z, z.r, z.r, top + 4, top + 5));
+    }
+  }
+  const hobZones = (hw, hd) => [[-0.25, -0.25, 0.19], [0.25, -0.25, 0.14], [-0.25, 0.25, 0.14], [0.25, 0.25, 0.19]]
+    .map(([a, b, r]) => ({ x: a * hw, z: b * hd, r: r * Math.min(hw, hd * 1.4) }));
+  function spoelX(f, K) {
+    const t = Math.max(0, Math.min(1, f.opts.spoelbak === undefined ? 0.6 : f.opts.spoelbak));
+    return Math.max(K.x0 + 400, Math.min(K.x1 - 400, K.x0 + t * (K.x1 - K.x0)));
+  }
+  function kitchenPlan(f, island) {
+    const zb = -f.d / 2, zf = f.d / 2, K = kitchenModules(f, island), out = [];
+    out.push(rectP(K.x0, K.x1, zb, zf));
+    for (let i = 1; i < K.n; i++) out.push(lineP(K.x0 + i * K.mw, zb, K.x0 + i * K.mw, zf, 'thin'));
+    if (K.tall) {
+      const a = K.tall === 'links' ? -f.w / 2 : f.w / 2 - 600;
+      out.push(rectP(a, a + 600, zb, zf), lineP(a, zb, a + 600, zf, 'thin'), lineP(a, zf, a + 600, zb, 'thin'));
+    }
+    if (!island) {
+      const sx = spoelX(f, K);
+      out.push(rrectP(sx - 360, sx + 360, zb + 105, zf - 85, 40, 'thin'), circP(sx + 200, zb + 55, 22, 'thin'));
+    } else if (f.opts.kookplaat) {
+      const hw = Math.min(780, K.x1 - K.x0 - 100), hd = Math.min(520, f.d - 80);
+      out.push(rectP(-hw / 2, hw / 2, -hd / 2, hd / 2, 'thin'));
+      hobZones(hw, hd).forEach(z => out.push(circP(z.x, z.z, z.r, 'thin')));
+    }
+    return out;
+  }
+
+  const ROTS = [0, 90, 180, 270];
+  function create(state, type, unitId, x, z, rot) {
+    const T = TYPES[type] || TYPES.bed;
+    const id = (state.fixtures || []).reduce((m, f) => Math.max(m, f.id || 0), 0) + 1;
+    return normalizeOne({ id, type, unitId, x: Math.round(x), z: Math.round(z), rot: rot || 0, w: T.w, d: T.d, h: T.h, opts: Object.assign({}, T.opts || {}) });
+  }
+  function normalizeOne(f, i) {
+    const T = TYPES[f.type];
+    if (!T) return null;
+    const num = (v, def, min) => (isFinite(v) && v > 0 ? Math.max(min || 50, Math.round(v)) : def);
+    return {
+      id: f.id > 0 ? f.id : (i || 0) + 1, type: f.type, unitId: String(f.unitId || 'A'),
+      x: Math.round(Number(f.x) || 0), z: Math.round(Number(f.z) || 0), anchor: f.anchor === 'oost' ? 'oost' : 'west', rot: ((Math.round(Number(f.rot) || 0) % 360) + 360) % 360,
+      w: T.resize.includes('w') ? num(f.w, T.w, T.minW) : T.w, d: T.resize.includes('d') ? num(f.d, T.d) : T.d, h: T.resize.includes('h') ? num(f.h, T.h) : T.h,
+      opts: Object.assign({}, T.opts || {}, f.opts || {})
+    };
+  }
+  function normalize(list, unitIds) {
+    return (Array.isArray(list) ? list : []).map(normalizeOne).filter(f => f && (!unitIds || unitIds.includes(f.unitId)));
+  }
+
+  function toWorld(item, lx, lz) {
+    const p = rot2(lx, lz, item.rot);
+    return { x: item.cx + p.x, z: item.cz + p.z };
+  }
+  function compute(list, units) {
+    return (list || []).map(f => {
+      const u = units.find(q => q.id === f.unitId);
+      if (!u) return null;
+      const T = TYPES[f.type];
+      const item = { id: f.id, type: f.type, label: T.label, cat: T.cat, cost: T.cost, state: f, w: f.w, d: f.d, h: f.h, opts: f.opts, rot: f.rot,
+        unitId: f.unitId, cx: f.anchor === 'oost' ? u.rect.x1 - f.x : u.rect.x0 + f.x, cz: u.rect.z0 + f.z, floorTop: u.layout.floorTop };
+      item.corners = [[-1, -1], [1, -1], [1, 1], [-1, 1]].map(([a, b]) => toWorld(item, a * f.w / 2, b * f.d / 2));
+      return item;
+    }).filter(Boolean);
+  }
+  function planShapes(item) {
+    const T = TYPES[item.type];
+    const f = { w: item.w, d: item.d, h: item.h, opts: item.opts };
+    return T.plan(f).map(p => {
+      if (p.circle) { const c = toWorld(item, p.circle.x, p.circle.z); return Object.assign({}, p, { circle: { x: c.x, z: c.z, r: p.circle.r } }); }
+      if (p.text) return Object.assign({}, p, { at: toWorld(item, p.at.x, p.at.z) });
+      return Object.assign({}, p, { pts: p.pts.map(q => toWorld(item, q.x, q.z)) });
+    });
+  }
+  function contains(item, x, z, tol) {
+    const p = rot2(x - item.cx, z - item.cz, -item.rot), t = tol || 0;
+    return Math.abs(p.x) <= item.w / 2 + t && Math.abs(p.z) <= item.d / 2 + t;
+  }
+  function hit(items, x, z, tol) {
+    // Kleinste eerst (een fontein op een groter stuk blijft selecteerbaar).
+    return items.filter(it => contains(it, x, z, tol)).sort((a, b) => a.w * a.d - b.w * b.d)[0] || null;
+  }
+
+  function snap(item, x, z, pieces, reach) {
+    const T = TYPES[item.type], R = reach || 350;
+    const grid = (v) => Math.round(v / 10) * 10;
+    if (!T.wall) return { x: grid(x), z: grid(z), rot: item.rot };
+    let best = null;
+    (pieces || []).forEach(p => {
+      if (p.place.baseY) return;
+      const pl = p.place, alongX = Math.abs(Math.sin(pl.rotY)) < 0.5;
+      const half = pl.width / 2, t = pl.thickness / 2;
+      const s0 = (alongX ? pl.cx : pl.cz) - half, s1 = (alongX ? pl.cx : pl.cz) + half;
+      const s = alongX ? x : z, n = alongX ? z : x, c = alongX ? pl.cz : pl.cx;
+      if (s < s0 - 50 || s > s1 + 50) return;
+      [-1, 1].forEach(side => {
+        const face = c + side * t, dist = (n - face) * side;
+        if (dist < -50 || dist > R + item.d / 2) return;
+        const gap = Math.abs(dist - item.d / 2);
+        if (best && gap >= best.gap) return;
+        const rot = alongX ? (side > 0 ? 0 : 180) : (side > 0 ? 270 : 90);
+        const sC = s1 - s0 > item.w ? Math.max(s0 + item.w / 2, Math.min(s1 - item.w / 2, s)) : (s0 + s1) / 2;
+        const nC = face + side * item.d / 2;
+        best = { gap, x: alongX ? sC : nC, z: alongX ? nC : sC, rot };
+      });
+    });
+    return best ? { x: grid(best.x), z: grid(best.z), rot: best.rot } : { x: grid(x), z: grid(z), rot: item.rot };
+  }
+
+  function build3D(items) {
+    const group = new THREE.Group();
+    items.forEach(it => {
+      const g = new THREE.Group();
+      TYPES[it.type].build({ w: it.w, d: it.d, h: it.h, opts: it.opts }, g);
+      g.rotation.y = -it.rot * Math.PI / 180;
+      g.position.set(it.cx * toM, it.floorTop * toM, it.cz * toM);
+      g.userData.fixture = it.id;
+      group.add(g);
+    });
+    return group;
+  }
+
+  const blocks = (item) => item.type !== 'douche';
+
+  return { TYPES, CATS, FRONTS, ROTS, create, normalize, compute, planShapes, contains, hit, snap, build3D, blocks, toWorld };
+})();

js/lighting/lighting-model.js

@@ -4,61 +4,26 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// lighting/lighting-model.js — LightingModel: ENIGE bron van de
-// buitenverlichting van een woning. Geen DOM.
-//
-// Woning-breed (settings.lighting): type, lichtrichting en alle afstanden.
-//   mode: 'geen' | 'spots' (boeideel-spots, alleen waar boeidelen zijn) |
-//         'gevel' (gevellampen), direction: 'both' | 'down' | 'up'.
-//
-// Gevellampen worden per GEVEL verdeeld, niet per wand: wandstukken in
-// hetzelfde gevelvlak die op elkaar aansluiten (ook over een naad tussen
-// units) vormen samen één gevel van hoek tot hoek. De balklogica per wand
-// blijft ongewijzigd; alleen de lampen lopen uniform door.
-// Op lamphoogte (standaard 1950 mm) worden openingen incl. raamwerk
-// (koningsstijl/dorpels) van de gevel afgetrokken. Op elk vrij stuk van
-// minstens minWallWidth (2000 mm) komen lampen: de eerste en laatste op
-// endOffset (300 mm) van het uiteinde (hoek of opening), daartussen
-// verdeeld met min/max h.o.h. (zelfde verdeling als stijlen). Smallere vrije
-// stukken krijgen geen lampen. Gevellampen en boeideel-spots sluiten elkaar
-// uit: bij 'gevel' komen er nooit spots.
-// Per wand(zijde) blijft een harde override mogelijk
-// (unit.lighting.walls[side]): 'auto' (standaard), 'openingen' (lampen op
-// openingOffset = 500 mm naast elke opening, bijv. slaapkamers) of 'geen'.
-//
-// Binnenspots (computeIndoor) worden PER UNIT berekend, net als de spots in
-// het boeideel verdeeld tussen min/max h.o.h.: een raster in het plafond
-// binnen de unit, minstens indoorOffset van de binnenzijde van elke wand (of
-// van de unitrand waar een naad met een andere unit is), met in beide
-// richtingen indoorMin..indoorMax h.o.h. Past er in een richting geen
-// indoorMin tussen, dan één spot in het midden. Spots te dicht bij een
-// binnenwand vervallen.
-//
-// Plain script, geladen na core/geometry.js en roof-model.js.
-// ============================================================
 
 window.LightingModel = (() => {
   const DEFAULT_SETTINGS = {
-    mode: 'spots',        // 'geen' | 'spots' | 'gevel'
+    mode: 'spots',
-    direction: 'both',    // gevellampen: 'both' | 'down' | 'up'
+    direction: 'both',
-    lampHeight: 1950,     // mm boven vloer
+    lampHeight: 1950,
-    lampMin: 1500,        // mm h.o.h. gevellampen
+    lampMin: 1500,
     lampMax: 3000,
-    minWallWidth: 2000,   // kleinste vrije gevelbreedte voor gevellampen
+    minWallWidth: 2000,
-    endOffset: 300,       // eerste/laatste lamp vanaf hoek/uiteinde
+    endOffset: 300,
-    openingOffset: 500,   // override: lampen zoveel naast elke opening
+    openingOffset: 500,
-    // Binnenspots in het plafond, per unit (computeIndoor).
     indoor: true,
-    indoorMin: 800,       // mm h.o.h., in beide richtingen
+    indoorMin: 800,
     indoorMax: 1500,
-    indoorOffset: 600     // min. afstand tot wand (binnenzijde) of unitrand (naad)
+    indoorOffset: 600
   };
   const MODES = { geen: 'Geen', spots: 'Boeideel-spots', gevel: 'Gevellampen' };
   const DIRECTIONS = { both: 'Boven én onder', down: 'Alleen onder', up: 'Alleen boven' };
   const WALL_OVERRIDES = { auto: 'Automatisch', openingen: 'Naast openingen (override)', geen: 'Geen lampen' };
 
-  // Per unit alleen nog de override per wandzijde.
   function createDefaultUnitLighting() {
     return { walls: {} };
   }
@@ -67,7 +32,6 @@ window.LightingModel = (() => {
     return Object.assign({}, DEFAULT_SETTINGS, settings || {});
   }
 
-  // Spots op een lijnstuk A -> B: op beide uiteinden + daartussen verdeeld.
   function spotsBetween(A, B, min, max, out) {
     const len = Math.hypot(B.x - A.x, B.z - A.z);
     out.push({ x: A.x, z: A.z }, { x: B.x, z: B.z });
@@ -75,8 +39,6 @@ window.LightingModel = (() => {
     calculateSegmentPositions(len, min, max).forEach(p => out.push({ x: A.x + (B.x - A.x) * p / len, z: A.z + (B.z - A.z) * p / len }));
   }
 
-  // Lampen die dichter dan `min` bij elkaar staan worden samengevoegd tot één
-  // lamp in het midden, tot alle onderlinge afstanden >= min zijn.
   function enforceMinSpacing(positions, min) {
     let pts = positions.slice().sort((a, b) => a - b);
     let changed = true;
@@ -93,7 +55,6 @@ window.LightingModel = (() => {
     return pts;
   }
 
-  // Aftrekken van intervallen: [lo, hi] min blocked -> vrije intervallen.
   function freeIntervals(lo, hi, blocked) {
     const free = [];
     let cursor = lo;
@@ -105,40 +66,26 @@ window.LightingModel = (() => {
     return free.filter(([a, b]) => b - a > 1);
   }
 
-  // Alles voor de hele woning. units = HouseModel-parts.units (met
-  // walls[].pieces[].config/place), stateUnits = state.units (overrides per
-  // wand), edge = RoofModel.computeEdge-resultaat (edge.spots wordt hier
-  // gevuld). Zet per wandstuk p.lamps = [{ u, y }] (voor editor/PDF).
-  // Geeft { lamps: [{ x, y, z, normal, direction, element, u, yLocal }] }.
   function compute(settings, roofSettings, units, stateUnits, edge) {
     const s = normalizeSettings(settings);
     const overrides = {};
     stateUnits.forEach(u => { overrides[u.id] = (u.lighting && u.lighting.walls) || {}; });
 
-    // 1. Buiten-wandstukken als lijnstukken in hun gevelvlak (wereld-mm).
     const segs = [];
     units.forEach(u => u.walls.forEach(w => w.pieces.forEach(p => {
       p.lamps = [];
       if (p.baseY) return; // opbouw boven een lager dak: geen gevellampen
       const W = p.place.width;
-      // Lampen hangen op de afgewerkte gevel: wandvlak + kruislat + bekleding.
+      const T = p.place.thickness + 2 * WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone, p.stuc);
-      const T = p.place.thickness + 2 * WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone);
       const normal = { x: p.place.normal.x, z: p.place.normal.y }; // place.normal is {x, y} (plattegrond)
       const axis = Math.abs(normal.z) > 0.5 ? 'x' : 'z';
       const perp = axis === 'x' ? 'z' : 'x';
-      // Binnenhoek-doorloop (negatieve skinExt): de gevel begint pas daarna.
       const tL = Math.max(0, -((p.skinExt || {}).left || 0)), tR = Math.max(0, -((p.skinExt || {}).right || 0));
       const q0 = UnitModel.localToWorld(p.place, -W / 2 + tL, T / 2), q1 = UnitModel.localToWorld(p.place, W / 2 - tR, T / 2);
-      // Gevel loopt tot de afgewerkte hoek, zodat endOffset altijd vanaf de
+      // Gevel loopt tot de afgewerkte hoek, zodat endOffset vanaf de zichtbare hoek telt.
-      // zichtbare hoek telt: elk uiteinde + afwerking (latwerk + bekleding van
+      const c = WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone, p.stuc), e = p.skinExt || {};
-      // de haakse wand die eroverheen loopt), en waar dit stuk de kopse kant
-      // van een doorlopende wand bedekt (skinExt) ook nog die wanddikte.
-      // Binnenhoeken en naden: zie de voetafdrukken in 3 en de overlap in 2.
-      const c = WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone), e = p.skinExt || {};
       const extL = (e.left > 0 ? e.left : 0) + c, extR = (e.right > 0 ? e.right : 0) + c;
       const up = q1[axis] >= q0[axis];
-      // Voetafdruk van dit stuk incl. afwerking (om bedekte delen van andere
-      // gevels af te trekken, zie 3).
       const corners = [[-W / 2, -p.place.thickness / 2], [W / 2, -p.place.thickness / 2], [-W / 2, T / 2], [W / 2, T / 2]]
         .map(([lx, lz]) => UnitModel.localToWorld(p.place, lx, lz));
       segs.push({
@@ -152,10 +99,8 @@ window.LightingModel = (() => {
     const uToS = (sg, u) => sg.sAt0 + (sg.sAtW - sg.sAt0) * (u / sg.piece.place.width);
     const sToU = (sg, v) => (v - sg.sAt0) / (sg.sAtW - sg.sAt0) * sg.piece.place.width;
 
-    // 2. Gevels: zelfde normaal + zelfde gevelvlak + aansluitend.
+    const runs = groupFacadeRuns(segs);
-    const runs = groupFacadeRuns(segs); // core/geometry.js
 
-    // 3. Lampen per gevel.
     const lamps = [];
     const H = s.lampHeight;
     const addLamp = (run, v) => {
@@ -169,11 +114,8 @@ window.LightingModel = (() => {
     if (s.mode === 'gevel') {
       runs.forEach(run => {
         const blocked = [];
-        const pos = []; // lampposities langs deze gevel (wereld-mm)
+        const pos = [];
-        // Delen van deze gevel die achter een andere wand liggen (bijv. het
+        // Delen achter een andere wand (bijv. een stuk dat de naad in loopt) zijn geen zichtbare gevel.
-        // stuk van een wand dat de naad in loopt om een binnenhoek te sluiten)
-        // zijn geen zichtbare gevel: de gevel begint pas bij de afgewerkte
-        // buitenkant van die andere wand.
         segs.filter(o => !run.segs.includes(o)).forEach(o => {
           const f = o.foot;
           const pMin = run.axis === 'x' ? f.z0 : f.x0, pMax = run.axis === 'x' ? f.z1 : f.x1;
@@ -185,7 +127,6 @@ window.LightingModel = (() => {
           const low = Math.min(cfg.wallHeightLeft, cfg.wallHeightRight) < H + 100;
           if (sg.override === 'geen' || low) { blocked.push([sg.s0, sg.s1]); return; }
           if (sg.override === 'openingen') {
-            // Harde override: lampen naast elke opening, dit stuk doet verder niet mee.
             blocked.push([sg.s0, sg.s1]);
             cfg.openings.forEach(op => [op.x - s.openingOffset, op.x + op.w + s.openingOffset]
               .filter(u => u >= 0 && u <= cfg.wallWidth).forEach(u => pos.push(uToS(sg, u))));
@@ -197,35 +138,31 @@ window.LightingModel = (() => {
           });
         });
         freeIntervals(run.s0, run.s1, blocked).forEach(([a, b]) => {
-          if (b - a < s.minWallWidth) return; // te smal: geen lampen
+          if (b - a < s.minWallWidth) return;
           const first = a + s.endOffset, last = b - s.endOffset;
           pos.push(first);
           calculateSegmentPositions(last - first, s.lampMin, s.lampMax).forEach(p => pos.push(first + p));
           pos.push(last);
         });
-        // Min. h.o.h. geldt over ALLE lampen van de gevel samen (ook bij
+        // Min. h.o.h. geldt over alle lampen van de gevel samen (ook overrides en de grens tussen wanden).
-        // afstand hoek/opening, overrides en de grens tussen wanden).
         enforceMinSpacing(pos, s.lampMin).forEach(v => addLamp(run, v));
       });
       units.forEach(u => u.walls.forEach(w => w.pieces.forEach(p => p.lamps.sort((a, b) => a.u - b.u))));
     }
 
-    // 4. Boeideel-spots per dakrand-ribbe (alleen bij type 'spots').
     if (edge) {
       const spots = [];
       if (s.mode === 'spots') {
         const rs = RoofModel.normalizeSettings(roofSettings);
-        edge.segments.filter(sg => sg.fascia && !sg.overRoof).forEach(sg => { // niet boven een lager dak
+        edge.segments.filter(sg => sg.fascia && !sg.overRoof).forEach(sg => {
           const from = spots.length;
           spotsBetween(sg.spotA, sg.spotB, rs.spotMin, rs.spotMax, spots);
           for (let k = from; k < spots.length; k++) {
             spots[k].normal = { x: sg.normal.x, z: sg.normal.z };
-            spots[k].y = sg.topAt(spots[k]) - edge.fasciaHeight; // onderkant boeideel (volgt de dakvorm)
+            spots[k].y = sg.topAt(spots[k]) - edge.fasciaHeight;
           }
         });
       }
-      // Dubbele spots (hoeken) samenvoegen; de buitenrichting wordt dan de
-      // som van beide gevels (diagonaal naar buiten).
       edge.spots = [];
       spots.forEach(p => {
         const q = edge.spots.find(e => Math.hypot(e.x - p.x, e.z - p.z) < 5);
@@ -236,24 +173,18 @@ window.LightingModel = (() => {
     return { lamps };
   }
 
-  // Posities op [a, b]: beide uiteinden + verdeeld (calculateSegmentPositions);
-  // korter dan min (of negatief) = één positie in het midden.
   function gridPositions(a, b, min, max) {
     const L = b - a;
     if (L < min) return [(a + b) / 2];
     return [a, ...calculateSegmentPositions(L, min, max).map(p => a + p), b];
   }
 
-  // Afstand van punt p tot lijnstuk a-b (mm).
   function distToSegment(p, a, b) {
     const dx = b.x - a.x, dz = b.z - a.z, len2 = dx * dx + dz * dz || 1;
     const t = Math.max(0, Math.min(1, ((p.x - a.x) * dx + (p.z - a.z) * dz) / len2));
     return Math.hypot(p.x - (a.x + t * dx), p.z - (a.z + t * dz));
   }
 
-  // Binnenruimte van een unit (woning-mm): de rect min de buitenwanden, en
-  // waar een naadwanddeel van deze unit tegen de naad staat, tot diens
-  // binnenzijde (net als bij een buitenwand). Ook gebruikt door ElektraModel.
   function unitInnerRect(u, interior) {
     const T = {};
     u.walls.forEach(w => { T[w.side] = w.removed ? 0 : w.thickness; });
@@ -268,9 +199,6 @@ window.LightingModel = (() => {
     return { x0: r.x0 + (T.links || 0), x1: r.x1 - (T.rechts || 0), z0: r.z0 + (T.voor || 0), z1: r.z1 - (T.achter || 0) };
   }
 
-  // Binnenspots per unit. units = HouseModel-parts.units (rect, walls, roof.ceilingAt),
-  // interior = parts.interior (binnenwanden met place). Geeft
-  // [{ unitId, x, z, y, floorY }] (mm, y = onderkant plafond, floorY = loopvlak).
   function computeIndoor(settings, units, interior) {
     const s = normalizeSettings(settings);
     if (!s.indoor) return [];
@@ -292,6 +220,36 @@ window.LightingModel = (() => {
     return out;
   }
 
+  const ROOM_SPOT_MIN_M2 = 0.6;
+  function roomSpots(settings, indoor, rooms, units) {
+    const s = normalizeSettings(settings);
+    if (!s.indoor || !rooms) return indoor;
+    rooms.rooms.concat(rooms.free).forEach(r => {
+      if (r.areaM2 < ROOM_SPOT_MIN_M2) return;
+      if (indoor.some(p => { const g = rooms.regionAt(p.x, p.z); return g && g.idx === r.key; })) return;
+      const c = r.label, u = units.find(q => c.x >= q.rect.x0 && c.x <= q.rect.x1 && c.z >= q.rect.z0 && c.z <= q.rect.z1);
+      if (!u) return;
+      indoor.push({ unitId: u.id, x: c.x, z: c.z, y: u.roof.ceilingAt(c.x, c.z), floorY: u.layout.floorTop, room: true });
+    });
+    return indoor;
+  }
+
+  let offMaterial = null;
+  function applySwitches(group, isOff) {
+    if (!group) return;
+    offMaterial = offMaterial || new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xcfcbc0, roughness: 0.5 });
+    group.traverse(o => {
+      const ref = o.userData.ref;
+      if (!ref) return;
+      const off = !!isOff(ref);
+      if (o.userData.glow) {
+        if (!o.userData.onMat) o.userData.onMat = o.material;
+        o.material = off ? offMaterial : o.userData.onMat;
+      } else if (o.isLight || o.userData.wash) o.visible = !off;
+      else if (o.userData.beam) { if (off) o.visible = false; }
+    });
+  }
+
   function createMaterials() {
     return {
       housingMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x2b2f33, roughness: 0.5, metalness: 0.3 }),
@@ -301,8 +259,6 @@ window.LightingModel = (() => {
     };
   }
 
-  // 3D: behuizing op het gevelvlak + lichtbundel(s) omhoog/omlaag, en de
-  // binnenspots (indoor, zie computeIndoor) als schijfje in het plafond.
   function build3D(lamps, materials, indoor) {
     const toM = 0.001;
     const group = new THREE.Group();
@@ -316,10 +272,11 @@ window.LightingModel = (() => {
       const addGlow = (sign) => {
         const g = new THREE.Mesh(new THREE.BoxGeometry(alongX ? w * 0.8 : d * 0.8, 0.006, alongX ? d * 0.8 : w * 0.8), materials.glowMaterial);
         g.position.set(cx, cy + sign * h / 2, cz);
+        g.userData = { ref: l, glow: true };
         group.add(g);
         const cone = new THREE.Mesh(new THREE.ConeGeometry(beamR, beamH, 20, 1, true), materials.beamMaterial);
-        cone.userData.beam = true; // verborgen in de volle render (dan schijnt echt licht)
+        cone.userData = { beam: true, ref: l };
-        if (sign > 0) cone.rotation.x = Math.PI; // punt bij de lamp, breed naar boven
+        if (sign > 0) cone.rotation.x = Math.PI;
         cone.position.set(cx, cy + sign * (h / 2 + beamH / 2), cz);
         group.add(cone);
       };
@@ -329,25 +286,15 @@ window.LightingModel = (() => {
     (indoor || []).forEach(p => {
       const spot = new THREE.Mesh(new THREE.CylinderGeometry(0.035, 0.035, 0.01, 16), materials.indoorMaterial);
       spot.position.set(p.x * toM, p.y * toM - 0.006, p.z * toM);
+      spot.userData = { ref: p, glow: true };
       group.add(spot);
     });
     return group;
   }
 
-  // Render: elke gevellamp (per lichtrichting), boeideel-spot en binnenspot
+  // Geen schaduw per lamp (één schaduwkaart per lamp, de browser kan er ~16), dus licht door muren
-  // wordt een echte SpotLight. Echte schaduw per lamp is te zwaar (één
+  // geometrisch voorkomen: buitenlampen en boeideel-spots half hun bundelhoek naar buiten gekanteld,
-  // schaduwkaart per lamp; de browser kan er maar ~16), dus licht door muren
+  // binnenspots met een harde reikwijdte net voorbij de vloer (INDOOR_REACH).
-  // wordt geometrisch voorkomen:
-  //  - buitenlampen en boeideel-spots zijn half hun bundelhoek naar buiten
-  //    gekanteld: de binnenrand van de bundel loopt verticaal langs de gevel;
-  //  - binnenspots hebben een harde reikwijdte net voorbij de vloer
-  //    (INDOOR_REACH), zodat ze niet tot de grond buiten reiken.
-  // spots = [{ x, z, y }] (mm, boeideel; y = onderkant boeideel, anders spotY),
-  // indoor = [{ x, z, y, floorY }] (mm). o.outdoorFactor schaalt de buiten-
-  // lampen (overdag lager: dan vallen ze nauwelijks op).
-  // Zacht en breed i.p.v. fel en smal: lagere intensiteit, grotere bundel
-  // en een brede zachte rand (penumbra), zodat naast elkaar liggende spots
-  // niet optellen tot felle vlekken.
   const OUTDOOR = { lamp: 1.1, spot: 0.9, angle: 0.62, penumbra: 0.85 };
   const INDOOR = { intensity: 1.4, angle: 1.3, penumbra: 0.9, reach: 1.12, decay: 1.0 };
   const DAY_OUTDOOR_FACTOR = 0.35;
@@ -355,44 +302,34 @@ window.LightingModel = (() => {
     const toM = 0.001;
     const fo = (o && o.outdoorFactor !== undefined) ? o.outdoorFactor : 1;
     const group = new THREE.Group();
-    // Spot op (x, y, z) die naar (x + tx, y + ty, z + tz) schijnt.
+    const add = (x, y, z, tx, ty, tz, intensity, angle, distance, decay, penumbra, ref) => {
-    const add = (x, y, z, tx, ty, tz, intensity, angle, distance, decay, penumbra) => {
       const light = new THREE.SpotLight(0xffd9a0, intensity, distance, angle, penumbra, decay);
+      light.userData.ref = ref;
       light.position.set(x, y, z);
       light.target.position.set(x + tx, y + ty, z + tz);
       group.add(light);
       group.add(light.target);
     };
-    const tilt = Math.tan(OUTDOOR.angle); // bundelas half de bundelhoek naar buiten
+    const tilt = Math.tan(OUTDOOR.angle);
     lamps.forEach(l => {
       const x = l.x * toM + l.normal.x * 0.12, z = l.z * toM + l.normal.z * 0.12, y = l.y * toM;
       const nx = l.normal.x * tilt, nz = l.normal.z * tilt;
-      if (l.direction !== 'up') add(x, y - 0.09, z, nx, -1, nz, OUTDOOR.lamp * fo, OUTDOOR.angle, 4.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra);
+      if (l.direction !== 'up') add(x, y - 0.09, z, nx, -1, nz, OUTDOOR.lamp * fo, OUTDOOR.angle, 4.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra, l);
-      if (l.direction !== 'down') add(x, y + 0.09, z, nx, 1, nz, OUTDOOR.lamp * fo, OUTDOOR.angle, 4.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra);
+      if (l.direction !== 'down') add(x, y + 0.09, z, nx, 1, nz, OUTDOOR.lamp * fo, OUTDOOR.angle, 4.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra, l);
     });
-    // Boeideel-spots: naar buiten gekanteld (normaal van de dakrand; op een
-    // hoek diagonaal).
     (spots || []).forEach(p => {
       const n = p.normal || { x: 0, z: 0 }, len = Math.hypot(n.x, n.z) || 1;
-      add(p.x * toM, (p.y !== undefined ? p.y : spotY) * toM - 0.02, p.z * toM, n.x / len * tilt, -1, n.z / len * tilt, OUTDOOR.spot * fo, OUTDOOR.angle, 5.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra);
+      add(p.x * toM, (p.y !== undefined ? p.y : spotY) * toM - 0.02, p.z * toM, n.x / len * tilt, -1, n.z / len * tilt, OUTDOOR.spot * fo, OUTDOOR.angle, 5.5, 1.5, OUTDOOR.penumbra, p);
     });
     (indoor || []).forEach(p => {
-      const drop = (p.y - p.floorY) * toM; // plafond -> loopvlak
+      const drop = (p.y - p.floorY) * toM;
-      add(p.x * toM, p.y * toM - 0.02, p.z * toM, 0, -1, 0, INDOOR.intensity, INDOOR.angle, drop * INDOOR.reach, INDOOR.decay, INDOOR.penumbra);
+      add(p.x * toM, p.y * toM - 0.02, p.z * toM, 0, -1, 0, INDOOR.intensity, INDOOR.angle, drop * INDOOR.reach, INDOOR.decay, INDOOR.penumbra, p);
     });
     if (o && o.walls) group.add(buildWash3D(lamps, spots, spotY, o.walls, o.groundY || 0, fo));
     return group;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // Nep-lichtvlekken op de gevel: echte spots zonder schaduw zouden door de muur naar binnen schijnen.
-  // Nep-lichtvlekken (wall-wash) voor de render. Echte spots mogen niet op
-  // de gevel schijnen (geen schaduw: het licht zou door de muur naar binnen
-  // gaan, zie buildLights3D). In plaats daarvan komt op het gevelvlak een
-  // additief, zacht kegelvormig verloop: smal en fel bij de lamp, breder en
-  // zwakker naar beneden (of naar boven bij een up-light). Geen licht-
-  // berekening, dus geen grens aan het aantal.
-  // walls = buitenwandstukken (place, buitenMateriaal, stone); groundY = mm.
-  // ------------------------------------------------------------
   const WASH = { color: 0xffd9a0, spot: 0.55, lamp: 0.45, spread: 0.5, lampReach: 1800 };
   let washTexture = null;
   function getWashTexture() {
@@ -403,9 +340,9 @@ window.LightingModel = (() => {
     const ctx = canvas.getContext('2d');
     const img = ctx.createImageData(W, H);
     for (let j = 0; j < H; j++) {
-      const t = j / (H - 1); // 0 = bij de lamp, 1 = einde bundel
+      const t = j / (H - 1);
-      const half = 0.12 + 0.88 * Math.pow(t, 0.6); // bundelbreedte (fractie van de halve breedte)
+      const half = 0.12 + 0.88 * Math.pow(t, 0.6);
-      const fade = Math.min(1, t * 12) * Math.pow(1 - t, 1.6); // zacht begin, uitdoven
+      const fade = Math.min(1, t * 12) * Math.pow(1 - t, 1.6);
       for (let i = 0; i < W; i++) {
         const x = Math.abs((i + 0.5) / W * 2 - 1) / half;
         const v = x >= 1 ? 0 : fade * Math.pow(1 - x * x, 2);
@@ -424,9 +361,8 @@ window.LightingModel = (() => {
       blending: THREE.AdditiveBlending, depthWrite: false, polygonOffset: true, polygonOffsetFactor: -2
     });
     const geo = new THREE.PlaneGeometry(widthM, heightM);
-    // Lamp aan de bovenrand (down) resp. onderrand (up).
     geo.translate(0, up ? heightM / 2 : -heightM / 2, 0);
-    if (up) { // textuur gespiegeld: lamp onderaan
+    if (up) {
       const uv = geo.attributes.uv;
       for (let i = 0; i < uv.count; i++) uv.setY(i, 1 - uv.getY(i));
     }
@@ -437,8 +373,6 @@ window.LightingModel = (() => {
   function buildWash3D(lamps, spots, spotY, walls, groundY, fo) {
     const toM = 0.001;
     const group = new THREE.Group();
-    // Gevelvlak achter een punt (mm) met buitenrichting n: dichtstbijzijnde
-    // wandstuk met dezelfde normaal waar het punt vóór ligt.
     const facadeBehind = (q, n) => {
       let best = null;
       walls.forEach(p => {
@@ -447,21 +381,21 @@ window.LightingModel = (() => {
         const c = Math.cos(pl.rotY), sn = Math.sin(pl.rotY);
         const dx = q.x - pl.cx, dz = q.z - pl.cz;
         const lx = dx * c - dz * sn, lz = dx * sn + dz * c;
-        const face = pl.thickness / 2 + WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone);
+        const face = pl.thickness / 2 + WallModel.claddingOffset(p.buitenMateriaal, p.stone, p.stuc);
         const d = lz - face;
         if (Math.abs(lx) > pl.width / 2 + 50 || d < -5 || d > 1500) return;
         if (!best || d < best.d) best = { d, piece: p, lx, face };
       });
       return best;
     };
-    const place = (mesh, pl, lx, lz, yMM) => {
+    const place = (mesh, pl, lx, lz, yMM, ref) => {
+      mesh.userData.ref = ref;
+      mesh.userData.wash = true;
       const w = UnitModel.localToWorld(pl, lx, lz);
       mesh.position.set(w.x * toM, yMM * toM, w.z * toM);
       mesh.rotation.y = pl.rotY;
       group.add(mesh);
     };
-    // Boeideel-spots: van de spot omlaag tot het maaiveld (op een hoek,
-    // diagonale normaal, geen vlek).
     (spots || []).forEach(sp => {
       const n = sp.normal || { x: 0, z: 0 }, len = Math.hypot(n.x, n.z) || 1;
       const nn = { x: n.x / len, z: n.z / len };
@@ -470,9 +404,8 @@ window.LightingModel = (() => {
       const hit = facadeBehind(sp, nn);
       if (!hit || top - groundY < 300) return;
       const H = (top - groundY) * toM;
-      place(washMesh(2 * (0.1 + H * WASH.spread), H, WASH.spot * fo), hit.piece.place, hit.lx, hit.face + 6, top);
+      place(washMesh(2 * (0.1 + H * WASH.spread), H, WASH.spot * fo), hit.piece.place, hit.lx, hit.face + 6, top, sp);
     });
-    // Gevellampen (op de gevel): bundel omlaag en/of omhoog.
     (lamps || []).forEach(l => {
       const n = { x: l.normal.x, z: l.normal.z };
       const hit = facadeBehind({ x: l.x + n.x * 20, z: l.z + n.z * 20 }, n);
@@ -480,17 +413,16 @@ window.LightingModel = (() => {
       const pl = hit.piece.place;
       if (l.direction !== 'up') {
         const H = Math.min(WASH.lampReach, l.y - 90 - groundY) * toM;
-        if (H > 0.2) place(washMesh(2 * (0.06 + H * WASH.spread), H, WASH.lamp * fo), pl, hit.lx, hit.face + 6, l.y - 90);
+        if (H > 0.2) place(washMesh(2 * (0.06 + H * WASH.spread), H, WASH.lamp * fo), pl, hit.lx, hit.face + 6, l.y - 90, l);
       }
       if (l.direction !== 'down') {
-        // Niet boven de gevel uit (tot de bovenkant van het dak).
         const wallTop = pl.floorTop + WallModel.topLine(hit.piece.config).maxY + (hit.piece.skinAbove || 0);
         const H = Math.min(WASH.lampReach, wallTop - l.y - 90) * toM;
-        if (H > 0.2) place(washMesh(2 * (0.06 + H * WASH.spread), H, WASH.lamp * fo, true), pl, hit.lx, hit.face + 6, l.y + 90);
+        if (H > 0.2) place(washMesh(2 * (0.06 + H * WASH.spread), H, WASH.lamp * fo, true), pl, hit.lx, hit.face + 6, l.y + 90, l);
       }
     });
     return group;
   }
 
-  return { DEFAULT_SETTINGS, MODES, DIRECTIONS, WALL_OVERRIDES, createDefaultUnitLighting, DAY_OUTDOOR_FACTOR, normalizeSettings, compute, computeIndoor, unitInnerRect, freeIntervals, createMaterials, build3D, buildLights3D };
+  return { DEFAULT_SETTINGS, MODES, DIRECTIONS, WALL_OVERRIDES, createDefaultUnitLighting, DAY_OUTDOOR_FACTOR, normalizeSettings, compute, computeIndoor, roomSpots, applySwitches, unitInnerRect, freeIntervals, createMaterials, build3D, buildLights3D };
 })();

js/roof/roof-model.js

@@ -4,58 +4,26 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Een dakvlak is een vloer-state, 180° gespiegeld: OSB-plaat onder (plafond), balken erboven.
-// roof/roof-model.js — RoofModel: ENIGE bron van de dak-logica. Geen DOM.
-//
-// Een dakvlak is opgebouwd als een vloer (FloorModel: balken, isolatie,
-// doorvoeren, OSB-plaat), maar 180° gespiegeld: de OSB-plaat zit aan de
-// onderzijde (plafond), de balken erboven, met dakleer als buitenlaag
-// bovenop. Het "dek" van een dak is dus gewoon een vloer-state.
-//
-// Dakvorm volgt de wanden (computeShape): het paar tegenoverliggende wanden
-// met een schuine bovenrand of tussenpunten (nok, knikken) zijn de kopgevels,
-// het dak volgt hun daklijn (plat, lessenaar, zadel, mansarde of wolfsdak;
-// bij een wolfsdak komen daar de wolfseinden bij, zie computeShape). UnitModel.syncWallHeights
-// houdt de wanden daarvoor consistent. Het dek (in de plattegrond) wordt per
-// dakvlak omgerekend naar een schuin vlak met de balken als sporen (van
-// laag naar hoog); doorvoeren gaan mee naar het vlak waarin ze vallen.
-//
-// Dakrand (over de hele woning, doorlopend over naden tussen units): de
-// omtrek van alle daken samen, opgeknipt per ribbe (en op elke unit-hoek).
-// Per ribbe bepaalt de unit waar die ribbe bij hoort of het een boeideel of
-// een daktrim is (boeidelen aan/uit per unit). De ribben sluiten in verstek
-// op elkaar aan, dus op een naad tussen units is niets te zien.
-//   - boeidelen: een doos van 200..400 mm overstek (gemeten vanaf de
-//     dakrand = standaard de buitenkant gevel), standaard 300 mm hoog.
-//     Spots in de onderplaat staan op 40% van de overstek (spotLine); welke
-//     spots er komen bepaalt LightingModel.
-//   - zonder boeidelen: een daktrim van 80 mm hoog (onder het dakleer).
-// De bovenkant van boeideel en daktrim ligt EDGE_ABOVE_MM boven het dakleer
-// (opstand rondom), dus het dakleer ligt altijd lager dan de rand.
-//
-// Plain script, geladen na floor-model.js en core/geometry.js.
-// ============================================================
 
 window.RoofModel = (() => {
-  const DAKLEER_MM = 2;             // visuele dikte van het dakleer
+  const DAKLEER_MM = 2;             // visuele dikte
-  const BESCHOT_MM = 18;            // dakbeschot (OSB) bovenop de sporen, onder de bedekking
+  const BESCHOT_MM = 18;
-  const DENSITY_DAKLEER_KGM2 = 1.4; // EPDM ~1,4 kg/m2
+  const DENSITY_DAKLEER_KGM2 = 1.4;
-  const TRIM_THICK_MM = 25;         // daktrim-profiel, uitstekend buiten de dakrand
+  const TRIM_THICK_MM = 25;
-  const EDGE_ABOVE_MM = 80;         // bovenkant boeideel/daktrim ligt zoveel boven het dakleer
+  const EDGE_ABOVE_MM = 80;
-  const SPOT_RATIO = 0.4;           // spots op 40% van de overstek, gemeten vanaf de gevel
+  const SPOT_RATIO = 0.4;
   const OVERHANG_MIN = 200, OVERHANG_MAX = 400;
 
-  // Woning-brede maten van de dakrand (aan/uit per unit: roof.fascia).
   const DEFAULT_SETTINGS = {
-    overhang: 300,          // mm, 200..400
+    overhang: 300,
-    fasciaHeight: 300,      // mm
+    fasciaHeight: 300,
-    spotMin: 800,           // mm h.o.h. boeideel-spots
+    spotMin: 800,
     spotMax: 1200,
-    trimHeight: 80,         // mm
+    trimHeight: 80,
-    fasciaColor: 'antraciet' // FASCIA_COLORS
+    fasciaColor: 'antraciet'
   };
 
-  // Kleur van het boeideel (egaal).
   const FASCIA_COLORS = {
     wit: { label: 'Wit', hex: 0xf2f2f0 },
     lichtgrijs: { label: 'Lichtgrijs', hex: 0xbfc3c6 },
@@ -64,19 +32,10 @@ window.RoofModel = (() => {
     zwart: { label: 'Zwart', hex: 0x151617 }
   };
 
-  // Dakbedekking per unit (roof.covering). Riet e.d. alleen bij een hellend
+  // Riet e.d. alleen bij een hellend dak; plat valt terug op dakleer.
-  // dak (lessenaar/zadel); plat valt terug op dakleer. thickMM telt mee in de
+  // Riet: één keuze per textuur assets/textures/dak/riet_<nr>.jpg (nummer hier toevoegen).
-  // dakdikte (vThick/topAt), dus boeideel/daktrim en een opbouw ernaast
-  // schuiven vanzelf mee omhoog. Texturen: assets/textures/dak/, naadloos;
-  // de stengels lopen langs de helling.
-  // Riet: één keuze per textuur assets/textures/dak/riet_<nr>.jpg (nummer
-  // hier toevoegen); zelfde opbouw (180 mm, 3,8 kg/m2).
-  // colors: gemiddelde kleur per textuur (vlakke weergave, PDF-aanzichten).
   const RIET = { thickMM: 180, kgM2: 3.8, tileMM: 1000, nrs: ['001', '002', '003'], colors: { '001': '#947d69', '002': '#7c4c3f', '003': '#735e43' } };
-  // Felsplaten (staande naad, zink/staal op scheidingslaag): 25 mm hoge
-  // felsnaden elke seamMM langs de helling; alleen hellend.
   const FELS = { thickMM: 25, kgM2: 6.5, seamMM: 500, colors: { zink: ['Felsplaat zink', '#8e9497'], antraciet: ['Felsplaat antraciet', '#3d4146'], zwart: ['Felsplaat zwart', '#1f2022'] } };
-  // kind: soort bedekking (dakleer | riet | fels) voor specificaties en kosten.
   const COVERINGS = Object.assign({
     dakleer: { label: 'Dakleer (EPDM)', kind: 'dakleer', color: '#2a2a2a', thickMM: DAKLEER_MM, kgM2: DENSITY_DAKLEER_KGM2 }
   }, ...RIET.nrs.map(nr => ({
@@ -85,7 +44,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     ['fels_' + k]: { label, kind: 'fels', color, thickMM: FELS.thickMM, kgM2: FELS.kgM2, seamMM: FELS.seamMM, sloped: true }
   })));
   const coverKind = (key) => (COVERINGS[key] || COVERINGS.dakleer).kind;
-  // Hoeveelheden per soort bedekking (zelfde sleutels in elke specs).
   function coverSpecs(covering, areaM2) {
     const c = COVERINGS[covering] || COVERINGS.dakleer, kg = areaM2 * c.kgM2, k = c.kind;
     return {
@@ -95,12 +53,10 @@ window.RoofModel = (() => {
       coverKg: kg
     };
   }
-  // Voorvertoning (assets/textures/dak/thumb/<px>/<naam>.png) of null.
   function coveringThumbUrl(key, px) {
     const c = COVERINGS[key];
     return c && c.file ? c.file.replace(/[^/]+$/, (f) => `thumb/${px || 64}/` + f.replace(/\.jpg$/, '.png')) : null;
   }
-  // Werkelijke bedekking voor een dakvorm (riet niet op een plat dak).
   function coveringFor(key, shapeType) {
     const c = COVERINGS[key];
     return c && !(c.sloped && shapeType === 'plat') ? key : 'dakleer';
@@ -132,8 +88,6 @@ window.RoofModel = (() => {
 
   function clone(obj) { return JSON.parse(JSON.stringify(obj)); }
 
-  // Dak-state per unit: volgt standaard de vloermaat (followFloor), maar mag
-  // groter/kleiner en verschoven worden (override).
   function createDefaultRoof(floorState) {
     const deck = clone(floorState);
     deck.chassis = { enabled: false, wheelDiameter: 400, trackWidth: 1200, wheelbase: 1200 };
@@ -141,7 +95,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     return { followFloor: true, offsetX: 0, offsetZ: 0, fascia: true, covering: 'dakleer', deck };
   }
 
-  // Dikte dek (plafondplaat + sporen + dakbeschot) + bedekking (mm, haaks op het dakvlak).
   function thickness(calcData, covering) {
     return calcData.joistH + calcData.underlayThick + BESCHOT_MM + (COVERINGS[covering] || COVERINGS.dakleer).thickMM;
   }
@@ -151,23 +104,20 @@ window.RoofModel = (() => {
       dakleerMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x2a2a2a, roughness: 0.9, side: THREE.DoubleSide }),
       fasciaMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x3a3f44, roughness: 0.6, side: THREE.DoubleSide }),
       trimMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xb8bcc0, roughness: 0.4, metalness: 0.5, side: THREE.DoubleSide }),
+      steelMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x5f666c, roughness: 0.5, metalness: 0.6 }),
+      ceilingMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xf4f3ef, roughness: 0.92, side: THREE.DoubleSide }),
       spotOnMaterial: new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xfff4d0, emissive: 0xffe9a8, emissiveIntensity: 0.9 })
     });
   }
 
-  // 3D van één dak (meters, gecentreerd op het dakmidden, Y = 0 onderkant
+  // Vloer-3D gespiegeld met scale.y = -1 (three.js corrigeert de vlakoriëntatie zelf).
-  // plafondplaat). Het vloer-3D (FloorModel.build3D) wordt gespiegeld
-  // (scale.y = -1; three.js corrigeert de vlakoriëntatie zelf), daarna
-  // komen het dakbeschot (OSB, fase beplating) en de bedekking (fase gevel)
-  // er bovenop. Felsplaten: dunne plaat met staande naden langs de helling.
   function build3D(calcData, resolvedOpenings, opts) {
     const m = opts.materials;
     const toM = 0.001;
     const group = new THREE.Group();
-    // Plafondplaat én bedekking zichtbaar: de sporen ertussen zijn ingesloten.
+    const deckMats = opts.ceilingMaterial ? Object.assign({}, m, { osbMaterial: opts.ceilingMaterial }) : m;
-    // Plafondplaat én dakbeschot zichtbaar (fase beplating): de sporen ertussen zijn ingesloten.
     const deck = FloorModel.build3D(calcData, resolvedOpenings, { wheels: [] }, {
-      materials: m, osbVisible: opts.osbVisible !== false,
+      materials: deckMats, osbVisible: opts.osbVisible !== false,
       outerJoistsOnly: opts.osbVisible !== false
     });
     const deckH = (calcData.joistH + calcData.underlayThick) * toM;
@@ -175,8 +125,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     deck.position.y = deckH;
     group.add(deck);
 
-    // Dakleer: vlak over het hele dak, met dezelfde ronde uitsparingen als
-    // de doorvoeren (zelfde opbouw als de OSB-plaat in FloorModel).
     const wM = calcData.width * toM, dM = calcData.depth * toM;
     const shape = new THREE.Shape();
     shape.moveTo(-wM / 2, -dM / 2);
@@ -189,8 +137,6 @@ window.RoofModel = (() => {
       hole.absarc(o.x * toM, o.y * toM - dM / 2, o.r * toM, 0, Math.PI * 2, false);
       shape.holes.push(hole);
     });
-    // Andere bedekking (opts.covering, bijv. riet): een laag van thickMM met
-    // de textuur (vorm-coördinaten in m = UV; langs de helling = v).
     const cov = COVERINGS[opts.covering] || COVERINGS.dakleer;
     const covMat = coveringMaterial(opts.covering) || m.dakleerMaterial;
     const bT = BESCHOT_MM * toM;
@@ -202,7 +148,6 @@ window.RoofModel = (() => {
       group.add(beschot);
     }
     if (opts.dakleerVisible !== false) {
-      // Felsplaat: dunne plaat + naden; anders de volle laag (dakleer, riet).
       const slabT = (cov.kind === 'fels' ? 1.5 : cov.thickMM) * toM;
       const leer = new THREE.Mesh(new THREE.ExtrudeGeometry(shape, { steps: 1, depth: slabT, bevelEnabled: false }), covMat);
       leer.rotation.x = Math.PI / 2;
@@ -223,11 +168,9 @@ window.RoofModel = (() => {
     return group;
   }
 
-  // Specificaties: die van het dek (FloorModel; osb = plafondplaat) + het
-  // dakbeschot (beschot*) + de bedekking (coverSpecs: dakleer/riet/fels).
   function computeSpecs(calcData, resolvedOpenings, covering) {
     const deck = FloorModel.computeSpecs(calcData, resolvedOpenings);
-    const areaM2 = deck.osbAreaM2; // zelfde vlak minus doorvoeren
+    const areaM2 = deck.osbAreaM2;
     const cs = coverSpecs(covering, areaM2);
     const bVol = areaM2 * BESCHOT_MM * 1e-3, bKg = bVol * DENSITY_OSB_KGM3;
     return Object.assign({}, deck, cs, {
@@ -236,47 +179,33 @@ window.RoofModel = (() => {
     });
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // De daklijn hoort bij de wand zonder naden (wl.ref): is de wand door een naad langer of korter,
-  // Dakvorm per unit (volgt de wanden)
+  // dan blijft het profiel gelijk.
-  // ------------------------------------------------------------
-
-  // Daklijn van één wand als profiel langs zijn as (unit-lokaal mm):
-  // [{ p, h }] gesorteerd op p, h vanaf het loopvlak. Zelfde definitie als
-  // UnitModel.wallPieces: links/rechts op de uiteinden van de wand (van
-  // buitenaf gezien), het middenpunt (nok) midden op de wand.
   function wallProfile(unitState, layout, side) {
     const w = unitState.walls[side].wall;
     const wl = layout.walls.find(x => x.side === side);
     const s = UnitModel.WALL_SIDES.find(x => x.key === side);
     const c = s.axis === 'x' ? wl.cx : wl.cz;
-    const pts = [{ p: c - s.dir * wl.width / 2, h: w.heightLeft }, { p: c + s.dir * wl.width / 2, h: w.heightRight }];
+    const ref = wl.ref || { w: wl.width, u0: 0 };
-    // Tussenpunten (nok, knikken van mansarde/wolfsdak), x vanaf links.
+    const at = (x) => c - s.dir * wl.width / 2 + s.dir * (x - ref.u0);
-    WallModel.wallTopPoints(w, wl.width, w.heightLeft, w.heightRight)
+    const pts = [{ p: at(0), h: w.heightLeft }, { p: at(ref.w), h: w.heightRight }];
-      .forEach(q => pts.push({ p: c - s.dir * wl.width / 2 + s.dir * q.x, h: q.h }));
+    WallModel.wallTopPoints(w, ref.w, w.heightLeft, w.heightRight)
+      .forEach(q => pts.push({ p: at(q.x), h: q.h }));
     return pts.sort((a, b) => a.p - b.p);
   }
 
-  // Dakvorm van een unit. layout = UnitModel.computeLayout-resultaat.
-  // Geeft { type: 'plat'|'lessenaar'|'zadel'|'mansarde'|'wolf', axis: 'x'|'z',
-  // profile, hip? }: de hoogte van de dakonderkant (vanaf het loopvlak)
-  // hangt alleen af van de positie langs axis (profileHeight), behalve bij
-  // een wolfsdak (hip). Kopgevels: de eerste wand met een schuine daklijn
-  // (noord/zuid -> dak helt langs X, west/oost -> langs Z). Zonder schuine
-  // wanden: plat op de hoogste wand.
-  //   zadel     3 punten (goot, nok, goot)
-  //   mansarde  5 punten (goot, knik, nok, knik, goot)
-  //   wolf      4 punten met een vlakke top: de kopgevel stopt op het
-  //             wolfseind. Het profiel wordt dat van het zadeldak (de
-  //             schuine stukken doorgetrokken tot de nok), met de knikken op
-  //             het wolfseind; hip = { h }: de wolfseinden lopen vanaf de
-  //             kopgevels op hoogte h omhoog tot de nok (computeCap).
   function computeShape(unitState, layout) {
     for (const [side, axis] of [['achter', 'x'], ['voor', 'x'], ['links', 'z'], ['rechts', 'z']]) {
       const profile = wallProfile(unitState, layout, side);
       if (!profile.some(q => Math.abs(q.h - profile[0].h) > 0.5)) continue;
+      return shapeFromProfile(axis, profile);
+    }
+    const h = Math.max(...Object.values(unitState.walls).map(ws => UnitModel.wallTopOf(ws)));
+    return { type: 'plat', axis: 'z', profile: [{ p: 0, h }] };
+  }
+  function shapeFromProfile(axis, profile) {
     if (profile.length === 4 && Math.abs(profile[1].h - profile[2].h) < 0.5) {
       const [L, A, B, R] = profile, sA = (A.h - L.h) / (A.p - L.p), sB = (R.h - B.h) / (R.p - B.p);
-        // Snijpunt van de doorgetrokken schuine stukken = nok.
       const pr = Math.abs(sA - sB) > 1e-9 ? (B.h - sB * B.p - A.h + sA * A.p) / (sA - sB) : (A.p + B.p) / 2;
       const ridge = { p: pr, h: A.h + sA * (pr - A.p) };
       if (sA > 0 && sB < 0 && pr > A.p && pr < B.p) {
@@ -286,12 +215,31 @@ window.RoofModel = (() => {
     const type = profile.length === 2 ? 'lessenaar' : profile.length === 5 ? 'mansarde' : 'zadel';
     return { type, axis, profile };
   }
-    const h = Math.max(...Object.values(unitState.walls).map(ws => UnitModel.wallTopOf(ws)));
+
-    return { type: 'plat', axis: 'z', profile: [{ p: 0, h }] };
+  // Helling wolfseinden: die van het dak, maar minstens zo steil dat ze de nok halen vóór het midden.
+  function hipGeom(shape, q0, q1) {
+    const [, A, R, B] = shape.profile, hipH = shape.hip.h, top = R.h, qM = (q0 + q1) / 2;
+    const sA = (top - A.h) / (R.p - A.p), sB = (top - B.h) / (B.p - R.p);
+    const tH = Math.max((sA + sB) / 2, (top - hipH) / Math.max(1, qM - q0));
+    return { pA: A.p, pR: R.p, pB: B.p, hipH, top, sA, sB, tH, inset: (top - hipH) / tH, q0, q1, qM };
   }
 
-  // Hoogte van het profiel op positie p; buiten de wand loopt de laatste
+  // De daklijn is bol, dus het profiel is het minimum van zijn (doorgetrokken) stukken.
-  // helling door (overstek, boeideel).
+  function shapeLines(shape) {
+    const pr = shape.profile;
+    if (pr.length === 1) return [{ a: pr[0].h, bp: 0, bq: 0 }];
+    const out = pr.slice(0, -1).map((a, i) => {
+      const b = pr[i + 1], s = (b.h - a.h) / (b.p - a.p);
+      return { a: a.h - s * a.p, bp: s, bq: 0 };
+    });
+    if (shape.type === 'wolf' && shape.hip && shape.hip.q0 !== undefined) {
+      const g = hipGeom(shape, shape.hip.q0, shape.hip.q1);
+      out.push({ a: g.hipH - g.q0 * g.tH, bp: 0, bq: g.tH }, { a: g.hipH + g.q1 * g.tH, bp: 0, bq: -g.tH });
+    }
+    return out;
+  }
+
+  // Buiten de wand loopt de laatste helling door (overstek, boeideel).
   function profileHeight(profile, p) {
     if (profile.length === 1) return profile[0].h;
     let i = 0;
@@ -300,7 +248,98 @@ window.RoofModel = (() => {
     return a.h + (p - a.p) / (b.p - a.p) * (b.h - a.h);
   }
 
-  // Tel alle getallen van een lijst specificaties op.
+  // Stalen nokbalk, per unit één (modules worden los gebouwd), opgelegd op de kopgevels.
+  // Kleinste IPE die voldoet aan sterkte (1,2·G + 1,5·S, σ ≤ fy) en doorbuiging (G + S, ≤ L/250).
+  // [naam, h, b, tw, tf (mm), kg/m, Iy (cm4), Wy (cm3)]
+  const IPE = [
+    ['IPE 100', 100, 55, 4.1, 5.7, 8.1, 171, 34.2], ['IPE 120', 120, 64, 4.4, 6.3, 10.4, 318, 53.0],
+    ['IPE 140', 140, 73, 4.7, 6.9, 12.9, 541, 77.3], ['IPE 160', 160, 82, 5.0, 7.4, 15.8, 869, 109],
+    ['IPE 180', 180, 91, 5.3, 8.0, 18.8, 1317, 146], ['IPE 200', 200, 100, 5.6, 8.5, 22.4, 1943, 194],
+    ['IPE 220', 220, 110, 5.9, 9.2, 26.2, 2772, 252], ['IPE 240', 240, 120, 6.2, 9.8, 30.7, 3892, 324],
+    ['IPE 270', 270, 135, 6.6, 10.2, 36.1, 5790, 429], ['IPE 300', 300, 150, 7.1, 10.7, 42.2, 8356, 557],
+    ['IPE 330', 330, 160, 7.5, 11.5, 49.1, 11770, 713], ['IPE 360', 360, 170, 8.0, 12.7, 57.1, 16270, 904],
+    ['IPE 400', 400, 180, 8.6, 13.5, 66.3, 23130, 1160], ['IPE 450', 450, 190, 9.4, 14.6, 77.6, 33740, 1500],
+    ['IPE 500', 500, 200, 10.2, 16.0, 90.7, 48200, 1930]
+  ].map(([name, h, b, tw, tf, kgM, I, W]) => ({ name, h, b, tw, tf, kgM, I, W }));
+  const STEEL_RIDGE = {
+    fy: 235, E: 210000,     // S235, N/mm2
+    snowKNm2: 0.56,         // sneeuw op het dak (0,8 × 0,7 kN/m2)
+    finishKNm2: 0.3,        // afwerking/installaties onder het dak
+    gammaG: 1.2, gammaQ: 1.5, deflection: 250
+  };
+  const ridgeTypes = ['zadel', 'mansarde', 'wolf'];
+  function computeRidgeBeam(roofState, shape, rect, alongX, cd, kgM2) {
+    if (roofState.steelRidge === false || !ridgeTypes.includes(shape.type)) return null;
+    const pr = shape.profile, inner = pr.slice(1, -1);
+    if (!inner.length) return null;
+    const R = inner.reduce((a, q) => q.h > a.h ? q : a);
+    const a0 = alongX ? rect.x0 : rect.z0, a1 = alongX ? rect.x1 : rect.z1;
+    if (R.p < a0 - 0.5 || R.p >= a1 - 0.5) return null;
+    const uq0 = alongX ? rect.z0 : rect.x0, uq1 = alongX ? rect.z1 : rect.x1;
+    let q0 = uq0, q1 = uq1;
+    if (shape.type === 'wolf' && shape.hip) {
+      const hq = shape.hip.q0 !== undefined ? [shape.hip.q0, shape.hip.q1] : [uq0, uq1];
+      const g = hipGeom(shape, hq[0], hq[1]);
+      q0 = Math.max(uq0, Math.min(g.qM, g.q0 + g.inset));
+      q1 = Math.min(uq1, Math.max(g.qM, g.q1 - g.inset));
+    }
+    const L = q1 - q0;
+    if (L < 100) return null;
+    // q in N/mm = kN/m.
+    const trib = (a1 - a0) / 2 / 1000;
+    const gRoof = (kgM2 * 9.81e-3 + STEEL_RIDGE.finishKNm2) * trib, sQ = STEEL_RIDGE.snowKNm2 * trib;
+    const check = (s) => {
+      const g = gRoof + s.kgM * 9.81e-3;
+      const M = (STEEL_RIDGE.gammaG * g + STEEL_RIDGE.gammaQ * sQ) * L * L / 8;
+      const util = M / (s.W * 1e3 * STEEL_RIDGE.fy);
+      const defl = 5 * (g + sQ) * Math.pow(L, 4) / (384 * STEEL_RIDGE.E * s.I * 1e4);
+      return { util, defl, deflMax: L / STEEL_RIDGE.deflection, ok: util <= 1 && defl <= L / STEEL_RIDGE.deflection };
+    };
+    let sec = IPE.find(s => check(s).ok);
+    const ok = !!sec;
+    if (!sec) sec = IPE[IPE.length - 1];
+    const c = check(sec);
+    const segs = pr.slice(0, -1).map((a, i) => {
+      const b = pr[i + 1], sl = (b.h - a.h) / (b.p - a.p);
+      return { at: (p) => a.h + (p - a.p) * sl, f: Math.sqrt(1 + sl * sl) };
+    });
+    const under = cd.underlayThick, jH = cd.joistH;
+    const zone = (p, t) => Math.min(...segs.map(sg => sg.at(p) + t * sg.f));
+    const yTop = Math.min(zone(R.p - sec.b / 2, under + jH), zone(R.p + sec.b / 2, under + jH));
+    const yBottom = yTop - sec.h;
+    const below = Math.max(0, Math.round(zone(R.p, 0) - yBottom));
+    const fillW = (sec.b - sec.tw) / 2, fillH = sec.h - 2 * sec.tf;
+    const fillM3 = 2 * fillW * fillH * L / 1e9;
+    return {
+      profile: sec, ok, util: c.util, defl: c.defl, deflMax: c.deflMax, loadKNm: gRoof + sQ + sec.kgM * 9.81e-3,
+      p: R.p, q0, q1, length: Math.round(L), yTop, yBottom, below,
+      steelKg: sec.kgM * L / 1000, fillW, fillH, fillM3, fillKg: fillM3 * DENSITY_WOOD_KGM3
+    };
+  }
+
+  function buildRidgeBeam3D(rb, xc, zc, alongX, m) {
+    const toM = 0.001, s = rb.profile, L = rb.length * toM;
+    const b = s.b * toM / 2, w = s.tw * toM / 2, h = s.h * toM, t = s.tf * toM;
+    const shp = new THREE.Shape();
+    [[-b, 0], [b, 0], [b, t], [w, t], [w, h - t], [b, h - t], [b, h], [-b, h], [-b, h - t], [-w, h - t], [-w, t], [-b, t]]
+      .forEach(([x, y], i) => i ? shp.lineTo(x, y) : shp.moveTo(x, y));
+    shp.closePath();
+    const g = new THREE.Group();
+    const beam = new THREE.Mesh(new THREE.ExtrudeGeometry(shp, { steps: 1, depth: L, bevelEnabled: false }), m.steelMaterial);
+    beam.castShadow = beam.receiveShadow = true;
+    g.add(beam);
+    const fw = rb.fillW * toM, fh = rb.fillH * toM;
+    [-1, 1].forEach(sd => {
+      const fill = new THREE.Mesh(new THREE.BoxGeometry(fw, fh, L), m.woodMaterial);
+      fill.position.set(sd * (w + fw / 2), t + fh / 2, L / 2);
+      g.add(fill);
+    });
+    // Lokaal: x dwars, y omhoog, z langs de nok (vanaf q0).
+    if (alongX) g.position.set((rb.p - xc) * toM, rb.yBottom * toM, (rb.q0 - zc) * toM);
+    else { g.rotation.y = Math.PI / 2; g.position.set((rb.q0 - xc) * toM, rb.yBottom * toM, (rb.p - zc) * toM); }
+    return g;
+  }
+
   function sumSpecs(list) {
     const out = Object.assign({}, list[0]);
     list.slice(1).forEach(sp => Object.keys(sp).forEach(k => {
@@ -309,14 +348,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     return out;
   }
 
-  // Het dak van één unit: de dakrechthoek (unit-lokaal mm { x0, x1, z0, z1 },
-  // = maat van roofState.deck) geknipt op de nok in dakvlakken. Per vlak een
-  // eigen dek (vloer-state) met breedte = maat dwars op de helling en diepte
-  // = lengte langs de helling, zodat de balken als sporen van laag naar hoog
-  // lopen. rims: zie FloorModel.computeFrame (alleen bij helling langs Z).
-  // Geeft { shape, planes, specs, undersideAt(x, z), topAt(x, z), ridges, maxTop }
-  // (unit-lokaal, hoogtes vanaf het loopvlak). Vlak-posities (cx, cz) zijn
-  // t.o.v. het midden van de dakrechthoek.
   function computeUnitRoof(roofState, shape, rect, rims) {
     const alongX = shape.axis === 'x';
     const W = rect.x1 - rect.x0, D = rect.z1 - rect.z0;
@@ -328,7 +359,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     const H = (p) => profileHeight(shape.profile, p);
     const covering = coveringFor(roofState.covering, shape.type);
 
-    // Doorvoeren: positie in de plattegrond (zoals in de dak-editor) -> vlak.
     const holes = flat.resolvedOpenings.filter(o => !o.removed).map(o => {
       const px = xc + o.x, pz = rect.z0 + o.y;
       return { o, px, pz, q: alongX ? px : pz };
@@ -341,7 +371,7 @@ window.RoofModel = (() => {
       const plane = { p0, p1, h0, h1, theta: Math.atan2(h1 - h0, run), cos, yaw: alongX ? Math.PI / 2 : 0 };
       let data;
       if (cuts.length === 2 && !alongX && Math.abs(h1 - h0) < 0.5) {
-        data = flat; // plat dak: het dek zoals het is
+        data = flat;
       } else {
         const deck = clone(roofState.deck);
         deck.floor.width = Math.round(alongX ? D : W);
@@ -359,16 +389,12 @@ window.RoofModel = (() => {
       return Object.assign(plane, {
         data, specs: computeSpecs(data.calcData, data.resolvedOpenings, covering),
         cx: alongX ? mid - xc : 0, cz: alongX ? 0 : mid - zc, y: (h0 + h1) / 2,
-        // Verticale dikte (dek + bedekking) van dit vlak.
         vThick: thickness(data.calcData, covering) / cos
       });
     });
 
-    // Knik tussen twee vlakken met een verschillende helling (mansarde):
+    // Mansardeknik: het steilere vlak is verticaal dikker, dus verstek: onderkant op de knik,
-    // de bovenkanten snijden elkaar vóór (het steilere vlak is verticaal
+    // bovenkant op het snijpunt van de bovenvlakken.
-    // dikker), dus de vlakken sluiten in verstek aan: onderkant op de knik,
-    // bovenkant op het snijpunt van de bovenvlakken (miter = verschuiving
-    // van de bovenkant t.o.v. de knik, mm langs de as; 0 = verticaal).
     planes.forEach((pl, i) => { pl.miter0 = 0; pl.miter1 = 0; });
     planes.slice(0, -1).forEach((pi, i) => {
       const pj = planes[i + 1], ai = Math.tan(pi.theta), aj = Math.tan(pj.theta);
@@ -377,58 +403,47 @@ window.RoofModel = (() => {
       pi.miter1 = dp; pj.miter0 = dp;
     });
     const mainUnder = (x, z) => H(alongX ? x : z);
-    // Bovenkant: het laagste van de (doorgetrokken) bovenvlakken; de daklijn
-    // is bol, dus dat is precies het dak, ook rond een knik.
     const mainTop = (x, z) => {
       const q = alongX ? x : z;
       return Math.min(...planes.map(pl => pl.h0 + (q - pl.p0) * Math.tan(pl.theta) + pl.vThick));
     };
-    // Wolfsdak: de vlakken tussen de wolfseind-knikken worden geen
-    // rechthoekige dekken; dat bovenste deel (cap, computeCap) is het laagste
-    // van de twee dakvlakken en de twee wolfseinden, met één top.
     let cap = null, undersideAt = mainUnder, topAt = mainTop, outPlanes = planes;
-    if (shape.type === 'wolf' && shape.hip && kinks.length === 3) {
+    const pA = shape.type === 'wolf' && shape.hip ? shape.profile[1].p : 0, pB = pA && shape.profile[3].p;
-      cap = computeCap(roofState, shape, rect, alongX, kinks, covering);
+    if (shape.type === 'wolf' && shape.hip && Math.min(pB, a1) - Math.max(pA, a0) > 1) cap = computeCap(roofState, shape, rect, alongX, covering);
-      outPlanes = planes.filter(pl => !(pl.p0 >= cap.pA - 0.5 && pl.p1 <= cap.pB + 0.5));
+    if (cap) {
-      const at = (x, z) => ({ x: alongX ? x : z, z: alongX ? z : x }); // (p, q)
+      outPlanes = planes.filter(pl => !(pl.p0 >= pA - 0.5 && pl.p1 <= pB + 0.5));
+      const at = (x, z) => ({ x: alongX ? x : z, z: alongX ? z : x });
       undersideAt = (x, z) => Math.min(mainUnder(x, z), ...cap.regions.map(rg => rg.under(at(x, z))));
       topAt = (x, z) => Math.min(mainTop(x, z), ...cap.regions.map(rg => rg.under(at(x, z)) + rg.vThick));
     }
+    const specs = sumSpecs(outPlanes.map(pl => pl.specs).concat(cap ? [cap.specs] : []));
+    const ridgeBeam = computeRidgeBeam(roofState, shape, rect, alongX, flat.calcData, specs.totalKg / Math.max(0.1, W * D / 1e6));
+    Object.assign(specs, {
+      nokStaalM: ridgeBeam ? ridgeBeam.length / 1000 : 0, nokStaalKg: ridgeBeam ? ridgeBeam.steelKg : 0,
+      nokVulhoutM3: ridgeBeam ? ridgeBeam.fillM3 : 0, nokVulhoutKg: ridgeBeam ? ridgeBeam.fillKg : 0
+    });
+    specs.totalKg += specs.nokStaalKg + specs.nokVulhoutKg;
     return {
-      shape, covering, planes: outPlanes, specs: sumSpecs(outPlanes.map(pl => pl.specs).concat(cap ? [cap.specs] : [])),
+      shape, covering, planes: outPlanes, specs, ridgeBeam,
       undersideAt, topAt, cap, rect, alongX,
       ridges: kinks.map(value => ({ axis: shape.axis, value })),
       maxTop: cap ? cap.maxTop : Math.max(...planes.map(pl => Math.max(pl.h0, pl.h1) + pl.vThick))
     };
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Bovenste deel van een wolfsdak (cap). Coördinaten (p, q) als { x: p,
-  // z: q } (unit-lokaal mm): p langs de helling van het hoofddak, q langs de
-  // nok. Band p = pA..pB (wolfseind-knikken), q = q0..q1 (de kopgevels).
-  // Vier vlakken (onderkant dak): m1/m2 de twee dakvlakken, h1/h2 de
-  // wolfseinden: vanaf de kopgevel op hipH met de dakhelling omhoog tot de
-  // nokhoogte (driehoek), daartussen een rechte nok op pR. Is de unit te kort
-  // voor een nokstuk, dan worden de wolfseinden steiler en lopen ze in één
-  // punt samen. Per vlak het gebied waar het het laagste is (regions).
-  // Houtwerk zoals de dekken: plafondplaat, sporen (dakvlakken: op dezelfde
-  // q als de balken van het onderste dek; wolfseinden: verdeeld over pA..pB),
-  // hoekkepers van elke hoek van de band naar het nokeinde, nokbalk, kopbalk
-  // langs de voet van een wolfseind.
-  // ------------------------------------------------------------
   const DENSITY_WOOD_KGM3 = 450, DENSITY_OSB_KGM3 = 650; // zelfde als FloorModel
-  function computeCap(roofState, shape, rect, alongX, kinks, covering) {
+  function computeCap(roofState, shape, rect, alongX, covering) {
     const H = (p) => profileHeight(shape.profile, p);
-    const [pA, pR, pB] = kinks, hipH = shape.hip.h, top = H(pR);
+    const uq0 = alongX ? rect.z0 : rect.x0, uq1 = alongX ? rect.z1 : rect.x1;
-    const q0 = alongX ? rect.z0 : rect.x0, q1 = alongX ? rect.z1 : rect.x1, qM = (q0 + q1) / 2;
+    const a0 = alongX ? rect.x0 : rect.z0, a1 = alongX ? rect.x1 : rect.z1;
+    const hq = shape.hip.q0 !== undefined ? [shape.hip.q0, shape.hip.q1] : [uq0, uq1];
+    const { pA, pR, pB, hipH, top, sA, sB, tH, inset, q0, q1, qM } = hipGeom(shape, hq[0], hq[1]);
     const fp = roofState.deck.floor;
     const joistW = fp.joistWidth || 70, joistH = fp.joistHeight || 220, underlay = fp.underlayThick || 22;
     const cov = COVERINGS[covering] || COVERINGS.dakleer;
-    const sA = (top - H(pA)) / (pR - pA), sB = (top - H(pB)) / (pB - pR);
+    const cp0 = Math.max(pA, a0), cp1 = Math.min(pB, a1), cq0 = Math.max(q0, uq0), cq1 = Math.min(q1, uq1);
-    // Helling wolfseinden: die van het dak, maar minstens zo steil dat ze de
+    const clipBox = (poly) => [(p) => p.x - cp0, (p) => cp1 - p.x, (p) => p.z - cq0, (p) => cq1 - p.z]
-    // nokhoogte halen vóór het midden tussen de kopgevels.
+      .reduce((pl, f) => pl.length >= 3 ? clipPoly(pl, f) : pl, poly);
-    const tH = Math.max((sA + sB) / 2, (top - hipH) / Math.max(1, qM - q0));
-    const inset = (top - hipH) / tH; // nokeinde vanaf de kopgevel
     const plane = (key, slope, f, along) => {
       const cos = Math.cos(Math.atan(slope));
       return { key, f, along, cos, tV: underlay / cos, jV: joistH / cos, bV: BESCHOT_MM / cos, covV: cov.thickMM / cos };
@@ -443,12 +458,13 @@ window.RoofModel = (() => {
     const regions = fns.map((fi, i) => {
       let poly = band;
       fns.forEach((fj, j) => { if (j !== i && poly.length >= 3) poly = clipPoly(poly, (p) => fj.f(p) - fi.f(p)); });
-      // Samenvallende punten (afsnijden door de top) weg.
       poly = poly.filter((p, k) => { const q = poly[(k + 1) % poly.length]; return Math.hypot(q.x - p.x, q.z - p.z) > 0.5; });
       return Object.assign({}, fi, { poly, under: fi.f, vThick: fi.tV + fi.jV + fi.bV + fi.covV });
     }).filter(rg => rg.poly.length >= 3 && quadArea(rg.poly) > 100);
+    const clipped = regions.map(rg => Object.assign({}, rg, { poly: clipBox(rg.poly) }))
+      .filter(rg => rg.poly.length >= 3 && quadArea(rg.poly) > 100);
+    if (!clipped.some(rg => rg.along === 'q')) return null;
 
-    // Snijden van een lijn (vaste p of vaste q) met een convexe veelhoek.
     const cutLine = (poly, fixed, v) => {
       const ts = [];
       poly.forEach((a, k) => {
@@ -459,16 +475,11 @@ window.RoofModel = (() => {
       });
       return ts.length >= 2 ? [Math.min(...ts), Math.max(...ts)] : null;
     };
-    // Balken als veelhoek in de plattegrond (rechthoek van balkbreedte rond
-    // de hartlijn A-B, afgezaagd tegen de balken waar hij op aansluit) met
-    // de onderkant op het dakvlak (yAt: + plafondplaat). Lengte = langs de
-    // balk, hoek = helling van de balk.
     const hw = joistW / 2;
     const rectAround = (A, B) => {
       const L = Math.hypot(B.x - A.x, B.z - A.z), nx = -(B.z - A.z) / L * hw, nz = (B.x - A.x) / L * hw;
       return [{ x: A.x - nx, z: A.z - nz }, { x: B.x - nx, z: B.z - nz }, { x: B.x + nx, z: B.z + nz }, { x: A.x + nx, z: A.z + nz }];
     };
-    // Halfvlak aan de kant van `from` naast het zijvlak van balk m (>= 0 blijft).
     const awayFrom = (m, from) => {
       const L = Math.hypot(m.B.x - m.A.x, m.B.z - m.A.z), nx = -(m.B.z - m.A.z) / L, nz = (m.B.x - m.A.x) / L;
       const d = (p) => (p.x - m.A.x) * nx + (p.z - m.A.z) * nz;
@@ -488,7 +499,6 @@ window.RoofModel = (() => {
       if (poly.length < 3) return null;
       const dx = B.x - A.x, dz = B.z - A.z, L = Math.hypot(dx, dz);
       const yA = rg.under(A) + rg.tV, yB = rg.under(B) + rg.tV;
-      // Hartlijnbalk (hoekkeper, nokbalk): hoogte langs de hartlijn; anders op het vlak.
       const yAt = lineHeight
         ? (p) => yA + (yB - yA) * Math.max(0, Math.min(1, ((p.x - A.x) * dx + (p.z - A.z) * dz) / (L * L)))
         : (p) => rg.under(p) + rg.tV;
@@ -496,16 +506,12 @@ window.RoofModel = (() => {
       const plan = Math.max(...ts) - Math.min(...ts), slope = Math.abs(yB - yA) / L;
       if (plan < 50) return null;
       const bm = {
-        kind, A, B, poly, yAt, jV: rg.jV,
+        kind, A, B, poly, yAt, jV: rg.jV, slope,
         length: Math.round(plan * Math.sqrt(1 + slope * slope)), angle: Math.round(Math.atan(slope) * 1800 / Math.PI) / 10
       };
       beams.push(bm);
       return bm;
     };
-    // Raamwerk: kopbalken (binnen de kopgevel, op de bovenregel), hoekkepers
-    // van elke hoek van de band naar het nokeinde, nokbalk ertussen. De
-    // hoekkepers staan op de kopbalk en sluiten bovenin in verstek op elkaar
-    // aan; de nokbalk is afgezaagd tegen de hoekkepers.
     const mOf = (x) => regions.find(rg => rg.key === (x < pR ? 'm1' : 'm2')) || regions[0];
     const hOf = (z) => regions.find(rg => rg.key === (z < qM ? 'h1' : 'h2')) || regions[0];
     const ends = [{ x: pR, z: Math.min(qM, q0 + inset) }, { x: pR, z: Math.max(qM, q1 - inset) }];
@@ -516,7 +522,6 @@ window.RoofModel = (() => {
       const e = c.z < qM ? ends[0] : ends[1], sp = Math.sign(pR - c.x), sq = Math.sign(qM - c.z);
       const clips = [(p) => sp * (pR - p.x)];
       if (!hasRidge) clips.push((p) => sq * (qM - p.z));
-      // Op de kopbalk: vanaf zijn binnenkant.
       clips.push((p) => sq * (c.z + sq * joistW - p.z) * -1);
       return addBeam('hoekkeper', mOf(c.x), c, e, clips, true);
     }).filter(Boolean);
@@ -524,9 +529,11 @@ window.RoofModel = (() => {
     if (hasRidge) {
       const mid = { x: pR, z: qM };
       ridgeBeam = addBeam('nokbalk', mOf(pR - 1), ends[0], ends[1], hips.map(h => awayFrom(h, mid)), true);
+      // Stalen nokbalk (computeRidgeBeam) in plaats van hout: wel om de sporen
+      // tegen af te zagen, niet als houten balk.
+      if (ridgeBeam && roofState.steelRidge !== false) beams.splice(beams.indexOf(ridgeBeam), 1);
     }
     const members = kops.concat(hips, ridgeBeam ? [ridgeBeam] : []);
-    // Sporen: afgezaagd tegen de balk(en) waar ze op uitkomen.
     const spread = (len) => FloorModel.computeFrame({ width: len, depth: 1000, joistWidth: joistW, joistHeight: joistH, minSpacing: fp.minSpacing, maxSpacing: fp.maxSpacing, underlayThick: underlay }).joists.map(x => x + len / 2);
     const qs = spread(q1 - q0).map(v => q0 + v), ps = spread(pB - pA).map(v => pA + v);
     regions.forEach(rg => {
@@ -541,10 +548,19 @@ window.RoofModel = (() => {
       });
     });
 
-    // Specificaties (zelfde sleutels als computeSpecs).
+    const ownBeams = beams.map(bm => {
+      const poly = clipBox(bm.poly);
+      if (poly.length < 3 || quadArea(poly) < 100) return null;
+      const dx = bm.B.x - bm.A.x, dz = bm.B.z - bm.A.z, L = Math.hypot(dx, dz);
+      const ts = poly.map(p => ((p.x - bm.A.x) * dx + (p.z - bm.A.z) * dz) / L);
+      const plan = Math.max(...ts) - Math.min(...ts), slope = bm.slope;
+      if (plan < 50) return null;
+      return Object.assign({}, bm, { poly, length: Math.round(plan * Math.sqrt(1 + slope * slope)) });
+    }).filter(Boolean);
+
     const W = joistW * 1e-3, Hh = joistH * 1e-3;
-    const woodM3 = beams.reduce((t, bm) => t + bm.length * 1e-3 * W * Hh, 0);
+    const woodM3 = ownBeams.reduce((t, bm) => t + bm.length * 1e-3 * W * Hh, 0);
-    const areaM2 = regions.reduce((t, rg) => t + quadArea(rg.poly) / rg.cos, 0) / 1e6;
+    const areaM2 = clipped.reduce((t, rg) => t + quadArea(rg.poly) / rg.cos, 0) / 1e6;
     const cs = coverSpecs(covering, areaM2), osbVol = areaM2 * underlay * 1e-3, bVol = areaM2 * BESCHOT_MM * 1e-3;
     const specs = Object.assign({
       joistWoodM3: woodM3, joistWoodKg: woodM3 * DENSITY_WOOD_KGM3,
@@ -553,25 +569,20 @@ window.RoofModel = (() => {
       voidM3: Math.max(0, areaM2 * Hh - woodM3),
       totalKg: woodM3 * DENSITY_WOOD_KGM3 + (osbVol + bVol) * DENSITY_OSB_KGM3 + cs.coverKg
     }, cs);
-    const maxTop = top + Math.max(...regions.map(rg => rg.vThick));
+    const maxTop = Math.max(...clipped.map(rg => Math.max(...rg.poly.map(pt => rg.under(pt) + rg.vThick))));
-    return { pA, pR, pB, q0, q1, hipH, joistW, joistH, regions, beams, specs, maxTop };
+    return { pA: cp0, pR, pB: cp1, q0: cq0, q1: cq1, hipH, slope: sA, joistW, joistH, regions: clipped, beams: ownBeams, specs, maxTop };
   }
 
-  // 3D van het dak van één unit (meters, gecentreerd op de dakrechthoek,
+  // Afschuiving i.p.v. kanteling (lokaal +Z = oplopende as): plan = z·cos θ, Y = y/cos θ + z·sin θ.
-  // Y = 0 op het loopvlak): per dakvlak build3D, zo vervormd dat de
+  // Zo blijven dikte haaks op de helling en lengte gelijk, en staan de kopse kanten loodrecht (zoals de zaagsnede aan sporen).
-  // onderkant van het plafond precies op de daklijn van de wanden ligt.
-  // Geen kanteling maar een afschuiving (lokaal +Z = oplopende as):
-  //   plan = z·cos θ,  Y = y/cos θ + z·sin θ
-  // De onderkant ligt dan op de helling, de dikte haaks op de helling blijft
-  // gelijk (verticaal = dikte/cos θ, zoals vThick), de lengte langs de
-  // helling ook (balklengtes), en de kopse kanten staan loodrecht (zoals een
-  // loodrechte zaagsnede aan sporen). Bij kantelen zouden de kopse kanten
-  // haaks op de helling staan en ligt de bovenkant aan de hoge kant
-  // dikte·sin θ terug van de dakrand.
   function buildUnit3D(unitRoof, opts) {
     const toM = 0.001;
     const group = new THREE.Group();
     if (unitRoof.cap) group.add(buildCap3D(unitRoof, opts));
+    if (unitRoof.ridgeBeam) {
+      const r = unitRoof.rect;
+      group.add(buildRidgeBeam3D(unitRoof.ridgeBeam, (r.x0 + r.x1) / 2, (r.z0 + r.z1) / 2, unitRoof.alongX, opts.materials));
+    }
     unitRoof.planes.forEach(pl => {
       const g = new THREE.Group();
       g.position.set(pl.cx * toM, pl.y * toM, pl.cz * toM);
@@ -593,10 +604,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     return group;
   }
 
-  // Verstek op de uiteinden van een dek (vóór de afschuiving; lokaal z
-  // langs de helling, -L/2 .. L/2, y = 0 onderkant .. T bovenkant): elk
-  // hoekpunt op een uiteinde schuift met de hoogte mee naar de verstekhoek
-  // (pl.miter0 / miter1 in mm langs de as, omgerekend langs de helling).
   function miterDeck(deck, pl, cos) {
     const toM = 0.001, cd = pl.data.calcData;
     const L = cd.depth * toM, T = pl.vThick * cos * toM;
@@ -624,11 +631,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     });
   }
 
-  // Bovenste deel van een wolfsdak (unitRoof.cap, zie computeCap): per
-  // hellend vlak plafondplaat en bedekking (verticale dikte, UV langs de
-  // helling), sporen/hoekkepers/kopbalken als balken met verticale kopse
-  // kanten (zoals de afgeschoven dekken). Plaat én bedekking zichtbaar:
-  // alleen de kopbalken (de rest is ingesloten).
   function capRegions(unitRoof) { return unitRoof.cap ? unitRoof.cap.regions : []; }
   function buildCap3D(unitRoof, opts) {
     const toM = 0.001, m = opts.materials, c = unitRoof.cap, r = unitRoof.rect;
@@ -636,18 +638,15 @@ window.RoofModel = (() => {
     const group = new THREE.Group();
     const osbOn = opts.osbVisible !== false, covOn = opts.dakleerVisible !== false;
     const covMat = coveringMaterial(unitRoof.covering) || m.dakleerMaterial;
-    // (p, q) -> wereld (m, t.o.v. het dakmidden).
     const P = (pt, y) => {
       const x = unitRoof.alongX ? pt.x : pt.z, z = unitRoof.alongX ? pt.z : pt.x;
       return [(x - xc) * toM, y * toM, (z - zc) * toM];
     };
-    // Plaat onder een convexe veelhoek: onderkant bottom(pt), dikte h (verticaal).
     function slab(poly, bottom, h, topMat, sideMat, uvOf) {
       const n = poly.length, pos = [], uv = [];
       const T = poly.map(pt => P(pt, bottom(pt) + h)), B = poly.map(pt => P(pt, bottom(pt)));
       const UV = poly.map(pt => uvOf ? uvOf(pt) : [0, 0]), z2 = [0, 0];
       const tri = (a, b, cc, ua, ub, uc) => { pos.push(...a, ...b, ...cc); uv.push(...ua, ...ub, ...uc); };
-      // Oriëntatie zo dat de bovenkant naar boven wijst.
       const up = (T[1][0] - T[0][0]) * (T[2][2] - T[0][2]) - (T[1][2] - T[0][2]) * (T[2][0] - T[0][0]) < 0;
       for (let k = 1; k < n - 1; k++) up ? tri(T[0], T[k], T[k + 1], UV[0], UV[k], UV[k + 1]) : tri(T[0], T[k + 1], T[k], UV[0], UV[k + 1], UV[k]);
       const topCount = pos.length / 3;
@@ -669,26 +668,18 @@ window.RoofModel = (() => {
       group.add(mesh);
     }
     c.regions.forEach(rg => {
-      if (osbOn) slab(rg.poly, rg.under, rg.tV, m.osbMaterial, m.osbMaterial);
+      if (osbOn) slab(rg.poly, rg.under, rg.tV, opts.ceilingMaterial || m.osbMaterial, m.osbMaterial);
-      if (osbOn) slab(rg.poly, (pt) => rg.under(pt) + rg.tV + rg.jV, rg.bV, m.osbMaterial, m.osbMaterial); // dakbeschot
+      if (osbOn) slab(rg.poly, (pt) => rg.under(pt) + rg.tV + rg.jV, rg.bV, m.osbMaterial, m.osbMaterial);
       if (covOn) slab(rg.poly, (pt) => rg.under(pt) + rg.tV + rg.jV + rg.bV, rg.covV, covMat, covMat,
         (pt) => rg.along === 'p' ? [pt.z * toM, pt.x * toM / rg.cos] : [pt.x * toM, pt.z * toM / rg.cos]);
     });
-    // Balken: hun (afgezaagde) veelhoek in de plattegrond, onderkant op
-    // bm.yAt, hoogte jV verticaal.
     c.beams.forEach(bm => {
-      if (osbOn && bm.kind !== 'kopbalk') return; // ingesloten tussen plafondplaat en dakbeschot
+      if (osbOn && bm.kind !== 'kopbalk') return;
       slab(bm.poly, bm.yAt, bm.jV, m.woodMaterial, m.woodMaterial);
     });
     return group;
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Dakrand over de hele woning
-  // ------------------------------------------------------------
-
-  // Splits de ribben van de omtrek op elke hoek van een dak-rechthoek die op
-  // die ribbe ligt ("hoek van een unit"), zodat spots daar ook beginnen/eindigen.
   function splitAtCorners(pts, rects) {
     const corners = [];
     rects.forEach(r => corners.push({ x: r.x0, z: r.z0 }, { x: r.x1, z: r.z0 }, { x: r.x1, z: r.z1 }, { x: r.x0, z: r.z1 }));
@@ -717,28 +708,14 @@ window.RoofModel = (() => {
     return Math.abs(pts.reduce((s, p, k) => { const q = pts[(k + 1) % pts.length]; return s + p.x * q.z - q.x * p.z; }, 0) / 2);
   }
 
-  // roofs: [{ unitId, rect: { x0, x1, z0, z1 }, fascia: bool, topAt(x, z),
+  // facadeDepth negatief = gevel van een hoger deel die naar dit dak kijkt: de rand stopt tegen die gevel.
-  // ridges: [{ axis, value }] }] (mm, woning-assen); topAt = bovenkant
-  // dakleer (absoluut, loopt buiten het dak door met de helling). Geeft per
-  // ribbe (segments) de geometrie terug; edge.spots wordt door LightingModel
-  // gevuld (met y = onderkant boeideel ter plaatse).
-  // facadeDepth(a, b, normal) (optioneel, mm): dikte van de gevelafwerking
-  // (doek + latwerk, steen) buiten het wandvlak langs die ribbe. De gevel
-  // loopt achter het boeideel door tot de bovenkant van het dak; het
-  // boeideel / de daktrim valt er overheen en sluit aan de dakkant aan op
-  // het dak (binnenrand = dakrand, van boven dicht). De spots komen in de
-  // onderplaat vóór de gevel. Negatief = gevel van een ander (hoger) deel
-  // die naar dit dak toe kijkt: de rand stopt tegen die afgewerkte gevel.
   function computeEdge(settings, roofs, facadeDepth) {
     const s = normalizeSettings(settings);
     const rects = roofs.map(r => r.rect);
     if (!roofs.length) return null;
 
-    // Hoogtegroepen: daken die tegen elkaar liggen horen bij één doorlopende
+    // Daken die tegen elkaar liggen delen één rand, tenzij het hoogteverschil langs de hele naad
-    // rand, tenzij het hoogteverschil langs de hele naad minstens de
+    // minstens de boeideelhoogte is.
-    // boeideelhoogte is. Dan krijgt het hoge dak een eigen rand rondom (ook
-    // boven het lage dak), en loopt de rand van het lage dak tot de gevel
-    // van het hoge.
     const group = roofs.map((r, i) => i);
     const find = (i) => group[i] === i ? i : (group[i] = find(group[i]));
     const sharedEdge = (A, B) => {
@@ -778,22 +755,16 @@ window.RoofModel = (() => {
         const owner = members.find(r => onRectEdge(r.rect, mid)) || members[0];
         const fascia = owner.fascia !== false;
         const off = fascia ? offBoei : offTrim;
-        // Ribbe tegen een dak van een andere groep: tegen een hoger dak
+        // Tegen een hoger dak vervalt de ribbe (daar staat de gevel), boven een lager dak blijft hij zonder spots.
-        // vervalt hij (daar staat de gevel van het hoge), boven een lager
-        // dak blijft hij, maar zonder spots.
         const nb = others.find(r => onRectEdge(r.rect, mid));
         const dropped = !!nb && nb.topAt(mid.x, mid.z) > owner.topAt(mid.x, mid.z);
         return {
           a, b, owner: owner.unitId, fascia, normal: rectilinearNormal(a, b),
           outerA: off[i], outerB: off[j], spotA: offSpot[i], spotB: offSpot[j],
-          // Bovenkant van de rand (dakleer + opstand).
           topAt: (p) => owner.topAt(p.x, p.z) + EDGE_ABOVE_MM, ridges: owner.ridges || [],
           overRoof: !!nb && !dropped, dropped
         };
       });
-      // Binnenrand: alleen tegen de gevel van een hoger deel (negatieve
-      // diepte) inkorten; spotlijn vóór de gevel. Op een hoek van twee haakse
-      // ribben het snijpunt van beide verschoven lijnen, anders loodrecht.
       const depRaw = segs.map(sg => (facadeDepth ? facadeDepth(sg.a, sg.b, sg.normal) || 0 : 0));
       const dep = depRaw.map(d => Math.min(0, d));
       const spotD = depRaw.map(d => Math.max(0, d) + (s.overhang - Math.max(0, d)) * SPOT_RATIO);
@@ -810,12 +781,6 @@ window.RoofModel = (() => {
       });
       segs.forEach((sg, i) => Object.assign(sg, shifted[i], { facadeDepth: depRaw[i] }));
 
-      // Naast een vervallen ribbe (tegen een hoger dak):
-      //   - ligt het verlengde van de rand in het hoge deel, dan loopt hij
-      //     recht door tot die gevel (spot op spotafstand van de gevel);
-      //   - ligt het verlengde ernaast (de rand loopt langs de zijgevel van
-      //     het hoge deel), dan loopt hij recht door tot de overstek, onder
-      //     de rand van het hoge dak (van bovenaf overlappen ze).
       const insideOther = (p) => others.some(r => p.x > r.rect.x0 + 0.5 && p.x < r.rect.x1 - 0.5 && p.z > r.rect.z0 + 0.5 && p.z < r.rect.z1 - 0.5);
       segs.forEach((sg, i) => {
         if (sg.dropped) return;
@@ -851,8 +816,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     };
   }
 
-  // Convexe veelhoek (plattegrond, mm) knippen met een halfvlak
-  // (Sutherland-Hodgman): houd de punten waar f(p) >= 0.
   function clipPoly(poly, f) {
     const out = [];
     poly.forEach((p, k) => {
@@ -866,8 +829,6 @@ window.RoofModel = (() => {
     return out;
   }
 
-  // Prisma onder een convexe veelhoek: bovenkant per hoekpunt op topFn(p),
-  // onderkant h lager (mm -> meters).
   function prismGeometry(poly, topFn, h) {
     const toM = 0.001, n = poly.length, pos = [];
     const T = poly.map(p => [p.x * toM, topFn(p) * toM, p.z * toM]);
@@ -881,17 +842,12 @@ window.RoofModel = (() => {
     return geo;
   }
 
-  // 3D van de dakrand: per ribbe een vierhoek (dakrand -> buitenrand, in
-  // verstek), naar beneden over de hoogte van boeideel resp. daktrim. De
-  // bovenkant volgt het dak (sg.topAt); op een nok wordt de ribbe geknipt.
-  // Plus de boeideel-spots (edge.spots) in de onderplaat.
-  // opts: { edgeVisible (volgt "Beplating"), spotsVisible (volgt "Lampen") }
   function buildEdge3D(edge, materials, opts) {
     const o = opts || {};
     const toM = 0.001;
     const group = new THREE.Group();
     if (!edge) return group;
-    // Het boeidelen-materiaal wordt gedeeld: kleur volgens de instelling.
+    // Gedeeld materiaal: kleur volgens de instelling.
     materials.fasciaMaterial.color.setHex((FASCIA_COLORS[edge.fasciaColor] || FASCIA_COLORS.antraciet).hex);
     edge.segments.forEach(sg => {
       let polys = [[sg.a, sg.b, sg.outerB, sg.outerA]];
@@ -899,8 +855,6 @@ window.RoofModel = (() => {
         const f = (p) => r.axis === 'x' ? p.x - r.value : p.z - r.value;
         polys = polys.flatMap(pl => [clipPoly(pl, f), clipPoly(pl, p => -f(p))]).filter(pl => pl.length >= 3);
       });
-      // Boeideel: totale hoogte fasciaHeight vanaf de bovenkant van de rand;
-      // daktrim: trimHeight onder het dakleer + de opstand erboven.
       const h = sg.fascia ? edge.fasciaHeight : edge.trimHeight + edge.edgeAbove;
       polys.forEach(pl => {
         const mesh = new THREE.Mesh(prismGeometry(pl, sg.topAt, h), sg.fascia ? materials.fasciaMaterial : materials.trimMaterial);
@@ -914,6 +868,7 @@ window.RoofModel = (() => {
       const spot = new THREE.Mesh(new THREE.CylinderGeometry(spotR, spotR, spotH, 16), materials.spotOnMaterial);
       spot.position.set(p.x * toM, p.y * toM - spotH / 2 + 0.002, p.z * toM);
       spot.visible = o.spotsVisible !== false;
+      spot.userData = { ref: p, glow: true };
       group.add(spot);
     });
     return group;
@@ -923,6 +878,8 @@ window.RoofModel = (() => {
     const s = Object.assign({}, DEFAULT_SETTINGS, settings || {});
     s.overhang = Math.min(OVERHANG_MAX, Math.max(OVERHANG_MIN, s.overhang));
     delete s.edge; delete s.spots; // oud (v0.3.0): nu per unit
+    const h = s.house || {};
+    s.house = { enabled: !!h.enabled, form: h.form && UnitModel.ROOF_TYPES[h.form.type] ? Object.assign({}, h.form) : null, cover: !!h.cover };
     if (!FASCIA_COLORS[s.fasciaColor]) s.fasciaColor = DEFAULT_SETTINGS.fasciaColor;
     return s;
   }
@@ -930,7 +887,7 @@ window.RoofModel = (() => {
   return {
     DAKLEER_MM, BESCHOT_MM, EDGE_ABOVE_MM, RIET, FELS, coverKind, OVERHANG_MIN, OVERHANG_MAX, DEFAULT_SETTINGS, SPOT_RATIO, FASCIA_COLORS, COVERINGS, coveringFor, coveringThumbUrl,
     createDefaultRoof, thickness, createMaterials, build3D, computeSpecs,
-    computeShape, wallProfile, profileHeight, computeUnitRoof, buildUnit3D, capRegions,
+    computeShape, shapeFromProfile, shapeLines, wallProfile, profileHeight, computeUnitRoof, buildUnit3D, capRegions,
     computeEdge, buildEdge3D, normalizeSettings
   };
 })();

js/room/room-model.js

@@ -0,0 +1,446 @@
+/*!
+ * Tectum
+ * Copyright © 2026 Machiel Heinen.
+ * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
+ * Zie LICENTIE.md.
+ */
+// Deuren en ramen tellen als wand. Wanduiteinden tellen END_TOL langer, zodat een kiertje bij
+// een getekende binnenwand de ruimte niet laat doorlopen.
+
+window.RoomModel = (() => {
+  const EPS = 0.5;
+  const END_TOL = 15;
+  const MIN_AREA_MM2 = 0.05e6;
+  const FACE_OFF = 2;
+  const CEIL_STEP = 300;
+  const CEIL_MIN = 1800, CEIL_MAX = 4500;
+
+  const TYPES = {
+    woonkamer: { label: 'Woonkamer', color: '#e6c36a' },
+    keuken: { label: 'Keuken', color: '#f0a05a', floor: 'tegel_grijs' },
+    woonkeuken: { label: 'Woonkeuken', color: '#e9b35f' },
+    slaapkamer: { label: 'Slaapkamer', color: '#8fb3e8' },
+    badkamer: { label: 'Badkamer', color: '#5fc9c0', floor: 'tegel_antraciet', fibo: { decor: 'wit_tegel', height: null }, ceiling: 2600 },
+    toilet: { label: 'Toilet', color: '#7cc7e3', floor: 'tegel_antraciet', fibo: { decor: 'wit_tegel', height: 1200 }, ceiling: 2600 },
+    hal: { label: 'Hal / entree', color: '#c9bfae' },
+    berging: { label: 'Berging', color: '#a99a86' },
+    techniek: { label: 'Techniek', color: '#9a9aa6' },
+    wasruimte: { label: 'Wasruimte', color: '#9fd3a4', floor: 'tegel_grijs' },
+    werkkamer: { label: 'Werkkamer', color: '#c3a6e0' },
+    overig: { label: 'Overig', color: '#b8b8b8' }
+  };
+
+  const FIBO = {
+    wit_tegel: { label: 'Wit, tegel 300×600', color: '#f1f0ec', jointColor: '#cfcdc6', tile: { w: 600, h: 300, joint: 3 } },
+    grijs_tegel: { label: 'Lichtgrijs, tegel 300×600', color: '#c9c8c3', jointColor: '#a3a29d', tile: { w: 600, h: 300, joint: 3 } },
+    antraciet_tegel: { label: 'Antraciet, tegel 300×600', color: '#55575a', jointColor: '#3a3b3d', tile: { w: 600, h: 300, joint: 3 } },
+    wit_metro: { label: 'Wit, metrotegel 100×200', color: '#f3f2ee', jointColor: '#c8c6be', tile: { w: 200, h: 100, joint: 2 } },
+    beton: { label: 'Betonlook (naadloos)', color: '#a6a39c' }
+  };
+
+  const isHex = (v) => /^#[0-9a-f]{6}$/i.test(v || '');
+
+  function applyType(room, type) {
+    const T = TYPES[type] || TYPES.overig;
+    room.type = TYPES[type] ? type : 'overig';
+    room.floor = T.floor || null;
+    room.fibo = T.fibo ? Object.assign({}, T.fibo) : null;
+    room.ceiling = T.ceiling || null;
+    room.paint = null;
+    return room;
+  }
+
+  function create(state, rect, x, z, type) {
+    const id = (state.rooms || []).reduce((m, r) => Math.max(m, r.id || 0), 0) + 1;
+    return applyType({ id, unitId: rect.id, x: Math.round(x - rect.x0), z: Math.round(z - rect.z0), name: '' }, type);
+  }
+
+  function normalizeRoom(r, i) {
+    return {
+      id: r.id > 0 ? r.id : i + 1,
+      unitId: String(r.unitId || 'A'), x: Number(r.x) || 0, z: Number(r.z) || 0,
+      type: TYPES[r.type] ? r.type : 'overig',
+      name: typeof r.name === 'string' ? r.name : '',
+      floor: r.floor && FloorModel.FINISHES[r.floor] ? r.floor : null,
+      paint: isHex(r.paint) ? r.paint : null,
+      fibo: r.fibo && FIBO[r.fibo.decor] ? { decor: r.fibo.decor, height: r.fibo.height > 0 ? Math.round(r.fibo.height) : null } : null,
+      ceiling: r.ceiling > 0 ? Math.max(CEIL_MIN, Math.min(CEIL_MAX, Math.round(r.ceiling))) : null
+    };
+  }
+  function normalize(list, unitIds) {
+    return (Array.isArray(list) ? list : []).map(normalizeRoom).filter(r => !unitIds || unitIds.includes(r.unitId));
+  }
+
+  const q = (v) => Math.round(v * 10) / 10;
+  function bsearch(arr, v) {
+    if (!arr.length || v < arr[0] || v > arr[arr.length - 1]) return -1;
+    let lo = 0, hi = arr.length - 1;
+    while (hi - lo > 1) { const m = (lo + hi) >> 1; if (arr[m] <= v) lo = m; else hi = m; }
+    return lo;
+  }
+
+  function buildGrid(pieces, rects) {
+    const blockers = [];
+    pieces.forEach(p => {
+      if (p.place.baseY) return; // opbouw boven een lager dak staat niet op de vloer
+      const pl = p.place, alongX = Math.abs(Math.sin(pl.rotY)) < 0.5;
+      const hw = pl.width / 2, ht = pl.thickness / 2;
+      const r = alongX ? [pl.cx - hw, pl.cx + hw, pl.cz - ht, pl.cz + ht] : [pl.cx - ht, pl.cx + ht, pl.cz - hw, pl.cz + hw];
+      const ext = alongX ? [r[0] - END_TOL, r[1] + END_TOL, r[2], r[3]] : [r[0], r[1], r[2] - END_TOL, r[3] + END_TOL];
+      blockers.push({ piece: p, r: r.map(q), ext: ext.map(q), alongX });
+    });
+    const sx = new Set(), sz = new Set();
+    const addR = (r) => { sx.add(r[0]); sx.add(r[1]); sz.add(r[2]); sz.add(r[3]); };
+    const unitR = rects.map(r => [r.x0, r.x1, r.z0, r.z1].map(q));
+    unitR.forEach(addR);
+    blockers.forEach(b => { addR(b.r); addR(b.ext); });
+    const xs = [...sx].sort((a, b) => a - b), zs = [...sz].sort((a, b) => a - b);
+    const nx = Math.max(0, xs.length - 1), nz = Math.max(0, zs.length - 1);
+    const ix = new Map(xs.map((v, i) => [v, i])), iz = new Map(zs.map((v, i) => [v, i]));
+    const unitOf = new Int16Array(nx * nz).fill(-1);
+    const block = new Int32Array(nx * nz).fill(-1);
+    const mark = (arr, r, val, onlyEmpty) => {
+      const i0 = ix.get(r[0]), i1 = ix.get(r[1]), j0 = iz.get(r[2]), j1 = iz.get(r[3]);
+      for (let j = j0; j < j1; j++) for (let i = i0; i < i1; i++) {
+        const k = j * nx + i;
+        if (!onlyEmpty || arr[k] < 0) arr[k] = val;
+      }
+    };
+    unitR.forEach((r, i) => mark(unitOf, r, i, true));
+    blockers.forEach((b, i) => mark(block, b.r, i, true));
+    blockers.forEach((b, i) => mark(block, b.ext, i, true));
+    return { xs, zs, nx, nz, unitOf, block, blockers };
+  }
+
+  function fill(g, rects) {
+    const { xs, zs, nx, nz, unitOf, block } = g;
+    const region = new Int32Array(nx * nz).fill(-1);
+    const regions = [];
+    for (let k0 = 0; k0 < nx * nz; k0++) {
+      if (unitOf[k0] < 0 || block[k0] >= 0 || region[k0] >= 0) continue;
+      const idx = regions.length, cells = [], units = new Set();
+      let area = 0, mx = 0, mz = 0;
+      const stack = [k0];
+      region[k0] = idx;
+      while (stack.length) {
+        const k = stack.pop(), i = k % nx, j = (k - i) / nx;
+        const w = xs[i + 1] - xs[i], d = zs[j + 1] - zs[j], a = w * d;
+        cells.push(k);
+        units.add(rects[unitOf[k]].id);
+        area += a; mx += a * (xs[i] + w / 2); mz += a * (zs[j] + d / 2);
+        const nb = [i > 0 ? k - 1 : -1, i < nx - 1 ? k + 1 : -1, j > 0 ? k - nx : -1, j < nz - 1 ? k + nx : -1];
+        nb.forEach(m => {
+          if (m < 0 || region[m] >= 0 || unitOf[m] < 0 || block[m] >= 0) return;
+          region[m] = idx;
+          stack.push(m);
+        });
+      }
+      regions.push({ idx, cells, units: [...units], area, cx: mx / area, cz: mz / area });
+    }
+    return { region, regions };
+  }
+
+  function outline(g, region, reg) {
+    const { xs, zs, nx, nz, block } = g;
+    const inReg = (k) => region[k] === reg.idx;
+    const rows = new Map();
+    reg.cells.forEach(k => { const i = k % nx, j = (k - i) / nx; (rows.get(j) || rows.set(j, []).get(j)).push(i); });
+    let open = [];
+    const rects = [];
+    [...rows.keys()].sort((a, b) => a - b).forEach(j => {
+      const is = rows.get(j).sort((a, b) => a - b), runs = [];
+      is.forEach(i => { const last = runs[runs.length - 1]; if (last && last[1] === i) last[1] = i + 1; else runs.push([i, i + 1]); });
+      const next = [];
+      runs.forEach(([a, b]) => {
+        const r = open.find(o => o.a === a && o.b === b && o.j1 === j);
+        if (r) { r.j1 = j + 1; next.push(r); } else { const n = { a, b, j0: j, j1: j + 1 }; rects.push(n); next.push(n); }
+      });
+      open = next;
+    });
+    const out = rects.map(r => ({ x0: xs[r.a], x1: xs[r.b], z0: zs[r.j0], z1: zs[r.j1] }));
+    const raw = [];
+    reg.cells.forEach(k => {
+      const i = k % nx, j = (k - i) / nx;
+      const side = (m, axis, v, s0, s1, n) => {
+        if (m >= 0 && inReg(m)) return;
+        raw.push({ axis, v, s0, s1, n, owner: m >= 0 ? block[m] : -1 });
+      };
+      side(i < nx - 1 ? k + 1 : -1, 'x', xs[i + 1], zs[j], zs[j + 1], { x: -1, z: 0 });
+      side(i > 0 ? k - 1 : -1, 'x', xs[i], zs[j], zs[j + 1], { x: 1, z: 0 });
+      side(j < nz - 1 ? k + nx : -1, 'z', zs[j + 1], xs[i], xs[i + 1], { x: 0, z: -1 });
+      side(j > 0 ? k - nx : -1, 'z', zs[j], xs[i], xs[i + 1], { x: 0, z: 1 });
+    });
+    const groups = new Map();
+    raw.forEach(e => { const key = `${e.axis}|${e.v}|${e.n.x}|${e.n.z}|${e.owner}`; (groups.get(key) || groups.set(key, []).get(key)).push(e); });
+    const edges = [];
+    groups.forEach(list => {
+      list.sort((a, b) => a.s0 - b.s0);
+      list.forEach(e => {
+        const last = edges[edges.length - 1];
+        if (last && last.key === list && Math.abs(last.s1 - e.s0) < EPS) last.s1 = e.s1;
+        else edges.push(Object.assign({ key: list }, e));
+      });
+    });
+    edges.forEach(e => delete e.key);
+    return { rects: out, edges };
+  }
+
+  function labelPoint(g, region, reg, rects) {
+    const i = bsearch(g.xs, reg.cx), j = bsearch(g.zs, reg.cz);
+    if (i >= 0 && j >= 0 && i < g.nx && j < g.nz && region[j * g.nx + i] === reg.idx) return { x: reg.cx, z: reg.cz };
+    const big = rects.reduce((b, r) => (r.x1 - r.x0) * (r.z1 - r.z0) > (b.x1 - b.x0) * (b.z1 - b.z0) ? r : b, rects[0]);
+    return { x: (big.x0 + big.x1) / 2, z: (big.z0 + big.z1) / 2 };
+  }
+
+  function bandOnSide(p, e, lo, H) {
+    const pl = p.place, cfg = p.config, W = cfg.wallWidth, tl = WallModel.topLine(cfg);
+    const c = Math.cos(pl.rotY), sn = Math.sin(pl.rotY);
+    const toS = (lx) => e.axis === 'z' ? pl.cx + lx * c : pl.cz - lx * sn;
+    const toLx = (s) => e.axis === 'z' ? (s - pl.cx) / c : -(s - pl.cz) / sn;
+    const la = Math.max(-W / 2, Math.min(toLx(e.s0), toLx(e.s1))), lb = Math.min(W / 2, Math.max(toLx(e.s0), toLx(e.s1)));
+    if (lb - la < 1) return { quads: [], area: 0 };
+    const hiAt = (lx) => Math.min(tl.at(lx), H);
+    const ops = (cfg.openings || []).map(op => ({ x0: -W / 2 + op.x, x1: -W / 2 + op.x + op.w, y0: op.y, top: (lx) => WallModel.openingTopAt(op, lx + W / 2) }));
+    const bs = new Set([la, lb]);
+    tl.pts.forEach(pt => bs.add(pt.x));
+    for (let i = 0; i < tl.pts.length - 1; i++) {
+      const a = tl.pts[i], b = tl.pts[i + 1];
+      if (isFinite(H) && (a.y - H) * (b.y - H) < 0) bs.add(a.x + (H - a.y) / (b.y - a.y) * (b.x - a.x));
+    }
+    ops.forEach(o => {
+      bs.add(o.x0); bs.add(o.x1);
+      const t0 = o.top(o.x0), t1 = o.top(o.x1);
+      [lo, H].forEach(L => { if (isFinite(L) && (t0 - L) * (t1 - L) < 0) bs.add(o.x0 + (L - t0) / (t1 - t0) * (o.x1 - o.x0)); });
+    });
+    const xsB = [...bs].filter(x => x >= la - 0.01 && x <= lb + 0.01).sort((a, b) => a - b);
+    const quads = [];
+    let area = 0;
+    for (let k = 0; k < xsB.length - 1; k++) {
+      const a = xsB[k], b = xsB[k + 1];
+      if (b - a < 1) continue;
+      const m = (a + b) / 2;
+      if (hiAt(m) <= lo + 1) continue;
+      let bot = () => lo;
+      const ivs = [];
+      ops.filter(o => o.x0 <= m && o.x1 >= m).sort((u, v) => u.y0 - v.y0).forEach(o => {
+        const bf = bot;
+        ivs.push([bf, () => o.y0]);
+        bot = (x) => Math.max(bf(x), o.top(x));
+      });
+      ivs.push([bot, hiAt]);
+      ivs.forEach(([bf, tf]) => {
+        const at = (x) => { const y0 = Math.max(lo, bf(x)), y1 = Math.min(hiAt(x), tf(x)); return [y0, Math.max(y0, y1)]; };
+        const [a0, a1] = at(a), [b0, b1] = at(b);
+        if (a1 - a0 < 0.5 && b1 - b0 < 0.5) return;
+        quads.push([[toS(a), a0], [toS(b), b0], [toS(b), b1], [toS(a), a1]]);
+        area += (b - a) * ((a1 - a0) + (b1 - b0)) / 2;
+      });
+    }
+    return { quads, area };
+  }
+  function bandOnEnd(p, e, lo, H) {
+    const tl = WallModel.topLine(p.config), W = p.config.wallWidth;
+    const top = Math.min(H, Math.min(tl.at(-W / 2), tl.at(W / 2)));
+    if (top - lo < 1) return { quads: [], area: 0 };
+    return { quads: [[[e.s0, lo], [e.s1, lo], [e.s1, top], [e.s0, top]]], area: (e.s1 - e.s0) * (top - lo) };
+  }
+
+  function compute(roomStates, units, pieces) {
+    const rects = units.map(u => u.rect);
+    const g = buildGrid(pieces, rects);
+    const { region, regions } = fill(g, rects);
+    const cellAt = (x, z) => {
+      const i = bsearch(g.xs, x), j = bsearch(g.zs, z);
+      return i < 0 || j < 0 || i >= g.nx || j >= g.nz ? -1 : j * g.nx + i;
+    };
+    const valid = (r) => r && r.area >= MIN_AREA_MM2;
+    const regionAt = (x, z) => { const k = cellAt(x, z); return k >= 0 && region[k] >= 0 && valid(regions[region[k]]) ? regions[region[k]] : null; };
+    // Zaadpunt in een wand (wand verschoven): het dichtstbijzijnde gebied binnen 400 mm.
+    const seedRegion = (x, z) => {
+      const r0 = regionAt(x, z);
+      if (r0) return r0;
+      for (let d = 50; d <= 400; d += 50) {
+        for (let a = 0; a < 8; a++) {
+          const r = regionAt(x + d * Math.cos(a * Math.PI / 4), z + d * Math.sin(a * Math.PI / 4));
+          if (r) return r;
+        }
+      }
+      return null;
+    };
+
+    const owner = new Map();
+    const lost = [];
+    (roomStates || []).forEach(rs => {
+      const u = units.find(x => x.id === rs.unitId);
+      const reg = u ? seedRegion(u.rect.x0 + rs.x, u.rect.z0 + rs.z) : null;
+      if (!reg) lost.push({ id: rs.id, state: rs, reason: u ? 'Geen afgesloten gebied op deze plek' : `Unit ${rs.unitId} bestaat niet` });
+      else if (owner.has(reg.idx)) lost.push({ id: rs.id, state: rs, reason: `Valt samen met een andere ruimte (wand weg?)` });
+      else owner.set(reg.idx, rs);
+    });
+
+    const pieceIdx = new Map(g.blockers.map((b, i) => [i, b]));
+    const unitAt = (x, z) => units.find(u => x >= u.rect.x0 - EPS && x <= u.rect.x1 + EPS && z >= u.rect.z0 - EPS && z <= u.rect.z1 + EPS);
+    const sameType = {};
+    owner.forEach(rs => { sameType[rs.type] = (sameType[rs.type] || 0) + 1; });
+    const seenType = {};
+
+    const rooms = [], free = [];
+    regions.filter(valid).forEach(reg => {
+      const { rects: rr, edges } = outline(g, region, reg);
+      const lp = labelPoint(g, region, reg, rr);
+      const u0 = units.find(u => u.id === reg.units[0]);
+      const floorTop = u0 ? u0.layout.floorTop : 0;
+      const base = { key: reg.idx, areaM2: reg.area / 1e6, rects: rr, edges, label: lp, units: reg.units, floorTop };
+      const rs = owner.get(reg.idx);
+      if (!rs) { free.push(base); return; }
+      const T = TYPES[rs.type] || TYPES.overig;
+      seenType[rs.type] = (seenType[rs.type] || 0) + 1;
+      const name = rs.name || (sameType[rs.type] > 1 ? `${T.label} ${seenType[rs.type]}` : T.label);
+      const share = {};
+      rr.forEach(r => { const u = unitAt((r.x0 + r.x1) / 2, (r.z0 + r.z1) / 2); if (u) share[u.id] = (share[u.id] || 0) + (r.x1 - r.x0) * (r.z1 - r.z0); });
+      const unitId = Object.keys(share).sort((a, b) => share[b] - share[a])[0] || reg.units[0];
+
+      const ceilQuads = [];
+      let ceilMM2 = 0;
+      if (rs.ceiling) {
+        const yAbs = floorTop + rs.ceiling;
+        rr.forEach(r => {
+          const nX = Math.max(1, Math.ceil((r.x1 - r.x0) / CEIL_STEP)), nZ = Math.max(1, Math.ceil((r.z1 - r.z0) / CEIL_STEP));
+          for (let a = 0; a < nX; a++) for (let b = 0; b < nZ; b++) {
+            const x0 = r.x0 + (r.x1 - r.x0) * a / nX, x1 = r.x0 + (r.x1 - r.x0) * (a + 1) / nX;
+            const z0 = r.z0 + (r.z1 - r.z0) * b / nZ, z1 = r.z0 + (r.z1 - r.z0) * (b + 1) / nZ;
+            const u = unitAt((x0 + x1) / 2, (z0 + z1) / 2);
+            if (!u) continue;
+            const ok = [[x0 + 1, z0 + 1], [x1 - 1, z0 + 1], [x1 - 1, z1 - 1], [x0 + 1, z1 - 1]].every(([x, z]) => u.roof.ceilingAt(x, z) > yAbs + 10);
+            if (!ok) continue;
+            ceilQuads.push({ x0, x1, z0, z1, y: yAbs });
+            ceilMM2 += (x1 - x0) * (z1 - z0);
+          }
+        });
+      }
+
+      const H = rs.ceiling && ceilQuads.length ? rs.ceiling : Infinity;
+      const fiboH = rs.fibo ? (rs.fibo.height ? Math.min(rs.fibo.height, H) : H) : 0;
+      const faces = [];
+      let fiboMM2 = 0, paintMM2 = 0;
+      edges.forEach(e => {
+        const b = pieceIdx.get(e.owner);
+        if (!b) return;
+        const side = b.alongX === (e.axis === 'z');
+        const band = (lo, hi) => side ? bandOnSide(b.piece, e, lo, hi) : bandOnEnd(b.piece, e, lo, hi);
+        const world = ([s, y]) => e.axis === 'z'
+          ? { x: s, y: b.piece.place.floorTop + y, z: e.v + e.n.z * FACE_OFF, u: s }
+          : { x: e.v + e.n.x * FACE_OFF, y: b.piece.place.floorTop + y, z: s, u: s };
+        if (rs.fibo) {
+          const r = band(0, fiboH);
+          fiboMM2 += r.area;
+          r.quads.forEach(qd => faces.push({ kind: 'fibo', pts: qd.map(world) }));
+        }
+        if (rs.paint && (!rs.fibo || fiboH < H)) {
+          const r = band(rs.fibo ? fiboH : 0, H);
+          paintMM2 += r.area;
+          r.quads.forEach(qd => faces.push({ kind: 'paint', pts: qd.map(world) }));
+        }
+      });
+
+      rooms.push(Object.assign(base, {
+        id: rs.id, state: rs, type: rs.type, typeLabel: T.label, name, color: T.color, unitId,
+        floor: rs.floor, paint: rs.paint, fibo: rs.fibo, ceiling: rs.ceiling,
+        ceilingActive: ceilQuads.length > 0, ceilQuads, ceilM2: ceilMM2 / 1e6,
+        faces, fiboM2: fiboMM2 / 1e6, paintM2: paintMM2 / 1e6
+      }));
+    });
+
+    const roomAt = (x, z) => { const reg = regionAt(x, z); return reg ? rooms.find(r => r.key === reg.idx) || null : null; };
+    const freeAt = (x, z) => { const reg = regionAt(x, z); return reg ? free.find(r => r.key === reg.idx) || null : null; };
+    return { rooms, free, lost, roomAt, freeAt, regionAt };
+  }
+
+  function lowerSpots(result, spots) {
+    (spots || []).forEach(sp => {
+      const r = result.roomAt(sp.x, sp.z);
+      if (r && r.ceilingActive && sp.floorY + r.ceiling < sp.y) sp.y = sp.floorY + r.ceiling;
+    });
+  }
+
+  const matCache = {};
+  const offset = (m) => Object.assign(m, { polygonOffset: true, polygonOffsetFactor: -1, polygonOffsetUnits: -2, side: THREE.DoubleSide });
+  function fiboMaterial(decor) {
+    const key = 'fibo:' + decor;
+    if (matCache[key]) return matCache[key];
+    const f = FIBO[decor] || FIBO.wit_tegel;
+    const tex = f.tile && FloorModel.tileTexture ? FloorModel.tileTexture(f.tile, f.color, f.jointColor) : null;
+    return (matCache[key] = offset(new THREE.MeshStandardMaterial(tex ? { map: tex, roughness: 0.3 } : { color: f.color, roughness: 0.5 })));
+  }
+  function paintMaterial(hex) {
+    const key = 'paint:' + hex;
+    return matCache[key] || (matCache[key] = offset(new THREE.MeshStandardMaterial({ color: hex, roughness: 0.9 })));
+  }
+  // Kopie van de vloerafwerking, zodat hij boven de woningvloer wint.
+  function floorMaterial(key) {
+    const f = FloorModel.FINISHES[key] || FloorModel.FINISHES.geen;
+    const base = FloorModel.finishMaterial(key);
+    const ck = 'floor:' + key;
+    if (!matCache[ck]) matCache[ck] = offset(base ? base.clone() : new THREE.MeshStandardMaterial({ color: f.color, roughness: 0.75 }));
+    const m = matCache[ck];
+    if (base && base.map && m.map !== base.map) { m.map = base.map; m.color.copy(base.color); m.needsUpdate = true; }
+    return m;
+  }
+  let ceilMat = null;
+  const ceilingMaterial = () => ceilMat || (ceilMat = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0xf4f3ef, roughness: 0.95, side: THREE.DoubleSide }));
+
+  function quadGeometry(quads, uvOf) {
+    const pos = [], uv = [];
+    quads.forEach(qd => [0, 1, 2, 0, 2, 3].forEach(i => {
+      const p = qd[i];
+      pos.push(p.x * 0.001, p.y * 0.001, p.z * 0.001);
+      const t = uvOf(p);
+      uv.push(t[0], t[1]);
+    }));
+    const geo = new THREE.BufferGeometry();
+    geo.setAttribute('position', new THREE.Float32BufferAttribute(pos, 3));
+    geo.setAttribute('uv', new THREE.Float32BufferAttribute(uv, 2));
+    geo.computeVertexNormals();
+    return geo;
+  }
+
+  function build3D(result, opts) {
+    const o = opts || {};
+    const group = new THREE.Group(), ceilings = new THREE.Group();
+    group.add(ceilings);
+    group.userData.ceilings = ceilings;
+    result.rooms.forEach(r => {
+      if (r.floor) {
+        const y = r.floorTop + FACE_OFF;
+        const quads = r.rects.map(c => [{ x: c.x0, z: c.z0 }, { x: c.x1, z: c.z0 }, { x: c.x1, z: c.z1 }, { x: c.x0, z: c.z1 }].map(p => Object.assign(p, { y })));
+        const m = new THREE.Mesh(quadGeometry(quads, p => [p.x * 0.001, p.z * 0.001]), floorMaterial(r.floor));
+        m.receiveShadow = true;
+        group.add(m);
+      }
+      const byKind = { fibo: [], paint: [] };
+      r.faces.forEach(f => byKind[f.kind].push(f.pts));
+      if (byKind.fibo.length) group.add(new THREE.Mesh(quadGeometry(byKind.fibo, p => [p.u * 0.001, p.y * 0.001]), fiboMaterial(r.fibo.decor)));
+      if (byKind.paint.length) group.add(new THREE.Mesh(quadGeometry(byKind.paint, p => [p.u * 0.001, p.y * 0.001]), paintMaterial(r.paint)));
+      if (r.ceilQuads.length) {
+        const quads = r.ceilQuads.map(c => [{ x: c.x0, z: c.z0 }, { x: c.x1, z: c.z0 }, { x: c.x1, z: c.z1 }, { x: c.x0, z: c.z1 }].map(p => Object.assign(p, { y: c.y })));
+        ceilings.add(new THREE.Mesh(quadGeometry(quads, p => [p.x * 0.001, p.z * 0.001]), ceilingMaterial()));
+      }
+    });
+    ceilings.visible = o.ceilings !== false;
+    return group;
+  }
+
+  function floorLabel(r) { return r.floor ? (FloorModel.FINISHES[r.floor] || {}).label || r.floor : 'Woning'; }
+  function wallLabel(r) {
+    const parts = [];
+    if (r.fibo) parts.push(`FIBO ${(FIBO[r.fibo.decor] || {}).label.toLowerCase()}${r.fibo.height ? ` tot ${r.fibo.height} mm` : ''}`);
+    if (r.paint) parts.push(`verf ${r.paint}`);
+    return parts.join(', ') || 'Woning';
+  }
+  function ceilingLabel(r) { return r.ceiling ? (r.ceilingActive ? `vals plafond ${r.ceiling}` : `${r.ceiling} (dak lager)`) : 'volgt dak'; }
+
+  return {
+    TYPES, FIBO, CEIL_MIN, CEIL_MAX, applyType, create, normalize, compute, lowerSpots, build3D,
+    floorLabel, wallLabel, ceilingLabel
+  };
+})();

js/sandwich/sandwich-model.js

@@ -4,21 +4,10 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// sandwich/sandwich-model.js — sandwichpanelen rondom de woning (SandwichModel).
-// De vloer staat gedeeltelijk in de grond; de panelen werken de vloerrand af.
-// Ze beginnen op Y=0 van de vloer (het beloopbare vlak = bovenkant vloer) en
-// lopen DEPTH_MM naar beneden, tegen de buitenkant van de vloerrand, in één
-// doorlopende rand (in verstek) om de vereniging van alle unit-vloeren.
-// Plain script (geen ES-module), geladen na core/geometry.js.
-// ============================================================
 
 window.SandwichModel = (() => {
-  const DEPTH_MM = 600;   // vanaf het loopvlak naar beneden (de grond in)
+  const DEPTH_MM = 600;
-  const THICK_MM = 40;    // paneeldikte
+  const THICK_MM = 40;
-  // Handelsmaat plaat: 495 breed x 1000 lang x 40 dik, 9 kg per plaat.
-  // Verticaal geplaatst (495 = werkende breedte langs de gevel), lengte
-  // 1000 op DEPTH_MM afgezaagd: één plaat per 495 mm gevel.
   const PANEL_WIDTH_MM = 495;
   const PANEL_LENGTH_MM = 1000;
   const PANEL_KG = 9.0;
@@ -30,9 +19,6 @@ window.SandwichModel = (() => {
     };
   }
 
-  // rects: unit-vloeren { x0, x1, z0, z1 } (mm, woning-assen); topY =
-  // loopvlak (mm). Per ribbe van elke omtreklus een vierhoek (vloerrand ->
-  // buitenkant paneel, in verstek, ook bij binnenhoeken).
   function compute(rects, topY) {
     if (!rects.length) return null;
     const segments = [];
@@ -43,18 +29,16 @@ window.SandwichModel = (() => {
         segments.push({ a, b: base[j], outerA: off[i], outerB: off[j] });
       });
     });
-    // Lengte gemeten over de hartlijn van het paneel.
     const lengthMM = segments.reduce((t, sg) => t + (Math.hypot(sg.b.x - sg.a.x, sg.b.z - sg.a.z) + Math.hypot(sg.outerB.x - sg.outerA.x, sg.outerB.z - sg.outerA.z)) / 2, 0);
     const areaM2 = lengthMM * DEPTH_MM / 1e6;
     const panelCount = segments.reduce((t, sg) => t + Math.ceil(Math.hypot(sg.outerB.x - sg.outerA.x, sg.outerB.z - sg.outerA.z) / PANEL_WIDTH_MM - 1e-9), 0);
     return {
       segments, top: topY, bottom: topY - DEPTH_MM, depth: DEPTH_MM, thick: THICK_MM,
-      lengthMM, areaM2, panelCount, kg: panelCount * PANEL_KG, // inkoop: hele platen
+      lengthMM, areaM2, panelCount, kg: panelCount * PANEL_KG,
-      wasteMM: PANEL_LENGTH_MM - DEPTH_MM // afzaagstuk per plaat
+      wasteMM: PANEL_LENGTH_MM - DEPTH_MM
     };
   }
 
-  // opts: { visible (volgt "Beplating") }
   function build3D(data, materials, opts) {
     const o = opts || {};
     const toM = 0.001;
@@ -65,15 +49,14 @@ window.SandwichModel = (() => {
       const shape = new THREE.Shape(pts.map(p => new THREE.Vector2(p.x * toM, p.z * toM)));
       const geo = new THREE.ExtrudeGeometry(shape, { steps: 1, depth: data.depth * toM, bevelEnabled: false });
       const mesh = new THREE.Mesh(geo, materials.panelMaterial);
-      mesh.rotation.x = Math.PI / 2; // shape-y -> wereld-Z, extrusie naar beneden
+      mesh.rotation.x = Math.PI / 2;
       mesh.position.y = data.top * toM;
       group.add(mesh);
 
-      // Paneelnaden op de buitenkant, elke PANEL_WIDTH_MM vanaf ribbe-start.
       const len = Math.hypot(sg.outerB.x - sg.outerA.x, sg.outerB.z - sg.outerA.z);
       const pts3 = [];
       for (let d = PANEL_WIDTH_MM; d < len - 1; d += PANEL_WIDTH_MM) {
-        const t = d / len, eps = 0.5; // net buiten het paneelvlak
+        const t = d / len, eps = 0.5;
         const nx = sg.outerA.x - sg.a.x, nz = sg.outerA.z - sg.a.z, nl = Math.hypot(nx, nz) || 1;
         const x = (sg.outerA.x + (sg.outerB.x - sg.outerA.x) * t + nx / nl * eps) * toM;
         const z = (sg.outerA.z + (sg.outerB.z - sg.outerA.z) * t + nz / nl * eps) * toM;

js/unit/unit-model.js

@@ -4,38 +4,10 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// unit/unit-model.js — UnitModel: ENIGE bron van de unit-logica (1 vloer +
-// 4 wanden). Geen DOM. Bevat zelf geen wand-/vloerlogica: alles gaat via
-// WallModel/FloorModel. Gebruikt door de woning (house/*).
-//
-// Een unit-state is:
-//   { layout: { corners }, floor: <vloer-state>, walls: { voor, achter, links, rechts: <wand-state> } }
-//
-// Assenstelsel (mm, unit-lokaal): X = breedte, Z = diepte, vloermidden op
-// (0, 0), "voor" op Z = -diepte/2 (zelfde als FloorModel.build3D).
-//
-// Naden: wanneer een andere unit tegen een zijde aan staat, vervalt de wand
-// over dat stuk (cuts: [a, b, extA, extB], zie HouseModel.computeSeams —
-// extA/extB laten het aangrenzende wandstuk de naad in doorlopen om een
-// binnenhoek te sluiten). Een wand kan daardoor in meerdere stukken uiteenvallen
-// (bijv. de achterwand bij een L-vorm); elk stuk is een volwaardige wand
-// (eigen regelwerk, hoekstijlen, PDF-blad). Een wand die haaks op een
-// vervallen hoek staat, loopt door tot de vloerrand, zodat de buitengevel
-// over de naad heen doorloopt.
-//
-// Plain script, geladen na wall-model.js en floor-model.js.
-// ============================================================
 
 window.UnitModel = (() => {
-  // Elke wand staat met zijn buitenzijde (+Z lokaal, "zuid" in de wand-
+  // rotY draait lokaal +Z naar buiten; "links" = gezien van buitenaf. normal: plattegrond, x rechts, y omlaag.
-  // editor) naar buiten. rotY draait lokaal +Z naar de buitenrichting; "links"
+  // De sleutels voor/achter/links/rechts blijven intern (compatibele JSON); weergave als windrichting.
-  // in de wand-editor = links gezien van buitenaf. axis = de as waarlangs de
-  // wand loopt; dir = +1 als lokaal +X met die as meeloopt.
-  // normal = buitenrichting in de plattegrond (x rechts, y omlaag; voor boven).
-  // Weergave in windrichtingen t.o.v. het 2D-bovenaanzicht (boven = noord):
-  // voor = noord, achter = zuid, links = west, rechts = oost. De sleutels
-  // (voor/achter/links/rechts) blijven intern, voor compatibele JSON.
   const WALL_SIDES = [
     { key: 'voor',   label: 'Wand noord',  nr: 1, rotY: Math.PI,      axis: 'x', dir: -1, normal: { x: 0, y: -1 } },
     { key: 'achter', label: 'Wand zuid',   nr: 2, rotY: 0,            axis: 'x', dir: 1,  normal: { x: 0, y: 1 } },
@@ -43,8 +15,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     { key: 'rechts', label: 'Wand oost',   nr: 4, rotY: Math.PI / 2,  axis: 'z', dir: -1, normal: { x: 1, y: 0 } }
   ];
 
-  // Hoekaansluiting: welke wanden lopen door over de volle vloermaat, en welke
-  // passen er tussenin.
   const CORNER_MODES = {
     'voor-achter': 'Noord/zuid doorlopend',
     'zijkanten': 'West/oost doorlopend'
@@ -52,9 +22,8 @@ window.UnitModel = (() => {
 
   const DEFAULT_HEIGHT_MM = 2600;
 
-  // Kortere wandstukken (restje naast een naad) worden weggelaten.
   const MIN_PIECE_MM = 300;
-  const EPS = 0.5; // mm
+  const EPS = 0.5;
 
   function clone(obj) { return JSON.parse(JSON.stringify(obj)); }
 
@@ -66,7 +35,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     const walls = {};
     WALL_SIDES.forEach(s => {
       const wall = WallEditor.getDefaultState();
-      // Standaard unithoogte (los van de standaard van een losse wand).
       const h = o.height || DEFAULT_HEIGHT_MM;
       wall.wall.heightAll = wall.wall.heightLeft = wall.wall.heightRight = h;
       if (!(o.windowOn || ['voor']).includes(s.key)) wall.openings = [];
@@ -77,17 +45,12 @@ window.UnitModel = (() => {
     return state;
   }
 
-  // Lokaal wand-punt (mm, x langs de wand gecentreerd, z dwars) -> X/Z in het
+  // Zelfde rotatie als THREE's rotation.y.
-  // omliggende stelsel. Zelfde rotatie als THREE's rotation.y.
   function localToWorld(w, lx, lz) {
     const c = Math.cos(w.rotY), s = Math.sin(w.rotY);
     return { x: w.cx + lx * c + lz * s, z: w.cz - lx * s + lz * c };
   }
 
-  // Maat + positie van elke wand t.o.v. het vloermidden, rekening houdend met
-  // naden. cuts = { voor: [[a, b], ...], ... } in unit-lokale as-coördinaten
-  // (X voor voor/achter, Z voor links/rechts). Zet ook de afgeleide
-  // wandbreedte in de wand-states (muteert state).
   function computeLayout(state, cuts) {
     const c = cuts || {};
     const floorFrame = FloorModel.computeFrame(state.floor.floor);
@@ -96,38 +59,31 @@ window.UnitModel = (() => {
     const T = {};
     WALL_SIDES.forEach(s => { T[s.key] = WallModel.thicknessOf(WallModel.configFromState(state.walls[s.key])); });
 
-    // Vervalt de wand van `side` op as-positie p (bijv. een hoek)?
     const cutAt = (side, p) => (c[side] || []).some(([a, b]) => a <= p + EPS && b >= p - EPS);
-    // Effectieve dikte van de doorlopende wand op een hoek: 0 als die daar vervalt.
     const tEff = (side, p) => cutAt(side, p) ? 0 : T[side];
 
-    let span; // per zijde [s0, s1] langs de eigen as
+    const spans = (tE) => state.layout.corners === 'zijkanten' ? {
-    if (state.layout.corners === 'zijkanten') {
-      span = {
       links: [-D / 2, D / 2],
       rechts: [-D / 2, D / 2],
-        voor: [-W / 2 + tEff('links', -D / 2), W / 2 - tEff('rechts', -D / 2)],
+      voor: [-W / 2 + tE('links', -D / 2), W / 2 - tE('rechts', -D / 2)],
-        achter: [-W / 2 + tEff('links', D / 2), W / 2 - tEff('rechts', D / 2)]
+      achter: [-W / 2 + tE('links', D / 2), W / 2 - tE('rechts', D / 2)]
-      };
+    } : {
-    } else {
-      span = {
       voor: [-W / 2, W / 2],
       achter: [-W / 2, W / 2],
-        links: [-D / 2 + tEff('voor', -W / 2), D / 2 - tEff('achter', -W / 2)],
+      links: [-D / 2 + tE('voor', -W / 2), D / 2 - tE('achter', -W / 2)],
-        rechts: [-D / 2 + tEff('voor', W / 2), D / 2 - tEff('achter', W / 2)]
+      rechts: [-D / 2 + tE('voor', W / 2), D / 2 - tE('achter', W / 2)]
     };
-    }
+    const span = spans(tEff);
+    const span0 = spans((side) => T[side]);
 
     const walls = WALL_SIDES.map(s => {
-      const [s0, s1] = span[s.key];
+      const [s0, s1] = span[s.key], [r0, r1] = span0[s.key];
       const width = Math.max(MIN_PIECE_MM, Math.round(s1 - s0));
       const mid = (s0 + s1) / 2;
       const off = { voor: -D / 2 + T.voor / 2, achter: D / 2 - T.achter / 2, links: -W / 2 + T.links / 2, rechts: W / 2 - T.rechts / 2 }[s.key];
       const cx = s.axis === 'x' ? mid : off;
       const cz = s.axis === 'x' ? off : mid;
 
-      // Naden omgerekend naar "vanaf links gezien van buitenaf" (u, 0..width),
-      // incl. doorloop (ext) van het wandstuk vóór resp. ná de naad.
       const toU = (p) => s.dir > 0 ? p - s0 : s1 - p;
       const rawU = (c[s.key] || [])
         .map(([a, b, ea, eb]) => {
@@ -138,10 +94,10 @@ window.UnitModel = (() => {
         .filter(([a, b]) => b - a > EPS)
         .sort((p, q) => p[0] - q[0]);
 
-      // Resterende stukken wand; een stuk dat aan een naad grenst loopt de
+      const full = s.axis === 'x' ? W / 2 : D / 2;
-      // naad in door met de doorloop (ext) van die kant.
+      const ext0 = Math.max(0, Math.round(s0 + full)), ext1 = Math.max(0, Math.round(full - s1));
-      // [u0, u1, inL, inR]: inL/inR = hoever het stuk aan die kant de naad
+      const skinExt = s.dir > 0 ? { left: ext0, right: ext1 } : { left: ext1, right: ext0 };
-      // in loopt (binnenhoek dicht, zie computeSeams).
+
       const pieces = [];
       let cursor = 0, inL = 0;
       rawU.forEach(([a, b, e0, e1]) => {
@@ -151,51 +107,82 @@ window.UnitModel = (() => {
         inL = b - cursor;
       });
       if (width - cursor >= MIN_PIECE_MM) pieces.push([cursor, width, inL, 0]);
-      // Werkelijk vervallende zones (voor de weergave in de wand-editor).
+      const splitsU = normalizeSplits(state.walls[s.key].splits).map(sp => Object.assign({}, sp, { u: sp.u - skinExt.left }))
+        .filter(sp => sp.u > MIN_PIECE_MM && sp.u < width - MIN_PIECE_MM);
+      splitsU.forEach(sp => {
+        const k = pieces.findIndex(([a, b]) => sp.u >= a + MIN_PIECE_MM - EPS && sp.u <= b - MIN_PIECE_MM + EPS);
+        if (k < 0) return;
+        const [a, b, inL, inR] = pieces[k];
+        pieces.splice(k, 1, [a, sp.u, inL, 0], [sp.u, b, 0, inR]);
+      });
       const cutsU = rawU.map(([a, b, e0, e1]) => [a + e0, b - e1]).filter(([a, b]) => b - a > EPS);
 
       state.walls[s.key].wall.width = width;
-      // Hoekdoorloop buitenlagen (WallModel.cornerExt): een tussenpassende
-      // wand bedekt ook de kopse kant van de doorlopende wand ernaast.
-      const full = s.axis === 'x' ? W / 2 : D / 2;
-      const ext0 = Math.max(0, Math.round(s0 + full)), ext1 = Math.max(0, Math.round(full - s1));
-      const skinExt = s.dir > 0 ? { left: ext0, right: ext1 } : { left: ext1, right: ext0 };
-      // Doorlopende wand die op een hoek vervalt: de haakse wand loopt daar
-      // tot de vloerrand door en staat dus op deze wandlijn (endInset, u-mm
-      // vanaf links/rechts). Een opbouw in die naad-zone begint erna.
       const through = state.layout.corners === 'zijkanten' ? s.axis === 'z' : s.axis === 'x';
       const pL = s.dir > 0 ? s0 : s1, pR = s.dir > 0 ? s1 : s0;
       const endInset = {
         left: through && cutAt(s.key, pL) ? T[WALL_ENDS[s.key].left] : 0,
         right: through && cutAt(s.key, pR) ? T[WALL_ENDS[s.key].right] : 0
       };
+      const ref = { w: Math.max(MIN_PIECE_MM, Math.round(r1 - r0)), u0: s.dir > 0 ? s0 - r0 : r1 - s1 };
       return {
         side: s.key, label: s.label, nr: s.nr, rotY: s.rotY, normal: s.normal, axis: s.axis,
-        thickness: T[s.key], width, cx, cz, cutsU, pieces, skinExt, endInset
+        thickness: T[s.key], width, cx, cz, cutsU, pieces, skinExt, endInset, ref, splitsU
       };
     });
 
     return { floorWidth: W, floorDepth: D, floorTop: FloorModel.topHeight(floorFrame), walls };
   }
 
-  // Wandstukken van één zijde als losse wand-configs. Openingen worden eerst
+  function normalizeSplits(list) {
-  // op de volle zijde opgelost (ankers gelden voor de hele zijde) en daarna
+    return (Array.isArray(list) ? list : []).map(sp => typeof sp === 'number' ? { u: sp, facade: null } : sp)
-  // aan het stuk toegewezen waar ze volledig in vallen; openingen die in een
+      .filter(sp => sp && isFinite(sp.u) && sp.u > 0)
-  // naad vallen vervallen (dropped).
+      .map(sp => ({ u: Math.round(sp.u), facade: sp.facade && sp.facade.type ? Object.assign({}, sp.facade) : null }))
-  // raised (optioneel): [{ u0, u1, base }] = opbouw in een naad-zone: daar
+      .sort((a, b) => a.u - b.u);
-  // staat de wand pas vanaf hoogte `base` (mm vanaf het loopvlak, bijv. boven
+  }
-  // het lagere dak van de buur-unit) tot de daklijn. Zo'n stuk heeft
+  function splitFacadeAt(wallLayout, u0, u1) {
-  // baseY = base; openingen die er volledig boven base in vallen horen erbij
+    const m = (u0 + u1) / 2;
-  // (y t.o.v. de onderkant van het stuk). Te lage opbouw vervalt.
+    let f = null;
+    (wallLayout.splitsU || []).forEach(sp => { if (sp.u <= m) f = sp.facade; });
+    return f;
+  }
+
+  // Openingen eerst op de volle zijde oplossen (ankers gelden voor de hele zijde), dan toewijzen;
+  // openingen in een naad vervallen.
   const MIN_RAISE_MM = 150;
+
+  function topLineOn(wallLayout, wall) {
+    const ref = wallLayout.ref || { w: wallLayout.width, u0: 0 };
+    const W = wallLayout.width;
+    const pts = [{ x: 0, h: wall.heightLeft }, ...WallModel.wallTopPoints(wall, ref.w, wall.heightLeft, wall.heightRight), { x: ref.w, h: wall.heightRight }]
+      .map(q => ({ x: q.x - ref.u0, h: q.h }));
+    const at = (x) => {
+      let i = 0;
+      while (i < pts.length - 2 && x > pts[i + 1].x) i++;
+      const a = pts[i], b = pts[i + 1];
+      return a.h + (x - a.x) / (b.x - a.x) * (b.h - a.h);
+    };
+    return { hL: Math.round(at(0)), hR: Math.round(at(W)), tops: pts.slice(1, -1).filter(q => q.x > 1 && q.x < W - 1) };
+  }
+  function topParamsOn(wallLayout, wall) {
+    const { hL, hR, tops } = topLineOn(wallLayout, wall), W = wallLayout.width;
+    const mid = tops.length === 1 && Math.abs(tops[0].x - W / 2) < 0.5;
+    return { heightLeft: hL, heightRight: hR, heightMid: mid ? tops[0].h : null, topPts: tops.length && !mid ? tops.map(q => ({ f: q.x / W, h: q.h })) : undefined };
+  }
+  function topParamsFromLayout(wallLayout, wall) {
+    const ref = wallLayout.ref;
+    if (!ref || (ref.u0 === 0 && ref.w === wallLayout.width)) return wall;
+    const back = { width: ref.w, ref: { w: wallLayout.width, u0: -ref.u0 } };
+    const p = topParamsOn(back, Object.assign({}, wall, { width: wallLayout.width }));
+    Object.assign(wall, p, { heightAll: Math.min(p.heightLeft, p.heightRight) });
+    if (!p.topPts) delete wall.topPts;
+    return wall;
+  }
+
   function wallPieces(wallLayout, wallState, raised) {
     const fullConfig = WallModel.configFromState(wallState);
     const W = wallLayout.width;
-    const hL = wallState.wall.heightLeft, hR = wallState.wall.heightRight;
+    const { hL, hR, tops } = topLineOn(wallLayout, wallState.wall);
-    // Tussenpunten van de daklijn (nok, knikken; WallModel.wallTopPoints);
-    // een stuk krijgt de punten die erin vallen, verder de daklijn ter
-    // plaatse als gewone helling.
-    const tops = WallModel.wallTopPoints(wallState.wall, W, hL, hR);
     const tp = [{ x: 0, h: hL }, ...tops, { x: W, h: hR }];
     const heightAt = (u) => {
       let i = 0;
@@ -219,11 +206,8 @@ window.UnitModel = (() => {
       }, topsIn(a, b, 0));
       const config = WallModel.buildConfig(params, openings);
       return {
-        suffix: multi ? String.fromCharCode(97 + i) : '', // a, b, ...
+        suffix: multi ? String.fromCharCode(97 + i) : '',
         u0: a, u1: b, lxCenter: -W / 2 + (a + b) / 2,
-        // Loopt het stuk een naad in (binnenhoek), dan ligt dat deel binnen
-        // de wand van de buur-unit: buitenlagen daar niet (negatieve
-        // doorloop, zie WallModel.cornerExt) en een binnenplaat op de kopse kant.
         skinExt: {
           left: inL > EPS ? -inL : a < EPS ? wallLayout.skinExt.left : 0,
           right: inR > EPS ? -inR : b > W - EPS ? wallLayout.skinExt.right : 0
@@ -245,10 +229,8 @@ window.UnitModel = (() => {
       }, topsIn(a, b, base));
       const config = WallModel.buildConfig(params, openings);
       pieces.push({
-        suffix: 'o' + (raisedList.length > 1 ? i + 1 : ''), // opbouw
+        suffix: 'o' + (raisedList.length > 1 ? i + 1 : ''),
         u0: a, u1: b, lxCenter: -W / 2 + (a + b) / 2, baseY: Math.round(base),
-        // Naast de haakse wand in de hoek (endInset) bedekken de buitenlagen
-        // ook diens kopse kant, die boven het lage dak bloot ligt.
         skinExt: {
           left: ins.left > 0 && a <= ins.left + EPS ? ins.left : 0,
           right: ins.right > 0 && b >= W - ins.right - EPS ? ins.right : 0
@@ -260,17 +242,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     return { pieces, dropped, fullConfig };
   }
 
-  // Wandhoogtes koppelen, zodat er altijd een logisch dak op past. De
-  // bewerkte wand (side) bepaalt de dakvorm:
-  //   - de tegenoverliggende wand krijgt dezelfde hoogtes gespiegeld (van
-  //     buitenaf gezien wisselen links en rechts), incl. nok en knikken;
-  //   - de twee haakse wanden worden vlak op de hoogte van het dak boven
-  //     hun buitenkant (goothoogte bij een lessenaar- of zadeldak). Staat
-  //     de kopgevel tussen de haakse wanden in, dan loopt zijn daklijn
-  //     daarvoor door tot de buitenkant van de vloer (gableSpan).
-  // Voorbeeld: west zuid hoger dan noord -> oost ook, noordwand vlak op de
-  // lage, zuidwand vlak op de hoge hoogte. Muteert state.
-  // Welke haakse wand zit aan de linker/rechterkant (van buitenaf gezien).
   const WALL_ENDS = {
     voor: { left: 'rechts', right: 'links' },
     achter: { left: 'links', right: 'rechts' },
@@ -278,9 +249,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     rechts: { left: 'achter', right: 'voor' }
   };
   const OPPOSITE = { voor: 'achter', achter: 'voor', links: 'rechts', rechts: 'links' };
-  // Plaats van een wand t.o.v. de volle vloermaat langs zijn as (van
-  // buitenaf gezien): e0/e1 = afstand van de vloerrand tot het linker-/
-  // rechteruiteinde, w = wandlengte, span = vloermaat (= e0 + w + e1).
   function gableSpan(state, side) {
     const layout = computeLayout(state, {});
     const wl = layout.walls.find(x => x.side === side);
@@ -291,8 +259,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     const e0 = Math.max(0, Math.abs(left + s.dir * span / 2)), e1 = Math.max(0, Math.abs(s.dir * span / 2 - right));
     return { e0, e1, w: wl.width, span, layout };
   }
-  // Daklijn van een wand over de volle vloermaat: [{ u, h }] met u vanaf de
-  // linker vloerrand; de eerste en laatste helling lopen door tot de randen.
   function fullTopLine(wall, g) {
     const pts = [{ u: g.e0, h: wall.heightLeft }]
       .concat(WallModel.wallTopPoints(wall, g.w, wall.heightLeft, wall.heightRight).map(q => ({ u: g.e0 + q.x, h: q.h })))
@@ -302,9 +268,6 @@ window.UnitModel = (() => {
     pts[n - 1] = { u: g.span, h: pts[n - 1].h + g.e1 * s1 };
     return pts;
   }
-  // Omgekeerd: een daklijn over de volle vloermaat ([{ u, h }]) op de wand
-  // zetten (hoogtes op de uiteinden, knikken als topPts; één knik in het
-  // midden als heightMid).
   function setWallTopLine(wall, g, line) {
     const at = (u) => {
       let i = 0;
@@ -322,10 +285,7 @@ window.UnitModel = (() => {
     const w = state.walls[side].wall;
     const mid = w.heightMid > 0 ? w.heightMid : null;
     const pts = Array.isArray(w.topPts) && w.topPts.length ? w.topPts : null;
-    // Haakse wanden: op de onderkant van het dak boven hun buiten- of
+    // De laagste van de twee: zo steekt de wand nooit door het dak (de wig vult een schuine regel op).
-    // binnenkant, de laagste van de twee (zo steekt de wand nooit door het
-    // dak; de wig tussen bovenregel en dak vult een schuine regel op, zie
-    // HouseModel / WallModel topWedge).
     const g = gableSpan(state, side), full = fullTopLine(w, g), n = full.length;
     const thick = (key) => (g.layout.walls.find(x => x.side === key) || {}).thickness || 0;
     const s0 = (full[1].h - full[0].h) / (full[1].u - full[0].u), s1 = (full[n - 1].h - full[n - 2].h) / (full[n - 1].u - full[n - 2].u);
@@ -337,47 +297,17 @@ window.UnitModel = (() => {
       if (tp) t.topPts = tp; else delete t.topPts;
       t.heightAll = hM === null && !tp && hL === hR ? hL : w.heightAll;
     };
-    // Gespiegeld (van buitenaf gezien): knikken van rechts naar links.
     set(OPPOSITE[side], w.heightRight, w.heightLeft, mid, pts && pts.map(q => ({ f: 1 - q.f, h: q.h })).reverse());
     set(WALL_ENDS[side].left, edgeL, edgeL, null);
     set(WALL_ENDS[side].right, edgeR, edgeR, null);
   }
-  // Hoogste punt van een wand (incl. nok en knikken).
   function wallTopOf(wallState) {
     const w = wallState.wall;
     return Math.max(w.heightLeft, w.heightRight, w.heightMid > 0 ? w.heightMid : 0, ...(w.topPts || []).map(q => q.h));
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
+  // kneeRatio / cutRatio gaan voor kneeH / cut, zodat ze meeschalen als goot of nok verandert.
-  // Dakvorm als invoer. Het dak volgt de wanden (RoofModel.computeShape);
-  // hier de omgekeerde weg: één dakvorm per unit, de wanden volgen
-  // (via syncWallHeights op de kopgevel).
-  //   { type: 'plat', low }                         hoogte
-  //   { type: 'lessenaar', dir, low, high }         dir = hoge zijde (voor/achter/links/rechts)
-  //   { type: 'zadel', ridge, low, high }           ridge = richting nok: 'z' (noord–zuid) of 'x' (west–oost)
-  //   { type: 'mansarde', ridge, low, high, kneeH, kneeIn, kneeRatio }
-  //       steil ondervlak van de goot tot de knik (kneeH, kneeIn = afstand
-  //       van de knik tot de gevel), daarboven flauw tot de nok
-  //   { type: 'wolf', ridge, low, high, cut, cutRatio }
-  //       zadeldak waarvan de kopgevels boven `cut` zijn afgeschuind
-  //       (wolfseinden, dakhelling tot de nok; rechte nok ertussen)
-  // kneeRatio / cutRatio: plaats van de knik resp. het wolfseind tussen goot
-  // (0) en nok (1). Gaat voor kneeH / cut, zodat ze meeschalen als goot of
-  // nok verandert (roofForm geeft ze altijd terug).
-  // low = goothoogte, high = hoge goot resp. nok (mm vanaf het loopvlak),
-  // over de volle vloermaat: de goot ligt boven de buitenkant van de
-  // gevel, de nok in het midden (ook als de kopgevel tussen de haakse
-  // wanden staat; fullTopLine). kneeIn = afstand van de vloerrand.
-  // Mansarde en wolfsdak: de kopgevel krijgt een daklijn met knikken
-  // (wall.topPts, zie WallModel.wallTopPoints).
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Grenzen van onze woningen (mm, vanaf het loopvlak; maat van de vloer):
-  // nok (hoogste punt onderkant dak) max 5 m, goot / plat dak max 3 m, een
-  // unit max 4,3 x 14 m (de korte zijde max 4,3 m).
   const LIMITS = { ridge: 5000, eave: 3000, short: 4300, long: 14000 };
-  // Vloermaat binnen de grenzen (muteert floor = state.floor.floor). keep:
-  // 'width' of 'depth' = de zojuist gewijzigde maat; bij twee lange zijden
-  // wordt die geklemd (anders de kortste).
   function clampSize(floor, keep) {
     floor.width = Math.min(LIMITS.long, floor.width);
     floor.depth = Math.min(LIMITS.long, floor.depth);
@@ -390,13 +320,11 @@ window.UnitModel = (() => {
   const ROOF_TYPES = { plat: 'Plat', lessenaar: 'Lessenaar', zadel: 'Zadel', mansarde: 'Mansarde', wolf: 'Wolfsdak' };
   const RIDGES = { z: 'Noord–zuid', x: 'West–oost' };
   const hasRidge = (type) => type === 'zadel' || type === 'mansarde' || type === 'wolf';
-  // Kopgevel (wand met de schuine daklijn) bij een dakvorm.
   function gableOf(form) {
     if (hasRidge(form.type)) return form.ridge === 'x' ? 'links' : 'achter';
     if (form.type === 'lessenaar') return form.dir === 'links' || form.dir === 'rechts' ? 'achter' : 'links';
     return 'achter';
   }
-  // Huidige dakvorm, afgelezen uit de wanden (zelfde volgorde als computeShape).
   function roofForm(unitState) {
     const W = unitState.walls;
     for (const side of ['achter', 'voor', 'links', 'rechts']) {
@@ -423,22 +351,23 @@ window.UnitModel = (() => {
     const h = Math.max(...Object.values(W).map(wallTopOf));
     return { type: 'plat', low: h, high: h };
   }
-  // Dakvorm toepassen: de kopgevel krijgt de daklijn (over de volle
-  // vloermaat bepaald, zie fullTopLine), syncWallHeights doet de rest.
-  // Zonder hoogteverschil wordt het een plat dak. Muteert state.
   function applyRoofForm(unitState, form) {
+    const side = form.type !== 'plat' ? gableOf(form) : 'achter';
+    const g = gableSpan(unitState, side);
+    const line = formLine(form, g.span, Math.max(g.e0, g.e1), WALL_ENDS[side].left === form.dir);
+    setWallTopLine(unitState.walls[side].wall, g, line);
+    syncWallHeights(unitState, side);
+  }
+  function formLine(form, F, eMin, highAtStart) {
     const low = Math.round(Math.min(LIMITS.eave, form.low));
     const high = Math.round(Math.min(LIMITS.ridge, Math.max(low, form.high || low)));
     const sloped = form.type !== 'plat' && high > low;
-    const side = sloped ? gableOf(form) : 'achter';
+    const half = F / 2;
-    const g = gableSpan(unitState, side), F = g.span, half = F / 2;
     let line = [{ u: 0, h: low }, { u: F, h: low }];
     if (sloped && form.type === 'zadel') line = [{ u: 0, h: low }, { u: half, h: high }, { u: F, h: low }];
     else if (sloped && form.type === 'mansarde') {
-      // Knik binnen de halve gevel; altijd boven de rechte lijn goot–nok
+      // Knik altijd boven de rechte lijn goot–nok, anders wordt het een hol dak.
-      // (anders geen mansarde maar een hol dak).
+      const kIn = Math.max(eMin + 100, Math.min(half - 100, Math.round(form.kneeIn || F * 0.18)));
-      // (en op de kopgevel zelf, ook als die tussen de haakse wanden staat)
-      const kIn = Math.max(Math.max(g.e0, g.e1) + 100, Math.min(half - 100, Math.round(form.kneeIn || F * 0.18)));
       const minK = low + (high - low) * kIn / half + 20;
       const want = form.kneeRatio > 0 ? low + form.kneeRatio * (high - low) : form.kneeH;
       const kH = Math.round(Math.min(high - 20, Math.max(minK, want || minK)));
@@ -446,9 +375,7 @@ window.UnitModel = (() => {
         ? [{ u: 0, h: low }, { u: kIn, h: kH }, { u: half, h: high }, { u: F - kIn, h: kH }, { u: F, h: low }]
         : [{ u: 0, h: low }, { u: half, h: high }, { u: F, h: low }];
     } else if (sloped && form.type === 'wolf') {
-      // Wolfseind: de kopgevel stopt op `cut`, waar de dakhelling die hoogte haalt.
+      const minR = (eMin + 50) / half;
-      // Op de kopgevel zelf (ook als die tussen de haakse wanden staat).
-      const minR = (Math.max(g.e0, g.e1) + 50) / half;
       const ratio = form.cutRatio > 0 ? form.cutRatio : form.cut ? (form.cut - low) / (high - low) : 0.6;
       const cut = Math.round(Math.max(low + 50, Math.min(high - 50, low + Math.max(0.05, minR, Math.min(0.95, ratio)) * (high - low))));
       const uc = (cut - low) / (high - low) * half;
@@ -456,11 +383,9 @@ window.UnitModel = (() => {
         ? [{ u: 0, h: low }, { u: uc, h: cut }, { u: F - uc, h: cut }, { u: F, h: low }]
         : [{ u: 0, h: low }, { u: half, h: high }, { u: F, h: low }];
     } else if (sloped) {
-      const highLeft = WALL_ENDS[side].left === form.dir;
+      line = [{ u: 0, h: highAtStart ? high : low }, { u: F, h: highAtStart ? low : high }];
-      line = [{ u: 0, h: highLeft ? high : low }, { u: F, h: highLeft ? low : high }];
     }
-    setWallTopLine(unitState.walls[side].wall, g, line);
+    return line;
-    syncWallHeights(unitState, side);
   }
 
   function validateState(design) {
@@ -476,5 +401,5 @@ window.UnitModel = (() => {
     }
   }
 
-  return { WALL_SIDES, CORNER_MODES, ROOF_TYPES, RIDGES, LIMITS, clampSize, hasRidge, clone, createDefaultState, localToWorld, computeLayout, wallPieces, syncWallHeights, wallTopOf, gableOf, roofForm, applyRoofForm, validateState };
+  return { WALL_SIDES, CORNER_MODES, ROOF_TYPES, RIDGES, LIMITS, clampSize, hasRidge, clone, createDefaultState, localToWorld, computeLayout, normalizeSplits, splitFacadeAt, topLineOn, topParamsOn, topParamsFromLayout, wallPieces, syncWallHeights, wallTopOf, gableOf, roofForm, applyRoofForm, formLine, validateState };
 })();

js/wall/kozijn-model.js

@@ -4,24 +4,9 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
+// Kunststof kozijnen naar de Aluplast Ideal 7000 (examples/Buiten kozijnen.pdf).
-// wall/kozijn-model.js — Vulling van een opening (window.KozijnModel):
+// links/rechts (leaf, hinge, dir) zijn van buitenaf gezien = vanaf +z.
-// kunststof kozijnen naar het voorbeeld van de Aluplast Ideal 7000
+// userData.door: open/target in radialen (draaien) of meters (schuiven); de loopmodus (house.js) zet target.
-// (examples/Buiten kozijnen.pdf): kader 70 mm in het aanzicht, 120 mm
-// diep, buitenzijde in een andere kleur dan de binnenzijde (folie).
-//
-// Een opening krijgt een (optionele) vulling, opgeslagen bij de opening:
-//   op.fill = { type: 'raam'|'deur', rooster, glas, out, in }
-//     raam   vast glas in het kader; rooster = ventilatierooster bovenin
-//     deur   deurblad (draait links) met dorpel; is de opening breder of
-//            hoger dan één deur, dan vult vast glas de rest (zijlicht,
-//            bovenlicht). glas = glasstrook in het deurblad
-//     out/in kleur buiten/binnen (COLORS)
-// Zonder fill blijft de opening open (zoals voorheen). Het formaat volgt
-// altijd de opening (ook een schuine bovenzijde).
-//
-// Plain script (geen ES-module), geen DOM. Gebruikt door WallModel.build3D.
-// ============================================================
 
 window.KozijnModel = (() => {
   const COLORS = {
@@ -30,47 +15,54 @@ window.KozijnModel = (() => {
     antraciet: { label: 'Antraciet', ral: 'RAL 7016', hex: 0x383e42 },
     zwart: { label: 'Zwart', ral: 'RAL 9005', hex: 0x151515 }
   };
-  const FILL_TYPES = { geen: 'Geen (open)', raam: 'Raam (vast glas)', deur: 'Deur' };
+  const FILL_TYPES = { geen: 'Geen (open)', raam: 'Raam (vast glas)', deur: 'Deur', schuifdeur: 'Schuifdeur' };
+  const HINGES = { links: 'Links', rechts: 'Rechts' };
+  const SWINGS = { binnen: 'Naar binnen', buiten: 'Naar buiten' };
+  const SLIDE_MOUNTS = { inbouw: 'In de wand', opbouw: 'Op de wand (rail)' };
+  const SLIDE_SIDES = { binnen: 'Binnenzijde', buiten: 'Buitenzijde' };
+  const SLIDE_DIRS = { links: 'Naar links', rechts: 'Naar rechts' };
   const DEFAULT_OUT = 'antraciet', DEFAULT_IN = 'wit';
 
-  // Maten (mm).
   const P = {
-    gap: 5,         // stelruimte rondom
+    gap: 5,
-    kader: 70,      // kader in het aanzicht
+    kader: 70,
-    depth: 120,     // kaderdiepte
+    depth: 120,
-    dorpel: 30,     // deurdorpel (hoogte)
+    dorpel: 30,
     tussen: 70,     // tussenstijl/-regel (deur naast zijlicht, onder bovenlicht)
-    rooster: 80,    // ventilatierooster (hoogte)
+    rooster: 80,
-    glass: 24,      // glasdikte
+    glass: 24,
     leafW: 930,     // deurblad (binnenmaat kader) als er een zijlicht naast past
     leafH: 2200,    // deurblad als er een bovenlicht boven past
-    leafT: 68,      // deurbladdikte
+    leafT: 68,
-    minLight: 250   // kleinste zijlicht/bovenlicht
+    minLight: 200
   };
 
   const colorKey = (k, def) => COLORS[k] ? k : def;
-  // Volledige vulling (defaults ingevuld) of null (geen vulling).
+  const pick = (v, opts, def) => opts[v] ? v : def;
   function normalize(fill) {
     if (!fill || !FILL_TYPES[fill.type] || fill.type === 'geen') return null;
-    return {
+    const f = {
       type: fill.type, rooster: !!fill.rooster, glas: fill.glas !== false,
       out: colorKey(fill.out, DEFAULT_OUT), in: colorKey(fill.in, DEFAULT_IN)
     };
+    if (f.type === 'deur') {
+      f.hinge = pick(fill.hinge, HINGES, 'links');
+      f.leaf = pick(fill.leaf, HINGES, f.hinge);
+      f.swing = pick(fill.swing, SWINGS, 'binnen');
+      f.volglas = !!fill.volglas;
+    }
+    if (f.type === 'schuifdeur') Object.assign(f, {
+      leaves: Number(fill.leaves) === 2 ? 2 : 1, mount: pick(fill.mount, SLIDE_MOUNTS, 'inbouw'),
+      side: pick(fill.side, SLIDE_SIDES, 'binnen'), dir: pick(fill.dir, SLIDE_DIRS, 'links')
+    });
+    return f;
   }
-  // Standaardvulling bij een openingtype (WallModel.OPENING_TYPES); kleuren
-  // van `like` (bijv. de vorige opening) overnemen.
   function defaultFill(openingType, like) {
     const l = normalize(like) || {};
     const type = openingType === 'deur' || openingType === 'voordeur' ? 'deur' : 'raam';
     return { type, rooster: false, glas: openingType === 'voordeur', out: l.out || DEFAULT_OUT, in: l.in || DEFAULT_IN };
   }
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // 2D-veelhoeken (mm, tegen de klok in, x vanaf de linkerkant van de
-  // opening, y vanaf de onderkant).
-  // ------------------------------------------------------------
-  // Convexe veelhoek naar binnen verschoven, per zijde (zijde i = punt i ->
-  // punt i+1) een eigen afstand d[i].
   function insetPoly(pts, d) {
     const n = pts.length;
     const lines = pts.map((p, i) => {
@@ -87,8 +79,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
       return { x: a.x + a.dx * t, y: a.y + a.dy * t };
     });
   }
-  // Veelhoek afgekapt op een halfvlak (Sutherland-Hodgman): f(p) >= 0
-  // blijft, f is lineair.
   function clipPoly(pts, f) {
     const out = [];
     pts.forEach((p, i) => {
@@ -105,9 +95,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
   const rect = (x0, x1, y0, y1) => [{ x: x0, y: y0 }, { x: x1, y: y0 }, { x: x1, y: y1 }, { x: x0, y: y1 }];
   const areaOf = (pts) => Math.abs(pts.reduce((a, p, i) => { const q = pts[(i + 1) % pts.length]; return a + p.x * q.y - q.x * p.y; }, 0)) / 2;
 
-  // ------------------------------------------------------------
-  // 3D
-  // ------------------------------------------------------------
   const mats = {};
   function colorMat(key) {
     const k = 'c:' + colorKey(key, DEFAULT_OUT);
@@ -117,7 +104,7 @@ window.KozijnModel = (() => {
     if (mats[key]) return mats[key];
     if (key === 'glass') mats[key] = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x9fbfcc, roughness: 0.05, metalness: 0.2, transparent: true, opacity: 0.28, depthWrite: false, side: THREE.DoubleSide });
     else if (key === 'rubber') mats[key] = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x1b1b1b, roughness: 0.8 });
-    else mats[key] = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x9a9da0, roughness: 0.3, metalness: 0.7 }); // beslag
+    else mats[key] = new THREE.MeshStandardMaterial({ color: 0x9a9da0, roughness: 0.3, metalness: 0.7 });
     return mats[key];
   }
 
@@ -127,8 +114,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
     (holes || []).forEach(h => s.holes.push(new THREE.Path(h.map(p => new THREE.Vector2(p.x * toM, p.y * toM)))));
     return s;
   };
-  // Plaat van z0 tot z1 (mm); buitenvlak (z1) in matOut als dat afwijkt
-  // (folie aan de buitenzijde, de rest in de binnenkleur).
   function slab(g, pts, holes, z0, z1, matIn, matOut, shadow) {
     if (pts.length < 3 || areaOf(pts) < 1) return;
     const FOIL = matOut && matOut !== matIn ? 1 : 0;
@@ -149,10 +134,7 @@ window.KozijnModel = (() => {
     g.add(mesh);
   };
 
-  // Kozijn in een opening (opgelost: w, h links, hR rechts). Geeft een
+  // Lokaal: x vanaf links, y vanaf de onderkant, +z = buiten (mm in, meters uit).
-  // groep in mm-lokale coördinaten van de opening (x vanaf links, y vanaf
-  // de onderkant, +z = buiten) in meters, of null.
-  // place: { zOut (mm, buitenvlak kozijn), depth (mm), exterior (dorpel) }
   function build3D(op, fill, place) {
     const f = normalize(fill);
     if (!f) return null;
@@ -162,8 +144,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
     const z1 = place.zOut, z0 = z1 - depth;
     const hR = op.hR !== undefined ? op.hR : op.h;
     const outer = insetPoly([{ x: 0, y: 0 }, { x: op.w, y: 0 }, { x: op.w, y: hR }, { x: 0, y: op.h }], [P.gap, P.gap, P.gap, P.gap]);
-    // Bovenkant (schuin) van een veelhoek binnen het kader: >= 0 onder de
-    // lijn door TL-TR van `q` (lineair, voor clipPoly).
     const below = (q) => (p) => {
       const a = q[3], b = q[2];
       return (b.y - a.y) * (p.x - a.x) - (b.x - a.x) * (p.y - a.y);
@@ -178,7 +158,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
         pane = insetPoly(inner, [0, 0, P.rooster, 0]);
         const band = [pane[3], pane[2], inner[2], inner[3]];
         slab(g, [band[0], band[1], band[2], band[3]], null, z1 - 105, z1 - 8, mIn, mOut);
-        // Lamellen: donkere sleuven op beide vlakken.
         [0.3, 0.55, 0.8].forEach(t => {
           const a = insetPoly(inner, [0, 20, P.rooster * t - 4, 20]), b = insetPoly(inner, [0, 20, P.rooster * t + 4, 20]);
           const slot = [b[3], b[2], a[2], a[3]];
@@ -190,8 +169,6 @@ window.KozijnModel = (() => {
       return g;
     }
 
-    // Deur: kader als U (zonder onderregel) op een dorpel (buitenwand) of
-    // tot de vloer (binnenwand).
     const sill = place.exterior !== false ? P.dorpel : 0;
     const frameOuter = insetPoly(outer, [sill, 0, 0, 0]);
     const inner = insetPoly(frameOuter, [0, P.kader, P.kader, P.kader]);
@@ -202,20 +179,25 @@ window.KozijnModel = (() => {
     const ix0 = inner[0].x, ix1 = inner[1].x, iy0 = inner[0].y;
     const top = below(inner);
     const topAt = (x) => inner[3].y + (x - inner[3].x) / (inner[2].x - inner[3].x) * (inner[2].y - inner[3].y);
-    // Zijlicht rechts als er naast een deurblad nog genoeg ruimte is.
+    const region = (x0, x1, y0, y1) => clipPoly(rect(x0, x1, y0, Math.min(y1, 1e6)), top);
+    const bar = (pts) => slab(g, pts, null, z0 + 10, z1 - 10, mIn, mOut);
+    const link = `${Math.round(op.x || 0)}|${Math.round(op.y || 0)}|${op.w}`;
+    if (f.type === 'schuifdeur') {
+      buildSlideLeaves(g, f, { ix0, ix1, iy0, topAt, z0, z1, mIn, mOut, sill, place, link, op });
+      return g;
+    }
+
+    const hingeR = f.hinge === 'rechts', leafR = f.leaf === 'rechts';
     const side = ix1 - ix0 - P.leafW - P.tussen >= P.minLight;
-    const lx1 = side ? ix0 + P.leafW : ix1;
+    const la = side && leafR ? ix1 - P.leafW : ix0, lb = side && !leafR ? ix0 + P.leafW : ix1;
-    // Bovenlicht als er boven een deurblad nog genoeg ruimte is (overal).
     const lowTop = Math.min(topAt(ix0), topAt(ix1));
     const transom = lowTop - iy0 - P.leafH - P.tussen >= P.minLight;
     const ly1 = transom ? iy0 + P.leafH : Infinity;
-    const region = (x0, x1, y0, y1) => clipPoly(rect(x0, x1, y0, Math.min(y1, 1e6)), top);
-    const bar = (pts) => slab(g, pts, null, z0 + 10, z1 - 10, mIn, mOut);
     if (side) {
-      bar(region(lx1, lx1 + P.tussen, iy0, ly1));
+      const [t0, g0, g1] = leafR ? [la - P.tussen, ix0, la - P.tussen] : [lb, lb + P.tussen, ix1];
-      // Zijlicht: onderregel + glas.
+      bar(region(t0, t0 + P.tussen, iy0, ly1));
-      bar(region(lx1 + P.tussen, ix1, iy0, iy0 + P.kader));
+      bar(region(g0, g1, iy0, iy0 + P.kader));
-      glass(region(lx1 + P.tussen, ix1, iy0 + P.kader, ly1));
+      glass(region(g0, g1, iy0 + P.kader, ly1));
     }
     if (transom) {
       bar(region(ix0, ix1, ly1, ly1 + P.tussen));
@@ -223,31 +205,126 @@ window.KozijnModel = (() => {
     }
 
     // Deurblad (3 mm speling, onderaan 10 mm boven dorpel/vloer).
-    const leaf = clipPoly(rect(ix0 + 3, lx1 - 3, iy0 + (sill ? 3 : 10), Math.min(ly1 - 3, 1e6)), (p) => top({ x: p.x, y: p.y + 3 }));
+    const leaf = clipPoly(rect(la + 3, lb - 3, iy0 + (sill ? 3 : 10), Math.min(ly1 - 3, 1e6)), (p) => top({ x: p.x, y: p.y + 3 }));
     if (leaf.length < 3) return g;
     const xs = leaf.map(p => p.x), ys = leaf.map(p => p.y);
-    const lx0 = Math.min(...xs), lxR = Math.max(...xs), lb = Math.min(...ys), lt = Math.min(topAt(lx0), topAt(lxR), ly1) - 3;
+    const lx0 = Math.min(...xs), lxR = Math.max(...xs), lb0 = Math.min(...ys), lt = Math.min(topAt(lx0), topAt(lxR), ly1) - 3;
     const lzOut = z1 - 15, lzIn = lzOut - P.leafT;
     let holes = null;
     const lw = lxR - lx0;
-    if (f.glas && lw >= 500 && lt - lb >= 1400) {
+    if (f.volglas && lw >= 400 && lt - lb0 >= 800) {
-      const gx = lx0 + lw * 0.3, gw = Math.min(160, lw * 0.18);
+      holes = [rect(lx0 + 110, lxR - 110, lb0 + 140, lt - 110)]; // glasdeur: smal kader rondom
-      const strip = rect(gx - gw / 2, gx + gw / 2, lb + 350, lt - 300);
+    } else if (f.glas && lw >= 500 && lt - lb0 >= 1400) {
-      holes = [strip];
+      const gx = hingeR ? lxR - lw * 0.3 : lx0 + lw * 0.3, gw = Math.min(160, lw * 0.18);
-      slab(g, strip, null, (lzIn + lzOut) / 2 - P.glass / 2, (lzIn + lzOut) / 2 + P.glass / 2, mat('glass'), null, false);
+      holes = [rect(gx - gw / 2, gx + gw / 2, lb0 + 350, lt - 300)]; // glas: in het deurblad (hieronder)
     }
-    slab(g, leaf, holes, lzIn, lzOut, mIn, mOut);
+    const outward = f.swing === 'buiten';
-    // Kruk aan beide zijden (scharnieren links, slot rechts).
+    const hx = hingeR ? lxR : lx0, hz = outward ? lzOut : lzIn;
+    const pivot = new THREE.Group(), lg = new THREE.Group();
+    pivot.position.set(hx * toM, 0, hz * toM);
+    lg.position.set(-hx * toM, 0, -hz * toM);
+    pivot.add(lg);
+    g.add(pivot);
+    if (holes) slab(lg, holes[0], null, (lzIn + lzOut) / 2 - P.glass / 2, (lzIn + lzOut) / 2 + P.glass / 2, mat('glass'), null, false);
+    slab(lg, leaf, holes, lzIn, lzOut, mIn, mOut);
+    const hy = Math.min(lb0 + 1050, (lb0 + lt) / 2);
     if (lw >= 400) {
-      const hx = lxR - 75, hy = Math.min(lb + 1050, (lb + lt) / 2);
+      const kx = hingeR ? lx0 + 75 : lxR - 75, gd = hingeR ? 60 : -60;
       [[lzOut, 1], [lzIn, -1]].forEach(([z, s]) => {
-        box(g, mat('beslag'), hx, hy - 30, z + s * 5, 34, 210, 10);       // schild
+        box(lg, mat('beslag'), kx, hy - 30, z + s * 5, 34, 210, 10);       // schild
-        box(g, mat('beslag'), hx, hy, z + s * 30, 20, 20, 50);            // nek
+        box(lg, mat('beslag'), kx, hy, z + s * 30, 20, 20, 50);            // nek
-        box(g, mat('beslag'), hx - 60, hy, z + s * 55, 140, 20, 20);      // greep
+        box(lg, mat('beslag'), kx + gd, hy, z + s * 55, 140, 20, 20);      // greep
       });
     }
+    const dir = (hingeR ? -1 : 1) * (outward ? -1 : 1);
+    pivot.userData.door = {
+      kind: 'swing', dir, max: Math.PI / 2, open: 0, target: 0, link,
+      base: pivot.position.x, center: new THREE.Vector3((lx0 + lxR) / 2 * toM, hy * toM, (lzIn + lzOut) / 2 * toM)
+    };
     return g;
   }
 
-  return { COLORS, FILL_TYPES, PROFILE: P, normalize, defaultFill, build3D };
+  const SLIDE = { overlap: 50, gap: 12, railH: 40, railD: 45, leafT: 40, frame: 70 };
+  function buildSlideLeaves(g, f, o) {
+    const n = f.leaves, opbouw = f.mount === 'opbouw';
+    const out = f.side === 'buiten';
+    const faceIn = o.place.faceIn !== undefined ? o.place.faceIn : o.z0;
+    const faceOut = o.place.faceOut !== undefined ? o.place.faceOut : o.z1;
+    const ov = opbouw ? SLIDE.overlap : -3;
+    const xa = o.ix0 - ov, xb = o.ix1 + ov;
+    const yb = o.iy0 + (o.sill ? 3 : 10);
+    const yt = Math.min(o.topAt(o.ix0), o.topAt(o.ix1)) + (opbouw ? SLIDE.overlap : -3);
+    const lt = opbouw ? SLIDE.leafT : P.leafT;
+    const [lz0, lz1] = opbouw
+      ? (out ? [faceOut + SLIDE.gap, faceOut + SLIDE.gap + lt] : [faceIn - SLIDE.gap - lt, faceIn - SLIDE.gap])
+      : [(faceIn + faceOut) / 2 - lt / 2, (faceIn + faceOut) / 2 + lt / 2];
+    const lw = (xb - xa) / n;
+    const dirs = n === 2 ? [-1, 1] : [f.dir === 'rechts' ? 1 : -1];
+    dirs.forEach((dir, i) => {
+      const x0 = xa + i * lw + (n === 2 ? (i ? 1 : 0) : 0), x1 = xa + (i + 1) * lw - (n === 2 && !i ? 1 : 0);
+      const lg = new THREE.Group();
+      g.add(lg);
+      const pts = rect(x0, x1, yb, yt);
+      if (f.glas && x1 - x0 > 2 * SLIDE.frame + 100) {
+        const pane = rect(x0 + SLIDE.frame, x1 - SLIDE.frame, yb + SLIDE.frame + 30, yt - SLIDE.frame);
+        slab(lg, pts, [pane], lz0, lz1, colorMat(f.in), opbouw ? null : colorMat(f.out));
+        slab(lg, pane, null, (lz0 + lz1) / 2 - 4, (lz0 + lz1) / 2 + 4, mat('glass'), null, false);
+      } else {
+        slab(lg, pts, null, lz0, lz1, colorMat(f.in), opbouw ? null : colorMat(f.out));
+      }
+      const hx = dir < 0 ? x1 - 60 : x0 + 60, hy = Math.min(yb + 1050, (yb + yt) / 2);
+      if (opbouw) [lz0 - 18, lz1 + 18].forEach(z => box(lg, mat('beslag'), hx, hy, z, 20, 400, 20));
+      else [lz0 - 1, lz1 + 1].forEach(z => box(lg, mat('beslag'), hx, hy, z, 24, 160, 2));
+      lg.userData.door = {
+        kind: 'slide', dir, max: (x1 - x0 - (opbouw ? 2 * SLIDE.overlap : 60)) * toM, open: 0, target: 0, link: o.link,
+        base: 0, center: new THREE.Vector3((x0 + x1) / 2 * toM, hy * toM, (lz0 + lz1) / 2 * toM)
+      };
+    });
+    if (opbouw) {
+      const ra = n === 2 ? xa - lw : (dirs[0] < 0 ? xa - lw : xa), rb = n === 2 ? xb + lw : (dirs[0] < 0 ? xb : xb + lw);
+      const rz = out ? faceOut + SLIDE.railD / 2 : faceIn - SLIDE.railD / 2;
+      box(g, mat('beslag'), (ra + rb) / 2, yt + SLIDE.railH / 2 + 5, rz, rb - ra, SLIDE.railH, SLIDE.railD);
+    }
+  }
+
+  function planSymbol(op, fill, faces) {
+    const f = normalize(fill);
+    if (!f || f.type === 'raam') return [];
+    const zIn = faces.zIn, zOut = faces.zOut;
+    const ix0 = P.gap + P.kader, ix1 = op.w - P.gap - P.kader;
+    const out = [];
+    if (f.type === 'deur') {
+      const hingeR = f.hinge === 'rechts', leafR = f.leaf === 'rechts';
+      const side = ix1 - ix0 - P.leafW - P.tussen >= P.minLight;
+      const la = side && leafR ? ix1 - P.leafW : ix0, lb = side && !leafR ? ix0 + P.leafW : ix1;
+      const L = lb - la, hx = hingeR ? lb : la, s = hingeR ? -1 : 1;
+      const outward = f.swing === 'buiten', hz = outward ? zOut : zIn, dz = outward ? 1 : -1;
+      out.push({ kind: 'leaf', pts: [{ x: hx, z: hz }, { x: hx, z: hz + dz * L }] });
+      const arc = [];
+      for (let k = 0; k <= 16; k++) { const t = k / 16 * Math.PI / 2; arc.push({ x: hx + s * L * Math.cos(t), z: hz + dz * L * Math.sin(t) }); }
+      out.push({ kind: 'arc', pts: arc });
+      return out;
+    }
+    const n = f.leaves, opbouw = f.mount === 'opbouw', sideOut = f.side === 'buiten';
+    const ov = opbouw ? SLIDE.overlap : -3;
+    const xa = ix0 - ov, xb = ix1 + ov, lw = (xb - xa) / n;
+    const lt = opbouw ? SLIDE.leafT : P.leafT;
+    const [z0, z1] = opbouw
+      ? (sideOut ? [zOut + SLIDE.gap, zOut + SLIDE.gap + lt] : [zIn - SLIDE.gap - lt, zIn - SLIDE.gap])
+      : [(zIn + zOut) / 2 - lt / 2, (zIn + zOut) / 2 + lt / 2];
+    const dirs = n === 2 ? [-1, 1] : [f.dir === 'rechts' ? 1 : -1];
+    const za = sideOut ? Math.max(zOut, z1) + 140 : Math.min(zIn, z0) - 140;
+    dirs.forEach((dir, i) => {
+      const x0 = xa + i * lw, x1 = x0 + lw;
+      out.push({ kind: 'leaf', closed: true, pts: [{ x: x0, z: z0 }, { x: x1, z: z0 }, { x: x1, z: z1 }, { x: x0, z: z1 }] });
+      const c = (x0 + x1) / 2, len = Math.min(500, lw * 0.6);
+      const a = { x: c - dir * len / 2, z: za }, b = { x: c + dir * len / 2, z: za };
+      out.push({ kind: 'arrow', pts: [a, b] });
+      out.push({ kind: 'arrow', pts: [{ x: b.x - dir * 90, z: za - 45 }, b, { x: b.x - dir * 90, z: za + 45 }] });
+      out.push({ kind: 'rail', closed: true, pts: [{ x: x0 + dir * lw, z: z0 }, { x: x1 + dir * lw, z: z0 }, { x: x1 + dir * lw, z: z1 }, { x: x0 + dir * lw, z: z1 }] });
+    });
+    return out;
+  }
+
+  return { COLORS, FILL_TYPES, HINGES, SWINGS, SLIDE_MOUNTS, SLIDE_SIDES, SLIDE_DIRS, PROFILE: P, normalize, defaultFill, build3D, planSymbol, colorMaterial: colorMat };
 })();

js/wall/wall-pdf.js

@@ -4,18 +4,8 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// wall/wall-pdf.js — ENIGE bron van het wand-tekenblad (A3 liggend):
-// frame-materiaallijst, plaatmateriaal, vooraanzicht met posnums en
-// maatketens, bovenaanzicht (doorsnede regelwerk + beplating), zijaanzicht
-// (laagopbouw) en titelblok. Gebruikt door de losse wand-editor (1 blad) en
-// door de unit (1 blad per wand in de gezamenlijke PDF).
-// Plain script, geladen na wall-model.js en core/pdf-sheet.js.
-// ============================================================
 
 window.WallPdf = (() => {
-    // Tekent één volledig wandblad op de HUIDIGE pagina van `doc`.
-    // opts: { buitenMateriaal, cladding, trasraam, skinExt, project, titel, element, blad, lamps: [{ u, y }] }
     function drawSheet(doc, CONFIG, calcData, opts) {
       const buitenMateriaal = opts.buitenMateriaal || 'vochtdoek';
       const pieces = WallModel.computeBOM(CONFIG, calcData);
@@ -26,7 +16,6 @@ window.WallPdf = (() => {
       const { RED, BLUE, BLACK, GREY } = PdfSheet.COLORS;
       doc.setFont('helvetica', 'normal');
 
-      // --- Frame materiaal-tabel (linksboven) ---
       const tblX = [8, 26, 42, 58, 76, 92];
       let ty = 14;
       doc.setTextColor(...BLACK);
@@ -41,13 +30,12 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.line(tblX[0], ty, tblX[4] + 12, ty);
       ty += 4;
       groups.forEach(g => {
-        if (ty > 232) return; // laat ruimte vrij voor materiaaltabellen eronder
+        if (ty > 232) return;
         [String(g.posnum), String(g.width), String(g.depth), String(g.length), String(g.count)]
           .forEach((v, i) => doc.text(v, tblX[i], ty));
         ty += 4.3;
       });
 
-      // --- Inkoop balken (handelslengtes, zaagplan uit WallModel) ---
       const purchase = WallModel.planPurchase(pieces);
       ty += 3;
       doc.setFontSize(9);
@@ -65,7 +53,6 @@ window.WallPdf = (() => {
         });
       });
 
-      // --- Materiaal binnen/buiten + isolatie ---
       let my = 240;
       const midH = Math.round(WallModel.topLine(CONFIG).maxY);
       doc.setFontSize(8.5);
@@ -79,7 +66,6 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.text(`${CONFIG.wallWidth} x ${CONFIG.sheathingThick} x ${midH}  ${buitenNaam}  1`, tblX[0], my); my += 6;
       doc.text('Isolatie: glaswol (spouwvullend)', tblX[0], my);
       if (buitenMateriaal === 'vochtdoek') {
-        // Kruislat op het vochtdoek (zelfde berekening als de 3D: WallModel.computeBattens).
         const bat = WallModel.computeBattens(CONFIG, opts.cladding || 'horizontaal', opts.trasraam, opts.skinExt, opts.facade, opts.skinFrom);
         const B = WallModel.BATTEN;
         my += 4.5;
@@ -95,12 +81,8 @@ window.WallPdf = (() => {
         }
       }
 
-      // --- Titelblok (rechtsonder) ---
       PdfSheet.titleBlock(doc, opts.project, { titel: opts.titel, element: opts.element, blad: opts.blad });
 
-      // --- Hoofdaanzicht ---
-      // drawX1/marginBottom laten ruimte vrij voor het zijaanzicht (rechts)
-      // en het bovenaanzicht (onder de maatketens).
       const drawX0 = 95, drawX1 = 380, drawY0 = 15, drawY1 = 225;
       const marginSides = 25, marginTop = 15, marginBottom = 68;
       const availW = (drawX1 - drawX0) - marginSides * 2;
@@ -126,14 +108,9 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.setLineWidth(0.3);
       pieces.forEach(p => {
         if (p.outline) {
-          // Werkelijke omtrek: schuine kop (volgt de daklijn, evt. met knik
-          // onder de nok) resp. bovenregel in verstek.
           const c = p.outline.map(q => [px(q.x), py(q.y)]);
           c.forEach((q, i) => { const n = c[(i + 1) % c.length]; doc.line(q[0], q[1], n[0], n[1]); });
         } else if (p.kind === 'verticale balk' || p.kind === 'kreupele stijl') {
-          // Viervlak i.p.v. rechthoek: de bovenkant loopt schuin mee met de
-          // daklijn (yTopLeft/yTopRight kunnen verschillen), zodat zowel de
-          // hoogste als de laagste kant van de balk op de juiste plek komt.
           const wx0 = p.x - p.width / 2, wx1 = p.x + p.width / 2;
           const corners = [
             [px(wx0), py(p.yBottomLeft)], [px(wx1), py(p.yBottomRight)],
@@ -154,16 +131,13 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.setLineWidth(0.2);
       CONFIG.openings.forEach(op => {
         const opXWorld = -wallWidth / 2 + op.x;
-        // Schuine bovenzijde: y0 = bovenkant links, y0r = rechts.
         const x0 = px(opXWorld), y0 = py(op.y + op.h), y0r = py(op.y + op.hR), x1 = px(opXWorld + op.w), y1 = py(op.y);
         [[x0, y1, x1, y1], [x1, y1, x1, y0r], [x1, y0r, x0, y0], [x0, y0, x0, y1]].forEach(l => doc.line(...l));
         doc.line(x0, y0, x1, y1);
         doc.line(x0, y1, x1, y0r);
         doc.setTextColor(...BLACK);
         doc.setFontSize(6);
-        // Dagmaat-label BINNEN de opening zetten (net onder de bovenkant),
+        // Label binnen de opening: erboven overlapte het met de maatketen.
-        // i.p.v. erboven — daar overlapte het met de maatketen/omtrek
-        // erboven.
         doc.text(op.hR !== op.h ? `${op.w}x${op.h}/${op.hR}` : `${op.w}x${op.h}`, (x0 + x1) / 2, Math.max(y0, y0r) + 5, { align: 'center' });
       });
 
@@ -180,8 +154,6 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.text(String(Math.round(hLeft)), px(-wallWidth / 2) - 9, (py(0) + py(hLeft)) / 2, { align: 'center', angle: 90 });
       drawDimLine(px(wallWidth / 2) + 7, py(0), px(wallWidth / 2) + 7, py(hRight));
       doc.text(String(Math.round(hRight)), px(wallWidth / 2) + 11, (py(0) + py(hRight)) / 2, { align: 'center', angle: 90 });
-      // Tussenpunten van de daklijn: stippellijn van vloer tot nok/knik
-      // (nok = het enige hoogste punt; mansarde-/wolfsgevel: knikken).
       const inner = tl.pts.slice(1, -1);
       inner.forEach(q => {
         const isNok = inner.filter(o => o.y >= q.y - 0.5).length === 1;
@@ -219,7 +191,6 @@ window.WallPdf = (() => {
         doc.text(String(Math.round(openingPoints[i + 1] - openingPoints[i])), px(mid - wallWidth / 2), openY, { align: 'center' });
       }
 
-      // --- Gevellampen (woning): rechthoekje met "L" op lamphoogte ---
       (opts.lamps || []).forEach(l => {
         const lx = px(-wallWidth / 2 + l.u), ly = py(l.y);
         doc.setDrawColor(...BLACK);
@@ -231,13 +202,9 @@ window.WallPdf = (() => {
         doc.text('L', lx + 2, ly + 1);
       });
 
-      // --- Extra laag van de aanroeper (bijv. elektra, ElektraPdf):
-      // overlay(doc, pu, py), pu = wand-x (0..breedte) -> blad-mm.
       if (opts.overlay) opts.overlay(doc, (u) => px(-wallWidth / 2 + u), py);
 
-      // --- Bovenaanzicht (doorsnede op stijlhoogte, zoals de voorbeeld-
+      // Binnenzijde boven, buitenzijde onder (de kant van het vooraanzicht).
-      // tekeningen): binnenzijde boven, buitenzijde onder (= de kant van
-      // waaruit het vooraanzicht bekeken wordt). Zelfde horizontale schaal.
       const sT = CONFIG.sheathingThick;
       const frameD = Math.max(CONFIG.studDepth, CONFIG.plateDepth);
       const tvY0 = floorY + 34;
@@ -246,7 +213,6 @@ window.WallPdf = (() => {
       const tvY1 = tvFrame1 + sT * scale;
       const halfW = wallWidth / 2;
 
-      // Beplating, onderbroken ter plaatse van de openingen.
       const skinCuts = CONFIG.openings.map(op => [op.x, op.x + op.w]).sort((a, b) => a[0] - b[0]);
       const skinSegments = [];
       let skinCursor = 0;
@@ -259,7 +225,6 @@ window.WallPdf = (() => {
         doc.rect(px(a - halfW), tvFrame1, (b - a) * scale, sT * scale, 'S');
       });
 
-      // Stijlen (vol + kreupel) als doorsneden: rechthoek met kruis.
       doc.setDrawColor(...RED);
       doc.setLineWidth(0.2);
       const studXs = [...new Set(calcData.studs.map(st => st.x))];
@@ -288,8 +253,6 @@ window.WallPdf = (() => {
       doc.setFontSize(7);
       doc.text(String(Math.round(wallWidth)), px(0), tvDimY + 3.5, { align: 'center' });
 
-      // --- Zijaanzicht (rechterkopse kant): laagopbouw binnen | regelwerk |
-      // buiten, met onder- en bovenregel, op dezelfde schaal.
       const svX0 = 392;
       const svFrame0 = svX0 + sT * scale;
       const svFrame1 = svFrame0 + frameD * scale;

js/wall/wall.js

@@ -4,21 +4,6 @@
  * Alle rechten voorbehouden. Gebruik uitsluitend met schriftelijke toestemming.
  * Zie LICENTIE.md.
  */
-// ============================================================
-// wall/wall.js — Wand-editor (ruwbouw compleet: regelwerk, openingen, OSB
-// achterzijde, vochtdoek voorzijde, isolatie/specificaties). Ongewijzigde
-// logica t.o.v. de vorige single-file versie, alleen verpakt als los te
-// laden/lossen module via mount()/unmount(), en met de gedeelde geometrie-
-// functies (calculateSegmentPositions, polygonArea, clip*, shapeAreaWithHoles)
-// verplaatst naar core/geometry.js (moet VOOR dit bestand geladen worden).
-//
-// De rekenlogica (ankerresolutie, regelwerk, 3D-opbouw, specificaties) staat
-// in wall/wall-model.js (WallModel) — gedeeld met de unit-editor. Dit bestand
-// bevat alleen de UI: invoer, 2D-tekeningen, interactie, JSON/PDF-export.
-//
-// Plain script (geen ES-module) — werkt zo ook bij rechtstreeks openen van
-// index.html via file://.
-// ============================================================
 
 const WALL_TEMPLATE = `
   <div id="app-container">
@@ -244,24 +229,18 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
   const onSaved = callbacks && callbacks.onSaved;
   container.innerHTML = WALL_TEMPLATE;
 
-  // Binnen een unit volgt de wandbreedte uit de vloer (zie unit/unit.js);
-  // callbacks.lockWidth is dan de uitleg-tekst voor de tooltip.
   if (callbacks && callbacks.lockWidth) {
     const widthInput = document.getElementById('inp-wall-w');
     widthInput.disabled = true;
     widthInput.title = callbacks.lockWidth;
   }
-  // Binnen een woning is de richting van de gevelbekleding (voorlopig) globaal.
   const lockCladding = callbacks && callbacks.lockCladding;
-  // ... en de buitenzijde (gevelbekleding per woning, override per wand).
   const lockExterior = callbacks && callbacks.lockExterior;
-  // Alles op het tabblad Materiaal ligt dan vast: tabblad weg, uitleg op Opbouw.
   if (lockExterior && lockCladding) {
     const tabBtn = container.querySelector('.tab-btn[data-tab="tab-materials"]');
     if (tabBtn) tabBtn.style.display = 'none';
   }
 
-  // Binnen een woning is de h.o.h. globaal (woning-instellingen), niet per wand.
   if (callbacks && callbacks.lockSpacing) {
     ['inp-min-sp', 'inp-max-sp'].forEach(id => {
       const el = document.getElementById(id);
@@ -269,75 +248,44 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       el.title = callbacks.lockSpacing;
     });
   }
-  // Binnen een woning: delen van de wand die op een naad met een andere unit
-  // vallen (en dus vervallen), als [vanaf-links, tot] in mm.
   const seamCuts = (callbacks && callbacks.seamCuts) || [];
-  // Binnen een woning: gevellampen op deze wand ({ u vanaf links, y }), zie LightingModel.
   const lampMarks = (callbacks && callbacks.lamps) || [];
 
-    // ============================================================
-    // STATE
-    // ============================================================
-    // Dichtheden/gewichten: zie WallModel (wall/wall-model.js).
-
     let CONFIG = {};
     let calcData = { fullStuds: [], studs: [] };
     let wallGroup3D = null;
     let lastBaseHeight = 2400;
-    // Daklijn met knikken (mansarde/wolfsdak, uit de unit-dakvorm): blijft
-    // staan tot een hoogte hier met de hand wordt gewijzigd.
     let wallTopPts = null;
 
-    // Elke opening: { id, w, h, hR?, y, anchor: 'left'|'middle'|'right', offset, fill? }
+    // offset: left = vanaf de linker wandrand, right = vanaf de rechter, middle = t.o.v. het midden (+ = rechts).
-    // fill = vulling (kozijn, KozijnModel); zonder fill blijft hij open.
+    // hR = hoogte rechts bij een schuine bovenzijde; de onderkant is altijd waterpas.
-    // hR = hoogte rechts (schuine bovenzijde); zonder hR is de bovenkant
-    // recht en is h de hoogte. De onderkant is altijd waterpas.
-    // 'offset' betekent afhankelijk van anchor:
-    //   left   -> afstand vanaf linker wandrand tot linkerkant opening
-    //   right  -> afstand vanaf rechter wandrand tot rechterkant opening
-    //   middle -> verschuiving t.o.v. het midden (0 = gecentreerd, + = naar rechts)
     let openings = [
       { id: 1, type: 'raam', w: 1200, h: 1200, y: 600, anchor: 'middle', offset: 0, fill: KozijnModel.defaultFill('raam') }
     ];
     let openingIdCounter = 2;
 
-    // ------------------------------------------------------------
-    // Interactieve selectie/verslepen van openingen in het vooraanzicht
-    // (nu het primaire aanzicht). Snap op 50mm, net als de stapgrootte van
-    // de invoervelden. 9 sleeppunten: 4 hoeken, 4 zijden en het midden
-    // (verplaatsen). N/Z wijzigen de hoogte, O/W de breedte. De bovenste
-    // hoeken (NW/NO) verslepen ook alleen hun eigen kant in de hoogte: zo
-    // ontstaat een schuine bovenzijde. Onderin blijft het altijd waterpas
-    // (ZW/ZO: breedte + onderkant).
-    // ------------------------------------------------------------
     let selectedOpeningId = null;
-    let dragInfo = null; // { type:'move'|'resize', handle, openingId, startMouseX, startMouseY, startLocalX, startY, startW, startH, startHR }
+    let dragInfo = null;
-    let frontView = { scale: 1, centerX: 0, floorY: 0 }; // bijgewerkt door draw2DFront()
+    let frontView = { scale: 1, centerX: 0, floorY: 0 };
-    let frontOpeningRects = []; // hit-test data, bijgewerkt door draw2DFront()
+    let frontOpeningRects = [];
-    let frontHandleRects = [];  // idem, alleen voor de geselecteerde opening
+    let frontHandleRects = [];
 
     function snap50(mm) { return Math.round(mm / 50) * 50; }
 
-    // Zet offset (en evt. breedte) zodat de opening's linkerrand op
-    // `leftLocalX` komt te liggen met breedte `w`, ongeacht welk ankertype
-    // actief is — dit is de kern die verslepen/resizen mogelijk maakt zonder
-    // dat het ankertype zelf hoeft te veranderen.
     function applyOpeningPosition(op, leftLocalX, w, wallWidth) {
       if (op.anchor === 'right') op.offset = wallWidth - leftLocalX - w;
       else if (op.anchor === 'middle') op.offset = leftLocalX - (wallWidth - w) / 2;
-      else op.offset = leftLocalX; // 'left'
+      else op.offset = leftLocalX;
       op.w = w;
     }
 
     const isSloped = (op) => op.hR !== undefined;
-    // Ruwe opening zoals opgeslagen (hR alleen bij een schuine bovenzijde).
     const rawOpening = (o) => Object.assign({ id: o.id, type: o.type || 'raam', w: o.w, h: o.h, y: o.y, anchor: o.anchor, offset: o.offset },
       o.hR !== undefined ? { hR: o.hR } : {}, o.fill ? { fill: Object.assign({}, o.fill) } : {});
 
     function syncOpeningCardInputs(op) {
       const card = document.querySelector(`.opening-card[data-opening-id="${op.id}"]`);
       if (!card) return;
-      // Schuin aan/uit veranderd (hoek slepen): kaart opnieuw opbouwen.
       if (!!card.querySelector('input[data-field="hR"]') !== isSloped(op)) { renderOpeningsList(); return; }
       ['w', 'h', 'hR', 'y', 'offset'].forEach(field => {
         const input = card.querySelector(`input[data-field="${field}"]`);
@@ -362,9 +310,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       btn.addEventListener('click', () => switchTab(btn.dataset.tab));
     });
 
-    // ============================================================
-    // OPENINGEN: UI (lijst met kaarten, ankerkeuze, toevoegen/verwijderen)
-    // ============================================================
     function anchorOffsetLabel(anchor) {
       if (anchor === 'right') return 'Afstand tot rechts';
       if (anchor === 'middle') return 'Verschuiving t.o.v. midden';
@@ -389,7 +334,7 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
     }
 
     function toggleFullscreen3D() {
-      UI.cycle3D(document.getElementById('app-container')); // T: standaard -> 3D groot -> alleen render
+      UI.cycle3D(document.getElementById('app-container'));
       requestAnimationFrame(onWindowResize);
     }
 
@@ -433,16 +378,7 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       updateAll();
     }
 
-    // Horizontaal spiegelen (Bewerken-menu): wisselt links/rechts om. De
+    // Verticaal spiegelen bewust niet: een wand mag onderin niet scheef worden (menu-item blijft uit).
-    // hoogte-links/-rechts worden verwisseld (de schuine kant "klapt om"),
-    // en elke opening wordt zo herankerd dat 'ie fysiek op dezelfde plek
-    // blijft t.o.v. zijn (nu omgewisselde) referentierand:
-    //   - anchor 'left'  <-> 'right', offset ONGEWIJZIGD (het is en blijft
-    //     een afstand-tot-een-rand, alleen de rand zelf wisselt)
-    //   - anchor 'middle': offset wordt genegeerd (spiegelbeeld t.o.v. midden)
-    // Verticaal spiegelen is bewust niet geïmplementeerd: een wand mag aan de
-    // onderzijde niet scheef worden, dus dat menu-item blijft permanent
-    // disabled (zie index.html/app.js).
     function mirrorHorizontal() {
       const hLeftInput = document.getElementById('inp-wall-h-left');
       const hRightInput = document.getElementById('inp-wall-h-right');
@@ -452,7 +388,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       if (wallTopPts) wallTopPts = wallTopPts.map(q => ({ f: 1 - q.f, h: q.h })).reverse();
 
       openings = openings.map(o => {
-        // Schuine bovenzijde klapt mee om.
         if (isSloped(o)) o = { ...o, h: o.hR, hR: o.h };
         if (o.anchor === 'left') return { ...o, anchor: 'right' };
         if (o.anchor === 'right') return { ...o, anchor: 'left' };
@@ -465,7 +400,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       setIoStatus('Horizontaal gespiegeld.', 'ok');
     }
 
-    // Vulling (kozijn, KozijnModel): type, rooster/glasstrook en kleuren.
     function fillControls(op) {
       const f = KozijnModel.normalize(op.fill);
       const type = f ? f.type : 'geen';
@@ -475,6 +409,10 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
                 <label>${label}</label>
                 <div><label class="ui-switch"><input type="checkbox" data-field="${field}" data-id="${op.id}" ${on ? 'checked' : ''}><span></span></label></div>
               </div>`;
+      const pick = (field, label, entries, cur, title) => `<div class="control-group"${title ? ` title="${title}"` : ''}>
+                <label>${label}</label>
+                <div><select data-field="${field}" data-id="${op.id}">${opts(Object.entries(entries), cur)}</select></div>
+              </div>`;
       return `<div class="controls-grid opening-fill">
             <div>
               <div class="control-group">
@@ -483,6 +421,15 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
               </div>
               ${type === 'raam' ? sw('fillRooster', 'Rooster', f.rooster, 'Ventilatierooster bovenin het kozijn') : ''}
               ${type === 'deur' ? sw('fillGlas', 'Glasstrook', f.glas, 'Glasstrook in het deurblad') : ''}
+              ${type === 'schuifdeur' ? sw('fillGlas', 'Glazen blad', f.glas, 'Glas in een smal kader; uit = dicht blad') : ''}
+              ${type === 'deur' ? sw('fillVolglas', 'Glasdeur', f.volglas, 'Glas in het hele blad (smal kader)') +
+                pick('fillLeaf', 'Blad', KozijnModel.HINGES, f.leaf, 'Kant van het deurblad (van buitenaf gezien) als er een zijlicht naast past') +
+                pick('fillHinge', 'Scharnier', KozijnModel.HINGES, f.hinge, 'Van buitenaf gezien. Openslaande deuren: twee deuren naast elkaar, bladen naar het midden, scharnieren buiten') +
+                pick('fillSwing', 'Draait', KozijnModel.SWINGS, f.swing) : ''}
+              ${type === 'schuifdeur' ? pick('fillLeaves', 'Bladen', { 1: '1 blad', 2: '2 bladen (uit elkaar)' }, String(f.leaves)) +
+                pick('fillMount', 'Montage', KozijnModel.SLIDE_MOUNTS, f.mount) +
+                (f.mount === 'opbouw' ? pick('fillSide', 'Rail aan', KozijnModel.SLIDE_SIDES, f.side, 'Buitenzijde = +z (bij een binnenwand de "buiten"-kant)') : '') +
+                (f.leaves === 1 ? pick('fillDir', 'Schuift', KozijnModel.SLIDE_DIRS, f.dir, 'Van buitenaf gezien') : '') : ''}
             </div>
             <div>
               ${f ? `<div class="control-group">
@@ -496,7 +443,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
             </div>
           </div>`;
     }
-    // Kleuren van de laatste opening met een vulling (voor nieuwe openingen).
     const lastFill = () => { const o = openings.slice().reverse().find(x => x.fill); return o ? o.fill : null; };
 
     function renderOpeningsList() {
@@ -563,8 +509,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       highlightSelectedCard();
     }
 
-    // Klik op de titelbalk van een kaart selecteert 'm ook (symmetrisch met
-    // klikken op de opening in het vooraanzicht).
     document.getElementById('openings-list').addEventListener('click', (e) => {
       const header = e.target.closest('.opening-card-header');
       if (header && !e.target.closest('.opening-remove-btn')) {
@@ -575,8 +519,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       }
     });
 
-    // Event delegation: 1 listener voor alle inputs/knoppen in de openingen-lijst,
-    // in plaats van opnieuw listeners koppelen na elke re-render.
     document.getElementById('openings-list').addEventListener('input', (e) => {
       const id = parseInt(e.target.dataset.id, 10);
       const field = e.target.dataset.field;
@@ -584,7 +526,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       const op = openings.find(o => o.id === id);
       if (!op) return;
       if (field === 'type') {
-        // Type kiezen = standaardmaat en -vulling van dat type overnemen (daarna vrij aan te passen).
         const preset = WallModel.OPENING_TYPES[e.target.value];
         op.type = e.target.value;
         op.w = preset.w; op.h = preset.h; op.y = preset.y;
@@ -594,18 +535,20 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       } else if (field === 'fill') {
         const v = e.target.value;
         if (v === 'geen') delete op.fill;
-        else op.fill = Object.assign(KozijnModel.defaultFill(v === 'deur' ? (op.type === 'raam' ? 'deur' : op.type) : 'raam', op.fill || lastFill()), { type: v });
+        else op.fill = Object.assign(KozijnModel.defaultFill(v === 'deur' || v === 'schuifdeur' ? (op.type === 'raam' ? 'deur' : op.type) : 'raam', op.fill || lastFill()), { type: v });
         renderOpeningsList();
-      } else if (/^fill(Rooster|Glas|Out|In)$/.test(field)) {
+      } else if (/^fill(Rooster|Glas|Volglas|Out|In|Hinge|Leaf|Swing|Leaves|Mount|Side|Dir)$/.test(field)) {
         if (!op.fill) return;
-        const key = { fillRooster: 'rooster', fillGlas: 'glas', fillOut: 'out', fillIn: 'in' }[field];
+        const key = { fillRooster: 'rooster', fillGlas: 'glas', fillVolglas: 'volglas', fillOut: 'out', fillIn: 'in', fillHinge: 'hinge', fillLeaf: 'leaf', fillSwing: 'swing',
-        op.fill[key] = e.target.type === 'checkbox' ? e.target.checked : e.target.value;
+          fillLeaves: 'leaves', fillMount: 'mount', fillSide: 'side', fillDir: 'dir' }[field];
+        op.fill[key] = e.target.type === 'checkbox' ? e.target.checked : key === 'leaves' ? Number(e.target.value) : e.target.value;
+        if (key === 'leaves' || key === 'mount') renderOpeningsList();
       } else if (field === 'sloped') {
         if (e.target.checked) op.hR = op.h; else delete op.hR;
         renderOpeningsList();
       } else if (field === 'anchor') {
         op.anchor = e.target.value;
-        renderOpeningsList(); // label van 'offset' hangt af van anchor
+        renderOpeningsList();
       } else {
         op[field] = parseFloat(e.target.value) || 0;
       }
@@ -620,9 +563,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
     });
     document.getElementById('btn-add-opening').addEventListener('click', addOpening);
 
-    // Bovenkant evenwijdig aan de daklijn: hoogte rechts = hoogte links +
-    // het verschil in daklijn tussen de rechter- en linkerrand (op de
-    // opgeloste positie; met een nok ertussen het rechte stuk ertussen).
     function followRoof(id) {
       const op = openings.find(o => o.id === id);
       const res = (CONFIG.openings || []).find(o => o.id === id);
@@ -633,10 +573,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       updateAll();
     }
 
-    // ============================================================
-    // JSON EXPORT / IMPORT — sla het volledige wand-ontwerp (parameters +
-    // ruwe, niet-opgeloste openingen) op als JSON, en laad het weer terug.
-    // ============================================================
     function setIoStatus(msg, cls) {
       const el = document.getElementById('io-status');
       el.textContent = msg;
@@ -651,7 +587,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         heightAll: parseFloat(document.getElementById('inp-wall-h-all').value),
         heightLeft: parseFloat(document.getElementById('inp-wall-h-left').value),
         heightRight: parseFloat(document.getElementById('inp-wall-h-right').value),
-        // Middenpunt (nok); null = rechte bovenrand.
         heightMid: document.getElementById('inp-wall-peak').checked ? parseFloat(document.getElementById('inp-wall-h-mid').value) : null,
         topPts: wallTopPts ? wallTopPts.map(q => Object.assign({}, q)) : undefined,
         studWidth: parseFloat(document.getElementById('inp-stud-w').value),
@@ -667,7 +602,7 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
     function getPureState() {
       return {
         wall: collectWallParams(),
-        materials: { interior: 'spaanplaat', exterior: buitenMateriaal, cladding, trasraam, stone, rabatColor },
+        materials: { interior: 'spaanplaat', exterior: buitenMateriaal, cladding, trasraam, stone, stuc, rabatColor },
         openings: openings.map(rawOpening)
       };
     }
@@ -692,9 +627,10 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
 
       buitenMateriaal = (state.materials && state.materials.exterior) || 'vochtdoek';
       cladding = (state.materials && state.materials.cladding) || 'horizontaal';
-      trasraam = (state.materials && state.materials.trasraam) || null; // woning-instelling
+      trasraam = (state.materials && state.materials.trasraam) || null;
-      stone = (state.materials && state.materials.stone) || null;       // woning-instelling (steen)
+      stone = (state.materials && state.materials.stone) || null;
-      rabatColor = (state.materials && state.materials.rabatColor) || null; // woning-instelling (rabat)
+      stuc = (state.materials && state.materials.stuc) || null;
+      rabatColor = (state.materials && state.materials.rabatColor) || null;
       syncMaterialButtons();
 
       openings = state.openings.map(rawOpening);
@@ -705,10 +641,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       updateAll();
     }
 
-    // ------------------------------------------------------------
-    // PDF-export: het tekenblad zelf komt uit WallPdf (wall/wall-pdf.js),
-    // gedeeld met de unit-PDF.
-    // ------------------------------------------------------------
     function generateWallPdf() {
       recalculate();
       const doc = PdfSheet.createDoc();
@@ -784,11 +716,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       e.target.value = '';
     });
 
-    // ============================================================
-    // OPENINGEN: ankerresolutie + overlap-handling — zie
-    // WallModel.resolveOpenings (wall/wall-model.js).
-    // ============================================================
-
     function updateOpeningWarnings(resolvedOpenings) {
       const anyOverflow = resolvedOpenings.some(o => o.overflowing);
       const globalWarn = document.getElementById('openings-global-warning');
@@ -842,7 +769,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       document.getElementById('lbl-wall-h-left').textContent = peakOn ? 'Goothoogte links' : 'Hoogte links';
       document.getElementById('lbl-wall-h-right').textContent = peakOn ? 'Goothoogte rechts' : 'Hoogte rechts';
 
-      // Afronding/fallbacks + ankerresolutie van de openingen: WallModel.
       CONFIG = WallModel.buildConfig({
         width: wallWidth,
         heightLeft: hLeft,
@@ -868,7 +794,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       setSpecAll('roof-angle', calcData.angleDeg + '°');
     }
 
-    // --- 2D CANVAS RENDERER: BOVENAANZICHT ---
     const canvas2DTop = document.getElementById('canvas-2d-top');
     const ctx = canvas2DTop.getContext('2d');
 
@@ -916,8 +841,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         ctx.strokeRect(screenX, screenY, studWidthPx, studDepthPx);
       };
 
-      // Bovenaanzicht: één doorsnede per stijlpositie (kreupel alleen als er
-      // op die plek geen volle stijl staat).
       const fullXs = new Set(calcData.studs.filter(st => st.kind !== 'kreupel').map(st => st.x));
       [...new Set(calcData.studs.map(st => st.x))].forEach(x => drawStud2D(x, !fullXs.has(x)));
 
@@ -941,7 +864,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       });
     }
 
-    // --- 2D CANVAS RENDERER: VOORAANZICHT (ZUID) ---
     const canvas2DFront = document.getElementById('canvas-2d-front');
     const ctxFront = canvas2DFront.getContext('2d');
 
@@ -975,9 +897,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       for (let x = 0; x < w; x += gridSize) { ctxFront.beginPath(); ctxFront.moveTo(x, 0); ctxFront.lineTo(x, h); ctxFront.stroke(); }
       for (let y = 0; y < h; y += gridSize) { ctxFront.beginPath(); ctxFront.moveTo(0, y); ctxFront.lineTo(w, y); ctxFront.stroke(); }
 
-      // Referentielijnen vochtdoek-banen (1500mm h.o.h. vanaf de vloer).
-      // Zelfde uitsparingen als de fill (WallModel.skinSegmentsAtY): de
-      // lijnen stoppen bij openingen en bij de (schuine) bovenrand.
       ctxFront.strokeStyle = '#555';
       ctxFront.setLineDash([4, 4]);
       for (let bandY = 1500; buitenMateriaal === 'vochtdoek' && bandY < maxRoofMM; bandY += 1500) {
@@ -990,7 +909,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       }
       ctxFront.setLineDash([]);
 
-      // Bovenkant trasraam (cement-gebonden plaat, woning-instelling).
       if (buitenMateriaal === 'vochtdoek' && trasraam && trasraam.top > 0) {
         ctxFront.strokeStyle = '#a0a3a8';
         ctxFront.lineWidth = 1.5;
@@ -1005,7 +923,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         ctxFront.fillText('trasraam', toCanvasX(-halfWMM) + 4, toCanvasY(trasraam.top) - 3);
       }
 
-      // Wand-omtrek (incl. schuine bovenrand)
       ctxFront.strokeStyle = '#666';
       ctxFront.lineWidth = 2;
       ctxFront.beginPath();
@@ -1015,9 +932,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       ctxFront.closePath();
       ctxFront.stroke();
 
-      // Onder- en bovenregel als volwaardig gevuld vlak (was alleen de
-      // omtreklijn hierboven — dat liet lege ruimtes zien i.p.v. de
-      // daadwerkelijke leggers).
       ctxFront.fillStyle = '#c29b62';
       ctxFront.strokeStyle = '#8a6836';
       ctxFront.lineWidth = 1;
@@ -1034,8 +948,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         ctxFront.stroke();
       });
 
-      // X/Y-assen (lijn + label), altijd binnen het canvas gehouden zodat er
-      // niks buiten het zichtbare venster valt. Stijl: core/canvas-labels.js.
       const xAxisY = Math.min(h - 6, toCanvasY(0) + 16);
       drawCanvasDim(ctxFront, toCanvasX(-halfWMM), xAxisY, toCanvasX(halfWMM), xAxisY,
         'X: ' + Math.round(wallWidthMM) + 'mm', (toCanvasX(-halfWMM) + toCanvasX(halfWMM)) / 2, Math.min(h - 2, xAxisY + 11));
@@ -1047,7 +959,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       const yAxisRightX = Math.min(w - 10, toCanvasX(halfWMM) + 14);
       drawCanvasDim(ctxFront, yAxisRightX, toCanvasY(0), yAxisRightX, toCanvasY(hRightMM),
         'Y: ' + Math.round(hRightMM) + 'mm', Math.min(w - 4, yAxisRightX + 12), (toCanvasY(0) + toCanvasY(hRightMM)) / 2);
-      // Tussenpunten van de daklijn (nok = het enige hoogste punt, anders knik).
       const inner = tl.pts.slice(1, -1);
       inner.forEach(q => {
         const isNok = inner.filter(o => o.y >= q.y - 0.5).length === 1;
@@ -1058,7 +969,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         ctxFront.textAlign = 'start';
       });
 
-      // Stijlstuk van y0 tot y1 (of tot de daklijn), zie WallModel.computeFrame.
       const drawStudFront = (st) => {
         const xLeft = st.x - CONFIG.studWidth / 2;
         const xRight = st.x + CONFIG.studWidth / 2;
@@ -1084,8 +994,8 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         const x0 = toCanvasX(opLeftMM);
         const x1 = toCanvasX(opLeftMM + op.w);
         const y0 = toCanvasY(op.y);
-        const y1 = toCanvasY(op.y + op.h);   // bovenkant links
+        const y1 = toCanvasY(op.y + op.h);
-        const y1r = toCanvasY(op.y + op.hR); // bovenkant rechts (schuine bovenzijde)
+        const y1r = toCanvasY(op.y + op.hR);
         const isSelected = op.id === selectedOpeningId;
 
         frontOpeningRects.push({ id: op.id, x0, y0, x1, y1, y1r, localX: op.x, y: op.y, w: op.w, h: op.h, hR: op.hR });
@@ -1128,7 +1038,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
             ctxFront.fillStyle = hd.handle === 'c' ? '#ffffff' : '#4da6ff';
             ctxFront.strokeStyle = '#0a1a2a';
             ctxFront.beginPath();
-            // Midden (verplaatsen) rond, de rest vierkant.
             if (hd.handle === 'c') ctxFront.arc(hd.cx, hd.cy, 5, 0, Math.PI * 2);
             else ctxFront.rect(hd.cx - 5, hd.cy - 5, 10, 10);
             ctxFront.fill();
@@ -1139,7 +1048,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
 
       drawSeamOverlay(toCanvasX, toCanvasY, halfWMM, maxRoofMM);
 
-      // Gevellampen (buitenverlichting woning)
       lampMarks.forEach(l => {
         const x = toCanvasX(-halfWMM + l.u), y = toCanvasY(l.y);
         ctxFront.fillStyle = '#ffd36b'; ctxFront.strokeStyle = '#1a1a1a'; ctxFront.lineWidth = 1;
@@ -1148,8 +1056,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       });
     }
 
-    // Naad-zones (wand vervalt daar, zie woning) als gearceerde overlay.
-    // Met upTo (mm): opbouw boven het lagere dak, alleen gearceerd tot daar.
     function drawSeamOverlay(toCanvasX, toCanvasY, halfWMM, maxRoofMM) {
       seamCuts.forEach(([u0, u1, upTo]) => {
         const x0 = toCanvasX(-halfWMM + u0), x1 = toCanvasX(-halfWMM + u1);
@@ -1180,7 +1086,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       return frontHandleRects.find(hd => Math.abs(hd.cx - mx) <= 8 && Math.abs(hd.cy - my) <= 8);
     }
     function frontOpeningAt(mx, my) {
-      // Binnen de (evt. schuine) omtrek: canvas-y loopt omlaag.
       return frontOpeningRects.find(r => {
         if (mx < r.x0 || mx > r.x1) return false;
         const yTop = r.y1 + (mx - r.x0) / ((r.x1 - r.x0) || 1) * (r.y1r - r.y1);
@@ -1242,22 +1147,18 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
         applyOpeningPosition(op, newLocalX, dragInfo.startW, wallWidth);
         op.y = Math.max(0, snap50(dragInfo.startY + dyMM));
       } else if (dragInfo.type === 'resize') {
-        // Samengestelde handles: 'nw' = bovenkant links + linkerrand, enz.
         const hd = dragInfo.handle;
         const sloped = dragInfo.startHR !== dragInfo.startH || isSloped(op);
         if (hd === 'n') {
-          // Hele bovenkant omhoog/omlaag (helling blijft).
           const dh = snap50(dyMM);
           op.h = Math.max(400, dragInfo.startH + dh);
           if (sloped) op.hR = Math.max(400, dragInfo.startHR + dh);
         } else if (hd === 'nw' || hd === 'ne') {
-          // Eén bovenhoek: alleen die kant in de hoogte -> schuine bovenzijde.
           op.h = hd === 'nw' ? Math.max(400, snap50(dragInfo.startH + dyMM)) : dragInfo.startH;
           op.hR = hd === 'ne' ? Math.max(400, snap50(dragInfo.startHR + dyMM)) : dragInfo.startHR;
-          if (op.h === op.hR) delete op.hR; // weer recht
+          if (op.h === op.hR) delete op.hR;
         }
         if (hd === 's' || hd === 'sw' || hd === 'se') {
-          // Onderkant; de bovenkant blijft staan (onderin altijd waterpas).
           const topL = dragInfo.startY + dragInfo.startH, topR = dragInfo.startY + dragInfo.startHR;
           const newY = Math.min(snap50(dragInfo.startY + dyMM), Math.min(topL, topR) - 400);
           op.y = Math.max(0, newY);
@@ -1343,7 +1244,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       draw2DSide();
     }
 
-    // --- THREE.JS 3D RENDERER ---
     const pane3D = document.getElementById('pane-3d');
     const scene = new THREE.Scene();
     scene.background = new THREE.Color(0x1a1a1a);
@@ -1376,16 +1276,14 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
 
     const wallMaterials = WallModel.createMaterials();
 
-    // Buitenzijde-materiaalkeuze (tab 3): 'vochtdoek' of 'cementplaat',
+    // Alleen knoppen met data-material/-cladding: de "Opslaan"-knop van Project eigenschappen heeft ook de klasse material-toggle-btn.
-    // wederzijds exclusief. Binnenzijde is altijd spaanplaat (geen alternatief).
-    // (Alleen knoppen met data-material/-cladding: de "Opslaan"-knop van
-    // Project eigenschappen heeft ook de klasse material-toggle-btn.)
     let buitenMateriaal = 'vochtdoek';
-    let cladding = 'horizontaal'; // richting gevelbekleding (alleen bij vochtdoek)
+    let cladding = 'horizontaal';
-    let trasraam = null; // { bottom, top } mm, komt uit de woning-instellingen (WallModel.trasraamFor)
+    let trasraam = null;
-    let stone = null;    // steencode bij cementplaat, komt uit de woning-instellingen
+    let stone = null;
-    let rabatColor = null; // kleur rabat (WallModel.RABAT_COLORS), komt uit de woning-instellingen
+    let stuc = null;
-    let stage = BuildStages.FINAL; // bouwfase van de 3D (schuif linksonder)
+    let rabatColor = null;
+    let stage = BuildStages.FINAL;
     function syncMaterialButtons() {
       document.querySelectorAll('.material-toggle-btn[data-material]').forEach(b => b.classList.toggle('active', b.dataset.material === buitenMateriaal));
       document.querySelectorAll('.material-toggle-btn[data-cladding]').forEach(b => b.classList.toggle('active', b.dataset.cladding === cladding));
@@ -1402,7 +1300,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
 
     let spaanplaatVisible = true;
     let buitenVisible = true;
-    // Weergave-filter (core/view-filter.js): beplating binnen/buiten + isolatie.
     createViewFilter(document.getElementById('wall-toolbar-3d'), [
       { key: 'binnen', label: 'Beplating binnenzijde' },
       { key: 'buiten', label: 'Beplating buitenzijde' }
@@ -1411,7 +1308,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       buitenVisible = v.buiten;
       update3DScene();
     });
-    // Omgeving (core/skybox.js: geen/dag/nacht); de wand staat op de tegelvloer.
     let skyMode = Skybox.getMode();
     const skyEnv = Skybox.createEnvironment(scene);
     const applySky = () => {
@@ -1421,26 +1317,21 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
     Skybox.createToggle(document.getElementById('wall-toolbar-3d'), (m) => { skyMode = m; applySky(); });
     BuildStages.createBar(pane3D, stage, (st) => { stage = st; update3DScene(); });
 
-    // 3D-opbouw + volume-boekhouding komen uit WallModel.build3D (gedeeld
-    // met de unit-editor).
     let lastWallStats = null;
 
     function update3DScene() {
       if (wallGroup3D) scene.remove(wallGroup3D);
       const result = WallModel.build3D(CONFIG, calcData, {
-        materials: wallMaterials, buitenMateriaal, cladding, trasraam, stone, rabatColor, spaanplaatVisible, buitenVisible, stage
+        materials: wallMaterials, buitenMateriaal, cladding, trasraam, stone, stuc, rabatColor, spaanplaatVisible, buitenVisible, stage
       });
       wallGroup3D = result.group;
       lastWallStats = result.stats;
       scene.add(wallGroup3D);
-      applySky(); // schaduw van de nieuwe wand
+      applySky();
 
       updateSpecificaties();
     }
 
-    // ============================================================
-    // SPECIFICATIES (tab 3)
-    // ============================================================
     function fmt(n, decimals = 1) {
       return n.toLocaleString('nl-NL', { minimumFractionDigits: decimals, maximumFractionDigits: decimals });
     }
@@ -1474,7 +1365,6 @@ function mountWallEditor(container, callbacks) {
       setSpecAll('void-m3', fmt(specs.voidVolumeM3, 3) + ' m3');
       setSpecAll('horiz-beams', lastWallStats.horizBeamCount + ' stuks');
 
-      // Inkoop in handelslengtes (zaagplan uit WallModel).
       const purchase = WallModel.planPurchase(WallModel.computeBOM(CONFIG, calcData));
       const wasteMM = purchase.reduce((a, sec) => a + sec.wasteMM, 0);
       const stockMM = purchase.reduce((a, sec) => a + sec.stockMM, 0);

kosten/intern.csv

@@ -0,0 +1,79 @@
+code;omschrijving;eenheid;waarde
+arbeid.uurloon;Uurloon productie (all-in);€/u;55
+arbeid.bezetting;Bezetting per productiestap (heftruck, vegen, aangeven): gemiddeld personeel;man;2,2
+arbeid.toeslagUren;Toeslag indirecte uren (klaarleggen, opruimen, intern transport);%;10
+arbeid.qa;QA (laatste aanpassingen, klantcontact) over de totale werktijd;%;4
+zagen.methode;Zaagmethode;;robot
+zagen.robotSnede;Robot: tijd per haakse snede;s;5
+zagen.robotSchuin;Robot: extra tijd per schuine snede;s;2,5
+zagen.robotStuk;Robot: handling per stuk (invoer, uitvoer, etiket);s;15
+zagen.handFactor;Handmatig: factor op de robottijd;×;7
+verbinden.schroevenPerVerbinding;Schroeven per verbinding (stijl/dorpel op regel);st.;3
+verbinden.eersteSchroef;Tijd eerste schroef (gat + schroef + uitlijnen);s;10
+verbinden.volgendeSchroef;Tijd volgende schroef (gat + schroef);s;5
+verbinden.verbindingenPerVloerbalk;Verbindingen per vloer-/dakbalk;st.;2
+verbinden.dubbelAfstand;Dubbele stijl (deur, hoek): schroef verticaal elke;mm;100
+verbinden.monteerFactor;Monteren: factor op de schroeftijd (incl. lijmen, positioneren);×;6
+verbinden.personeel;"Personeel bij monteren constructie (vloer, wand, dak; i.p.v. de bezetting)";man;2
+verbinden.dakFactor;Dak: factor op de tijd per schroef (moeilijker werken);×;4
+montage.muurVastzetten;Muursectie plaatsen en vastzetten;min;10
+montage.muurPersoneel;Personeel bij plaatsen muursectie (i.p.v. de bezetting);man;3
+hout.latStukMontage;Latwerk: per gezaagd stuk (meten, zagen op locatie, passen);s;240
+hout.latMeterMontage;Latwerk: bevestigen per strekkende meter;s/m;30
+plaat.spaanplaatMontage;Montage spaanplaat (passen, zagen, plaatsen);s/m²;120
+plaat.osbMontage;Montage OSB;s/m²;90
+plaat.cementplaatMontage;Montage cementplaat;s/m²;240
+plaat.schroevenPerM2;Plaatschroeven per m²;st./m²;15
+plaat.tijdPerPlaatschroef;Tijd per plaatschroef;s;4
+isolatie.glaswolMontage;Montage glaswol;s/m³;900
+gevel.vochtdoekMontageM;Montage vochtdoek per strekkende meter wand;s/m;600
+gevel.rabatMontage;Montage rabat;s/m²;600
+gevel.steenMontage;Montage steenstrips;s/m²;1800
+gevel.stucMontage;Stucwerk aanbrengen (wapenen, pleisteren);s/m²;1500
+dak.dakleerMontage;Montage dakleer;s/m²;600
+dak.rietMontage;Montage riet;s/m²;3600
+dak.beschotMontage;Montage dakbeschot;s/m²;150
+dak.felsMontage;Montage felsplaten;s/m²;1800
+dak.boeideelMontage;Montage boeideel;s/m;600
+dak.onderplaatMontage;Montage onderplaat;s/m²;900
+dak.daktrimMontage;Montage daktrim;s/m;300
+dak.nokPlaatsen;Stalen nokbalk plaatsen, stellen en vastzetten;s;2700
+dak.nokVulhoutMontage;Vulhout in de holling van de nokbalk aanbrengen (beide zijden);s/m;240
+dak.nokPersoneel;Personeel bij plaatsen nokbalk (i.p.v. de bezetting);man;3
+vloer.afwerkingMontage;Montage vloerafwerking;s/m²;1200
+vloer.sandwichMontage;Montage per sandwichpaneel;s;600
+afwerking.valsPlafondMontage;Montage vals plafond;s/m²;1800
+afwerking.fiboMontage;Montage FIBO-wandpaneel;s/m²;1500
+inrichting.personeel;Personeel bij inrichting (installateur/monteur, i.p.v. de bezetting);man;1
+inrichting.toiletMontage;Montage wandcloset (reservoir, voorzetwand, afmonteren);s;10800
+inrichting.fonteinMontage;Montage fontein;s;3600
+inrichting.wastafelMontage;Montage badmeubel;s;5400
+inrichting.doucheMontage;Montage inloopdouche (goot, afschot, glaswand, kraan);s;14400
+inrichting.keukenMontage;Montage keukenblok;s/m;3600
+inrichting.kookeilandMontage;Montage kookeiland;s/m;3600
+inrichting.kastMontage;Montage kast;s/m;1800
+inrichting.boilerMontage;Montage boiler;s;7200
+kozijnen.montage;Montage per kozijn;s;5400
+verlichting.montage;"Montage per lamp/spot (armatuur plaatsen en aansluiten; leidingen en dozen onder Elektra)";s;300
+elektra.personeel;Personeel bij elektra (i.p.v. de bezetting);man;1
+elektra.boorgat;Boorgat door stijl, regel of balk (aftekenen, boren, ontbramen);s;90
+elektra.buisLeggen;Installatiebuis leggen en bevestigen;s/m;60
+elektra.draadTrekken;Draad trekken (per meter buis, alle aders);s/m;20
+elektra.kabelLeggen;XMvK-kabel leggen en bevestigen (buiten);s/m;40
+elektra.doosPlaatsen;Inbouwdoos plaatsen (luchtdicht, hollewand);s;240
+elektra.verdeeldoos;Verdeeldoos plaatsen en verbinden;s;600
+elektra.spotdoos;Spotdoos plaatsen (luchtdicht plafond);s;300
+elektra.vloerdoos;Vloerdoos plaatsen (gat in vloer, aansluiten);s;1800
+elektra.afmonteren;Afmonteren schakelaar/wcd/apparaataansluiting;s;300
+elektra.steekverbinderMontage;Steekverbinder module-naad monteren (set m/v);s;300
+elektra.kastMontage;Groepenkast plaatsen (kast, hoofdschakelaar, aardlek);s;3600
+elektra.groepMontage;Per groep: automaat plaatsen, bedraden, labelen;s;900
+elektra.keuring;Meten, testen en opleveren (NEN 1010 / NEN 3140);s;10800
+bedrijf.machines;Afschrijving machines (zaagrobot, gereedschap, inrichting) per uur;€/u;8
+bedrijf.slijtage;Slijtage en verbruik gereedschap (zaagbladen, bits, accu’s) per uur;€/u;2
+bedrijf.huisvesting;Huisvesting productiehal (huur, energie) per uur;€/u;6
+opslag.verlies;"Materiaalverlies (beschadiging, misgezaagd, restmateriaal; naast het berekende snijverlies balken)";%;5
+opslag.klein;Klein materiaal (lijm, kit, tape, nieten);%;3
+opslag.algemeen;Algemene kosten (kantoor, verzekering, garantie) over de kostprijs;%;5
+opslag.marge;Winstmarge;%;15
+opslag.btw;Btw;%;21

kosten/leveranciers.csv

@@ -0,0 +1,73 @@
+code;omschrijving;eenheid;prijs;leverancier;artikelnummer;bijgewerkt
+verbinden.prijsPer1000;Inkoop constructieschroeven (6×120);€/1000;45;;;
+hout.constructieM3;Constructiehout vuren C24 (regelwerk, balken);€/m³;550;;;
+hout.latwerkM;Latwerk (kruislat);€/m;0,9;;;
+plaat.spaanplaatM2;Spaanplaat;€/m²;9;;;
+plaat.osbM2;OSB (vloeren, plafonds dak);€/m²;12;;;
+plaat.cementplaatM2;Cementgebonden plaat (gevel, trasraam);€/m²;28;;;
+plaat.plaatschroefPer1000;Inkoop plaatschroeven (4×40);€/1000;15;;;
+isolatie.glaswolM3;Glaswol;€/m³;40;;;
+isolatie.steenIsolatieM3;Isolatieblok steengevel;€/m³;120;;;
+gevel.vochtdoekM2;Vochtdoek;€/m²;1,5;;;
+gevel.rabatM2;Rabat (gevelbekleding);€/m²;35;;;
+gevel.steenM2;Steenstrips (gevel + trasraam);€/m²;60;;;
+gevel.stucM2;Stucwerk gevel (wapening + sierpleister op cementgebonden plaat);€/m²;45;;;
+dak.dakleerM2;Dakleer (EPDM);€/m²;18;;;
+dak.rietM2;Riet;€/m²;90;;;
+dak.beschotM2;Dakbeschot OSB 18 mm (bovenop de sporen);€/m²;14;;;
+dak.felsM2;Felsplaten staande naad (zink/staal, klangen, scheidingslaag);€/m²;65;;;
+dak.boeideelM;Boeideel;€/m;25;;;
+dak.onderplaatM2;Onderplaat boeideel;€/m²;30;;;
+dak.daktrimM;Daktrim;€/m;12;;;
+dak.staalKg;Stalen nokbalk IPE S235 (op maat gezaagd, geboord, gegrond);€/kg;2,9;;;
+dak.nokOplegging;Oplegging nokbalk (stalen schoen + bouten), 2 per balk;€/st.;45;;;
+vloer.afwerkingM2;Vloerafwerking;€/m²;35;;;
+vloer.sandwichM2;Sandwichpaneel;€/m²;35;;;
+afwerking.valsPlafondM2;Vals plafond (regelwerk + gipsplaat, afgewerkt);€/m²;38;;;
+afwerking.fiboM2;FIBO-wandpaneel (incl. profielen en kit);€/m²;70;;;
+inrichting.toilet;Wandcloset met inbouwreservoir, voorzetwand en bedieningsplaat;€/st.;650;;;
+inrichting.fontein;Fontein met kraan en sifon;€/st.;220;;;
+inrichting.wastafel;Badmeubel met wastafel, kraan en spiegel;€/st.;850;;;
+inrichting.douche;Inloopdouche (douchegoot, glaswand, regendouche-set);€/st.;1450;;;
+inrichting.keukenM;Keukenblok (kasten, werkblad, spoelbak, apparatuur) per strekkende meter;€/m;1500;;;
+inrichting.kookeilandM;Kookeiland (kasten, werkblad) per strekkende meter;€/m;1300;;;
+inrichting.kookplaat;Inductiekookplaat 4 zones;€/st.;650;;;
+inrichting.kastM;Kledingkast / inbouwkast per strekkende meter;€/m;550;;;
+inrichting.boiler;Elektrische boiler 80 l incl. inlaatcombinatie;€/st.;600;;;
+kozijnen.raamM2;Raamkozijn incl. glas;€/m²;450;;;
+kozijnen.deur;Binnen-/buitendeur incl. kozijn;€/st.;900;;;
+kozijnen.voordeur;Voordeur incl. kozijn;€/st.;1800;;;
+kozijnen.schuifdeurBlad;Schuifdeur per blad (blad, rail of pocket, beslag, aftimmering);€/st.;650;;;
+verlichting.gevellamp;Gevellamp;€/st.;45;;;
+verlichting.boeideelSpot;Boeideel-spot;€/st.;25;;;
+verlichting.binnenspot;Binnenspot;€/st.;20;;;
+elektra.buis16M;Installatiebuis flexibel Ø16;€/m;0,35;;;
+elektra.buis19M;Installatiebuis flexibel Ø19;€/m;0,45;;;
+elektra.buis25M;Installatiebuis flexibel Ø25;€/m;0,8;;;
+elektra.draad15M;VD-draad 1,5 mm² (per ader);€/m;0,28;;;
+elektra.draad25M;VD-draad 2,5 mm² (per ader);€/m;0,45;;;
+elektra.xmvkM;XMvK 3×1,5 mm²;€/m;1,25;;;
+elektra.inbouwdoos;Luchtdichte hollewanddoos;€/st.;1,6;;;
+elektra.verdeeldoosSt;Luchtdichte verdeeldoos;€/st.;4,5;;;
+elektra.spotdoosSt;Luchtdichte spotdoos;€/st.;7,5;;;
+elektra.vloerdoosSt;Vloerdoos met dubbele wcd;€/st.;95;;;
+elektra.schakelaar;Schakelaar enkelpolig (inbouw);€/st.;9;;;
+elektra.afdekraam1;Afdekraam 1-voudig;€/st.;3;;;
+elektra.afdekraam2;Afdekraam 2-voudig;€/st.;5;;;
+elektra.wcdDubbel;Wandcontactdoos dubbel met randaarde;€/st.;10;;;
+elektra.wcdEnkel;Wandcontactdoos enkel met randaarde;€/st.;6;;;
+elektra.perilex;Perilex-wandcontactdoos (kookgroep);€/st.;18;;;
+elektra.werkschakelaar;Werkschakelaar (warmtepomp);€/st.;28;;;
+elektra.lasklem;Lasklem 3-voudig;€/st.;0,35;;;
+elektra.steekverbinder3;Steekverbinder 3-polig (set m/v);€/set;9;;;
+elektra.steekverbinder5;Steekverbinder 5-polig (set m/v);€/set;14;;;
+elektra.doorvoer;Luchtdichte kabeldoorvoer naar buiten;€/st.;3,5;;;
+elektra.kast;Groepenkast 3-fase leeg (behuizing, kammen, aansluitmateriaal);€/st.;180;;;
+elektra.hoofdschakelaar;Hoofdschakelaar 4-polig 40 A;€/st.;55;;;
+elektra.aardlek;Aardlekschakelaar 2-polig 40 A / 30 mA;€/st.;40;;;
+elektra.automaat;Installatieautomaat 1P+N (B10/B16);€/st.;14;;;
+elektra.automaat2f;Installatieautomaat 2-fase (kookgroep);€/st.;30;;;
+bedrijf.transportUnit;Transport per unit naar de bouwplaats;€/unit;750;;;
+bedrijf.kraan;Kraan voor plaatsen woning;€;1200;;;
+hout.balk.38x235;Constructiehout vuren C24 38×235;€/m;4,9115;;;
+hout.balk.70x220;Constructiehout vuren C24 70×220;€/m;8,47;;;